Batas akhir sahur dan munculnya cahaya putih di ufuk (Fajar)
Imam Ahmad : 18566
حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ مُجَالِدٍ أَخْبَرَنِي عَامِرٌ حَدَّثَنِي عَدِيُّ بْنُ حَاتِمٍ قَالَ عَلَّمَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الصَّلَاةَ وَالصِّيَامَ قَالَ صَلِّ كَذَا وَكَذَا وَصُمْ فَإِذَا غَابَتْ الشَّمْسُ فَكُلْ وَاشْرَبْ حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَكَ الْخَيْطُ الْأَبْيَضُ مِنْ الْخَيْطِ الْأَسْوَدِ وَصُمْ ثَلَاثِينَ يَوْمًا إِلَّا أَنْ تَرَى الْهِلَالَ قَبْلَ ذَلِكَ فَأَخَذْتُ خَيْطَيْنِ مِنْ شَعْرٍ أَسْوَدَ وَأَبْيَضَ فَكُنْتُ أَنْظُرُ فِيهِمَا فَلَا يَتَبَيَّنُ لِي فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَضَحِكَ وَقَالَ يَا ابْنَ حَاتِمٍ إِنَّمَا ذَاكَ بَيَاضُ النَّهَارِ مِنْ سَوَادِ اللَّيْلِ
Yandi me zabisa beto [Yahya] katuka na [Majalid] me songa mono [Amir] me songa mono [Adi bin Hatim] yandi me tuba; Rasulullah longaka mono na kusamba mpi kubuya madia. Yandi tubaka nde: ‘Beno sala kisambu na ntangu ya mutindu yai. Na nima, buya madia, mpi kana ntangu me dinda, dia mpi nwa tii kuna nge ta mona bansinga ya mpembe na kisika ya bansinga ya ndombe. Kubuya madia bilumbu makumi tatu, katula kaka kana na ntwala ya ntangu yina, nge me mona Hilal’. Na nsuka mono bakaka bansinga zole ya nsuki, mosi ya ndombe mpi ya nkaka ya mpembe, na nima mono talaka yo yonso zole, kansi yo vandaka kumonana kaka ve na meso na mono. Na yau, mono monisaka mambu yai na mfumu ya insi, yandi sekaka mpi tubaka nde: ‘O ibn Hatim, ntendula ya kieleka kele mpembe ya ntangu na kisika ya mpimpa ya mpimpa’.