Hadith Representative
Ka’ab berkata: akhirnya saya ditakdirkan untuk tidak ikut serta ke medan perang
Imam Muslim : 4973حَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ أَحْمَدُ بْنُ عَمْرِو بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرِو بْنِ سَرْحٍ مَوْلَى بَنِي أُمَيَّةَ أَخْبَرَنِي ابْنُ وَهْبٍ أَخْبَرَنِي يُونُسُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ ثُمَّ غَزَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَزْوَةَ تَبُوكَ وَهُوَ يُرِيدُ الرُّومَ وَنَصَارَى الْعَرَبِ بِالشَّامِ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ فَأَخْبَرَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ كَعْبٍ كَانَ قَائِدَ كَعْبٍ مِنْ بَنِيهِ حِينَ عَمِيَ قَالَ سَمِعْتُ كَعْبَ بْنَ مَالِكٍ يُحَدِّثُ حَدِيثَهُ حِينَ تَخَلَّفَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ قَالَ كَعْبُ بْنُ مَالِكٍ لَمْ أَتَخَلَّفْ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَةٍ غَزَاهَا قَطُّ إِلَّا فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ غَيْرَ أَنِّي قَدْ تَخَلَّفْتُ فِي غَزْوَةِ بَدْرٍ وَلَمْ يُعَاتِبْ أَحَدًا تَخَلَّفَ عَنْهُ إِنَّمَا خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْمُسْلِمُونَ يُرِيدُونَ عِيرَ قُرَيْشٍ حَتَّى جَمَعَ اللَّهُ بَيْنَهُمْ وَبَيْنَ عَدُوِّهِمْ عَلَى غَيْرِ مِيعَادٍ وَلَقَدْ شَهِدْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْلَةَ الْعَقَبَةِ حِينَ تَوَاثَقْنَا عَلَى الْإِسْلَامِ وَمَا أُحِبُّ أَنَّ لِي بِهَا مَشْهَدَ بَدْرٍ وَإِنْ كَانَتْ بَدْرٌ أَذْكَرَ فِي النَّاسِ مِنْهَا وَكَانَ مِنْ خَبَرِي حِينَ تَخَلَّفْتُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ أَنِّي لَمْ أَكُنْ قَطُّ أَقْوَى وَلَا أَيْسَرَ مِنِّي حِينَ تَخَلَّفْتُ عَنْهُ فِي تِلْكَ الْغَزْوَةِ وَاللَّهِ مَا جَمَعْتُ قَبْلَهَا رَاحِلَتَيْنِ قَطُّ حَتَّى جَمَعْتُهُمَا فِي تِلْكَ الْغَزْوَةِ فَغَزَاهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَرٍّ شَدِيدٍ وَاسْتَقْبَلَ سَفَرًا بَعِيدًا وَمَفَازًا وَاسْتَقْبَلَ عَدُوًّا كَثِيرًا فَجَلَا لِلْمُسْلِمِينَ أَمْرَهُمْ لِيَتَأَهَّبُوا أُهْبَةَ غَزْوِهِمْ فَأَخْبَرَهُمْ بِوَجْهِهِمْ الَّذِي يُرِيدُ وَالْمُسْلِمُونَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَثِيرٌ وَلَا يَجْمَعُهُمْ كِتَابُ حَافِظٍ يُرِيدُ بِذَلِكَ الدِّيوَانَ قَالَ كَعْبٌ فَقَلَّ رَجُلٌ يُرِيدُ أَنْ يَتَغَيَّبَ يَظُنُّ أَنَّ ذَلِكَ سَيَخْفَى لَهُ مَا لَمْ يَنْزِلْ فِيهِ وَحْيٌ مِنْ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ وَغَزَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تِلْكَ الْغَزْوَةَ حِينَ طَابَتْ الثِّمَارُ وَالظِّلَالُ فَأَنَا إِلَيْهَا أَصْعَرُ فَتَجَهَّزَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالْمُسْلِمُونَ مَعَهُ وَطَفِقْتُ أَغْدُو لِكَيْ أَتَجَهَّزَ مَعَهُمْ فَأَرْجِعُ وَلَمْ أَقْضِ شَيْئًا وَأَقُولُ فِي نَفْسِي أَنَا قَادِرٌ عَلَى ذَلِكَ إِذَا أَرَدْتُ فَلَمْ يَزَلْ ذَلِكَ يَتَمَادَى بِي حَتَّى اسْتَمَرَّ بِالنَّاسِ الْجِدُّ فَأَصْبَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَادِيًا وَالْمُسْلِمُونَ مَعَهُ وَلَمْ أَقْضِ مِنْ جَهَازِي