Imam Ahmad : 23134

حَدَّثَنَا يَحْيَى حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ زُرَارَةَ بْنِ أَوْفَى عَنْ سَعْدِ بْنِ هِشَامٍ أَنَّهُ طَلَّقَ امْرَأَتَهُ ثُمَّ ارْتَحَلَ إِلَى الْمَدِينَةِ لِيَبِيعَ عَقَارًا لَهُ بِهَا وَيَجْعَلَهُ فِي السِّلَاحِ وَالْكُرَاعِ ثُمَّ يُجَاهِدَ الرُّومَ حَتَّى يَمُوتَ فَلَقِيَ رَهْطًا مِنْ قَوْمِهِ فَحَدَّثُوهُ أَنَّ رَهْطًا مِنْ قَوْمِهِ سِتَّةً أَرَادُوا ذَلِكَ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَلَيْسَ لَكُمْ فِيَّ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ فَنَهَاهُمْ عَنْ ذَلِكَ فَأَشْهَدَهُمْ عَلَى رَجْعَتِهَا ثُمَّ رَجَعَ إِلَيْنَا فَأَخْبَرَنَا أَنَّهُ أَتَى ابْنَ عَبَّاسٍ فَسَأَلَهُ عَنْ الْوَتْرِ فَقَالَ أَلَا أُنَبِّئُكَ بِأَعْلَمِ أَهْلِ الْأَرْضِ بِوَتْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَعَمْ قَالَ ائْتِ عَائِشَةَ فَاسْأَلْهَا ثُمَّ ارْجِعْ إِلَيَّ فَأَخْبِرْنِي بِرَدِّهَا عَلَيْكَ قَالَ فَأَتَيْتُ عَلَى حَكِيمِ بْنِ أَفْلَحَ فَاسْتَلْحَقْتُهُ إِلَيْهَا فَقَالَ مَا أَنَا بِقَارِبِهَا إِنِّي نَهَيْتُهَا أَنْ تَقُولَ فِي هَاتَيْنِ الشِّيعَتَيْنِ شَيْئًا فَأَبَتْ فِيهِمَا إِلَّا مُضِيًّا فَأَقْسَمْتُ عَلَيْهِ فَجَاءَ مَعِي فَدَخَلْنَا عَلَيْهَا فَقَالَتْ حَكِيمٌ وَعَرَفَتْهُ قَالَ نَعَمْ أَوْ بَلَى قَالَتْ مَنْ هَذَا مَعَكَ قَالَ سَعْدُ بْنُ هِشَامٍ قَالَتْ مَنْ هِشَامٌ قَالَ ابْنُ عَامِرٍ قَالَ فَتَرَحَّمَتْ عَلَيْهِ وَقَالَتْ نِعْمَ الْمَرْءُ كَانَ عَامِرٌ قُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْبِئِينِي عَنْ خُلُقِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ أَلَسْتَ تَقْرَأُ الْقُرْآنَ قُلْتُ بَلَى قَالَتْ فَإِنَّ خُلُقَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ الْقُرْآنَ فَهَمَمْتُ أَنْ أَقُومَ ثُمَّ بَدَا لِي قِيَامُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْبِئِينِي عَنْ قِيَامِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَتْ أَلَسْتَ تَقْرَأُ هَذِهِ السُّورَةَ { يَا أَيُّهَا الْمُزَّمِّلُ } قُلْتُ بَلَى قَالَتْ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ افْتَرَضَ قِيَامَ اللَّيْلِ فِي أَوَّلِ هَذِهِ السُّورَةِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ حَوْلًا حَتَّى انْتَفَخَتْ أَقْدَامُهُمْ وَأَمْسَكَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ خَاتِمَتَهَا فِي السَّمَاءِ اثْنَيْ عَشَرَ شَهْرًا ثُمَّ أَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ التَّخْفِيفَ فِي آخِرِ هَذِهِ السُّورَةِ فَصَارَ قِيَامُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَطَوُّعًا مِنْ بَعْدِ فَرِيضَتِهِ فَهَمَمْتُ أَنْ أَقُومَ ثُمَّ بَدَا لِي وَتْرُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قُلْتُ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَنْبِئِينِي عَنْ وَتْرِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ كُنَّا نُعِدُّ لَهُ سِوَاكَهُ وَطَهُورَهُ فَيَبْعَثُهُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِمَا شَاءَ أَنْ يَبْعَثَهُ مِنْ اللَّيْلِ فَيَتَسَوَّكُ ثُمَّ يَتَوَضَّأُ ثُمَّ يُصَلِّي ثَمَانِي رَكَعَاتٍ لَا يَجْلِسُ فِيهِنَّ إِلَّا عِنْدَ الثَّامِنَةِ فَيَجْلِسُ وَيَذْكُرُ رَبَّهُ عَزَّ وَجَلَّ وَيَدْعُو وَيَسْتَغْفِرُ ثُمَّ يَنْهَضُ وَلَا يُسَلِّمُ ثُمَّ يُصَلِّي التَّاسِعَةَ فَيَقْعُدُ فَيَحْمَدُ رَبَّهُ وَيَذْكُرُهُ وَيَدْعُو ثُمَّ يُسَلِّمُ تَسْلِيمًا يُسْمِعُنَا ثُمَّ يُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ وَهُوَ جَالِسٌ بَعْدَمَا يُسَلِّمُ فَتِلْكَ إِحْدَى عَشْرَةَ رَكْعَةً يَا بُنَيَّ فَلَمَّا أَسَنَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأُخِذَ اللَّحْمُ أَوْتَرَ بِسَبْعٍ ثُمَّ صَلَّى رَكْعَتَيْنِ وَهُوَ جَالِسٌ بَعْدَمَا يُسَلِّمُ فَتِلْكَ تِسْعٌ يَا بُنَيَّ وَكَانَ نَبِيُّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا صَلَّى صَلَاةً أَحَبَّ أَنْ يُدَاوِمَ عَلَيْهَا وَكَانَ إِذَا شَغَلَهُ عَنْ قِيَامِ اللَّيْلِ نَوْمٌ أَوْ وَجَعٌ أَوْ مَرَضٌ صَلَّى مِنْ النَّهَارِ اثْنَتَيْ عَشْرَةَ رَكْعَةً وَلَا أَعْلَمُ نَبِيَّ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَرَأَ الْقُرْآنَ كُلَّهُ فِي لَيْلَةٍ وَلَا قَامَ لَيْلَةً حَتَّى أَصْبَحَ وَلَا صَامَ شَهْرًا كَامِلًا غَيْرَ رَمَضَانَ فَأَتَيْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ فَحَدَّثْتُهُ بِحَدِيثِهَا فَقَالَ صَدَقْتَ أَمَا لَوْ كُنْتُ أَدْخُلُ عَلَيْهَا لَأَتَيْتُهَا حَتَّى تُشَافِهَنِي مُشَافَهَةً

Wedi dweud wrthym [Yahya] wedi dweud wrthym [Sa'id bin Abi Urwabah] o [Qotadah] o [Zurarah bin Awfa] o [Sa'ad bin Hisham] ei fod wedi ysgaru ei wraig, yna aeth i Medina i werthu ei eiddo yn y ddinas honno. Yna byddai'n cyfnewid arfau a cheffylau ac yn ymuno â'r jihad yn erbyn y Rhufeiniaid nes iddo farw. Yna cyfarfu â grŵp o bobl o'i bobl. Yna maent yn dweud wrtho fod unwaith roedd grŵp o chwech o bobl ar adeg y sallallaahu Proffwyd 'alaihiwasallam a oedd eisiau rhywbeth fel 'na. Yna efe a ddywedodd; 'Onid ydw i'n fodel rôl da i chi?' Efe a'u gwaharddodd rhag hyny. Gofynnodd am i'w tystiolaeth gael ei dychwelyd. Yna efe -Sa'd bin Hisham- yn dychwelyd atom ac yn ein hysbysu ei fod wedi cyfarfod Ibn Abbas, efe a ofynodd iddo am y weddi witr. Yna -Ibn Abbas- a ddywedodd; ' Oni hysbysais chwi â witr a wnaed gan y person mwyaf gwybodus ar wyneb y ddaear, sef Rasulullah Sallallahu'alaihiwasallam ?' atebodd; 'Cywir'. -Ibn Abbas- Meddai; 'Ewch at [Aisha] a gofynnwch iddi, yna dewch yn ôl ataf i ddweud wrthyf am eich ateb'. Ef -Sa'ad Ibnu Hisham- Said; 'Yna es i i Hakim bin Aflah ac yna gofynnais iddo fynd â fi i -Aisyah-'. Efe -Judge- atebodd; 'Dydw i ddim yn un o'i pherthnasau, fe wnes i wahardd hi rhag siarad am y ddau beth hyn - dau wersyll gwahanol o ran witr - ac roedd hi - Aisyah - yn bendant yn gwrthod y ddau ohonyn nhw ac yn mynd i adael. Felly tyngais iddo, a daeth gyda mi. Yna cyfarfuasom -Aisyah-, -Aisyah- Said; 'Ai hwn yw'r barnwr?' roedd hi -Aisyah- eisoes yn gwybod hynny. -Barnwr- atebodd; 'Ie'. Neu 'Gwir'. -Aisyah- Meddai; 'Pwy yw'r person gyda chi?' atebodd; 'Sa'ad bin Hisham'. -Aisyah- Meddai; 'Pa Hisham?'