Menghormati tamu dalam keadaan kekurangan

Imam Muslim : 3831

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا شَبَابَةُ بْنُ سَوَّارٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ الْمِقْدَادِ قَالَ أَقْبَلْتُ أَنَا وَصَاحِبَانِ لِي وَقَدْ ذَهَبَتْ أَسْمَاعُنَا وَأَبْصَارُنَا مِنْ الْجَهْدِ فَجَعَلْنَا نَعْرِضُ أَنْفُسَنَا عَلَى أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَيْسَ أَحَدٌ مِنْهُمْ يَقْبَلُنَا فَأَتَيْنَا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَانْطَلَقَ بِنَا إِلَى أَهْلِهِ فَإِذَا ثَلَاثَةُ أَعْنُزٍ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ احْتَلِبُوا هَذَا اللَّبَنَ بَيْنَنَا قَالَ فَكُنَّا نَحْتَلِبُ فَيَشْرَبُ كُلُّ إِنْسَانٍ مِنَّا نَصِيبَهُ وَنَرْفَعُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَصِيبَهُ قَالَ فَيَجِيءُ مِنْ اللَّيْلِ فَيُسَلِّمُ تَسْلِيمًا لَا يُوقِظُ نَائِمًا وَيُسْمِعُ الْيَقْظَانَ قَالَ ثُمَّ يَأْتِي الْمَسْجِدَ فَيُصَلِّي ثُمَّ يَأْتِي شَرَابَهُ فَيَشْرَبُ فَأَتَانِي الشَّيْطَانُ ذَاتَ لَيْلَةٍ وَقَدْ شَرِبْتُ نَصِيبِي فَقَالَ مُحَمَّدٌ يَأْتِي الْأَنْصَارَ فَيُتْحِفُونَهُ وَيُصِيبُ عِنْدَهُمْ مَا بِهِ حَاجَةٌ إِلَى هَذِهِ الْجُرْعَةِ فَأَتَيْتُهَا فَشَرِبْتُهَا فَلَمَّا أَنْ وَغَلَتْ فِي بَطْنِي وَعَلِمْتُ أَنَّهُ لَيْسَ إِلَيْهَا سَبِيلٌ قَالَ نَدَّمَنِي الشَّيْطَانُ فَقَالَ وَيْحَكَ مَا صَنَعْتَ أَشَرِبْتَ شَرَابَ مُحَمَّدٍ فَيَجِيءُ فَلَا يَجِدُهُ فَيَدْعُو عَلَيْكَ فَتَهْلِكُ فَتَذْهَبُ دُنْيَاكَ وَآخِرَتُكَ وَعَلَيَّ شَمْلَةٌ إِذَا وَضَعْتُهَا عَلَى قَدَمَيَّ خَرَجَ رَأْسِي وَإِذَا وَضَعْتُهَا عَلَى رَأْسِي خَرَجَ قَدَمَايَ وَجَعَلَ لَا يَجِيئُنِي النَّوْمُ وَأَمَّا صَاحِبَايَ فَنَامَا وَلَمْ يَصْنَعَا مَا صَنَعْتُ قَالَ فَجَاءَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَلَّمَ كَمَا كَانَ يُسَلِّمُ ثُمَّ أَتَى الْمَسْجِدَ فَصَلَّى ثُمَّ أَتَى شَرَابَهُ فَكَشَفَ عَنْهُ فَلَمْ يَجِدْ فِيهِ شَيْئًا فَرَفَعَ رَأْسَهُ إِلَى السَّمَاءِ فَقُلْتُ الْآنَ يَدْعُو عَلَيَّ فَأَهْلِكُ فَقَالَ اللَّهُمَّ أَطْعِمْ مَنْ أَطْعَمَنِي وَأَسْقِ مَنْ أَسْقَانِي قَالَ فَعَمَدْتُ إِلَى الشَّمْلَةِ فَشَدَدْتُهَا عَلَيَّ وَأَخَذْتُ الشَّفْرَةَ فَانْطَلَقْتُ إِلَى الْأَعْنُزِ أَيُّهَا أَسْمَنُ فَأَذْبَحُهَا لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا هِيَ حَافِلَةٌ وَإِذَا هُنَّ حُفَّلٌ كُلُّهُنَّ فَعَمَدْتُ إِلَى إِنَاءٍ لِآلِ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا كَانُوا يَطْمَعُونَ أَنْ يَحْتَلِبُوا فِيهِ قَالَ فَحَلَبْتُ فِيهِ حَتَّى عَلَتْهُ رَغْوَةٌ فَجِئْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَشَرِبْتُمْ شَرَابَكُمْ اللَّيْلَةَ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ اشْرَبْ فَشَرِبَ ثُمَّ نَاوَلَنِي فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ اشْرَبْ فَشَرِبَ ثُمَّ نَاوَلَنِي فَلَمَّا عَرَفْتُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَدْ رَوِيَ وَأَصَبْتُ دَعْوَتَهُ ضَحِكْتُ حَتَّى أُلْقِيتُ إِلَى الْأَرْضِ قَالَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِحْدَى سَوْآتِكَ يَا مِقْدَادُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَانَ مِنْ أَمْرِي كَذَا وَكَذَا وَفَعَلْتُ كَذَا فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا هَذِهِ إِلَّا رَحْمَةٌ مِنْ اللَّهِ أَفَلَا كُنْتَ آذَنْتَنِي فَنُوقِظَ صَاحِبَيْنَا فَيُصِيبَانِ مِنْهَا قَالَ فَقُلْتُ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا أُبَالِي إِذَا أَصَبْتَهَا وَأَصَبْتُهَا مَعَكَ مَنْ أَصَابَهَا مِنْ النَّاسِ و حَدَّثَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أَخْبَرَنَا النَّضْرُ بْنُ شُمَيْلٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ بِهَذَا الْإِسْنَادِ

আমাক [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবা] কৈছে; আমাক [চ্যাবাবা বিন ছাউৱাৰ] কৈছে; আমাক [চুলাইমান বিন আল মুগিৰাহ] [ছাবিত]ৰ পৰা [‘আব্দুৰহমান বিন আবু লাইলা]ৰ পৰা [আল মিকদাদ]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল; 'মই আৰু মোৰ বন্ধু দুজন আহিলোঁ - যদিও সেই সময়ত মই অনুভৱ কৰা অসুস্থতাৰ বাবে মোৰ শ্ৰৱণ আৰু দৃষ্টিশক্তি আৰু কাম কৰা নাছিল'। আল মিকদাদে কয়; 'আমি ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ চাহাবাসকলৰ ওচৰত নিজকে -সহায় বিচাৰি- আত্মসমৰ্পণ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিলোঁ, কিন্তু তেওঁলোকৰ কোনোৱেই আমাক গ্ৰহণ কৰিবলৈ ইচ্ছুক নাছিল।' শেষত আমি ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ ওচৰলৈ গ’লোঁ আৰু তেওঁ আমাক তেওঁৰ পৰিয়ালৰ ওচৰলৈ যাবলৈ ক’লে। দেখা গ’ল যে তেওঁৰ ঘৰত তিনিটা ছাগলী আছিল। তাৰ পাছত তেওঁ ক’লে: ‘ছাগলীৰ গাখীৰ গাখীৰ দিয়ক যাতে আমি একেলগে পান কৰিব পাৰো!’