Wala' (perwalian) adalah hak orang yang memerdekakan, dan syarat yang menyalahinya batal

Imam Nasa'i : 3397

أَخْبَرَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ قَالَ أَنْبَأَنَا جَرِيرٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَاتَبَتْ بَرِيرَةُ عَلَى نَفْسِهَا بِتِسْعِ أَوَاقٍ فِي كُلِّ سَنَةٍ بِأُوقِيَّةٍ فَأَتَتْ عَائِشَةَ تَسْتَعِينُهَا فَقَالَتْ لَا إِلَّا أَنْ يَشَاءُوا أَنْ أَعُدَّهَا لَهُمْ عَدَّةً وَاحِدَةً وَيَكُونُ الْوَلَاءُ لِي فَذَهَبَتْ بَرِيرَةُ فَكَلَّمَتْ فِي ذَلِكَ أَهْلَهَا فَأَبَوْا عَلَيْهَا إِلَّا أَنْ يَكُونَ الْوَلَاءُ لَهُمْ فَجَاءَتْ إِلَى عَائِشَةَ وَجَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عِنْدَ ذَلِكَ فَقَالَتْ لَهَا مَا قَالَ أَهْلُهَا فَقَالَتْ لَا هَا اللَّهِ إِذًا إِلَّا أَنْ يَكُونَ الْوَلَاءُ لِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا هَذَا فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ بَرِيرَةَ أَتَتْنِي تَسْتَعِينُ بِي عَلَى كِتَابَتِهَا فَقُلْتُ لَا إِلَّا أَنْ يَشَاءُوا أَنْ أَعُدَّهَا لَهُمْ عَدَّةً وَاحِدَةً وَيَكُونُ الْوَلَاءُ لِي فَذَكَرَتْ ذَلِكَ لِأَهْلِهَا فَأَبَوْا عَلَيْهَا إِلَّا أَنْ يَكُونَ الْوَلَاءُ لَهُمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ابْتَاعِيهَا وَاشْتَرِطِي لَهُمْ الْوَلَاءَ فَإِنَّ الْوَلَاءَ لِمَنْ أَعْتَقَ ثُمَّ قَامَ فَخَطَبَ النَّاسَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ مَا بَالُ أَقْوَامٍ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ يَقُولُونَ أَعْتِقْ فُلَانًا وَالْوَلَاءُ لِي كِتَابُ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ أَحَقُّ وَشَرْطُ اللَّهِ أَوْثَقُ وَكُلُّ شَرْطٍ لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَهُوَ بَاطِلٌ وَإِنْ كَانَ مِائَةَ شَرْطٍ فَخَيَّرَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ زَوْجِهَا وَكَانَ عَبْدًا فَاخْتَارَتْ نَفْسَهَاقَالَ عُرْوَةُ فَلَوْ كَانَ حُرًّا مَا خَيَّرَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ

Ar ôl ein hysbysu ni [Ishaq bin Ibrahim], dywedodd; mae wedi adrodd i ni [Jarir] gan [Hisyam bin 'Urwah] gan [ei dad] gan [Aisha], dywedodd; Gwnaeth Barirah gytundeb i ryddhau ei hun trwy dalu naw uqiyah, un uqiyah bob blwyddyn. Yna daeth at Aisyah a gofyn am help iddi. Dywedodd; nid, oni bai eu bod nhw eisiau i mi gyfrif un cyfrif iddyn nhw, a bod y warcheidiaeth i mi. Yna aeth Barirah a thrafod y mater gyda'i feistr. Felly maen nhw'n gwrthod hyn oni bai bod y warcheidiaeth ar eu cyfer nhw. Yna daeth at Aisha, a daeth Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam ar y pryd, yna dywedodd Barirah yr hyn a ddywedodd ei feistr. Felly dywedodd Aisha; wrth Allah, os nad yw hynny'n wir. Oni bai bod gwarcheidiaeth i mi. Yna dywedodd Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Beth yw hyn?' yna dywedodd Aisyah; O Negesydd Allah, daeth Barirah ataf yn gofyn am gymorth i gwblhau ei chytundeb rhyddhau, yna dywedais; nid, oni bai eu bod yn dymuno i mi gyfrif un cyfrif ar eu cyfer a bod y warcheidiaeth ar fy nghyfer i. Yna soniodd am hyn wrth ei feistri, a gwrthodasant ac eithrio gwarcheidiaeth ar eu cyfer. Yna dywedodd y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam: 'Prynwch nhw a gofynnwch iddyn nhw am amodau gwarcheidiaeth. A dim ond ar gyfer pobl sy'n rhyddhau y mae gwarcheidiaeth'. Yna safodd i fyny a phregethu i bobl, canmolodd Allah ac yna dywedodd: 'Beth yw cyflwr y bobl, maen nhw'n rhoi amrywiol amodau nad ydyn nhw yn Llyfr Allah 'azza wajalla. Dywedasant; rhyddhewch Fulan, a'i warcheidiaeth ar fy nghyfer i'. Mae Llyfr Allah yn fwy cyfreithlon ac mae amodau Allah yn gryfach, ac mae unrhyw amod nad yw yn Llyfr Allah yn ffug hyd yn oed os yw'n gant o amodau. Yna rhoddodd Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam ddewis i Barirah.