Hadith Representative
Pertanyaan waraqah tentang Nabi melihat namus, nama lain malaikat jibril pada saat awal mula turunnya wahyu
Imam Bukhari : 3حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ عُقَيْلٍ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ أَنَّهَا قَالَتْأَوَّلُ مَا بُدِئَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْوَحْيِ الرُّؤْيَا الصَّالِحَةُ فِي النَّوْمِ فَكَانَ لَا يَرَى رُؤْيَا إِلَّا جَاءَتْ مِثْلَ فَلَقِ الصُّبْحِ ثُمَّ حُبِّبَ إِلَيْهِ الْخَلَاءُ وَكَانَ يَخْلُو بِغَارِ حِرَاءٍ فَيَتَحَنَّثُ فِيهِ وَهُوَ التَّعَبُّدُ اللَّيَالِيَ ذَوَاتِ الْعَدَدِ قَبْلَ أَنْ يَنْزِعَ إِلَى أَهْلِهِ وَيَتَزَوَّدُ لِذَلِكَ ثُمَّ يَرْجِعُ إِلَى خَدِيجَةَ فَيَتَزَوَّدُ لِمِثْلِهَا حَتَّى جَاءَهُ الْحَقُّ وَهُوَ فِي غَارِ حِرَاءٍ فَجَاءَهُ الْمَلَكُ فَقَالَ اقْرَأْ قَالَ مَا أَنَا بِقَارِئٍ قَالَ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي حَتَّى بَلَغَ مِنِّي الْجَهْدَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ اقْرَأْ قُلْتُ مَا أَنَا بِقَارِئٍ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي الثَّانِيَةَ حَتَّى بَلَغَ مِنِّي الْجَهْدَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ اقْرَأْ فَقُلْتُ مَا أَنَا بِقَارِئٍ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي الثَّالِثَةَ ثُمَّ أَرْسَلَنِي فَقَالَ{ اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ خَلَقَ الْإِنْسَانَ مِنْ عَلَقٍ اقْرَأْ وَرَبُّكَ الْأَكْرَمُ }فَرَجَعَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْجُفُ فُؤَادُهُ فَدَخَلَ عَلَى خَدِيجَةَ بِنْتِ خُوَيْلِدٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا فَقَالَ زَمِّلُونِي زَمِّلُونِي فَزَمَّلُوهُ حَتَّى ذَهَبَ عَنْهُ الرَّوْعُ فَقَالَ لِخَدِيجَةَ وَأَخْبَرَهَا الْخَبَرَ لَقَدْ خَشِيتُ عَلَى نَفْسِي فَقَالَتْ خَدِيجَةُ كَلَّا وَاللَّهِ مَا يُخْزِيكَ اللَّهُ أَبَدًا إِنَّكَ لَتَصِلُ الرَّحِمَ وَتَحْمِلُ الْكَلَّ وَتَكْسِبُ الْمَعْدُومَ وَتَقْرِي الضَّيْفَ وَتُعِينُ عَلَى نَوَائِبِ الْحَقِّ فَانْطَلَقَتْ بِهِ خَدِيجَةُ حَتَّى أَتَتْ بِهِ وَرَقَةَ بْنَ نَوْفَلِ بْنِ أَسَدِ بْنِ عَبْدِ الْعُزَّى ابْنَ عَمِّ خَدِيجَةَ وَكَانَ امْرَأً قَدْ تَنَصَّرَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَكَانَ يَكْتُبُ الْكِتَابَ الْعِبْرَانِيَّ فَيَكْتُبُ مِنْ الْإِنْجِيلِ بِالْعِبْرَانِيَّةِ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَكْتُبَ وَكَانَ شَيْخًا كَبِيرًا قَدْ عَمِيَ فَقَالَتْ لَهُ خَدِيجَةُ يَا ابْنَ عَمِّ اسْمَعْ مِنْ ابْنِ أَخِيكَ فَقَالَ لَهُ وَرَقَةُ يَا ابْنَ أَخِي مَاذَا تَرَى فَأَخْبَرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَبَرَ مَا رَأَى فَقَالَ لَهُ وَرَقَةُ هَذَا النَّامُوسُ الَّذِي نَزَّلَ اللَّهُ عَلَى مُوسَى يَا لَيْتَنِي فِيهَا جَذَعًا لَيْتَنِي أَكُونُ حَيًّا إِذْ يُخْرِجُكَ قَوْمُكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَوَمُخْرِجِيَّ هُمْ قَالَ نَعَمْ لَمْ يَأْتِ رَجُلٌ قَطُّ بِمِثْلِ مَا جِئْتَ بِهِ إِلَّا عُودِيَ وَإِنْ يُدْرِكْنِي يَوْمُكَ أَنْصُرْكَ نَصْرًا مُؤَزَّرًا ثُمَّ لَمْ يَنْشَبْ وَرَقَةُ أَنْ تُوُفِّيَ وَفَتَرَ الْوَحْيُقَالَ ابْنُ شِهَابٍ وَأَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ الْأَنْصَارِيَّ قَالَ وَهُوَ يُحَدِّثُ عَنْ فَتْرَةِ الْوَحْيِ فَقَالَ فِي حَدِيثِهِ بَيْنَا أَنَا أَمْشِي إِذْ سَمِعْتُ صَوْتًا مِنْ السَّمَاءِ فَرَفَعْتُ بَصَرِي فَإِذَا الْمَلَكُ الَّذِي جَاءَنِي بِحِرَاءٍ جَالِسٌ عَلَى كُرْسِيٍّ بَيْنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ فَرُعِبْتُ مِنْهُ فَرَجَعْتُ فَقُلْتُ زَمِّلُونِي زَمِّلُونِي فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى{ يَا أَيُّهَا الْمُدَّثِّرُ قُمْ فَأَنْذِرْ إِلَى قَوْلِهِ وَالرُّجْزَ فَاهْجُرْ }فَحَمِيَ الْوَحْيُ وَتَتَابَعَ تَابَعَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ وَأَبُو صَالِحٍ وَتَابَعَهُ هِلَالُ بْنُ رَدَّادٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَقَالَ يُونُسُ وَمَعْمَرٌ بَوَادِرُهُ
A fɔra an ye [Yahya bin Bukair] ko, A fɔra an ye ka bɔ [Al Laits] ka bɔ [Uqail] ka bɔ [Ibn Shihab] ka bɔ [Urwah bin Az Zubair] ka bɔ [Aisyah] -Mu’mininw Bamuso-, ko a ko: ‘Jirali daminɛ tun ye min be se ka kɛ . siko min kɛra sinɔgɔ ra. Ani, a tɛ siko kɛ fɔɔ n’a nana i n’a fɔ fajiri yeelen. O kɔ, a ye duga sɔrɔ k’a yɛrɛ to a kelen, o kama a ye Hiro ka kuruwo sugandi ani a y’o muɲu, o kɔrɔ, ka batoli kɛ sufɛ wagati dɔ kɔnɔ sanni a ka kɔsegi a ka denbayamɔgɔw fɛ ka dumuni labɛn walisa ka se ka kisi tugun. O kɔ, a ye Khadijah kunbɛn walisa ka dumuni labɛn. Fo ka taga se a laban ma, Al Haq nana tuma min na a tun be Hiro ka kuruwo kɔnɔ, mɛlɛkɛ dɔ nana k’a fɔ ko: ‘Kalan?’. A y’a jaabi ko: ‘N’ tɛ se ka kalan kɛ’. Nabi sallallaahu ‘alaihi wasallam y’a ɲɛfɔ ko: O la, mɛlɛkɛ ye n minɛ ka n minɛ kosɔbɛ o kɔ, a ye n labila k’a fɔ tugun ko: ‘Kalan!’. A y’a jaabi ko: ‘N’ tɛ se ka kalan kɛ’. O kama, mɛlɛkɛ ye n’ minɛ ka n’ minɛ kosɔbɛ ani a ye n’ labila k’a fɔ tugun ko: ‘Kalan!’