Imam Muslim (الامام مسلم) - 5362 হাদিছ
হাদিছ
Imam Muslim : 1
وَهُوَ الْأَثَرُ الْمَشْهُورُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ حَدَّثَ عَنِّي بِحَدِيثٍ يُرَى أَنَّهُ كَذِبٌ فَهُوَ أَحَدُ الْكَاذِبِينَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ عَنْ الْحَكَمِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ أَيْضًا حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شُعْبَةَ وَسُفْيَانَ عَنْ حَبِيبٍ عَنْ مَيْمُونِ بْنِ أَبِي شَبِيبٍ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ قَالَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَلِكَ
আৰু তেওঁ আছিল ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ বিখ্যাত আৎছাৰ, ‘যি কোনোৱে মোৰ পৰা হাদীছ বর্ণনা কৰে, যিটো মিছা বুলি অভিযোগ কৰা হয়, তেন্তে তেওঁ - ৰাবী - সেই মিছলীয়াসকলৰ ভিতৰত এজন’। আমাক কৈছে [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবাই] আমাক [ৱাকি’] [ছ্যু’বাহ]ৰ পৰা [আল হাকাম]ৰ পৰা [আব্দুৰহমান বিন আবু লাইলা]ৰ পৰা [চামুৰা বিন জুণ্ডাব]ৰ পৰা কৈছে। -আন এটা ৰিৱায়াতত ইয়াৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছে- আৰু আমাকো কোৱা হৈছে [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবা] আমাক [ৱাকি’] [ছ্যু’বাহ]ৰ পৰা আৰু [ছুফিয়ানে] [হাবিবৰ] পৰা [মাইমুন বিন আবু চ্যাবিব]ৰ পৰা [আল-মুগীৰা বিন ছ্যুবাহ]ৰ পৰা তেওঁলোক দুয়োজনে ক’লে, ‘ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছল্লামে এই বিষয়ে কৈছে’।
হাদিছ
Imam Muslim : 2
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ عَنْ شُعْبَةَ ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَابْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ رِبْعِيِّ بْنِ حِرَاشٍ أَنَّهُ سَمِعَ عَلِيًّا رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَخْطُبُ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَكْذِبُوا عَلَيَّ فَإِنَّهُ مَنْ يَكْذِبْ عَلَيَّ يَلِجْ النَّارَ
আৰু আমাক কৈছে [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবাই] আমাক [গুন্দৰক] [ছ্যু’বাহ]ৰ পৰা কৈছে -আন এটা ৰিৱায়াতত ইয়াৰ উল্লেখ আছে- আৰু আমাক কৈছে [মুহাম্মদ বিন আল মুছানা] আৰু [ইবনে বছিছিয়াৰ] দুয়োজনে কৈছে, আমাক [মুহাম্মাদ বিন জা’ফাৰে] [মনছুৰ]ৰ পৰা [ছিউবাহ] [ৰিব’ই]ৰ পৰা কৈছে হিৰাসী] যে তেওঁ [আলী]ৰ প্ৰচাৰ শুনিলে, তেওঁ ক’লে, ‘আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ক’লে: ‘মোৰ নামত মিছা কথা নকবা, কাৰণ যিয়ে মোৰ নামত মিছা কথা ক’ব, তেওঁ নিশ্চয় জাহান্নামলৈ যাব’।
হাদিছ
Imam Muslim : 3
و حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ يَعْنِي ابْنَ عُلَيَّةَ عَنْ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ صُهَيْبٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ قَالَ إِنَّهُ لَيَمْنَعُنِي أَنْ أُحَدِّثَكُمْ حَدِيثًا كَثِيرًا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ تَعَمَّدَ عَلَيَّ كَذِبًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ
[জুহাইৰ বিন হাৰ্বে] আমাক [ইছমাইল] - অৰ্থাৎ ইবনে উলাইয়াহ - [আব্দুল আজিজ বিন ছুহাইব]ৰ পৰা [আনাছ বিন মালিক]ৰ পৰা যে তেওঁ কৈছিল, ‘সঁচাকৈয়ে মোক তোমালোকৰ লগত বহু হাদীছ সম্পৰ্কিত কৰাত বাধা দিয়া এটা কথা হ’ল যে আল্লাহৰ ৰাছুল চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছলামে কৈছে: ‘যিজনে ইচ্ছাকৃতভাৱে মোৰ বিষয়ে মিছা কথা কয়, তেওঁ নিজৰ ঠাই ল’ব the Fire.'
