Wala' (perwalian) adalah hak orang yang memerdekakan, dan syarat yang menyalahinya batal

Imam Bukhari : 2023

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ أَخْبَرَنَا مَالِكٌ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْجَاءَتْنِي بَرِيرَةُ فَقَالَتْ كَاتَبْتُ أَهْلِي عَلَى تِسْعِ أَوَاقٍ فِي كُلِّ عَامٍ وَقِيَّةٌ فَأَعِينِينِي فَقُلْتُ إِنْ أَحَبَّ أَهْلُكِ أَنْ أَعُدَّهَا لَهُمْ وَيَكُونَ وَلَاؤُكِ لِي فَعَلْتُ فَذَهَبَتْ بَرِيرَةُ إِلَى أَهْلِهَا فَقَالَتْ لَهُمْ فَأَبَوْا ذَلِكَ عَلَيْهَا فَجَاءَتْ مِنْ عِنْدِهِمْ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسٌ فَقَالَتْ إِنِّي قَدْ عَرَضْتُ ذَلِكَ عَلَيْهِمْ فَأَبَوْا إِلَّا أَنْ يَكُونَ الْوَلَاءُ لَهُمْ فَسَمِعَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرَتْ عَائِشَةُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ خُذِيهَا وَاشْتَرِطِي لَهُمْ الْوَلَاءَ فَإِنَّمَا الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْتَقَ فَفَعَلَتْ عَائِشَةُ ثُمَّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي النَّاسِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ مَا بَالُ رِجَالٍ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ مَا كَانَ مِنْ شَرْطٍ لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَهُوَ بَاطِلٌ وَإِنْ كَانَ مِائَةَ شَرْطٍ قَضَاءُ اللَّهِ أَحَقُّ وَشَرْطُ اللَّهِ أَوْثَقُ وَإِنَّمَا الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْتَقَ

Dywedwyd wrthym fod ['Abdullah bin Yusuf] wedi dweud wrthym fod [Malik] o [Hisyam bin 'Urwah] oddi wrth [ei dad] o ['Aisyah radliallahu 'anha] wedi dweud: 'Daeth Barirah ataf gan ddweud: 'Mae fy arglwydd wedi gosod pridwerth ar gyfer fy rhyddhau o naw waq y mae'n rhaid i mi dalu un waq bob blwyddyn, felly helpwch fi'. Dywedais i: 'Os yw eich meistri eisiau, byddaf yn talu'r ffi iddynt a bydd eich gwarcheidiaeth gyda mi. Yna fe'i llenwais. Yna daeth Barirah at y cyfeillion tra roedd Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam yn eistedd, yna dywedodd: 'Yn wir, rwyf wedi cynnig hyn iddynt ond maent yn amharod i'w dderbyn oni bai bod gwarcheidiaeth yn parhau i fod yn hawl ganddynt'. Clywodd y Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam hyn a hysbysodd 'Aishah radiallahu 'anha'r Proffwyd sallallaahu 'alaihi wasallam, felly dywedodd: 'Cymerwch ef - Barirah - a rhowch delerau gwarcheidiaeth i'w feistr mai ar gyfer yr un sy'n ei ryddhau y mae gwarcheidiaeth caethwas'. Felly cyflawnodd 'Aisyah, bydded Allah yn fodlon arni, ei orchmynion. Yna safodd y Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam o flaen y bobl a chanmol Allah a'i ogoneddu yna dywedodd: 'Beth sy'n digwydd i bobl, maen nhw'n gwneud amodau gydag amodau nad ydyn nhw yn Llyfr Allah. Pa bynnag ffurf y mae'r amod yn ei gymryd nad yw'n unol â Llyfr Allah, mae'r amod yn ddi-rym, hyd yn oed os yw'n ganwaith yr amod. Mae dedfrydau Allah yn fwy teilwng - i'w cyflawni - ac mae'r amodau - a osodwyd gan Allah - yn gryfach. Mewn gwirionedd, mae gwarcheidiaeth caethwas ar gyfer yr un sy'n ei ryddhau'.