شَيْئًا ثُمَّ غَدَوْتُ فَرَجَعْتُ وَلَمْ أَقْضِ شَيْئًا فَلَمْ يَزَلْ ذَلِكَ يَتَمَادَى بِي حَتَّى أَسْرَعُوا وَتَفَارَطَ الْغَزْوُ فَهَمَمْتُ أَنْ أَرْتَحِلَ فَأُدْرِكَهُمْ فَيَا لَيْتَنِي فَعَلْتُ ثُمَّ لَمْ يُقَدَّرْ ذَلِكَ لِي فَطَفِقْتُ إِذَا خَرَجْتُ فِي النَّاسِ بَعْدَ خُرُوجِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَحْزُنُنِي أَنِّي لَا أَرَى لِي أُسْوَةً إِلَّا رَجُلًا مَغْمُوصًا عَلَيْهِ فِي النِّفَاقِ أَوْ رَجُلًا مِمَّنْ عَذَرَ اللَّهُ مِنْ الضُّعَفَاءِ وَلَمْ يَذْكُرْنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى بَلَغَ تَبُوكَ فَقَالَ وَهُوَ جَالِسٌ فِي الْقَوْمِ بِتَبُوكَ مَا فَعَلَ كَعْبُ بْنُ مَالِكٍ قَالَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي سَلِمَةَ يَا رَسُولَ اللَّهِ حَبَسَهُ بُرْدَاهُ وَالنَّظَرُ فِي عِطْفَيْهِ فَقَالَ لَهُ مُعَاذُ بْنُ جَبَلٍ بِئْسَ مَا قُلْتَ وَاللَّهِ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا عَلِمْنَا عَلَيْهِ إِلَّا خَيْرًا فَسَكَتَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَبَيْنَمَا هُوَ عَلَى ذَلِكَ رَأَى رَجُلًا مُبَيِّضًا يَزُولُ بِهِ السَّرَابُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُنْ أَبَا خَيْثَمَةَ فَإِذَا هُوَ أَبُو خَيْثَمَةَ الْأَنْصَارِيُّ وَهُوَ الَّذِي تَصَدَّقَ بِصَاعِ التَّمْرِ حِينَ لَمَزَهُ الْمُنَافِقُونَ فَقَالَ كَعْبُ بْنُ مَالِكٍ فَلَمَّا بَلَغَنِي أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ تَوَجَّهَ قَافِلًا مِنْ تَبُوكَ حَضَرَنِي بَثِّي فَطَفِقْتُ أَتَذَكَّرُ الْكَذِبَ وَأَقُولُ بِمَ أَخْرُجُ مِنْ سَخَطِهِ غَدًا وَأَسْتَعِينُ عَلَى ذَلِكَ كُلَّ ذِي رَأْيٍ مِنْ أَهْلِي فَلَمَّا قِيلَ لِي إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ أَظَلَّ قَادِمًا زَاحَ عَنِّي الْبَاطِلُ حَتَّى عَرَفْتُ أَنِّي لَنْ أَنْجُوَ مِنْهُ بِشَيْءٍ أَبَدًا فَأَجْمَعْتُ صِدْقَهُ وَصَبَّحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَادِمًا وَكَانَ إِذَا قَدِمَ مِنْ سَفَرٍ بَدَأَ بِالْمَسْجِدِ فَرَكَعَ فِيهِ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ جَلَسَ لِلنَّاسِ فَلَمَّا فَعَلَ ذَلِكَ جَاءَهُ الْمُخَلَّفُونَ فَطَفِقُوا يَعْتَذِرُونَ إِلَيْهِ وَيَحْلِفُونَ لَهُ وَكَانُوا بِضْعَةً وَثَمَانِينَ رَجُلًا فَقَبِلَ مِنْهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَانِيَتَهُمْ وَبَايَعَهُمْ وَاسْتَغْفَرَ لَهُمْ وَوَكَلَ سَرَائِرَهُمْ إِلَى اللَّهِ حَتَّى جِئْتُ فَلَمَّا سَلَّمْتُ تَبَسَّمَ تَبَسُّمَ الْمُغْضَبِ ثُمَّ قَالَ تَعَالَ فَجِئْتُ أَمْشِي حَتَّى جَلَسْتُ بَيْنَ يَدَيْهِ فَقَالَ لِي مَا خَلَّفَكَ أَلَمْ تَكُنْ قَدْ ابْتَعْتَ ظَهْرَكَ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي وَاللَّهِ لَوْ جَلَسْتُ عِنْدَ غَيْرِكَ مِنْ أَهْلِ الدُّنْيَا لَرَأَيْتُ أَنِّي سَأَخْرُجُ مِنْ سَخَطِهِ بِعُذْرٍ وَلَقَدْ أُعْطِيتُ جَدَلًا وَلَكِنِّي وَاللَّهِ لَقَدْ عَلِمْتُ لَئِنْ حَدَّثْتُكَ الْيَوْمَ حَدِيثَ كَذِبٍ تَرْضَى بِهِ عَنِّي لَيُوشِكَنَّ اللَّهُ أَنْ يُسْخِطَكَ عَلَيَّ وَلَئِنْ حَدَّثْتُكَ حَدِيثَ صِدْقٍ تَجِدُ عَلَيَّ فِيهِ إِنِّي لَأَرْجُو فِيهِ عُقْبَى اللَّهِ وَاللَّهِ مَا كَانَ لِي عُذْرٌ وَاللَّهِ مَا