Imam Ahmad : 1581

حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ نَافِعٍ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ ضَمْضَمِ بْنِ زُرْعَةَ عَنْ شُرَيْحِ بْنِ عُبَيْدٍ يَرُدُّهُ إِلَى مَالِكِ بْنِ يَخَامِرَ عَنِ ابْنِ السَّعْدِيِّ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَنْقَطِعُ الْهِجْرَةُ مَا دَامَ الْعَدُوُّ يُقَاتَلُ فَقَالَ مُعَاوِيَةُ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَمْرِو بْنِ الْعَاصِ إِنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ الْهِجْرَةَ خَصْلَتَانِ إِحْدَاهُمَا أَنْ تَهْجُرَ السَّيِّئَاتِ وَالْأُخْرَى أَنْ تُهَاجِرَ إِلَى اللَّهِ وَرَسُولِهِ وَلَا تَنْقَطِعُ الْهِجْرَةُ مَا تُقُبِّلَتْ التَّوْبَةُ وَلَا تَزَالُ التَّوْبَةُ مَقْبُولَةً حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ مِنْ الْمَغْرِبِ فَإِذَا طَلَعَتْ طُبِعَ عَلَى كُلِّ قَلْبٍ بِمَا فِيهِ وَكُفِيَ النَّاسُ الْعَمَلَ

اسان کي [حڪم بن نافع] ٻڌايو آهي ته اسان کي [اسماعيل بن عياسي] [دمھم بن زرعہ] کان [سيريه بن عبيد] کان ٻڌايو آهي جنهن تي هن [مالڪ بن يخمير] تي ڀروسو ڪيو هو [ابن سعدي] کان ته رسول الله ﷺ فرمايو: 'هجرت جو فرض ان وقت تائين نه ٽٽندو جيستائين دشمن اڃا تائين وڙهندو رهي'. تنهن ڪري [معاويه]، [عبدالرحمن بن عوف] ۽ [عبدالله بن عمرو بن اشع] چيو ته رسول الله ﷺ فرمايو: 'هجرت ٻن قسمن جي آهي؛ پهرين اهو ته توهان گناهن جا ڪم ڇڏي ڏيو. ٻيو اهو ته توهان الله ۽ سندس رسول ڏانهن هجرت ڪريو. هجرت جو فرض ان وقت تائين نه ٽٽندو جيستائين توبه قبول ڪئي وڃي، ۽ توبه هميشه ان وقت تائين قبول ڪئي ويندي جيستائين سج اولهه کان اڀرندو. جيڪڏهن سج اولهه کان اڀري ٿو ته هر دل تي جيڪو ڪجهه آهي ان سان مهر لڳي ويندي، ۽ انسان نيڪ ڪمن کان بند ٿي ويندا.