Imam Ahmad : 11960
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ قَالَ سَمِعْتُ ثَابِتًا يُحَدِّثُ عَنْ أَنَسٍ قَالَ لَمَّا افْتَتَحَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَيْبَرَ قَالَ الْحَجَّاجُ بْنُ عِلَاطٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ لِي بِمَكَّةَ مَالًا وَإِنَّ لِي بِهَا أَهْلًا وَإِنِّي أُرِيدُ أَنْ آتِيَهُمْ فَأَنَا فِي حِلٍّ إِنْ أَنَا نِلْتُ مِنْكَ أَوْ قُلْتُ شَيْئًا فَأَذِنَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يَقُولَ مَا شَاءَ فَأَتَى امْرَأَتَهُ حِينَ قَدِمَ فَقَالَ اجْمَعِي لِي مَا كَانَ عِنْدَكِ فَإِنِّي أُرِيدُ أَنْ أَشْتَرِيَ مِنْ غَنَائِمِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابِهِ فَإِنَّهُمْ قَدْ اسْتُبِيحُوا وَأُصِيبَتْ أَمْوَالُهُمْ قَالَ فَفَشَا ذَلِكَ فِي مَكَّةَ وَانْقَمَعَ الْمُسْلِمُونَ وَأَظْهَرَ الْمُشْرِكُونَ فَرَحًا وَسُرُورًا قَالَ وَبَلَغَ الْخَبَرُ الْعَبَّاسَ فَعَقِرَ وَجَعَلَ لَا يَسْتَطِيعُ أَنْ يَقُومَ قَالَ مَعْمَرٌ فَأَخْبَرَنِي عُثْمَانُ الْجَزَرِيُّ عَنْ مِقْسَمٍ قَالَ فَأَخَذَ ابْنًا لَهُ يُقَالُ لَهُ قُثَمُ فَاسْتَلْقَى فَوَضَعَهُ عَلَى صَدْرِهِ وَهُوَ يَقُولُ حَيَّ قُثَمْ حَيَّ قُثَمْ شَبِيهَ ذِي الْأَنْفِ الْأَشَمْ بَنِي ذِي النَّعَمْ يَرْغَمْ مَنْ رَغَمْ قَالَ ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ ثُمَّ أَرْسَلَ غُلَامًا إِلَى الْحَجَّاجِ بْنِ عِلَاطٍ وَيْلَكَ مَا جِئْتَ بِهِ وَمَاذَا تَقُولُ فَمَا وَعَدَ اللَّهُ خَيْرٌ مِمَّا جِئْتَ بِهِ قَالَ الْحَجَّاجُ بْنُ عِلَاطٍ لِغُلَامِهِ اقْرَأْ عَلَى أَبِي الْفَضْلِ السَّلَامَ وَقُلْ لَهُ فَلْيَخْلُ لِي فِي بَعْضِ بُيُوتِهِ لِآتِيَهُ فَإِنَّ الْخَبَرَ عَلَى مَا يَسُرُّهُ فَجَاءَ غُلَامُهُ فَلَمَّا بَلَغَ بَابَ الدَّارِ قَالَ أَبْشِرْ يَا أَبَا الْفَضْلِ قَالَ فَوَثَبَ الْعَبَّاسُ فَرَحًا حَتَّى قَبَّلَ بَيْنَ عَيْنَيْهِ فَأَخْبَرَهُ مَا قَالَ الْحَجَّاجُ فَأَعْتَقَهُ ثُمَّ جَاءَهُ الْحَجَّاجُ فَأَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ افْتَتَحَ خَيْبَرَ وَغَنِمَ أَمْوَالَهُمْ وَجَرَتْ سِهَامُ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فِي أَمْوَالِهِمْ وَاصْطَفَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَفِيَّةَ بِنْتَ حُيَيٍّ فَاتَّخَذَهَا لِنَفْسِهِ وَخَيَّرَهَا أَنْ يُعْتِقَهَا وَتَكُونَ زَوْجَتَهُ أَوْ تَلْحَقَ بِأَهْلِهَا فَاخْتَارَتْ أَنْ يُعْتِقَهَا وَتَكُونَ زَوْجَتَهُ وَلَكِنِّي جِئْتُ لِمَالٍ كَانَ لِي هَاهُنَا أَرَدْتُ أَنْ أَجْمَعَهُ فَأَذْهَبَ بِهِ فَاسْتَأْذَنْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَذِنَ لِي أَنْ أَقُولَ مَا شِئْتُ فَأَخْفِ عَنِّي ثَلَاثًا ثُمَّ اذْكُرْ مَا بَدَا لَكَ قَالَ فَجَمَعَتْ امْرَأَتُهُ مَا كَانَ عِنْدَهَا مِنْ حُلِيٍّ وَمَتَاعٍ فَجَمَعَتْهُ فَدَفَعَتْهُ إِلَيْهِ ثُمَّ اسْتَمَرَّ بِهِ فَلَمَّا كَانَ بَعْدَ ثَلَاثٍ أَتَى الْعَبَّاسُ امْرَأَةَ الْحَجَّاجِ فَقَالَ مَا فَعَلَ زَوْجُكِ فَأَخْبَرَتْهُ أَنَّهُ قَدْ ذَهَبَ يَوْمَ كَذَا وَكَذَا وَقَالَتْ لَا يُخْزِيكَ اللَّهُ يَا أَبَا الْفَضْلِ لَقَدْ شَقَّ عَلَيْنَا الَّذِي بَلَغَكَ قَالَ أَجَلْ لَا يُخْزِنِي اللَّهُ وَلَمْ يَكُنْ بِحَمْدِ اللَّهِ إِلَّا مَا أَحْبَبْنَا فَتَحَ اللَّهُ خَيْبَرَ عَلَى رَسُولِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَجَرَتْ فِيهَا سِهَامُ اللَّهِ وَاصْطَفَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَفِيَّةَ بِنْتَ حُيَيٍّ لِنَفْسِهِ فَإِنْ كَانَتْ لَكِ حَاجَةٌ فِي زَوْجِكِ فَالْحَقِي بِهِ قَالَتْ أَظُنُّكَ وَاللَّهِ صَادِقًا قَالَ فَإِنِّي صَادِقٌ الْأَمْرُ عَلَى مَا أَخْبَرْتُكِ فَذَهَبَ حَتَّى أَتَى مَجَالِسَ قُرَيْشٍ وَهُمْ يَقُولُونَ إِذَا مَرَّ بِهِمْ لَا يُصِيبُكَ إِلَّا خَيْرٌ يَا أَبَا الْفَضْلِ قَالَ لَهُمْ لَمْ يُصِبْنِي إِلَّا خَيْرٌ بِحَمْدِ اللَّهِ قَدْ أَخْبَرَنِي الْحَجَّاجُ بْنُ عِلَاطٍ أَنَّ خَيْبَرَ قَدْ فَتَحَهَا اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ وَجَرَتْ فِيهَا سِهَامُ اللَّهِ وَاصْطَفَى صَفِيَّةَ لِنَفْسِهِ وَقَدْ سَأَلَنِي أَنْ أُخْفِيَ عَلَيْهِ ثَلَاثًا وَإِنَّمَا جَاءَ لِيَأْخُذَ مَالَهُ وَمَا كَانَ لَهُ مِنْ شَيْءٍ هَاهُنَا ثُمَّ يَذْهَبَ قَالَ فَرَدَّ اللَّهُ الْكَآبَةَ الَّتِي كَانَتْ بِالْمُسْلِمِينَ عَلَى الْمُشْرِكِينَ وَخَرَجَ الْمُسْلِمُونَ وَمَنْ كَانَ دَخَلَ بَيْتَهُ مُكْتَئِبًا حَتَّى أَتَوْا الْعَبَّاسَ فَأَخْبَرَهُمْ الْخَبَرَ فَسُرَّ الْمُسْلِمُونَ وَرَدَّ اللَّهُ يَعْنِي مَا كَانَ مِنْ كَآبَةٍ أَوْ غَيْظٍ أَوْ حُزْنٍ عَلَى الْمُشْرِكِينَ
Wedi dweud wrthym [Abdurrazaq] dywedodd; wedi dweud wrthym [Ma'mar] meddai; Clywais [Thabit] yn dweud gan [Anas] efe a ddywedodd; Pan agorodd alaihi wasallam Rasulullah shallallahu 'ddinas Khaibar, dywedodd Al Hajjaj bin' Ilath Assulami, 'O Rasulullah, ym Mecca mae gen i gyfoeth a theulu. Rwyf am fynd atynt, a gallaf yn rhydd os caf ganiatâd gennych chi -neu dywedaf ychydig o