। আল মিকদাদে কয়; 'তাৰ পিছত আমি ছাগলীটোক গাখীৰ খুৱাই আমি প্ৰত্যেকেই নিজৰ নিজৰ অংশ পান কৰিলোঁ।' ইয়াৰ পিছত আমি সেই গাখীৰ ৰক্ষা কৰিলোঁ যিটো নবীৰ অংশ আছিল। আল মিকদাদে কয়; 'ৰাতিৰ এটা অংশ পাৰ হৈ গ'ল, তাৰ পিছত নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে এনে এটা অভিবাদন উচ্চাৰণ কৰিলে যিয়ে শুই থকা মানুহজনক জগাই নিদিলে, কিন্তু জাগ্ৰত ব্যক্তিজনে শুনিলে'। আল মিকদাদে কয়; ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে মছজিদলৈ আহি নামাজ কৰিলে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ মদ খাবলৈ নিজৰ পানীয়ৰ কাষ চাপিল'। সেই নিশা যেতিয়া মই মোৰ অংশৰ পানীয় খাইছিলো, তেতিয়া হঠাতে মোৰ কাণত সদায় বাজি থকা চয়তানৰ ফুচফুচানিটোৱে মোক প্ৰলোভিত কৰিছিল: ‘মহম্মদ আনছাৰলৈ আহিছিল আৰু তেওঁলোকে তেওঁক আমোদ দিছিল। ইয়াৰ পিছত তেওঁক -মহম্মদ- তেওঁলোকৰ মাজত মনোৰঞ্জন দিয়া হৈছিল, যেতিয়ালৈকে তেওঁক -মহম্মদ- তেওঁৰ বাকী পানীয়ৰ প্ৰয়োজন নাছিল'। তাৰ পিছত তেওঁৰ বাকী থকা পানীয়টোৰ কাষ চাপিলোঁ আৰু লগে লগে পান কৰিলোঁ। আল্লাহৰ ৰাছুলৰ পানীয় মোৰ পেটত প্ৰৱেশ কৰাৰ পিছত, আৰু অৱশ্যেই মোৰ বাবে পুনৰ উলিয়াই দিয়াটো অসম্ভৱ হোৱাৰ পিছত, চয়তানে মোৰ হৃদয়ত অনুশোচনা ফুচফুচাই ক’লে; ‘হেৰা, তুমি কি দুৰ্যোগ’, চয়তানে উচ্চাৰণ কৰিলে। কি কৰিলা? মহম্মদৰ সকলো পানীয় কিয় খালে? কি হ’ব, যদি মহম্মদ আহে আৰু তেওঁ আৰু পানীয় নাপায়, যেতিয়ালৈকে অৱশেষত তেওঁ আপোনাৰ বাবে দুঃসাহসিক দুৰ্ঘটনা হ’বলৈ প্ৰাৰ্থনা নকৰে আৰু আপোনাৰ এই পৃথিৱী আৰু পৰলোকত ক্ষতি হ’ব?’ কাকতলীয়াভাৱে সেই সময়ত মই এটা চোলা পিন্ধি আছিলো, যিটো ভৰিৰ তলুৱা ঢাকিলে মোৰ মূৰটো নিশ্চয় দেখা যাব। আনহাতে মূৰটো ঢাকিলে ভৰিৰ তলুৱাবোৰ নিশ্চয়কৈ দেখা যাব। সেয়ে শান্তিৰে শুব পৰা নাছিলোঁ। ইফালে মোৰ বন্ধু দুজন, মই কৰা কামটো নকৰাৰ বাবেই যেন দুয়োজনীয়ে ভালকৈ শুব পাৰে। আল মিকদাদে কয়; ‘অতি সোনকালেই নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লাম আহি তেওঁক সদায়ৰ দৰে সম্ভাষণ জনালে। ইয়াৰ পিছত মছজিদলৈ নামাজ পঢ়িবলৈ গ’ল। নামাজ পঢ়াৰ পাছত লগে লগে তাৰ পানীয়ৰ ওচৰলৈ গৈ পান কৰিবলৈ গ’ল। অৱশ্যে তেওঁ গ্লাছত থকা পানীয় শেষ হোৱা দেখিলে। অৱশেষত আকাশলৈ মুখখন ওপৰলৈ তুলিলে। মোৰ হৃদয়ে ক’লে: ‘হয়তো আল্লাহৰ ৰাছুলে এতিয়া মোৰ বাবে দুৰ্ঘটনাৰ বাবে প্ৰাৰ্থনা কৰিব, যিজনে নিজৰ পানীয় শেষ কৰিছে।’ কিন্তু তাৰ পৰিৱৰ্তে তেওঁ প্ৰাৰ্থনা কৰিলে: ‘হে আল্লাহ, মোক খুৱাই দিয়াজনক খুৱাই দিয়া আৰু মোক পানী দিয়াজনক পানী দিয়া।’ আল মিকদাদে ক’লে, ‘অৱশেষত মই মোৰ চোলাটো গুটিয়াই ল’লোঁ, তাৰ পিছত মই এটা দা লৈ গ’লোঁ, আৰু মই মোৰ ছাগলীৰ গোহালিলৈ গ’লোঁ৷ মই আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ খাদ্য হিচাপে বধ কৰিবলৈ আটাইতকৈ মোটা ছাগলী বাছি লৈছিলো। ছাগলীবোৰ বধ কৰাৰ সময়ত দেখা গ’ল যে ইয়াত বহুত গাখীৰ থাকে, গতিকে লগে লগে আল্লাহৰ ৰাছুলৰ পৰা এটা পাত্ৰ ধাৰলৈ লৈছিলো, যিসকলে আগতে ছাগলী গাখীৰ খোৱাৰ বাবে পাত্ৰ খুব কমেইহে ব্যৱহাৰ কৰিছিল। শেষত ছাগলীবোৰক পাত্ৰবোৰ ভৰোৱালৈকে গাখীৰ খুৱাই দিলোঁ। ইয়াৰ পিছত মই ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ ওচৰলৈ গ’লোঁ। তেতিয়া তেওঁ ক’লে: ‘আপুনি যোৱা নিশা আপোনাৰ পানীয়টো খাইছিল নেকি?’ মই ক’লোঁ; 'হে আল্লাহৰ ৰাছুল, এই ছাগলীৰ গাখীৰৰ সোৱাদ লোৱা!' তাৰ পাছত আনন্দৰে পান কৰিলে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ আৰু এটা পানীয় বিচাৰিলে। তাৰ পাছত গাখীৰ খাবলৈ মাতিলো। গতিকে সি পান কৰিলে আৰু তাৰ পিছতো আৰু বিচাৰিলে। আল্লাহৰ ৰাছুলে যে সকাহ অনুভৱ কৰিছে আৰু তেওঁৰ অনুৰোধ পূৰণ কৰিবলৈ সক্ষম হ’লোঁ বুলি গম পোৱাৰ পিছত মই মাটিত নপৰালৈকে সুখী অনুভৱ কৰিলোঁ। ৰাছুলুল্লাই সুধিলে; 'হেৰা মিকদাদ, তোমাৰ এটা বেয়া কাম আছে নেকি?' মই উত্তৰ দিলোঁ; 'হয়, আচলতে যোৱা নিশা মই এইটো আৰু সেইটো কৰিলোঁ, যেতিয়ালৈকে অৱশেষত মই এইটো আৰু সেইটো কৰিলোঁ'। গতিকে ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ক’লে, ‘আচলতে এইটো আল্লাহৰ পৰা পোৱা নীহান। দুৰ্ভাগ্যজনকভাৱে, যেতিয়ালৈকে আমি আমাৰ বন্ধু দুজনক জগাই আমাৰ লগত পানীয় খাবলৈ আহিব নোৱাৰো, তেতিয়ালৈকে আপুনি মোক কিয় কোৱা নাছিল?' আল মিকদাদে কয়; 'যিজনে তোমাক পঠিয়াইছে, তেওঁৰ দ্বাৰা, তুমি মোৰ লগত এই গাখীৰৰ সোৱাদ লৈছা নেকি, তাৰ পিছত আকৌ আন বন্ধুৰ লগত থাকিব বিচাৰিছা নেকি, মোৰ একো গুৰুত্ব নাই'। আৰু আমাক [ইছহাক বিন ইব্ৰাহিম] কৈছে, আমাক কৈছে [আন নাজৰ বিন ছ্যুমাইলে] আমাক [চুলাইমান বিন আল মুগিৰাহ] একেধৰণৰ ছানাদৰে কৈছে।