হাদিছ
Imam Muslim : 4
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ أَبِي حَصِينٍ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ
আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন উবাইদ আল-গুবাৰীয়ে] আমাক [আবু আৱানাহ] [আবু হাছিন]ৰ পৰা [আবু ছালিহ]ৰ পৰা [আবু হুৰাইৰা]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল, ‘আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামে কৈছে: ‘যি কোনোৱে মোৰ নামত মিছা কথা কয়, তেওঁ নৰকৰ পৰা নিজৰ আসন দখল কৰক’।
হাদিছ
Imam Muslim : 5
و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُبَيْدٍ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ رَبِيعَةَ قَالَ أَتَيْتُ الْمَسْجِدَ وَالْمُغِيرَةُ أَمِيرُ الْكُوفَةِ قَالَ فَقَالَ الْمُغِيرَةُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّ كَذِبًا عَلَيَّ لَيْسَ كَكَذِبٍ عَلَى أَحَدٍ فَمَنْ كَذَبَ عَلَيَّ مُتَعَمِّدًا فَلْيَتَبَوَّأْ مَقْعَدَهُ مِنْ النَّارِ و حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ السَّعْدِيُّ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُسْهِرٍ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قَيْسٍ الْأَسْدِيُّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ رَبِيعَةَ الْأَسَدِيِّ عَنْ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِهِ وَلَمْ يَذْكُرْ إِنَّ كَذِبًا عَلَيَّ لَيْسَ كَكَذِبٍ عَلَى أَحَدٍ
আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন আব্দুল্লাহ বিন নুমাইৰে] আমাক কৈছে [মোৰ দেউতা] আমাক কৈছে [ছৈইদ বিন উবাইদে] আমাক কৈছে [আলী বিন ৰবিয়াহ] তেওঁ কৈছিল, ‘মই মছজিদলৈ গৈছিলো আনহাতে আল-মুগিৰা, কুফাৰ গৱৰ্ণৰ। তেওঁ ক’লে, ‘তাৰ পিছত [আল-মুগিৰা] ক’লে, ‘মই শুনিলোঁ আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ মতে, ‘সঁচাকৈয়ে মোৰ নামত মিছা কথা কোৱা আৰু আন কাৰোবাৰ নামত মিছা কথা কোৱা একে নহয়, যিয়ে মোৰ নামত ইচ্ছাকৃতভাৱে মিছা কথা কয়, তেওঁ জাহৰ পৰা নিজৰ আসন দখল কৰক’। আৰু মোক কোৱা হৈছে [আলী বিন হুজৰ যেনেকৈ ছা’দীয়ে] আমাক কৈছে [আলি বিন মুছিৰে] আমাক [মুহাম্মাদ বিন কাইছ আল আছদি] [আলী বিন ৰবিয়া আল আছদি]ৰ পৰা [আল-মুগিৰা বিন ছ্যুবাহ]ৰ পৰা নবী ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ পৰা এনে হাদীছৰ সৈতে কৈছে, মাথোঁ তেওঁ কোৱা নাই যে, ‘সঁচাকৈয়ে মোৰ নামত মিছা কথা কোৱা হৈছে কাৰোবাৰ নামত মিছা কথা কোৱাৰ সৈতে একে নহয়'।
হাদিছ
Imam Muslim : 6
و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبِي ح و حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ خُبَيْبِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَفَى بِالْمَرْءِ كَذِبًا أَنْ يُحَدِّثَ بِكُلِّ مَا سَمِعَ و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حَفْصٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ خُبَيْبِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ حَفْصِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ ذَلِكَ
