इमाम अहमद : 18291

حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي ابْنُ أَخِي أَبِي رُهْمٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا رُهْمٍ الْغِفَارِيَّ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِينَ بَايَعُوا تَحْتَ الشَّجَرَةِ يَقُولُ غَزَوْتُ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَزْوَةَ تَبُوكَ فَلَمَّا فَصَلَ سَرَى لَيْلَةً فَسِرْتُ قَرِيبًا مِنْهُ وَأُلْقِيَ عَلَيَّ النُّعَاسُ فَطَفِقْتُ أَسْتَيْقِظُ وَقَدْ دَنَتْ رَاحِلَتِي مِنْ رَاحِلَتِهِ فَيُفْزِعُنِي دُنُوُّهَا خَشْيَةَ أَنْ أُصِيبَ رِجْلَهُ فِي الْغَرْزِ فَأُؤَخِّرُ رَاحِلَتِي حَتَّى غَلَبَتْنِي عَيْنِي فِي نِصْفِ اللَّيْلِ فَرَكِبَتْ رَاحِلَتِي رَاحِلَتَهُ وَرِجْلُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْغَرْزِ فَأَصَابَتْ رِجْلَهُ فَلَمْ أَسْتَيْقِظْ إِلَّا بِقَوْلِهِ حَسِّ فَرَفَعْتُ رَأْسِي فَقُلْتُ اسْتَغْفِرْ لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ سَلْ فَقَالَ فَطَفِقَ يَسْأَلُنِي عَمَّنْ تَخَلَّفَ مِنْ بَنِي غِفَارٍ فَأُخْبِرُهُ فَإِذَا هُوَ يَسْأَلُنِي مَا فَعَلَ النَّفَرُ الْحُمْرُ الطُّوَالُ الْقِطَاطُ أَوْ قَالَ الْقِصَارُ عَبْدُ الرَّزَّاقِ يَشُكُّ الَّذِينَ لَهُمْ نَعَمٌ بِشَظِيَّةِ شَرْخٍ قَالَ فَذَكَرْتُهُمْ فِي بَنِي غِفَارٍ فَلَمْ أَذْكُرْهُمْ حَتَّى ذَكَرْتُ رَهْطًا مِنْ أَسْلَمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا يَمْنَعُ أَحَدُ أُولَئِكَ حِينَ تَخَلَّفَ أَنْ يَحْمِلَ عَلَى بَعِيرٍ مِنْ إِبِلِهِ امْرَأً نَشِيطًا فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَادْعُوا هَلْ أَنْ يَتَخَلَّفَ عَنْ الْمُهَاجِرِينَ مِنْ قُرَيْشٍ وَالْأَنْصَارِ وَأَسْلَمَ وَغِفَارٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ صَالِحٍ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ أَخْبَرَنِي ابْنُ أَخِي أَبِي رُهْمٍ الْغِفَارِيِّ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا رُهْمٍ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِينَ بَايَعُوا تَحْتَ الشَّجَرَةِ يَقُولُ غَزَوْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَزْوَةَ تَبُوكَ فَنِمْتُ لَيْلَةً بِالْأَخْصَرِ فَسِرْتُ قَرِيبًا مِنْهُ فَذَكَرَ مَعْنَى حَدِيثِ مَعْمَرٍ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ فَطَفِقْتُ أُؤَخِّرُ رَاحِلَتِي حَتَّى غَلَبَتْنِي عَيْنِي بَعْضَ اللَّيْلِ وَقَالَ مَا فَعَلَ النَّفَرُ السُّودُ الْجِعَادُ الْقِصَارُ الَّذِينَ لَهُمْ نَعَمٌ بِشَظِيَّةِ شَرْخٍ فَيَرَى أَنَّهُمْ مِنْ بَنِي غِفَارٍ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ ابْنِ إِسْحَاقَ وَذَكَرَ ابْنُ شِهَابٍ عَنِ ابْنِ أُكَيْمَةَ اللَّيْثِيِّ عَنِ ابْنِ أَخِي أَبِي رُهْمٍ الْغِفَارِيِّ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا رُهْمٍ كُلْثُومَ بْنَ حُصَيْنٍ وَكَانَ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الَّذِينَ بَايَعُوا تَحْتَ الشَّجَرَةِ يَقُولُ غَزَوْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَزْوَةَ تَبُوكَ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ فَطَفِقْتُ أُؤَخِّرُ رَاحِلَتِي عَنْهُ حَتَّى غَلَبَتْنِي عَيْنِي وَقَالَ مَا فَعَلَ النَّفَرُ السُّودُ الْجِعَادُ الْقِصَارُ قَالَ قُلْتُ وَاللَّهِ مَا أَعْرِفُ هَؤُلَاءِ مِنَّا حَتَّى قَالَ بَلَى الَّذِينَ لَهُمْ نَعَمٌ بِشَبَكَةِ شَرْخٍ قَالَ فَتَذَكَّرْتُهُمْ فِي بَنِي غِفَارٍ فَلَمْ أَذْكُرْهُمْ حَتَّى ذَكَرْتُ أَنَّهُمْ رَهْطٌ مِنْ أَسْلَمَ كَانُوا حِلْفًا فِينَا فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أُولَئِكَ رَهْطٌ مِنْ أَسْلَمَ كَانُوا حُلَفَاءَنَا

आमच्यापर्यंत [अब्दुर्रज़ाक] यांनी सांगितले आम्हाला [मअमर] यांनी [अज़-ज़ुहरी] यांच्याकडून सांगितले, ज्यांनी मला [अबू रुह्म यांचा भाचा] कळवले की त्यांनी [अबू रुह्म अल-गिफाऱी] यांना ऐकले – आणि ते पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्या साथीदारांपैकी एक होते, ज्यांनी झाडाखाली निष्ठापत्र (बयअतु रिद्वाँ) घेतले – असे म्हणताना; मी तब्बूकच्या लढाईत अल्लाहच्या प्रेषितांसोबत होतो, ज्यांच्यावर अल्लाहची शांति आणि आशीर्वाद असोत. प्रवास रात्री सुरूच होता, मी त्याच्याजवळ चालत होतो, तेव्हा अचानक मला झोप येऊ लागली; म्हणून मी झटपट बसलो आणि पाहिले की माझे घोडे त्याच्या घोड्याजवळ आले होते, आणि त्याची जवळीक पाहून मी घाबरलो. त्याच्या घोड्याचा पाय जो काठीवर होता, तो घासला जाईल अशी भीती वाटून मी माझे घोडे मागे ओढत होतो, आणि शेवटी माझे डोळे अर्धी रात्रभर बंद झाले. आणि खरंच, माझे घोडे त्याच्या घोड्याला धडकले, आणि त्याच्या सॅडलवर ठेवलेल्या पायाला हलकेच धक्का बसला; आणि मी त्याच्या कणकणीतल्या आवाजामुळेच जागा झालो. म्हणून मी माझा डोकं वर करून म्हटलं, 'अल्लाहच्या प्रेषिता, माझ्यासाठी क्षमा मागा.' त्यांनी सांगितलं, 'माग.' मग त्याने लगेच बानू घिफारपैकी ज्यांनी लढाईत भाग घेतला नव्हता, त्या लोकांबद्दल विचारले; मी त्याला सांगितले, आणि असे समजले की त्याने मला विचारले की शद्जियतु शार्कीमध्ये उंटांची देखभाल करणाऱ्या लांब, गडद रंगाच्या, कुंचले केसांच्या—किंवा त्याने म्हटले: लहान—अब्दुर्रज्जाक यांना खात्री नव्हती—पुरुषांच्या गटाचे काय झाले. त्याने पुढे सांगितले: 'मग मी बानू घिफारमधील त्यांचा उल्लेख केला, आणि मी