olygiadau brawddeg-. Yna caniataodd Rasulullah i Al Hajjaj wneud sylw fel y dymunai. Pan gyrhaeddodd, fe gyfarfu Al Hajjaj â'i wraig, a dywedodd, 'Os gwelwch yn dda casglwch yr holl gyfoeth sydd gennych, rwyf am brynu ghanimah Muhammad a'i ffrindiau, oherwydd maent wedi cael llawer o gyfoeth ghanimah. Yna daeth y newyddion hwn yn hysbys iawn ym Mecca. Aeth y Mwslemiaid adref, a dangosodd y polytheists eu llawenydd a'u hapusrwydd - yn hapus oherwydd bod Muhammad a'i fyddin yn dychwelyd -'. Dywedodd Al Hajjaj, 'O'r diwedd cyrhaeddodd y newyddion hwn Al Abbas fel na allai symud ei goesau ac na allai sefyll oherwydd y llawenydd llethol. Dywedodd Ma'mar, 'Dywedodd Uthman Al Jazari wrthyf o Miqsam, a dywedodd, 'Yna aeth Abbas â'i fab o'r enw Qutsam. Gorweddodd a gosod corff ei blentyn ar ei frest. Yna canodd bennill: 'Mari Qutsam, Mari Qutsam, Sy'n edrych fel trwyn miniog, Fy mab sy'n cael pleserau amrywiol, Bydd pwy bynnag sy'n ddirmygus yn dod o hyd i gywilydd'. Dywedodd Thabit gan Anas, 'Yna anfonodd Abbas gaethwas i gyfarfod Al Hajjaj bin Ilath Assulami ac i gyfleu'r neges, 'Gwae chi, pa newyddion rydych chi'n dod â chi, beth ydych chi'n ei ddweud, oherwydd mae'r hyn y mae Allah yn ei addo yn well na'r hyn a ddywedwch!. Yna dywedodd Al Hajjaj wrth y cenhadon, 'Os gwelwch yn dda cyfarchion i Abul Fadll oddi wrthyf, dywedwch wrtho, 'Rho'r cyfle i mi ymweld â'i dŷ, rhywbryd dof, bydd y newyddion a ddaw gyda mi yn ei blesio'. Dychwelodd y caethweision a anfonwyd gan Al Abbas. Pan gyrhaeddodd ddrws y tŷ, rhuthrodd i ddweud, 'Byddwch hapus, O Abul Fadll - llysenw Al Abbas -'. Yn sydyn roedd Al Abbas wrth ei fodd nes iddo gusanu ei gaethwas ar y talcen, a mynegodd y caethwas yn helaeth sylwadau Al Hajjaj bin Ilath. Yna rhyddhaodd Al Abbas ei gaethweision. Nesaf, daeth Al Hajjaj at Al Abbas ac adroddodd fod alaihi wasallam Rasulullah sallallaahu 'wedi llwyddo i orchfygu Khaibar, cymryd eu heiddo, a bod cyfran Allah yn eu heiddo. Dewisodd alaihi wasallam Rasulullah shallallahu 'Shafiyyah bint Huyyay i fod yn wraig iddo, rhoddodd ddewis iddi; rhyddhau a dod yn wraig iddo neu ymuno â'i deulu. Yna dewisodd Shafiyyah gael ei ryddhau a dod yn wraig iddo. Dywedodd Hajjaj, Fodd bynnag, deuthum yma oherwydd y mae fy nhrysor yma, ac yr wyf