আৰু আমাক কৈছে [উবাইদুল্লাহ বিন মুআদজ আল আনবাৰীয়ে] আমাক [মোৰ পিতৃ] কৈছে -আন এটা ৰিৱায়াতত ইয়াৰ উল্লেখ আছে-, আৰু আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন আল মুছান্নাই] আমাক কৈছে [আব্দুৰ ৰহমান বিন মাহদীয়ে] দুয়োজনে কৈছে, আমাক [ছিউবাহ] [খুবাইব বিন আব্দুৰহমান]ৰ পৰা [হাফছ বিন আছিম]ৰ পৰা কৈছে, তেওঁ কৈছিল, ‘ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছলামে কৈছে, ‘এজন ব্যক্তিয়ে শুনা সকলো কথা ক’লে মিছা বুলি গণ্য কৰাটোৱেই যথেষ্ট’। আমাক কৈছে [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবা] আমাক কৈছে [আলী বিন হাফছে] আমাক [ছ্যুবাহ] [খুবাইব বিন আব্দুৰহমান]ৰ পৰা [হাফছ বিন আছিম]ৰ পৰা [আবু হুৰাইৰা]ৰ পৰা নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ পৰা একে হাদীছৰ সৈতে কৈছে।
হাদিছ
Imam Muslim : 7
و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ قَالَ حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هَانِئٍ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ مُسْلِمِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ سَيَكُونُ فِي آخِرِ أُمَّتِي أُنَاسٌ يُحَدِّثُونَكُمْ مَا لَمْ تَسْمَعُوا أَنْتُمْ وَلَا آبَاؤُكُمْ فَإِيَّاكُمْ وَإِيَّاهُمْ
আৰু আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন আব্দুল্লাহ বিন নুমাইৰ] আৰু [জুহাইৰ বিন হাৰ্বে] দুয়োজনে কৈছে, আমাক কৈছে [আব্দুল্লাহ বিন ইয়াজিদে] তেওঁ ক’লে, মোক কৈছে [ছাইদ বিন আবু আয়ুব] তেওঁ কৈছে, মোক [আবু হানি’] [আবু উছমান মুছলিম বিন ইয়াছাৰৰ] পৰা [আবু হুৰাইৰা] ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহিৰ পৰা কৈছে ৱাছাল্লাম, যে তেওঁ কৈছিল: ‘হব মোৰ উম্মাহৰ শেষত এনেকুৱা মানুহ থাকিব যিয়ে তোমাক এনেকুৱা এটা হাদীছ কয় যিটো তোমালোকে কেতিয়াও শুনা নাই আৰু তোমালোকৰ পিতৃসকলেও শুনা নাই। গতিকে আপুনি আঁতৰি থাকক আৰু তেওঁলোক আঁতৰত থাকে'।
হাদিছ
Imam Muslim : 8
و حَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَرْمَلَةَ بْنِ عِمْرَانَ التُّجِيبِيُّ قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو شُرَيْحٍ أَنَّهُ سَمِعَ شَرَاحِيلَ بْنَ يَزِيدَ يَقُولُ أَخْبَرَنِي مُسْلِمُ بْنُ يَسَارٍ أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ يَقُولُا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَكُونُ فِي آخِرِ الزَّمَانِ دَجَّالُونَ كَذَّابُونَ يَأْتُونَكُمْ مِنْ الْأَحَادِيثِ بِمَا لَمْ تَسْمَعُوا أَنْتُمْ وَلَا آبَاؤُكُمْ فَإِيَّاكُمْ وَإِيَّاهُمْ لَا يُضِلُّونَكُمْ وَلَا يَفْتِنُونَكُمْ
মোক কৈছে [হাৰমালাহ বিন ইয়াহ্যা বিন আব্দুল্লাহ বিন হৰমলাহ বিন ইমৰাণ আত-তুজিবী] তেওঁ কৈছে, আমাক কৈছে [ইবনে ৱাহব] তেওঁ কৈছে, আমাক [আবু ছ্যুৰাইহক] কৈছে যে তেওঁ [ছিয়াৰহিল বিন ইয়াজিদে] কোৱা শুনিছে, মোক [মুছলমান বিন ইয়াছাৰ] কৈছে যে তেওঁ [আবু হুৰাইৰা]ৰ কথা শুনিছে, ‘আল্লাহৰ ৰাছুল (ছাঃ) আৰু আল্লাহৰ ৰহমত) ক’লে: ‘হ’ব সময়ৰ শেষত দজ্জাল মিছলীয়াসকলে আপোনালোকৰ ওচৰলৈ এনে হাদীছ আনিব যিবোৰ আপোনালোকে কেতিয়াও শুনা নাই আৰু তোমালোকৰ পিতৃসকলেও কেতিয়াও শুনা নাই। গতিকে তেওঁলোকৰ পৰা আঁতৰি থাকক আৰু তেওঁলোকৰ পৰা আঁতৰি থাকক। তেওঁলোকে আপোনাক বিপথে পৰিচালিত কৰিব নোৱাৰে আৰু আপোনাক নিন্দা কৰিব নোৱাৰে'।
হাদিছ
Imam Muslim : 9
