Al 'aliyy

Imam Ahmad : 2478

حَدَّثَنِي سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ قَالَ مَا نَصَرَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى فِي مَوْطِنٍ كَمَا نَصَرَ يَوْمَ أُحُدٍ قَالَ فَأَنْكَرْنَا ذَلِكَ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ بَيْنِي وَبَيْنَ مَنْ أَنْكَرَ ذَلِكَ كِتَابُ اللَّهِ تَبَارَكَ وَتَعَالَى إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يَقُولُ فِي يَوْمِ أُحُدٍ { وَلَقَدْ صَدَقَكُمْ اللَّهُ وَعْدَهُ إِذْ تَحُسُّونَهُمْ بِإِذْنِهِ } يَقُولُ ابْنُ عَبَّاسٍ وَالْحَسُّ الْقَتْلُ { حَتَّى إِذَا فَشِلْتُمْ إِلَى قَوْلِهِ وَلَقَدْ عَفَا عَنْكُمْ وَاللَّهُ ذُو فَضْلٍ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ } وَإِنَّمَا عَنَى بِهَذَا الرُّمَاةَ وَذَلِكَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَقَامَهُمْ فِي مَوْضِعٍ ثُمَّ قَالَ احْمُوا ظُهُورَنَا فَإِنْ رَأَيْتُمُونَا نُقْتَلُ فَلَا تَنْصُرُونَا وَإِنْ رَأَيْتُمُونَا قَدْ غَنِمْنَا فَلَا تَشْرَكُونَا فَلَمَّا غَنِمَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبَاحُوا عَسْكَرَ الْمُشْرِكِينَ أَكَبَّ الرُّمَاةُ جَمِيعًا فَدَخَلُوا فِي الْعَسْكَرِ يَنْهَبُونَ وَقَدْ الْتَقَتْ صُفُوفُ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَهُمْ كَذَا وَشَبَّكَ بَيْنَ أَصَابِعِ يَدَيْهِ وَالْتَبَسُوا فَلَمَّا أَخَلَّ الرُّمَاةُ تِلْكَ الْخَلَّةَ الَّتِي كَانُوا فِيهَا دَخَلَتْ الْخَيْلُ مِنْ ذَلِكَ الْمَوْضِعِ عَلَى أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَضَرَبَ بَعْضُهُمْ بَعْضًا وَالْتَبَسُوا وَقُتِلَ مِنْ الْمُسْلِمِينَ نَاسٌ كَثِيرٌ وَقَدْ كَانَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابِهِ أَوَّلُ النَّهَارِ حَتَّى قُتِلَ مِنْ أَصْحَابِ لِوَاءِ الْمُشْرِكِينَ سَبْعَةٌ أَوْ تِسْعَةٌ وَجَالَ الْمُسْلِمُونَ جَوْلَةً نَحْوَ الْجَبَلِ وَلَمْ يَبْلُغُوا حَيْثُ يَقُولُ النَّاسُ الْغَارَ إِنَّمَا كَانُوا تَحْتَ الْمِهْرَاسِ وَصَاحَ الشَّيْطَانُ قُتِلَ مُحَمَّدٌ فَلَمْ يُشَكَّ فِيهِ أَنَّهُ حَقٌّ فَمَا زِلْنَا كَذَلِكَ مَا نَشُكُّ أَنَّهُ قَدْ قُتِلَ حَتَّى طَلَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ السَّعْدَيْنِ نَعْرِفُهُ بِتَكَفُّئِهِ إِذَا مَشَى قَالَ فَفَرِحْنَا حَتَّى كَأَنَّهُ لَمْ يُصِبْنَا مَا أَصَابَنَا قَالَ فَرَقِيَ نَحْوَنَا وَهُوَ يَقُولُ اشْتَدَّ غَضَبُ اللَّهِ عَلَى قَوْمٍ دَمَّوْا وَجْهَ رَسُولِهِ قَالَ وَيَقُولُ مَرَّةً أُخْرَى اللَّهُمَّ إِنَّهُ لَيْسَ لَهُمْ أَنْ يَعْلُونَا حَتَّى انْتَهَى إِلَيْنَا فَمَكَثَ سَاعَةً فَإِذَا أَبُو سُفْيَانَ يَصِيحُ فِي أَسْفَلِ الْجَبَلِ اعْلُ هُبَلُ مَرَّتَيْنِ يَعْنِي آلِهَتَهُ أَيْنَ ابْنُ أَبِي كَبْشَةَ أَيْنَ ابْنُ أَبِي قُحَافَةَ أَيْنَ ابْنُ الْخَطَّابِ فَقَالَ عُمَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَا أُجِيبُهُ قَالَ بَلَى فَلَمَّا قَالَ اعْلُ هُبَلُ قَالَ عُمَرُ اللَّهُ أَعْلَى وَأَجَلُّ قَالَ فَقَالَ أَبُو سُفْيَانَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ إِنَّهُ قَدْ أَنْعَمَتْ عَيْنُهَا فَعَادِ عَنْهَا أَوْ فَعَالِ عَنْهَا فَقَالَ أَيْنَ ابْنُ أَبِي كَبْشَةَ أَيْنَ ابْنُ أَبِي قُحَافَةَ أَيْنَ ابْنُ الْخَطَّابِ فَقَالَ عُمَرُ هَذَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهَذَا أَبُو بَكْرٍ وَهَا أَنَا ذَا عُمَرُ قَالَ فَقَالَ أَبُو سُفْيَانَ يَوْمٌ بِيَوْمِ بَدْرٍ الْأَيَّامُ دُوَلٌ وَإِنَّ الْحَرْبَ سِجَالٌ قَالَ فَقَالَ عُمَرُ لَا سَوَاءً قَتْلَانَا فِي الْجَنَّةِ وَقَتْلَاكُمْ فِي النَّارِ قَالَ إِنَّكُمْ لَتَزْعُمُونَ ذَلِكَ لَقَدْ خِبْنَا إِذَنْ وَخَسِرْنَا ثُمَّ قَالَ أَبُو سُفْيَانَ أَمَا إِنَّكُمْ سَوْفَ تَجِدُونَ فِي قَتْلَاكُمْ مُثْلًا وَلَمْ يَكُنْ ذَاكَ عَنْ رَأْيِ سَرَاتِنَا قَالَ ثُمَّ أَدْرَكَتْهُ حَمِيَّةُ الْجَاهِلِيَّةِ قَالَ فَقَالَ أَمَا إِنَّهُ قَدْ كَانَ ذَاكَ وَلَمْ نَكْرَهُّ

Миңа [Сөләйман бин Давыт] безгә [Абдуррахман бин Әбу Әз Зинад] [әтисеннән] [Убайдуллаһ] [Ибн Аббас] сөйләде; чынлыкта ул: "Аллаһ Өхүд сугышында биргән кебек ярдәм бирми", - диде. Өбәйдуллаһ әйтте; ләкин без моны инкяр иттек, аннары Ибн Аббас әйтте: "Минем белән моны инкяр итүче кеше арасында Аллаһның китабы бар. Чыннан да, Аллаһ азза һәм җаллаһ Өхүд сугышында болай диде: "Һәм Аллаһ сезгә биргән вәгъдәсен үтәде, сез аларны Аның рөхсәте белән үтердегез-". Ибн Аббас әйтте: "Әл-хассуның мәгънәсе әл-катлу - үтерү. - Сез көчсез һәм бәхәсләшкән вакытка кадәр - Аның сүзе булганчы - Һәм Аллаһ сезне гафу итте. Аллаһның рәхмәте - ул - мөэминнәргә - бирелгән-. Монда укчылар күздә тотыла, ягъни Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам аларны бер урынга куйды һәм аларга: "Безне саклагыз, әгәр безнең үтерелүебезне күрсәгез, ярдәм итмәгез, ә безнең ганимә җыйганыбызны күрсәгез, безнең белән бергә булмагыз", - диде. Ләкин Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәлам ганимә җыйгач һәм мөшрик гаскәрләрен кире каккач, кинәт укчылар гаскәрләре барысы да төшеп, башка гаскәрләргә кушылдылар. Алар Рәсүл саллаһу галәйһи вәссәлам сафларына кушылдылар һәм шул хәлдә калдылар. - ул ике кулының бармакларын тоташтырды, - аннары алар бер-берсенә кушылдылар. Мондый шау-шу