am ei gymryd gyda mi. Felly, gofynnais ganiatâd gan Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam, a rhoddodd ganiatâd i mi wneud sylwadau fel y mynnwn, felly cadwch fy newyddion yn gyfrinach -Al Hajjaj wedi'i ailadrodd deirgwaith-, yna dywedwch wrthyf beth rydych chi'n ei wybod'. Dywedodd Anas, 'Yna casglodd gwraig Al Hajjaj yr holl emwaith ac eitemau eraill oedd ganddi, ac wedi hynny rhoddodd nhw i Al Hajjaj. Ar ôl tridiau, daeth Al Abbas at wraig Al Hajjaj a gofyn, "Beth mae dy ŵr yn ei wneud?" yna cyhoeddodd fod ei gwr wedi ymadael ar y dydd hwn a'r dydd hwn. Parhaodd i ddweud, 'Na fydded i Allah eich bychanu, Abu Fadll, mae'r newyddion sydd wedi'ch cyrraedd hefyd yn ein gwneud ni'n drwm'. Dywedodd Al Abbas, 'Mae'n wir, ni fydd Allah yn fy bychanu. Clod i Allah, ni fydd dim yn digwydd ond yr hyn y gobeithiwn amdano; Mae Allah wedi agor Khaibar trwy gyfryngwr Ei Negesydd sallallaahu 'alaihi wasallam, mae cyfran Allah hefyd wedi'i dalu, ac mae alaihi wasallam Rasulullah sallallaahu' hefyd wedi dewis Shafiyyah bin Huyay i fod yn wraig iddo. Os oes angen i chi fod gyda'ch gŵr, yna dilynwch i fyny dim ond eich gŵr'. Atebodd y wraig - gwraig Al Hajjaj -, 'Wrth Allah, rwy'n meddwl eich bod wedi bod yn onest'. Dywedodd Al Abbas yn ôl, 'Trwy Allah, mae'r hyn a ddigwyddodd fel y dywedais wrthych'. Yna aeth Al Abbas i ffwrdd nes iddo gyfarfod â chriw o Quraysh, dywedasant, 'O Abul Fadll, mae wedi mynd heibio o'u blaenau, felly ni chewch ddim byd ond daioni.' Dywedodd Al Abbas wrthynt, “Moliant i Allah, ni dderbyniais i ddim ond daioni. Mae Al Hajjaj bin Ilath wedi rhoi'r newyddion i mi, bod Allah wedi agor dinas Khaibar trwy gyfryngwr Ei Negesydd, beth yw rhan Allah wedi'i gymhwyso iddo, mae hefyd wedi dewis Shafiyyah i fod yn wraig iddo. Gofynnodd i mi beidio dweud ei gyfrinach dair gwaith, daeth yma i gymryd ei gyfoeth a'r hyn oedd ganddo, wedi hynny gadawodd.' Dywedodd Anas, 'Yna roedd Allah wedi gwrthdroi'r tristwch a deimlai'r Mwslemiaid tuag at y polytheistiaid. Yna daeth y Mwslemiaid ac unrhyw un a ddaeth i mewn i'w dŷ mewn cyflwr trist allan i gwrdd ag Abbas. Dywedodd Abbas y gwir newyddion wrthynt ar unwaith. roedd y Mwslemiaid yn hapus, a throdd Allah yr awyrgylch trist, anniddig ac anodd at y polytheists.