Imam Ahmad : 2666

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنَا كَهْمَسُ بْنُ الْحَسَنِ عَنِ الْحَجَّاجِ بْنِ الْفُرَافِصَةِ قَالَ أَبُو عَبْد الرَّحْمَنِ هُوَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ وَأَنَا قَدْ رَأْيَتُهُ فِي طَرِيقٍ فَسَلَّمَ عَلَيَّ وَأَنَا صَبِيٌّ رَفَعَهُ إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ أَوْ أَسْنَدَهُ إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ وَحَدَّثَنِي هَمَّامُ بْنُ يَحْيَى أَبُو عَبْدِ اللَّهِ صَاحِبُ الْبَصْرِيِّ أَسْنَدَهُ إِلَى ابْنِ عَبَّاسٍ وَحَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ لَهِيعَةَ وَنَافِعُ بْنُ يَزِيدَ الْمِصْرِيَّانِ عَنْ قَيْسِ بْنِ الْحَجَّاجِ عَنْ حَنَشٍ الصَّنْعَانِيِّ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ وَلَا أَحْفَظُ حَدِيثَ بَعْضِهِمْ عَنْ بَعْضٍ أَنَّهُ قَالَ كُنْتُ رَدِيفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا غُلَامُ أَوْ يَا غُلَيِّمُ أَلَا أُعَلِّمُكَ كَلِمَاتٍ يَنْفَعُكَ اللَّهُ بِهِنَّ فَقُلْتُ بَلَى فَقَالَ احْفَظْ اللَّهَ يَحْفَظْكَ احْفَظْ اللَّهَ تَجِدْهُ أَمَامَكَ تَعَرَّفْ إِلَيْهِ فِي الرَّخَاءِ يَعْرِفْكَ فِي الشِّدَّةِ وَإِذَا سَأَلْتَ فَاسْأَلْ اللَّهَ وَإِذَا اسْتَعَنْتَ فَاسْتَعِنْ بِاللَّهِ قَدْ جَفَّ الْقَلَمُ بِمَا هُوَ كَائِنٌ فَلَوْ أَنَّ الْخَلْقَ كُلَّهُمْ جَمِيعًا أَرَادُوا أَنْ يَنْفَعُوكَ بِشَيْءٍ لَمْ يَكْتُبْهُ اللَّهُ عَلَيْكَ لَمْ يَقْدِرُوا عَلَيْهِ وَإِنْ أَرَادُوا أَنْ يَضُرُّوكَ بِشَيْءٍ لَمْ يَكْتُبْهُ اللَّهُ عَلَيْكَ لَمْ يَقْدِرُوا عَلَيْهِ وَاعْلَمْ أَنَّ فِي الصَّبْرِ عَلَى مَا تَكْرَهُ خَيْرًا كَثِيرًا وَأَنَّ النَّصْرَ مَعَ الصَّبْرِ وَأَنَّ الْفَرَجَ مَعَ الْكَرْبِ وَأَنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا

اسان کي [عبدالله بن يزيد] ٻڌايو آهي [ڪهمسى بن الحسن] [الحجاج بن الفرافشة]، ابو عبدالرحمان يعني عبدالله بن يزيد کان، چيو آهي؛ ۽ مون کيس گهٽي تي ڏٺو ۽ هن مون کي سلام ڪيو، ان وقت مان اڃا ننڍو هوس، هن حديث [ابن عباس] کي پڙهي ٻڌائي يا ان تي ابن عباس کي ڀروسو ڪيو. احمد بن حنبل چيو؛ ۽ مون کي [حمام بن يحيى ابو عبدالله] البشري جي دوست کي ٻڌائي هئي، هن ان کي [ابن عباس] ڏانهن حوالو ڏنو. ۽ اهو مون کي [عبدالله بن لحية] ۽ [نافع بن يزيد المصريين] [قيس بن الحجاج] کان [حناسي الشنعاني] کان [ابن عباس] تائين ٻڌايو آهي، ۽ مون کي انهن جي ڪجهه روايتن جي تفصيل ٻين کان ياد ناهي؛ ته هن چيو؛ مون کي رسول الله صلي الله عليه وسلم کڻي رهيا هئا ۽ هن چيو: 'اي ٻار'. يا هن چيو؛ 'اي ننڍڙي ٻار، ڇا تون چاهين ٿو ته مان توکي ڪجهه جملا سيکاريان جيڪي الله توکي فائدو ڏين'. مون جواب ڏنو؛ 'ها'. پوءِ هن چيو؛ 'الله جو خيال رک ۽ هو توکي فائدو ڏيندو. الله جو خيال رک ۽ تون ان کي پنهنجي اڳيان ڏسندين. کيس فارغ وقت ۾ ياد ڪر ۽ هو توکي تنگ وقت ۾ ياد ڪندو. جيڪڏهن تون پڇين ٿو ته الله کان پڇين ٿو، ۽ جيڪڏهن تون مدد گهرين ٿو ته الله کان مدد گهرين ٿو. جيڪو ٿيو آهي ان سان قلم سڪي ويو آهي. جيڪڏهن سڀ مخلوق توکي ڪنهن اهڙي شيءِ سان فائدو ڏيڻ چاهين ٿا جيڪا الله تنهنجي لاءِ مقرر نه ڪئي آهي، ته اهي ضرور توکي فائدو نه ڏئي سگهندا. ۽ جيڪڏهن اهي توکي ڪنهن اهڙي شيءِ سان نقصان پهچائڻ چاهين ٿا جيڪا الله تنهنجي لاءِ مقرر نه ڪئي آهي، ته اهي ضرور توکي نقصان نه پهچائي سگهندا. ۽ ڄاڻو ته انهن شين سان صبر ڪرڻ ۾ جيڪي توکي ناپسند آهن، تمام گهڻي چڱائي آهي. اها مدد صبر کان پوءِ ايندي آهي، ۽ تڪليف کان پوءِ آساني ايندي آهي، ۽ اها آساني مشڪل کان پوءِ ايندي آهي.