Hadith Representative
Qasamah yang berlaku di masa jahiliyah ditetapkan Nabi, dan dengannya beliau memutus perkara Bani Haritsah atas pembunuhan yang dituduhkan kepada seorang Yahudi
Imam Abu Dawud : 3917حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ مَيْسَرَةَ وَمُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْمَعْنَى قَالَا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ وَرَافِعِ بْنِ خَدِيجٍأَنَّ مُحَيِّصَةَ بْنَ مَسْعُودٍ وَعَبْدَ اللَّهِ بْنَ سَهْلٍ انْطَلَقَا قِبَلَ خَيْبَرَ فَتَفَرَّقَا فِي النَّخْلِ فَقُتِلَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَهْلٍ فَاتَّهَمُوا الْيَهُودَ فَجَاءَ أَخُوهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ سَهْلٍ وَابْنَا عَمِّهِ حُوَيِّصَةُ وَمُحَيِّصَةُ فَأَتَوْا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَتَكَلَّمَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ فِي أَمْرِ أَخِيهِ وَهُوَ أَصْغَرُهُمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْكُبْرَ الْكُبْرَ أَوْ قَالَ لِيَبْدَأْ الْأَكْبَرُ فَتَكَلَّمَا فِي أَمْرِ صَاحِبِهِمَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقْسِمُ خَمْسُونَ مِنْكُمْ عَلَى رَجُلٍ مِنْهُمْ فَيُدْفَعُ بِرُمَّتِهِ قَالُوا أَمْرٌ لَمْ نَشْهَدْهُ كَيْفَ نَحْلِفُ قَالَ فَتُبَرِّئُكُمْ يَهُودُ بِأَيْمَانِ خَمْسِينَ مِنْهُمْ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ قَوْمٌ كُفَّارٌ قَالَ فَوَدَاهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ قِبَلِهِقَالَ سَهْلٌ دَخَلْتُ مِرْبَدًا لَهُمْ يَوْمًا فَرَكَضَتْنِي نَاقَةٌ مِنْ تِلْكَ الْإِبِلِ رَكْضَةً بِرِجْلِهَا قَالَ حَمَّادٌ هَذَا أَوْ نَحْوَهُ قَالَ أَبُو دَاوُد رَوَاهُ بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ وَمَالِكٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ قَالَ فِيهِ أَتَحْلِفُونَ خَمْسِينَ يَمِينًا وَتَسْتَحِقُّونَ دَمَ صَاحِبِكُمْ أَوْ قَاتِلِكُمْ وَلَمْ يَذْكُرْ بِشْرٌ دَمًا و قَالَ عَبْدَةُ عَنْ يَحْيَى كَمَا قَالَ حَمَّادٌ وَرَوَاهُ ابْنُ عُيَيْنَةَ عَنْ يَحْيَى فَبَدَأَ بِقَوْلِهِ تُبَرِّئُكُمْ يَهُودُ بِخَمْسِينَ يَمِينًا يَحْلِفُونَ وَلَمْ يَذْكُرْ الِاسْتِحْقَاقَ قَالَ أَبُو دَاوُد وَهَذَا وَهْمٌ مِنْ ابْنِ عُيَيْنَةَ
سانوں [عبید اللہ بن عمر بن مصارہ] تے [محمد بن عبید] نوں معنی وچ دسیا اے، دوناں نے آکھیا؛ نے سانوں [حماد بن زید] نوں [یحییٰ بن سعید] توں [بسیار بن یسار] توں [سہل بن ابو حتسمہ] توں دسیا اے تے [رفیع بن خدیج] نے فرمایا اے کہ ’محیشہ بن مسعود تے عبد اللہ بن سہل خیبر دے لئی روانہ ہوئے گئے لیکن اوہ دونے کھجور دی باغ اُتے الگ ہوگئے۔ اس دے بعد عبد اللہ بن سہل نوں قتل کیتا گیا تے انہاں نے یہودیاں اُتے الزام عائد کيتا کہ انہاں نے اسنوں قتل کیتا اے۔ اس دے بعد انہاں دا بھائی عبد الرحمن بن سہل نامی اپنے چچا دے دو بیٹےآں حویشہ تے محیشہ دے نال رسول اللہ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم دے پاس آیا۔ فیر عبد الرحمن نے اپنے بھائی دے بارے وچ دسیا - اوہ اپنے بھائیاں وچ سب توں چھوٹا سی -، اس نے کہیا؛ 'تہانوں وڈے توں شروع کرنا چاہیدا اے، تہانوں وڈے توں شروع کرنا چاہیدا اے۔ یا اوہنے آکھیا؛ 'وڈے نوں شروع کرنا چاہیدا اے۔' اس دے بعد انہاں دونے نے اپنے بھائی دے بارے وچ دسیا - جو قتل ہويا سی - ، رسول اللہ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نے فرمایا: 'تہاڈے وچوں پنجاہ نوں انہاں وچوں کسی اک اُتے قسم کھادیں - جس یہودی نے قتل کیتا سی - اس طرح آپ اپنے بھائی دی نازک ہڈیاں نوں چھڈوا سکن گے'۔ اوہناں نے جواب دتا، 'اسیں سدھا نہیں ویکھیا، تاں اسیں کویں گالھاں کڈھیئے!' اس نے کہیا: 'یہودی آپ دے الزامات توں پاک ہوئے جان گے جے اوہ اپنے وچوں پنجاہ افراد وچوں حلف دے سکدے نيں'۔ اصحاب نے جواب دتا کہ ایہ کافر نيں! اوہ - راوی - نے کہیا، 'فیر رسول اللہ صلی اللہ علیہ وآلہ وسلم نے مقتول دی روح نوں اپنی ذاتی ملکیت نال چھڑایا'۔ سہل نے کیہا، 'اک دن میں اوہناں دے اونٹھاں دے ڈھیر وچّ داخل ہویا، اچانک مینوں اک مادہ اونٹھ نے اپنے پیر نال لتّ مار دتی'۔ حماد نے تبصرہ کیتا، 'ایہ حدیث اے، یا کجھ انج دا'۔ ابو داؤد نے کہیا [بصر ابن المفذذل] تے [مالک] نے [یحییٰ بن سعید] توں نقل کیتا اے۔ انہاں نے حدیث وچ بیان کیتا کہ کیہ تسيں پنجاہ قسماں کھانے نوں تیار نيں، فیر آپ نوں اپنے دوست دے قتل دا بدلہ لینے دا حق حاصل اے؟ لیکن بسیر 'خون' دے لفظ دا ذکر نئیں کردا۔ [عبدہ] نے وی [یحییٰ] توں کہیا جداں کہ [حماد] نے فرمایا اے۔' [ابن اوینہ] نے وی [یحییٰ] توں روایت فرمای اے لیکن اس نے اس جملہ توں شروع کیتا کہ یہودی آپ نوں پنجاہ قسماں دیندے نيں تاں تواڈے الزامات توں آزاد ہو جان گے تے انہاں نے لفظ مستحق دا ذکر نئيں کیتا اے۔ ابو داؤد نے کہیا تے ایہ ابن یوینہ دا بھیس اے۔