كُنْتُ قَطُّ أَقْوَى وَلَا أَيْسَرَ مِنِّي حِينَ تَخَلَّفْتُ عَنْكَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَّا هَذَا فَقَدْ صَدَقَ فَقُمْ حَتَّى يَقْضِيَ اللَّهُ فِيكَ فَقُمْتُ وَثَارَ رِجَالٌ مِنْ بَنِي سَلِمَةَ فَاتَّبَعُونِي فَقَالُوا لِي وَاللَّهِ مَا عَلِمْنَاكَ أَذْنَبْتَ ذَنْبًا قَبْلَ هَذَا لَقَدْ عَجَزْتَ فِي أَنْ لَا تَكُونَ اعْتَذَرْتَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَا اعْتَذَرَ بِهِ إِلَيْهِ الْمُخَلَّفُونَ فَقَدْ كَانَ كَافِيَكَ ذَنْبَكَ اسْتِغْفَارُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَكَ قَالَ فَوَاللَّهِ مَا زَالُوا يُؤَنِّبُونَنِي حَتَّى أَرَدْتُ أَنْ أَرْجِعَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأُكَذِّبَ نَفْسِي قَالَ ثُمَّ قُلْتُ لَهُمْ هَلْ لَقِيَ هَذَا مَعِي مِنْ أَحَدٍ قَالُوا نَعَمْ لَقِيَهُ مَعَكَ رَجُلَانِ قَالَا مِثْلَ مَا قُلْتَ فَقِيلَ لَهُمَا مِثْلَ مَا قِيلَ لَكَ قَالَ قُلْتُ مَنْ هُمَا قَالُوا مُرَارَةُ بْنُ الرَّبِيعَةَ الْعَامِرِيُّ وَهِلَالُ بْنُ أُمَيَّةَ الْوَاقِفِيُّ قَالَ فَذَكَرُوا لِي رَجُلَيْنِ صَالِحَيْنِ قَدْ شَهِدَا بَدْرًا فِيهِمَا أُسْوَةٌ قَالَ فَمَضَيْتُ حِينَ ذَكَرُوهُمَا لِي قَالَ وَنَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُسْلِمِينَ عَنْ كَلَامِنَا أَيُّهَا الثَّلَاثَةُ مِنْ بَيْنِ مَنْ تَخَلَّفَ عَنْهُ قَالَ فَاجْتَنَبَنَا النَّاسُ وَقَالَ تَغَيَّرُوا لَنَا حَتَّى تَنَكَّرَتْ لِي فِي نَفْسِيَ الْأَرْضُ فَمَا هِيَ بِالْأَرْضِ الَّتِي أَعْرِفُ فَلَبِثْنَا عَلَى ذَلِكَ خَمْسِينَ لَيْلَةً فَأَمَّا صَاحِبَايَ فَاسْتَكَانَا وَقَعَدَا فِي بُيُوتِهِمَا يَبْكِيَانِ وَأَمَّا أَنَا فَكُنْتُ أَشَبَّ الْقَوْمِ وَأَجْلَدَهُمْ فَكُنْتُ أَخْرُجُ فَأَشْهَدُ الصَّلَاةَ وَأَطُوفُ فِي الْأَسْوَاقِ وَلَا يُكَلِّمُنِي أَحَدٌ وَآتِي رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأُسَلِّمُ عَلَيْهِ وَهُوَ فِي مَجْلِسِهِ بَعْدَ الصَّلَاةِ فَأَقُولُ فِي نَفْسِي هَلْ حَرَّكَ شَفَتَيْهِ بِرَدِّ السَّلَامِ أَمْ لَا ثُمَّ أُصَلِّي قَرِيبًا مِنْهُ وَأُسَارِقُهُ النَّظَرَ فَإِذَا أَقْبَلْتُ عَلَى صَلَاتِي نَظَرَ إِلَيَّ وَإِذَا الْتَفَتُّ نَحْوَهُ أَعْرَضَ عَنِّي حَتَّى إِذَا طَالَ ذَلِكَ عَلَيَّ مِنْ جَفْوَةِ الْمُسْلِمِينَ مَشَيْتُ حَتَّى تَسَوَّرْتُ جِدَارَ حَائِطِ أَبِي قَتَادَةَ وَهُوَ ابْنُ عَمِّي وَأَحَبُّ النَّاسِ إِلَيَّ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَوَاللَّهِ مَا رَدَّ عَلَيَّ السَّلَامَ فَقُلْتُ لَهُ يَا أَبَا قَتَادَةَ أَنْشُدُكَ بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمَنَّ أَنِّي أُحِبُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ قَالَ فَسَكَتَ فَعُدْتُ فَنَاشَدْتُهُ فَسَكَتَ فَعُدْتُ فَنَاشَدْتُهُ فَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ فَفَاضَتْ عَيْنَايَ وَتَوَلَّيْتُ حَتَّى تَسَوَّرْتُ الْجِدَارَ فَبَيْنَا أَنَا أَمْشِي فِي سُوقِ الْمَدِينَةِ إِذَا نَبَطِيٌّ مِنْ نَبَطِ أَهْلِ الشَّامِ مِمَّنْ قَدِمَ بِالطَّعَامِ يَبِيعُهُ بِالْمَدِينَةِ يَقُولُ مَنْ يَدُلُّ عَلَى كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ فَطَفِقَ النَّاسُ يُشِيرُونَ لَهُ إِلَيَّ حَتَّى جَاءَنِي فَدَفَعَ إِلَيَّ كِتَابًا مِنْ مَلِكِ غَسَّانَ وَكُنْتُ كَاتِبًا فَقَرَأْتُهُ فَإِذَا فِيهِ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّهُ قَدْ بَلَغَنَا أَنَّ صَاحِبَكَ قَدْ جَفَاكَ وَلَمْ يَجْعَلْكَ اللَّهُ بِدَارِ هَوَانٍ وَلَا مَضْيَعَةٍ فَالْحَقْ بِنَا نُوَاسِكَ قَالَ فَقُلْتُ حِينَ قَرَأْتُهَا وَهَذِهِ أَيْضَا مِنْ الْبَلَاءِ فَتَيَامَمْتُ بِهَا التَّنُّورَ ف