बानू असलाममधील काही पुरुषांचा उल्लेख होईपर्यंत त्यांचा उल्लेख केला नाही, आणि मी म्हटले: "अल्लाहाचे प्रेषित, जेव्हा ते लढाईत सहभागी होत नाहीत, तेव्हा त्यापैकी एखाद्याला त्यांच्या उंटावरून अल्लाहाच्या मार्गात जाऊ इच्छिणाऱ्या कोणाला तरी सवारी का उपलब्ध करून देत नाही, जेणेकरून ते ओरडू शकतील: 'ते कुरैशमधील मुहाजिर, ansar, असलम आणि घिफ़ार यांना सोडून देण्याचा विचार करत आहेत का?'" हे आम्हाला [याकूब] यांनी सांगितले. हे आम्हाला [माझ्या वडिलांनी] पासून सांगितले [सलीह] [इब्न शिहब] म्हणाले; [इब्न अखी अबू रुह्म अल-गिफ़ारी] यांनी मला सांगितले: मी [अबू रुह्म] यांना ऐकले—आणि ते पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्या साथीदारांपैकी एक होते, ज्यांनी वृक्षाखाली (बयअतु रिद्वाँ) निष्ठा शपथ घेतली होती—ते म्हणाले; मी तब्बूकच्या लढाईत अल्लाहच्या प्रेषितांसोबत, ज्यांच्यावर अल्लाहची शांति आणि आशीर्वाद असोत, लढलो. एक रात्री मी अख्सार येथे झोपलो आणि त्याच्याजवळ गेलो, तेव्हा त्याने मअमर यांच्या हदीसचा अर्थ सांगितला, फक्त त्याने शब्दात असे म्हटले: "म्हणून मी माझ्या उंटाची गती कमी केली, तोपर्यंत मी रात्रीचा काही भाग झोपलो," आणि त्याने विचारले: "ते काळे, घुंगराळ केसांचे आणि लहान लोक, ज्यांच्याकडे शाझीयाह शार्कमध्ये उंटा आहेत, ते काय करत आहेत?", तेव्हा त्याने त्यांना बनी घिफारचे म्हणून पाहिले. हे आम्हाला [या'कूब] यांनी सांगितले. हे आम्हाला [माझ्या वडिलांनी] [इब्न इशाक] यांच्याकडून सांगितले आणि [इब्न शिहाब] यांनी [इब्न उकैमह अल-लैसी] यांच्याकडून, [अबू रुहम अल-घिफारी यांच्या भाच्याकडून] सांगितले की त्याने ऐकले होते [अबू रुहम] – आणि तो पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांच्या साथीदारांपैकी एक होता, ज्यांनी झाडाखाली निष्ठा शपथ (बयतु रिद्वाँ) घेतली होती – म्हणाला: 'मी तब्बुकच्या लढाईत अल्लाहच्या प्रेषितांसोबत (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) लढा दिला.' त्याने एक हदीसही सांगितली. तथापि, त्याने सांगितले: "मग मी माझ्या सवाराला हळू करण्यासाठी घाई केली, जोपर्यंत माझ्या डोळ्यांना मध्यरात्रीच्या झोपेला तोंड देता आले नाही." आणि त्याने असेही म्हटले: "ते गुबगुबीत, लहान केसांचे काळे लोक काय करत आहेत?" आणि त्याने म्हटले, "अल्लाहच्या शपथे, मला माहीत नाही की ते आमच्या गटातील आहेत की नाहीत." तोपर्यंत त्याने म्हटले: "खरं तर, तेच लोक आहेत ज्यांच्याकडे शबाकाती शरकीमध्ये उंट आहेत." त्याने म्हटले: मग मी बनी घिफार यांना आठवण्याचा प्रयत्न केला, पण मला ते आठवले नाहीत. पण शेवटी मला आठवलं की ते आमच्याशी करारबद्ध लोक आहेत. म्हणून मी म्हणालो, "अल्लाहच्या प्रेषिता, ते बनी इस्लामचे लोक आहेत आणि ते आमचे सहयोगी आहेत."