इमाम बुखारी : 6742
حَدَّثَنِي إِسْمَاعِيلُ حَدَّثَنِي ابْنُ وَهْبٍ عَنْ يُونُسَ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ حَدَّثَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَقَدِمَ عُيَيْنَةُ بْنُ حِصْنِ بْنِ حُذَيْفَةَ بْنِ بَدْرٍ فَنَزَلَ عَلَى ابْنِ أَخِيهِ الْحُرِّ بْنِ قَيْسِ بْنِ حِصْنٍ وَكَانَ مِنْ النَّفَرِ الَّذِينَ يُدْنِيهِمْ عُمَرُ وَكَانَ الْقُرَّاءُ أَصْحَابَ مَجْلِسِ عُمَرَ وَمُشَاوَرَتِهِ كُهُولًا كَانُوا أَوْ شُبَّانًا فَقَالَ عُيَيْنَةُ لِابْنِ أَخِيهِ يَا ابْنَ أَخِي هَلْ لَكَ وَجْهٌ عِنْدَ هَذَا الْأَمِيرِ فَتَسْتَأْذِنَ لِي عَلَيْهِ قَالَ سَأَسْتَأْذِنُ لَكَ عَلَيْهِ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَاسْتَأْذَنَ لِعُيَيْنَةَ فَلَمَّا دَخَلَ قَالَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ وَاللَّهِ مَا تُعْطِينَا الْجَزْلَ وَمَا تَحْكُمُ بَيْنَنَا بِالْعَدْلِ فَغَضِبَ عُمَرُ حَتَّى هَمَّ بِأَنْ يَقَعَ بِهِ فَقَالَ الْحُرُّ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ إِنَّ اللَّهَ تَعَالَى قَالَ لِنَبِيِّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ{ خُذْ الْعَفْوَ وَأْمُرْ بِالْعُرْفِ وَأَعْرِضْ عَنْ الْجَاهِلِينَ }وَإِنَّ هَذَا مِنْ الْجَاهِلِينَ فَوَاللَّهِ مَا جَاوَزَهَا عُمَرُ حِينَ تَلَاهَا عَلَيْهِ وَكَانَ وَقَّافًا عِنْدَ كِتَابِ اللَّهِ
मला [इस्माईल] यांनी सांगितले की मला [इब्न वहाब] यांनी [यूनुस] आणि [इब्न शिहाब] यांच्याकडून सांगितले की मला [उबैदुल्लाह इब्न अब्दुल्लाह इब्न उतबाह] यांनी सांगितले की [अब्दुल्ला बिन अब्बास] (अल्लाह त्यांच्यावर खुशाल होवो) म्हणाले, "उयैना बिन हिशन बिन खुदैफा बिन बद्र आला आणि आपल्या भाच्याला भेटायला थांबला, अल-हुर् बिन काइस बिन हिशन, आणि तो त्या लोकांपैकी एक होता ज्यांना उमर नेहमी शोधत असे—कुर्रा (कुरआनचे पाठक)—आणि जे नेहमी उमरच्या सभा आणि सल्लामसलतींना उपस्थित राहत, मग ते प्रौढ असोत किंवा तरुण. मग उयैनाहने आपल्या भाच्याला म्हटले, 'अरे माझ्या भाच्या, तुझा या अमीरशी इतका घनिष्ठ संबंध आहे का की तू माझ्यासाठी त्याच्याकडे भेटण्याची परवानगी मागू शकशील?' अल-हुर् बिन काइसने उत्तर दिले, 'ठीक आहे, मी तुझ्यासाठी परवानगी मागेन.' इब्न अब्बास म्हणाले, 'मग अल-हुर् बिन काइसने उयैनाहसाठी परवानगी मागितली. जेव्हा उयैनाह उमर यांच्याशी भेटली, तिने म्हटले, 'ऐबने खत्ताब, अल्लाहची शपथ, तुम्ही आम्हाला फारसे भेटवस्तू दिलेल्या नाहीत, नाच तुम्ही आमच्याशी न्याय्य वागलात.' उमर इतके रागावले की त्यांना तिला शिक्षा देण्याची इच्छा झाली. परंतु उयैनाह म्हणाली, "हे धर्मगुरू, मला तुमच्या शिक्षेपासून वाचवा, कारण अल्लाहने आपल्या पैगंबर (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) यांना म्हटले आहे: 'क्षमा करा, योग्य ते करा आणि अज्ञानांकडून दूर व्हा' (कुरआन ७:१९९), आणि ही शिक्षा अज्ञानांचे कृत्य आहे. अल्लाहची शपथ, जेव्हा उयैनाहने हे त्याला वाचून दाखवले तेव्हा उमरने त्याला शिक्षा दिली नाही; उमर असे माणूस होते जे नेहमीच अल्लाहच्या ग्रंथाला घट्ट धरून ठेवत होते.