Imam Ahmad : 20193

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ عَنْ مُصْعَبِ بْنِ شَيْبَةَ عَنْ أَبِي حَبِيبِ بْنِ يَعْلَى بْنِ أُمَيَّةَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى عُمَرَ فَقَالَ أَكَلَتْنَا الضَّبُعُ قَالَ مِسْعَرٌ يَعْنِي السَّنَةَ قَالَ فَسَأَلَهُ عُمَرُ مِمَّنْ أَنْتَ فَمَا زَالَ يَنْسُبُهُ حَتَّى عَرَفَهُ فَإِذَا هُوَ مُوسَى فَقَالَ عُمَرُ لَوْ أَنَّ لِامْرِئٍ وَادِيًا أَوْ وَادِيَيْنِ لَابْتَغَى إِلَيْهِمَا ثَالِثًا فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ وَلَا يَمْلَأُ جَوْفَ ابْنِ آدَمَ إِلَّا التُّرَابُ ثُمَّ يَتُوبُ اللَّهُ عَلَى مَنْ تَابَ فَقَالَ عُمَرُ لِابْنِ عَبَّاسٍ مِمَّنْ سَمِعْتَ هَذَا قَالَ مِنْ أُبَيٍّ قَالَ فَإِذَا كَانَ بِالْغَدَاةِ فَاغْدُ عَلَيَّ قَالَ فَرَجَعَ إِلَى أُمِّ الْفَضْلِ فَذَكَرَ ذَلِكَ لَهَا فَقَالَتْ وَمَا لَكَ وَلِلْكَلَامِ عِنْدَ عُمَرَ وَخَشِيَ ابْنُ عَبَّاسٍ أَنْ يَكُونَ أُبَيٌّ نَسِيَ فَقَالَتْ أُمُّهُ إِنَّ أُبَيًّا عَسَى أَنْ لَا يَكُونَ نَسِيَ فَغَدَا إِلَى عُمَرَ وَمَعَهُ الدِّرَّةُ فَانْطَلَقْنَا إِلَى أُبَيٍّ فَخَرَجَ أُبَيٌّ عَلَيْهِمَا وَقَدْ تَوَضَّأَ فَقَالَ إِنَّهُ أَصَابَنِي مَذْيٌ فَغَسَلْتُ ذَكَرِي أَوْ فَرْجِي مِسْعَرٌ شَكَّ فَقَالَ عُمَرُ أَوَيُجْزِئُ ذَلِكَ قَالَ نَعَمْ قَالَ سَمِعْتَهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَعَمْ قَالَ وَسَأَلَهُ عَمَّا قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَصَدَّقَهُ

Wedi dweud wrthym ni [Muhammad bin Bisyr Al 'Abdi] wedi dweud wrthym [Mis'ar] o [Mus'ab bin Syaibah] o [Abu Habib bin Ya'la bin Umayyah] o [Ibn Abbas] dywedodd, 'Cyfarfu dyn ag Umar a dweud, 'Yr ydym yn newynog, O Umar!' -Mis'ar meddai; Dywedodd Ibnu Abbas, "Yna gofynnodd Umar iddo, "O ble wyt ti?" Soniodd y dyn wedyn am ei linach fel bod Umar yn ei adnabod, mae'n troi allan mai Musa oedd e. Felly dywedodd Umar, 'Pe bai gan rywun un neu ddau o ddyffrynnoedd byddai'n bendant yn chwilio am drydydd cwm'. Yna atebodd Ibn Abbas, 'Ac ni all unrhyw beth rwystro stumog plentyn Adda ac eithrio tir, a bydd Allah yn derbyn edifeirwch y rhai sy'n edifarhau'. Felly gofynnodd Umar i Ibn Abbas, 'Gan bwy y clywsoch chi hyn?' Atebodd Ibn Abbas, 'O [Ubay]'. Dywedodd Umar, 'Yna gadewch i Ubay wynebu fi'. Yna aeth Ibnu Abbas adref i gwrdd ag Ummul Fadll a soniodd am hyn wrtho. Yna gofynnodd Ummul Fadll, 'Pa fusnes sydd ganddo i chi feiddio siarad ag ochr Umar!' Felly dechreuodd Ibnu Abbas boeni pe bai Ubay wedi anghofio - ei fod wedi cyfleu'r hadith i Ibnu Abbas -. Yna dywedodd ei fam -Ummul Fadll-, 'Gobeithio na fydd Ubay yn anghofio'. Yna yn y bore cyfarfu Ibn Abbas ag Umar yn cario ffon. -Dywedodd Ibnu Abbas- 'Yna aethon ni i weld Ubay'. Yna daeth Ubay allan i gwrdd â'r ddau ohonynt tra'n perfformio ablution eisoes, dywedodd, 'Tynnais y madzi allan, yna golchais fy organau cenhedlu -Mis'ar anghofio i ynganu dzakar neu farj-'. Yna gofynnodd Umar, 'A yw hynny'n ddigon cyfreithlon?' Atebodd Ubay, 'Ydw'. Gofynnodd Umar eto, 'A glywaist ti gan Negesydd Allah sallallaahu 'alaihi wasallam?' Atebodd Ubay, 'Ydw'. Yna gofynnodd Umar iddo beth ddywedodd -Ibn Abbas, a chadarnhaodd Ubay hynny.'