. A y’a jaabi ko: ‘N’ tɛ se ka kalan kɛ’. Mɛlɛkɛ ye n minɛ tugun ka n minɛ siɲɛ sabanan na fanga la kosɛbɛ o kɔfɛ a ye n bila ka taga, k’a fɔ tugun ko: -Kalan ni -fɔ- ye i ka Ala min danna, a ye adamadenw dan ka bɔ jolikuru dɔ la. Kalan kɛ, i Matigi ye hinubaga ye-'. Nabi sallallaahu ‘alayihi wasallam kɔsegira a ka denbaya fɛ ni jirali kumaw ye jɔrɔnanko kɔnɔ. A ye Khadija bint Khawailidh kunbɛn k’a fɔ ko: ‘Aw ka n’ datugu, aw ka n’ datugu!’. A tun be nɔrɔnin lo fɔɔ a tun be siranna tugun. O kɔ, a ye min kɛ, a y’o fɔ Khadija ye ko: ‘Ne be hami n’ yɛrɛ la’. O la, Khadijah ko: ‘Ala ka barika la, Ala tɛna koo jugu kɛ i la abada, bari i ye mɔgɔ ye min be teriya to sen na’. O kɔ, Kadija y’a weele ka taga Waroqoh bin Naufal bin Asad bin Abdul Uzza kunbɛn, Kadija belencɛ dencɛ, min tun ye kerecɛn ye Jahiliya wagati la. A ye gafew sɛbɛ fana yahutukan na, ka Bibulu fana sɛbɛn yahutukan na ni Ala ka yamaruya ye. O wagati la, Waroqoh tun kɔrɔla ani a ɲɛɛw tun fiyentɔ lo. Khadijah ko: ‘E n’ belencɛ dencɛ, i balimacɛ dencɛ be min fɔra, i k’o lamɛn’. Waroqoh ko: ‘E n balimacɛ dencɛ, i ye mun lo sɔrɔ’. O la, min kɛra a la, Rasulullah y’o fɔ. Waroqoh ko: ‘Nin ye Namus ye, i n’a fɔ Ala y’a yira Musa la cogo min na loon dɔ. O, n tun b’a fɛ ne ka kɛ denmisɛn ye, ka to niin na, i ka mɔgɔw y’i gwɛn tuma min na’. Rasulullah y’a ɲininga ko: ‘Yala u bena ne gwɛn ka bɔ kɛnɛma wa?’ Waroqoh y’a jaabi ko: ‘Ɔnhɔn. Sabu i be na ni min ye, mɔgɔ si tɛna na n’o ye fɔɔ n’u y’u tɔɔrɔ - k’u kɛ juguw ye -. Ni ne tun be yen o koo kɛra tuma min na, ne tun bena i dɛmɛ n’ seko bɛɛ la’. Waroqoh ma koo min kɛ, a tun lanin b’o la sabu a sara ka kɔn fatroh - lakolonya - yirali wagati la. [Ibnu Sihabu] ko; tun y’a fɔ n ye [Abu Salamah bin Abdurrahman] ko [Jabir bin Abdullah Al Ansari] ye kuma fɔ jirali lakolon koo la, i n’a fɔ Ala ka ciden sallallaahu ‘alaihi wasallam y’a fɔ cogo min na: ‘N’ tagamatɔ, n ye mankan dɔ mɛn ka bɔ sankolo la, n’ y’a filɛ a fan fɛ ani a bɔra ka na ko mɛlɛkɛ dɔ tun be Hisro cɛ min tun be n’ cɛma’. sankolo ni dugukolo. Ne siranna, ne tagara soo, k’a fɔ ko: ‘Aw ka ne datugu. Aw ye ne datugu’. O la, Ala Ta’ala ye jirali dɔ jigi: -E min b’i yɛrɛ datugu- fo ka taga se Ala ka kuma ma -ka boliw to yen-. Kabi o wagati, yiraliw be to ka jigi tuma bɛɛ’. Nin hadisi fana fɔra [Abdulla bin Yusufu] ni [Abu Shalih] fɛ ani [Hilal bin Raddad] fɛ ka bɔ [Az Zuhri] fɛ. [Yunusu] ko; ani [Ma’mar] sɔnna a ma k’a sɔrɔ Az Zuhri fɛ.