Imam Tirmidzi : 1486
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَنَفَّلَ سَيْفَهُ ذَا الْفَقَارِ يَوْمَ بَدْرٍ وَهُوَ الَّذِي رَأَى فِيهِ الرُّؤْيَا يَوْمَ أُحُدٍقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ إِنَّمَا نَعْرِفُهُ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ أَبِي الزِّنَادِ وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي النَّفَلِ مِنْ الْخُمُسِ فَقَالَ مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ لَمْ يَبْلُغْنِي أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَفَّلَ فِي مَغَازِيهِ كُلِّهَا وَقَدْ بَلَغَنِي أَنَّهُ نَفَّلَ فِي بَعْضِهَا وَإِنَّمَا ذَلِكَ عَلَى وَجْهِ الِاجْتِهَادِ مِنْ الْإِمَامِ فِي أَوَّلِ الْمَغْنَمِ وَآخِرِهِ قَالَ إِسْحَاقُ ابْنُ مَنْصُورٍ قُلْتُ لِأَحْمَدَ إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَفَّلَ إِذَا فَصَلَ بِالرُّبُعِ بَعْدَ الْخُمُسِ وَإِذَا قَفَلَ بِالثُّلُثِ بَعْدَ الْخُمُسِ فَقَالَ يُخْرِجُ الْخُمُسَ ثُمَّ يُنَفِّلُ مِمَّا بَقِيَ وَلَا يُجَاوِزُ هَذَا قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا الْحَدِيثُ عَلَى مَا قَالَ ابْنُ الْمُسَيَّبِ النَّفَلُ مِنْ الْخُمُسِ قَالَ إِسْحَقُ هُوَ كَمَا قَالَ
Esan digute [Hannadek], esan digute [Ibn Abu Az Zinadek] [bere aitak] [Ubaidullah bin Abdullah bin Utbahk] [Ibn Abbasek] esan zuen: 'Profeta sallallaahu 'alaihi wasallamek dzul fiqar izeneko ezpata eman zuen nafl gisa -ghanimah-ez gain opari gehigarri bat- Badr-eko guduan. Eta horixe izan zen Uhud gerran amestu zuen ezpata. Abu Isak esan zuen: 'Hadith hau hasan gharib mailakoa da, eta bide honetatik bakarrik dakigu, Ibn Abu Az Zinaden hadithetik. Ulema`-k ez zeuden ados nafl-aren gaian, bosgarren batetik -ghanimah- hartua baitzen. Malik bin Anasek esan zuen: 'Ez zait inoiz iritsi Allahren Mezulariak sallallaahu 'alaihi wasallamek gudu guztietan nafl eman zuenik'. Baina niri bururatu zaidana da egindako gerra batzuetarako nafl eman zuela, eta hori ere imamaren ijtihadan oinarrituta, ghanimah lortzen zen bakoitzean. Ishaq bin Mansur-ek esan zuen; Behin Ahmadi esan nion: 'Profetak laurden bat eman zion nafl-i gerra hasi zenean, bosten bat hartu ondoren, eta gerratik itzuli zenean, hirugarren bat eman zuen bosten bat hartu ondoren'. Beraz, Ahmadek esan zuen; 'bosten bat hartu zuen - lehenik - gero nafl eman zuen geratzen zenetik, eta inoiz ez gehiago', Abu Isak esan zuen; Hadith hau Ibnul Musayyab-en hitzekin bat dator, nafl bosten batetik hartzen da. Ishaq-ek gutxi gorabehera horrela esan zuen.