Qalli [Abu Ath Thahir Ahmad bin 'Amru bin 'Abdullah bin 'Amru bin Sarh] l-iskjav tal-Umayyads qalli [Ibnu Wahb] qalli [Yunus] mingħand [Ibn Shihab] li qal; 'Il-Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam darba mar għall-battalja ta' Tabuk biex jiffaċċja r-Rumani u l-Għarab li kienu Nsara fis-Sirja.' Ibn Shihab qal; 'Ġejt mgħarraf minn [Abdul Rahman bin Abdullah bin Ka'ab bin Malik], li Abdullah bin Ka'ab bin Malik - Abdullah bin Ka'ab kien wieħed minn ulied Ka'ab li akkumpanja lil Ka'ab meta kien agħma - qal; 'Darba smajt lil [Ka'ab bin Malik] jirrakkonta inċident dwaru nnifsu meta ngħaqad mal-Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam fil-battalja ta' Tabuk'. Ka'ab bin Malik qal; 'Qatt ma bqajt lura nakkumpanja lill-Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam fil-gwerer li pparteċipa fihom ħlief il-gwerra ta' Tabuk, imma bqajt lura wkoll fil-gwerra ta' Badr. Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam qatt ma kkritika Musulman li ma ħax sehem fil-gwerra ta' Badr, dan kien għaliex Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam u l-Musulmani - fil-gwerra ta' Badr - l-għan inizjali kien biss li jattakkaw l-infidili Quraish li kienu qed jivvjaġġaw fuq l-iġmla sakemm Allah ġabar lill-Musulmani flimkien mal-għedewwa tagħhom mingħajr ħin miftiehem minn qabel. Dak iż-żmien ħadt sehem ma' Rasulullah fil-lejl ta' 'Aqabah meta wegħedna li niddefendu l-Islam. Fl-opinjoni tiegħi, li tieħu sehem fil-gwerra ta' Badr mhuwiex komparabbli mal-parteċipazzjoni fil-lejl ta' Aqabah, anke jekk il-gwerra ta' Badr hija aktar popolari mal-biċċa l-kbira tan-nies. Fost l-istejjer meta ma pparteċipajtx ma' Rasulullah fil-gwerra ta' Tabuk hemm dawn li ġejjin; 'Kont kompletament bla sahha u ħadd ma kellu aktar libertà minni meta ma pparteċipajtx fil-gwerra ta' Tabuk.' B’Alla, qabel ma ħejjejtx żewġ annimali għar-rikba għal diversi battalji. Imma f’din il-gwerra ta’ Tabuk, ħejjejt żewġ annimali għar-rikba. Fl-aħħar, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam mar għall-battalja ta’ Tabuk meta t-temp kien sħun ħafna. Jista’ jingħad li vvjaġġa distanza twila ħafna u kien mimli riskji u ffaċċja numru kbir ta’ għedewwa. Imbagħad il-Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam spjega lill-Musulmani x’kienu se jiffaċċjaw miegħu. Għalhekk, ordna lill-Musulmani biex iħejju biżżejjed provvisti tal-gwerra. Dak iż-żmien, ħafna Musulmani akkumpanjaw lill-Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam mingħajr ma ġew maħtura b’ittra ta’ assenjazzjoni biex jiġġieldu. Ka’ab