күтәрелгәч һәм укчылар кушылгач, мөшрикләрдән бер төркем атлы гаскәр укчылар урыныннан кереп, Пәйгамбәрнең (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын!) сәхабәләренә якынлаштылар. Көчле сугыш башланды, һәм хәл тагын да тәртипсезләнде, нәтиҗәдә күп мөселманнар үтерелде. Аллаһның Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) һәм аның сәхабәләре башта көндезге сәгатьләрдә җиңү яуладылар, җиде яки тугыз мөшрикнең байрак күтәрүчесе үтерелгәнче. Аннары мөселманнар тау буйлап киттеләр һәм кешеләр әйткәнчә мәгарә тапмадылар, ләкин алар зур ташлы чокыр астында иделәр. Шуннан соң Шайтан: "Мөхәммәд үтерелде", - дип кычкырды, һәм беркем дә моның дөреслегенә шикләнмәде. Һәм без Аллаһның Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын) үтерелгән дип ышандык, ул йөргән юлыннан ике агач арасында күренгәнче. Ул: "Без шатландык, хәтта без кичергәннәрне кичермәгән кебек тоелды", - диде. Ул әйтте: "Аннары ул безнең яныбызга килеп: "Аллаһның ачуы Аның пәйгамбәренең йөзенә зыян китергән кешеләргә бик көчле", - диде. Ул әйтте: Һәм ул тагын әйтте: "Аллаһым, алар безне юк итсәләр дә, безгә өстенлек итмәячәкләр", - диде, аннары бер мизгелгә туктады, кинәт Әбү Суфьян тау астында ике тапкыр: "Иң Югары Хубәл", - дип кычкырды, бу аның алласының исеме, "Ибн Кәбсия кайда, Ибн Куһафә кайда, Ибн Хәссәб кайда", - диде. Шуннан соң Гомәр: "Әйе, Аллаһның Илчесе, мин моңа җавап бирә аламмы?" - диде. Ул: "Әйе", - диде. Ул Хубәл иң Югары дигәндә, Гомәр: "Аллаһ Югарырак һәм Зуррак", - диде. Аннары Әбү Суфьян: "Әй, Ибн Хәссәб, аның күзләре ләззәт бирде, шуңа күрә аңа кире кайт һәм сора", - диде. Аннары ул: "Ибн Кәбсия кайда, Ибн Куһафә кайда, Ибн Хәссәб кайда?" - диде. Шуннан соң Гомәр җавап бирде: «Бу Аллаһның Илчесе (аңа Аллаһның рәхмәте һәм сәламе булсын), һәм бу Әбу Бәкер, һәм мин Гомәр», – диде ул; аннары Әбу Суфьян әйтте: «Бәдер сугышында көннәр бер-берсен алыштыра, һәм сугышта җиңү һәм җиңелү була», – диде Гомәр; «Безнең белән сезнең арада тигезлек юк, безнең арада үлгән һәркем җәннәткә керәчәк, ә сезнең арада үлгән һәркем җәһәннәмдә булачак», – диде ул; «Чыннан да, сез бу мәсьәләне карадыгыз, димәк, бу безнең җиңелү һәм оттыру дигән сүз», – диде Әбу Суфьян; «Чыннан да, сез арагызда үлгәннәрне безнең солдатларыбыз сизмәгәнчә бүленеп калган хәлдә табарсыз», – диде ул; аннары аның наданлык фанатизмы күтәрелде һәм әйтте: «Чыннан да, бу аның белән булды, һәм без аны нәфрәт итмибез».