Hadith Representative
Agama yang hanif adalah agama Ibrahim, bukan Yahudi dan bukan Nasrani
Imam Bukhari : 3541قَالَ مُوسَى حَدَّثَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَلَا أَعْلَمُهُ إِلَّا تَحَدَّثَ بِهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ زَيْدَ بْنَ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ خَرَجَ إِلَى الشَّأْمِ يَسْأَلُ عَنْ الدِّينِ وَيَتْبَعُهُ فَلَقِيَ عَالِمًا مِنْ الْيَهُودِ فَسَأَلَهُ عَنْ دِينِهِمْ فَقَالَ إِنِّي لَعَلِّي أَنْ أَدِينَ دِينَكُمْ فَأَخْبِرْنِي فَقَالَ لَا تَكُونُ عَلَى دِينِنَا حَتَّى تَأْخُذَ بِنَصِيبِكَ مِنْ غَضَبِ اللَّهِ قَالَ زَيْدٌ مَا أَفِرُّ إِلَّا مِنْ غَضَبِ اللَّهِ وَلَا أَحْمِلُ مِنْ غَضَبِ اللَّهِ شَيْئًا أَبَدًا وَأَنَّى أَسْتَطِيعُهُ فَهَلْ تَدُلُّنِي عَلَى غَيْرِهِ قَالَ مَا أَعْلَمُهُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ حَنِيفًا قَالَ زَيْدٌ وَمَا الْحَنِيفُ قَالَ دِينُ إِبْرَاهِيمَ لَمْ يَكُنْ يَهُودِيًّا وَلَا نَصْرَانِيًّا وَلَا يَعْبُدُ إِلَّا اللَّهَ فَخَرَجَ زَيْدٌ فَلَقِيَ عَالِمًا مِنْ النَّصَارَى فَذَكَرَ مِثْلَهُ فَقَالَ لَنْ تَكُونَ عَلَى دِينِنَا حَتَّى تَأْخُذَ بِنَصِيبِكَ مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ قَالَ مَا أَفِرُّ إِلَّا مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ وَلَا أَحْمِلُ مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ وَلَا مِنْ غَضَبِهِ شَيْئًا أَبَدًا وَأَنَّى أَسْتَطِيعُ فَهَلْ تَدُلُّنِي عَلَى غَيْرِهِ قَالَ مَا أَعْلَمُهُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ حَنِيفًا قَالَ وَمَا الْحَنِيفُ قَالَ دِينُ إِبْرَاهِيمَ لَمْ يَكُنْ يَهُودِيًّا وَلَا نَصْرَانِيًّا وَلَا يَعْبُدُ إِلَّا اللَّهَ فَلَمَّا رَأَى زَيْدٌ قَوْلَهُمْ فِي إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلَام خَرَجَ فَلَمَّا بَرَزَ رَفَعَ يَدَيْهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَشْهَدُ أَنِّي عَلَى دِينِ إِبْرَاهِيمَوَقَالَ اللَّيْثُ كَتَبَ إِلَيَّ هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَتْ رَأَيْتُ زَيْدَ بْنَ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ قَائِمًا مُسْنِدًا ظَهْرَهُ إِلَى الْكَعْبَةِ يَقُولُ يَا مَعَاشِرَ قُرَيْشٍ وَاللَّهِ مَا مِنْكُمْ عَلَى دِينِ إِبْرَاهِيمَ غَيْرِي وَكَانَ يُحْيِي الْمَوْءُودَةَ يَقُولُ لِلرَّجُلِ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَقْتُلَ ابْنَتَهُ لَا تَقْتُلْهَا أَنَا أَكْفِيكَهَا مَئُونَتَهَا فَيَأْخُذُهَا فَإِذَا تَرَعْرَعَتْ قَالَ لِأَبِيهَا إِنْ شِئْتَ دَفَعْتُهَا إِلَيْكَ وَإِنْ شِئْتَ كَفَيْتُكَ مَئُونَتَهَا
-Uxih inkih yan hadiisih addat-, [Muusa] iyyem, usuk yoh warsem [Salim bin Abdullah], anu maaxiga usuk yoh warsem [Ibnu Qumar] radiallahu 'anhuma, too Zaid bin Amru bin Nufail Suuriyah baaxoh addal gexeh sugem kee usuk faxah yan wakti. Tokkeek usug Yahuudinnat garaye - rahib- kee ken diini wagittam kaa essere. Zaid iyyem; 'Nummak, Anu ku diini oggolam duudah. Toysa ku maganak yoh baxxaqis'. Toysa rahiibi iyyem; 'Yallih naqabu tasgallem faxxek akke waytek ni diini makattaata'. Zaid iyyem; 'Anu Yallih naqabit kudah akke waytuh arduk masugiyyo, kaaduk Yallih naqabit dagoom kobxisa. Hay Anu mannal quukam duudaah? Atu gersi diini yoo taybulleem duuddaa?'. Yahuudinna rahib iyyem; 'Anu Hanif diinik akke waytek maaxiga'. Zaid essereh; 'hanif yaanam maca yaanamaay?'. Daacoyti iyyem; 'Nabiyyi Ibraahim diini 'alaihis salam, kee usuk yahuud hinnay kiristaan hinna, usuk Yalla dubuk maaba'. Tohih taagah Zaid gexeh, tokkel usuk Kiristaan qilmih - kaysi - luk gexeeh, dumaak elle sugennal kaah warse, laakin kaysi iyyem; 'Yallih abaaro kot garaye waytek ni diini qigdu makattaata'. Toysa Zaid iyyem; 'Anu Yallih naqabi soolisak sugeemih sabbatah ardeh masugiyyo, kaadu Yallaa kee Yallih naqabik qunxa abaaro qigdu matakka. Hay Anu mannal quukam duudaah? Atu gersi diini yoo taybulleem duuddaa?'. Kiristaan kaysi iyyem; 'Anu Hanif diinik akke waytek maaxiga'. Zaid essereh; 'hanif yaanam maca yaanamaay?' kaysi iyyem; 'Nabiyyi Ibraahim diini 'alaihis salam, kee usuk yahuud hinnay kiristaan hinna, usuk Yalla dubuk maaba'. Zaid Ibraahim qalayhis salaam wagittaamal oson elle iyyen innal cubbuseek lakal, Zaid gexeeh, yumbulleek lakal salat abe; 'Yallah, anu sumaaqitah too anu Ibraahim diini oggoleh'. Kee Al Laytis iyyem; Hisham isi abbah ayyufta yoh yuktubeh Asma' biti Abu Bakr radliallah 'anhuma iyyeh; Anu Zaid bin Amru bin Nufail Kaaba lih gexak soolak sugem ubleh; 'Iy Quraysh ummatta, Yallih, siinik numuk teyni Ibraahim diinik dagah yan yoo akke waytek'. Zaid dumaak sugeh yan sayyo manol elle sugteeh, usuk isi baxa qidam faxa numuk iyye; 'Maqidin kaa kah kinnim anu kay mano xayyooseyyo'. Tohih taagah usug awka beeh, awka dadalte wak, Zaid awka abbah iyye; 'Atu faxxek anu ta alqi koh aceeyyo, atu faxxek anu currik koo ayyaaqeyyo manoh faxximtaamak'.