Hadith Representative
Al Hayy
Imam Bukhari : 1165حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ مُحَمَّدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ قَالَ أَخْبَرَنِي مَعْمَرٌ وَيُونُسُ عَنْ الزُّهْرِيِّ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ أَنَّ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَخْبَرَتْهُ قَالَتْأَقْبَلَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَلَى فَرَسِهِ مِنْ مَسْكَنِهِ بِالسُّنْحِ حَتَّى نَزَلَ فَدَخَلَ الْمَسْجِدَ فَلَمْ يُكَلِّمْ النَّاسَ حَتَّى دَخَلَ عَلَى عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا فَتَيَمَّمَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ مُسَجًّى بِبُرْدِ حِبَرَةٍ فَكَشَفَ عَنْ وَجْهِهِ ثُمَّ أَكَبَّ عَلَيْهِ فَقَبَّلَهُ ثُمَّ بَكَى فَقَالَ بِأَبِي أَنْتَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ لَا يَجْمَعُ اللَّهُ عَلَيْكَ مَوْتَتَيْنِ أَمَّا الْمَوْتَةُ الَّتِي كُتِبَتْ عَلَيْكَ فَقَدْ مُتَّهَاقَالَ أَبُو سَلَمَةَ فَأَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا أَنَّ أَبَا بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ خَرَجَ وَعُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يُكَلِّمُ النَّاسَ فَقَالَ اجْلِسْ فَأَبَى فَقَالَ اجْلِسْ فَأَبَى فَتَشَهَّدَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَمَالَ إِلَيْهِ النَّاسُ وَتَرَكُوا عُمَرَ فَقَالَ أَمَّا بَعْدُ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ يَعْبُدُ مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِنَّ مُحَمَّدًا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ مَاتَ وَمَنْ كَانَ يَعْبُدُ اللَّهَ فَإِنَّ اللَّهَ حَيٌّ لَا يَمُوتُ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى{ وَمَا مُحَمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ إِلَى الشَّاكِرِينَ }وَاللَّهِ لَكَأَنَّ النَّاسَ لَمْ يَكُونُوا يَعْلَمُونَ أَنَّ اللَّهَ أَنْزَلَهَا حَتَّى تَلَاهَا أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَتَلَقَّاهَا مِنْهُ النَّاسُ فَمَا يُسْمَعُ بَشَرٌ إِلَّا يَتْلُوهَا
سانوں دسیا اے [بسیر بن محمد] سانوں دسیا اے [عبد اللہ] نے آکھیا، مینوں [معمر] تے [یونس] نے [از زہری] توں دسیا اے، مینوں [ابو سلمہ] دسیا اے کہ [عیسیہ رضلی اللہ عنہ] رسول اللہ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دی بیوی نے اوہنوں شفا دتی سی؛ [ابو بکر] radialhu 'عنہو سنیہ نامی جگہ توں اپنے گھوڑے اُتے سوار ہوئے جدوں تک کہ پہنچے تے مسجد وچ داخل ہوئے تے انہاں نے لوگاں توں گل نئيں کيتی، فیر اوہ عائشہ رضی اللہ علیہ وآلہ علیہ وآلہ وسلم توں ملے تے براہ راست رسول اللہ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دے پاس گئے جنہاں نے اپنے جسم نوں کپاہ توں بنا کپڑے توں ڈھانپ دتا سی ۔ فیر انہاں نے اپنا چہرہ بے نقاب کیتا فیر ابو بکر صدیق رسول اللہ دی جسد دے سامنے گوڈے ٹیک دتے، فیر اسنوں دوبارہ ڈھانپ لیا۔ اس دے بعد ابو بکر صدیق نے روندے ہوئے فرمایا: میرے والد تے ماں دی قسم اے نبی اللہ دی وجہ توں اللہ آپ نوں دو مرتبہ مرنے دا سبب نئيں بنائے گا۔ پہلی موت جو تیرے لئی طے کیتی گئی سی، ہو چکی اے۔' کہیا، [ابو سلمہ]؛ نے مینو [ابن عباس] رضلی اللہ عنہومہ نوں مطلع کیتا اے کہ؛ اس دے بعد [ابو بکر] رضی اللہ عنہ اس وقت باہر آئے جدوں عمر رضی اللہ عنہ بھیڑ توں گل کررہے سن ۔ لہٰذا -ابوبکر رضلی اللہ عنہو نے کہیا، عمر رضلی اللہ عنہ توں: 'بہہ جاؤ!'۔ لیکن عمر نوں اس گل دی کوئی پرواہ نئيں سی۔ پھر ابو بکر صدیق نے فرمایا، فیر: ’’بہہ جاؤ!‘‘۔ لیکن عمر نوں فیر وی اس گل دی پرواہ نئيں سی ۔ آخر وچ ابو بکر صدیق نے گواہی دتی - رسول اللہ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دی وفات دے بارے وچ - اس طرح کہ لوگ انہاں دے پاس جمع ہو گئے تے عمر نوں چھڈ گئے، فیر ابو بکر صدیق نے فرمایا: فیر، آپ وچوں جو وی محمد شللہ اللہ علیہ وآلہ وسلم دی عبادت کردا اے، بے شک محمد صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دی عبادت کردا اے۔ تسی اللہ دی عبادت کردے او، واقعی اللہ زندہ اے تے کدی نئیں مرے گا۔ اللہ تعالیٰ نے فرمایا اے: -جس دا مطلب اے-: 'تے محمد رسول دے سوا کجھ نئیں سی جیویں کہ اوہدے توں پہلاں دے رسول فوت ہو چکے سن..ایس طراں آیت دے اخیر تک... اللہ شکر گزار ہون آلیاں نوں اجر دیوے گا' -QS. علی عمران 165-. اللہ دی قسم گویا لوگاں نوں اس آیت نوں نازل کرنے دا پتہ نئيں چلیا جدوں تک کہ ابو بکر رضی اللہ تعالیٰ نے اس آیت نوں نئيں پڑھیا۔ آخر کار لوکاں نے اسنوں سمجھ لیا تے اس دے بارے وچ کسی نوں نئيں سنیا - رسول اللہ دی وفات - سوائے اسنوں پڑھنے دے۔'