. Atebodd; Hynny, Hisham 'Ibn 'Amir'. Dywed; 'Mae Aisha eisoes yn gwybod amdano'. Hi -Aisyah- Meddai; 'Y person gorau yw Amir'. dywedais; 'O ummul mu'minin, dywedwch wrthyf am foesau'r Proffwyd sallallaahu 'alaihiwasallam'. hi -Aisyah- Meddai; 'Ydych chi erioed wedi darllen y Koran?' atebais; 'Cywir'. Hi -Aisyah- Meddai; 'Yn wir, moesau'r Proffwyd sallallaahu'alaihiwasallam yw'r Qur'an'. Yna roeddwn ar fin gweddïo, ond digwyddodd i mi weddïo y sallallaahu'alaihiwasallam Proffwyd. dywedais; 'O ummul mu'minin, dywedwch wrthyf am weddi Rasulullah sallallaahu'alaihiwasallam'. Hi -Aisyah- atebodd; 'Onid ydych chi erioed wedi darllen y llythyr hwn YAA AYYUHAL MUZAMMIL -O bobl sy'n cael eu gorchuddio-'. atebais; 'Cywir'. Hi -Aisyah- Meddai; 'Yn wir, Allah yw AzzaWaJalla. gweddïau nos gorfodol ar ddechrau'r llythyr hwn. Yna gweddïodd Negesydd Allah a'i gymdeithion nes i'w sodlau chwyddo. Daliodd Allah AzzaWaJalla glawr y llythyr hwn yn yr awyr am ddeuddeng mis. Yna dim ond ar ddiwedd y llythyr hwn y datgelodd Allah AzzaWaJalla ryddhad a daeth gweddi nos Rasulullah Shallallahu'alaihiwasallam yn sunnah. Felly roeddwn i eisiau gweddïo, ond fe ddigwyddodd i mi weddïo gweddi witr Rasulullah Shallallahu'alaihiwasallam. Yna dywedais; 'O ummul mu'minin, dywedwch wrthyf am weddi witr Rasulullah Sallallahu'alaihiwasallam'. -Aisyah- atebodd; 'Fe wnaethon ni baratoi siwak iddo a dŵr i'w buro. Yna deffrodd Allah ef yn ôl ei ewyllys gyda'r nos. Yna cymerodd y siwak a pherfformio ablution. Yna gweddïodd wyth rak'ah, nid oedd yn eistedd yn y rak'ah ac eithrio ar gyfer yr wythfed rak'ah. Yna eisteddodd i lawr a galw ei Dduw AzzaWaJalla, gweddïodd a gofynnodd am faddeuant wrth godi a pheidio â chyfarch. Yna efe a weddiodd y nawfed weddi, yna efe a eisteddodd i lawr ac a ganmolodd ei Arglwydd, gwnaeth dhikr a gweddïo, yna efe a ddywedodd y cyfarchiad y gallem ei glywed. Yna gweddïodd ddau rak'ah tra oedd yn eistedd ar ôl iddo ddweud helo. Dyna unarddeg o rak'ahs, fy mab. Yn y cyfamser, pan ddechreuodd Rasulullah Sallallahu'alaihiwasallam fynd yn hŷn ac yn dewach, gweddïodd saith raka'at o weddi witr, yna gweddïo dau raka'at, yna eisteddodd i lawr ar ôl dweud y cyfarchion. Dyna'r seithfed weddi, fy mab. A phan weddïodd y Proffwyd sallallaahu'alaihiwasallam, yr oedd ganddo'r arferiad o lynu wrthi. Ac os collai weddi'r nos am iddo syrthio i gysgu neu ei fod yn glaf, efe a weddïodd ddeuddeg rak'ah yn ystod y dydd. Ac ni wyddwn i erioed fod y Proffwyd sallallaahu'alaihiwasallam wedi darllen y Koran yn gyfan gwbl dros nos. Ac ni weddïodd efe o nos i fore ac ni ymprydiodd am fis cyfan, ac eithrio yn ystod mis Ramadan.' Yna es i at Ibn Abbas a dywedais wrtho beth ddigwyddodd. Yna efe a ddywedodd; 'Rydych chi'n iawn, pe bawn i'n cwrdd ag ef, byddwn yn bendant yn dod ato ac yn fy darlithio'.