qal; ‘Kien hemm raġel li ma deherx għax ried jibqa’ barra mill-gwerra. Huwa ssuspetta li n-nuqqas ta’ konformità tiegħu ma kienx se jkun magħruf minn Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam - sakemm ma tinżel l-ebda rivelazzjoni dwaru mingħand Allah Azza Wa Jalla -. Ir-Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam mar għall-gwerra f'Tabuk meta l-ħsad tal-frott kien tant sodisfaċenti li kelli nbiddel l-attenzjoni tiegħi mill-ħsad. Ir-Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam u l-Musulmani li ħadu sehem kienu qed iħejju u jien immedjatament mort infittex provvisti magħhom. Imbagħad mort id-dar mingħajr ma ġibt provvisti. Għedt lili nnifsi; 'Nista' nipprepara provvisti fi kwalunkwe ħin. Dejjem inkun f'dilemma bejn iva u le sakemm in-nies ikunu aktar lesti'. Ir-Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam telaq mal-Musulmani, filwaqt li jien ma kont ħejjejt l-ebda provvisti. Fl-aħħar tlaqt, imbagħad mort id-dar mingħajr ma ħejjejt xejn. Dejjem kont f'ħafna dubju dwar jekk nieħux sehem fil-gwerra jew le, sakemm it-truppi Musulmani ġrew 'il bogħod u l-gwerra kienet diġà għaddejja b'rabja. Imbagħad ridt ningħaqad mal-kamp tal-battalja - imma dan kien biss ħsieb xewqat - u fl-aħħar kont destinat li ma ningħaqadx mal-kamp tal-battalja. Wara li l-Messaġġier ta’ Alla (il-paċi u l-barka ta’ Alla jkunu fuqu) telaq għall-kamp tal-battalja ta’ Tabuk, in-niket beda jegħlibni. Meta ħriġt f’nofs il-komunità tal-madwar, indunajt li ma stajt niltaqa’ ma’ ħadd ħlief nies li kienu fl-ipokresija jew nies dgħajfa li ngħataw skużi minn Alla Azza Wa Jalla. Sadanittant, il-Messaġġier ta’ Alla (il-paċi u l-barka ta’ Alla jkunu fuqu) ma ftakarx fija sakemm wasal Tabuk. Imbagħad, waqt li kien bilqiegħda fost sħabu, f’daqqa waħda staqsa; ‘Għaliex Ka’ab bin Malik ma ngħaqadx magħna?’ Sieħeb minn Bani Salimah wieġeb; ‘O Messaġġier ta’ Alla, jidher li Ka’ab bin Malik huwa aktar imħasseb bih innifsu milli b’din it-taqbida?’ Meta sema’ kliem is-sieħeb, Muadh bin Jabal qal; ‘O ħabib, x’kelma ħażina għandek! B’Alla, O Messaġġier ta’ Alla, naf li Ka’ab bin Malik huwa persuna tajba.’ Imbagħad il-Messaġġier ta’ Alla (il-paċi u l-barka ta’ Alla jkunu fuqu) baqa’ sieket. Meta baqa’ sieket hekk, f’daqqa waħda ra raġel liebes elmu tal-ħadid li kien diffiċli biex jagħraf. Imbagħad Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam qal: ‘Int żgur Abu Khaitsamah?’ Irriżulta li din il-persuna kienet fil-fatt Abu Khaitsamah Al Ansari, ħabib li darba kien jagħti ħafna dadi lill-karità meta kien jiġi mżeblaħ mill-ipokriti. Ka’ab bin Malik qal; ‘Meta smajt li l-Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam kien qed jipprepara biex jirritorna mill-battalja ta’ Tabuk, imtlejt bid-dwejjaq. Imbagħad bdejt nivvinta skużi biex nigdeb. Għedt lili nnifsi; ‘Liema raġuni tista’ ssalvani mill-korla tal-Profeta?’ Biex nittratta dan, tlabt l-għajnuna tal-familja tiegħi li setgħu jagħtuni parir. Meta xi ħadd qalli li l-Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam kien kważi wasal fil-belt ta’ Medina, ir-raġuni għall-gideb sparixxiet minn moħħi. Fl-aħħar indunajt li ma stajtx nigdeb lill-Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam xejn. Għalhekk, kelli ngħidlu l-verità. Ftit wara, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam wasal fil-belt ta’ Medina. Bħas-soltu, mar dritt fil-moskea - kif kienet it-tradizzjoni tiegħu kull darba li kien jasal minn vjaġġar lejn żona - biex jagħmel it-talb. Wara li wettaq it-talb tas-sunnah, Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam immedjatament beda jitkellem ma’ sħabu. Wara dan, ġew diversi ħbieb li ma kellhomx ħin jipparteċipaw fil-ġlied mal-Musulmani u tawh diversi raġunijiet billi ħalfu. Huwa stmat li kien hemm aktar minn tmenin persuna li ma ħadux sehem fil-ġlied. Jirriżulta li l-Profeta aċċetta l-kandorità ta’ dawk li ma pparteċipawx fil-gwerra, wiegħed lealtà lejhom, talab maħfra għalihom, u ta dak li ħbew f’qalbhom lil Allah. Ftit mumenti wara, mort nara lil Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam. Wara li sellmtu, tbissem bħat-tbissima ta’ persuna rrabjata. Imbagħad qal; 'Ejja hawn!' ' Imbagħad ersaqt eqreb lejh sakemm qgħadt bilqiegħda eżatt quddiemu. Wara dan il-Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam staqsa: 'Għaliex ma tingħaqadx magħna fil-ġlieda, O Ka'ab? Ma wegħedtx li ċċedi ġismek u ruħek lill-Islam?' Jiena weġibt; 'O Messaġġier ta' Alla, b'Alla, kieku noqgħod bilqiegħda ħdejn xi ħadd għajrek, jien ċert li nkun ħieles mill-korla tiegħu minħabba r-raġunijiet u l-argumenti li ppreżentajt. Imma, b'Alla, naf li jekk issa nagħtik raġunijiet mimlija gideb sabiex ma tirrabjawx, żgur li Alla jkun dak li jirrabjakom miegħi. Jekk nippreżentalek, O Messaġġier ta' Alla, ir-raġunijiet korretti u onesti tiegħi, u mbagħad int tċanfarni għal dawk ir-raġunijiet, allura naċċettaha bi pjaċir. Ħalli Alla jikkastigani bil-kliem onest tiegħi. B'Alla, m'hemm l-ebda età li twaqqafni milli nieħu sehem fil-gwerra. B'Alla, kont kompletament bla sahha dak iż-żmien anke jekk kelli opportunità limitata ħafna biex ningħaqad mat-taqbida mal-Musulmani. Meta sema’ din il-konfessjoni sinċiera, il-Messaġġier ta’ Alla qal: ‘Din il-persuna tkellmet b’onestà u b’mod korrett. Għalhekk, ibqa’ wieqfa sakemm Alla jagħtik deċiżjoni.’ Fl-aħħar qomt u tlajt minn ħdejh. Ftit wara, diversi nies minn Bani Salimah segwewni u qalu; ‘O Ka’ab, b’Allah, qabel ma konniex nafu li għamilt żball/dnub. Int verament ma spjegajtx ir-raġunijiet lill-Messaġġier ta’ Alla bħar-raġunijiet imressqa minn ħbieb oħra li ma marrux għall-gwerra. Tabilħaqq, huwa biss l-istighfar tal-Messaġġier ta’ Alla għalik li jħassar dnubietek’. Ka’ab bin Malik qal wara dan; ‘B’Allah, dejjem jinsultawni sakemm irrid nerġa’ lura għand il-Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam u mbagħad nigdeb lili nnifsi’. Ka’ab bin Malik qal; ‘Hemm xi ħadd ieħor li deher quddiem il-Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam bħali?’ In-nies ta’ Bani Salimah wieġbu; ‘Iva. Hemm żewġ persuni oħra bħalek.’ Iż-żewġt irġiel qalu lill-Messaġġier ta’ Alla dak li għedt int u l-Messaġġier ta’ Alla wieġebhom kif wieġeb lilek. Ka’ab bin Malik qal; ‘Imbagħad staqsejt: ‘Min huma dawn iż-żewġt irġiel, Ja ħbieb?’ Huma, il-Banu Salimah, wieġbu: ‘Dawn iż-żewġt irġiel huma Murarah bin Rabi’ah Al Amin u Hilal bin Ummayah Al Waqifi.’ Ka’ab bin Malik qal; ‘Imbagħad semmew żewġ ħbieb twajbin li pparteċipaw fil-Battalja ta’ Badr u t-tnejn li huma jistħoqqilhom ikunu mudelli tajbin. Wara dan, tlaqt meta semmewli dawn iż-żewġt irġiel.’ Ka’ab bin Malik qal; ‘Ftit jiem wara, il-Messaġġier ta’ Alla (il-paċi u l-barka ta’ Alla jkunu fuqu) ipprojbixxa lill-Musulmani milli jkellmu lit-tlieta minna li ma pparteċipajniex fil-Battalja ta’ Tabuk. Minn dakinhar ’l hawn, il-Musulmani bdew jiddistanzjaw ruħhom u biddlu l-attitudni tagħhom lejna t-tlieta sakemm din l-art ħasset li kienet stramba għalina. Deher li din l-art ma kinitx l-art li qatt kont għext fiha qabel u dan kompla għal ħamsin lejl.’ Tnejn minn sħabi li ma pparteċipawx fil-gwerra ta’ Tabuk issa qegħdin għarkupptejhom b’dispjaċir f’darhom jibku, filwaqt li jien żagħżugħ iebes u iebes. Jiena nkompli nġib ruħi normalment u nwettaq l-attivitajiet ta’ kuljum bħas-soltu. Xorta ħriġt mid-dar, mort il-moskea biex nattendi t-talb kongregazzjonali ma’ Musulmani oħra, u tlaqt madwar is-suq anke jekk ħadd ma ried ikellimni. Sakemm darba waħda avviċinajt lil Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam u sellmtu meta kien f’postu wara t-talba. Staqsejt lili nnifsi; ‘Il-Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam se jċaqlaq xofftejh biex iwieġeb għat-tislima jew le? Imbagħad tlabt ħdejn il-Messaġġier ta’ Alla waqt li ħarist lejh bil-moħbi. Meta kont qed nipprepara biex nitlob, ħares lejja. U meta dort lejh, neħħa għajnejh minn fuqi.’ Wara li kont iżolat għal żmien twil mis-soċjetà Musulmana, mort għal mixja sakemm wasalt ħdejn iċ-ċint tal-ġnien ta’ Abu Qatadah. Abu Qatadah huwa bin zijuwi - kuġini - u huwa l-persuna li nħobb. Meta wasalt hemm, għedtlu bonjour. Imma, b’Alla, ma weġibx it-tislima tiegħi xejn. Fl-aħħar sibt il-kuraġġ biex nistaqsih; ‘O Abu Qatadah, naħlef lilek f’isem Alla, ma tafx li verament inħobb lil Alla u lill-Messaġġier Tiegħu?’ Irriżulta li Abu Qatadah baqa’ sieket. Imbagħad irrepetejt kliemi mill-ġdid billi ħlift bħall-ewwel darba. Imma baqa’ sieket. Imbagħad irrepetejt dak li għedt u wieġeb; ‘Tabilħaqq Alla u l-Messaġġier Tiegħu jafu aħjar dwar dan’. Meta smajt kliemu, imlewli għajnejja d-dmugħ u rritornajt id-dar waqt li kont miexi fil-ġnien. Meta kont miexi fis-suq ta’ Medina, raġel mill-art tas-Sirja li kien qed ibigħ l-ikel fil-belt ta’ Medina staqsa; ‘Min jista’ jurini fejn hu Ka’ab bin Malik?’ Imbagħad in-nies urewni sakemm il-persuna ġiet għandi u tatni ittra mingħand is-sultan ta’ Ghassan. Peress li kont naf naqra u nikteb, fhimt il-kontenut tal-ittra. Irriżulta li l-kontenut tal-ittra kien kif ġej: 'Smajna li ħabibek - jiġifieri l-Messaġġier ta' Allah sallallaahu 'alaihi wasallam - iżolak mir-relazzjonijiet pubbliċi, filwaqt li Sidek innifsu ma jaħlikx b'dak il-mod. Għalhekk, ingħaqad magħna, żgur li se ngħinuk.' Wara li qrajt l-ittra, għedt: 'Fil-fatt, din l-ittra hija wkoll diżastru għalija.' Imbagħad poġġejtha fin-nar u ħraqtha sakemm inqerdet. Wara erbgħin jum ta' iżolament pubbliku, irriżulta li r-rivelazzjoni t'Alla ma kinitx niżlet. Sakemm darba waħda, messaġġier tal-Messaġġier ta' Allah sallallaahu 'alaihi wasallam ġie għandi b'messaġġ: 'O Ka'b, tabilħaqq il-Messaġġier ta' Allah sallallaahu 'alaihi wasallam jordnalek tevita lil martek.' Staqsejt; 'Għandi niddivorzja jew xiex?' Il-messaġġier wieġeb; 'M'għandekx bżonn tiddivorzja. Imma, sempliċement evitah u tersaqx lejh.' Imbagħad għedt lil marti; “O oħti, l-ewwel għandek tmur id-dar għand il-ġenituri tiegħek u toqgħod magħhom sakemm Alla jagħti deċiżjoni ċara dwar din il-kwistjoni.” Ka’ab bin Malik qal; “Ftit wara, mart Hilal bin Umayyah marret għand il-Messaġġier ta’ Alla sallallaahu ‘alaihi wasallam u staqsiet; ‘O Messaġġier ta’ Alla, Hilal bin Umayyah huwa xiħ u dgħajjef u m’għandux qaddejja. Għalhekk, ħallini nieħu ħsiebu.” Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam wieġeb: ‘Le. L-aħjar jekk ma takkumpanjahx l-ewwel u m’għandux ikun qrib tiegħek għal xi żmien.’ Mart Hilal baqgħet soda u qalet; ‘B’Alla, O Messaġġier ta’ Alla, issa m’għandux aktar entużjażmu għall-ħajja. Huwa dejjem jibki, minn meta ltaqa’ ma’ din il-problema sa issa.’ Ka’ab bin Malik qal; Xi membri tal-familja tiegħi qalu, "L-ewwel għandek titlob permess mingħand il-Messaġġier ta' Alla rigward martek. Għax il-Messaġġier ta' Alla, il-paċi u l-barkiet ikunu fuqu, innifsu ta permess lil Hilal bin Umayyah biex jieħu ħsieb żewġha." Ka'ab bin Malik qal, "Mhux se nitlob permess mingħand il-Messaġġier ta' Alla, il-paċi u l-barkiet ikunu fuqu, rigward marti. Għax, wara kollox, mhux se naf kif se jwieġeb il-Messaġġier ta' Alla jekk nitlob il-permess tiegħu waqt li għadni żgħir." Ka'ab bin Malik qal; "Irriżulta li dan kompla għal għaxar iljieli, u għalhekk kienu ħamsin lejl għalina minn meta l-Musulmani kienu pprojbiti milli jkellmuna." Ka'ab bin Malik qal; "Imbagħad għamilt it-talba ta' filgħodu fil-ħamsin lejl fuq wara tad-dar. Hekk kif kont bilqiegħda nitlob, ħassejtni mimli dispjaċir u dwejjaq. Jidher li din l-art vasta tħossha dejqa għalija. F'daqqa waħda smajt lil xi ħadd jgħajjat b'leħen għoli fuq l-orizzont; "O Ka'ab bin Malik, ifraħ!" Għalhekk inżilt mal-art u kont naf li kont ħieles mill-problema tiegħi. Ka'ab bin Malik qal; "Imbagħad il-Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam ħabbar lill-Musulmani li kien spiċċa kollox."