حَدَّثَنِي أَبُو خَيْثَمَةَ زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ كَهْمَسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ ح و حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاذٍ الْعَنْبَرِيُّ وَهَذَا حَدِيثُهُ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا كَهْمَسٌ عَنْ ابْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَ كَانَ أَوَّلَ مَنْ قَالَ فِي الْقَدَرِ بِالْبَصْرَةِ مَعْبَدٌ الْجُهَنِيُّ فَانْطَلَقْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَاجَّيْنِ أَوْ مُعْتَمِرَيْنِ فَقُلْنَا لَوْ لَقِينَا أَحَدًا مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلْنَاهُ عَمَّا يَقُولُ هَؤُلَاءِ فِي الْقَدَرِ فَوُفِّقَ لَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ دَاخِلًا الْمَسْجِدَ فَاكْتَنَفْتُهُ أَنَا وَصَاحِبِي أَحَدُنَا عَنْ يَمِينِهِ وَالْآخَرُ عَنْ شِمَالِهِ فَظَنَنْتُ أَنَّ صَاحِبِي سَيَكِلُ الْكَلَامَ إِلَيَّ فَقُلْتُ أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِنَّهُ قَدْ ظَهَرَ قِبَلَنَا نَاسٌ يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ وَيَتَقَفَّرُونَ الْعِلْمَ وَذَكَرَ مِنْ شَأْنِهِمْ وَأَنَّهُمْ يَزْعُمُونَ أَنْ لَا قَدَرَ وَأَنَّ الْأَمْرَ أُنُفٌ قَالَ فَإِذَا لَقِيتَ أُولَئِكَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنِّي بَرِيءٌ مِنْهُمْ وَأَنَّهُمْ بُرَآءُ مِنِّي وَالَّذِي يَحْلِفُ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ لَوْ أَنَّ لِأَحَدِهِمْ مِثْلَ أُحُدٍ ذَهَبًا فَأَنْفَقَهُ مَا قَبِلَ اللَّهُ مِنْهُ حَتَّى يُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ ثُمَّ قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ قَالَ بَيْنَمَا نَحْنُ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ يَوْمٍ إِذْ طَلَعَ عَلَيْنَا رَجُلٌ شَدِيدُ بَيَاضِ الثِّيَابِ شَدِيدُ سَوَادِ الشَّعَرِ لَا يُرَى عَلَيْهِ أَثَرُ السَّفَرِ وَلَا يَعْرِفُهُ مِنَّا أَحَدٌ حَتَّى جَلَسَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَسْنَدَ رُكْبَتَيْهِ إِلَى رُكْبَتَيْهِ وَوَضَعَ كَفَّيْهِ عَلَى فَخِذَيْهِ وَقَالَ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَشْهَدَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِيَ الزَّكَاةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ وَتَحُجَّ الْبَيْتَ إِنْ اسْتَطَعْتَ إِلَيْهِ سَبِيلًا قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَعَجِبْنَا لَهُ يَسْأَلُهُ وَيُصَدِّقُهُ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِيمَانِ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَتُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ خَيْرِهِ وَشَرِّهِ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ الْإِحْسَانِ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ السَّاعَةِ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ قَالَ فَأَخْبِرْنِي عَنْ أَمَارَتِهَا قَالَ أَنْ تَلِدَ الْأَمَةُ رَبَّتَهَا وَأَنْ تَرَى الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الْعَالَةَ رِعَاءَ الشَّاءِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ قَالَ ثُمَّ انْطَلَقَ فَلَبِثْتُ مَلِيًّا ثُمَّ قَالَ لِي يَا عُمَرُ أَتَدْرِي مَنْ السَّائِلُ قُلْتُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ فَإِنَّهُ جِبْرِيلُ أَتَاكُمْ يُعَلِّمُكُمْ دِينَكُمْ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ الْغُبَرِيُّ وَأَبُو كَامِلٍ الْجَحْدَرِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ قَالُوا حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ مَطَرٍ الْوَرَّاقِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ قَالَ لَمَّا تَكَلَّمَ مَعْبَدٌ بِمَا تَكَلَّمَ بِهِ فِي شَأْنِ الْقَدَرِ أَنْكَرْنَا ذَلِكَ قَالَ فَحَجَجْتُ أَنَا وَحُمَيْدُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيُّ حَجَّةً وَسَاقُوا الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ كَهْمَسٍ وَإِسْنَادِهِ وَفِيهِ بَعْضُ زِيَادَةٍ وَنُقْصَانُ أَحْرُفٍ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ الْقَطَّانُ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ غِيَاثٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ وَحُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَا لَقِينَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ فَذَكَرْنَا الْقَدَرَ وَمَا يَقُولُونَ فِيهِ فَاقْتَصَّ الْحَدِيثَ كَنَحْوِ حَدِيثِهِمْ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَفِيهِ شَيْءٌ مِنْ زِيَادَةٍ وَقَدْ نَقَصَ مِنْهُ شَيْئًا و حَدَّثَنِي حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ عَنْ أَبِيهِ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِنَحْوِ حَدِيثِهِمْ
মোক কৈছে [আবু খাইছামা জুহাইৰ বিন হাৰ্বে] আমাক [ৱাকি’] [কাহমা]ৰ পৰা [আব্দুল্লাহ বিন বুৰাইদা]ৰ পৰা [য়াহ্যা বিন ইয়ামৰ]ৰ পৰা কৈছে। -আন এটা ৰিৱায়াতত কোৱা হৈছে- আৰু আমাক [উবাইদুল্লাহ বিন মুআদজ আল-আনবাৰী] কৈছে আৰু এইটোৱেই হাদীছ, আমাক কৈছে [মোৰ পিতৃয়ে] আমাক [কাহমাছ] [ইবনে বুৰাইদাহ]ৰ পৰা [য়াহ্যা বিন ইয়ামৰ]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল, ‘বছৰাত প্ৰথমে ভাগ্যৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা ব্যক্তিজন আছিল মা’বাদ আল-জুহানী, গতিকে মই আৰু হুমাইদ বিন আব্দুৰ ৰহমান আল-হিম্যাৰীয়ে হজ বা উমৰাত গৈছিল, তাৰ পিছত আমি ক’লোঁ, ‘যদি আমি ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ কোনোবা চাহাবাক লগ পাওঁ, তেন্তে আমি তেওঁক তেওঁলোকে কোৱা কথা এটাৰ বিষয়ে সুধিম যিটো ভাগ্যৰ সৈতে জড়িত’। গতিকে [আব্দুল্লাহ বিন উমৰ]ক আমাৰ বাবে তৌফিক -আল্লাহৰ দ্বাৰা- দিয়া হ’ল, যেতিয়া তেওঁ মছজিদত প্ৰৱেশ কৰি আছিল। তাৰ পাছত মোৰ বন্ধু আৰু মই তেওঁৰ মুখামুখি হ’লোঁ, আমাৰ এজন তেওঁৰ সোঁফালে আৰু আনজন তেওঁৰ বাওঁফালে। তাৰ পিছত মই ভাবিলোঁ যে মোৰ বন্ধুৱে মোৰ হৈ কথা ক’ব, গতিকে মই ক’লোঁ, ‘হে আবু আব্দুৰহমান, সঁচাকৈ আমি দেখিছো যে কোনো লোকে কোৰআন পাঠ কৰি জ্ঞান বিচাৰিছে, আৰু তাৰ পিছত দাবী কৰিছে যে কোনো নিয়তি নাই, আৰু তেওঁলোকৰ বিষয়টো নতুন - তাৰ আগত নিয়তি বা আল্লাহৰ জ্ঞান নাই -’ গতিকে [আব্দুল্লাহ ইবনে উমৰ] উত্তৰ দিলে, ‘যেতিয়া আপুনি এই লোকসকলক লগ পাব, তেতিয়া তেওঁলোকক জনাওক যে মই তেওঁলোকৰ পৰা মুক্ত। আৰু যে তেওঁলোক মোৰ পৰা মুক্ত। আৰু যিজনৰ নামত আল্লাহৰ বান্দাসকলে শপত খায়, যদি তোমালোকৰ কোনোবাই উহুদ পৰ্বতৰ দৰে সোণ খৰচ কৰে, তেতিয়ালৈকে তেওঁৰ দান গ্ৰহণ কৰা নহ’ব যেতিয়ালৈকে তেওঁ ভাল-বেয়া দুয়োটা ভাগ্যত বিশ্বাস নকৰে।’ তেওঁ ক’লে, ‘তাৰ পাছত তেওঁ হাদীছ বর্ণনা কৰিবলৈ ধৰিলে আৰু ক’লে, [‘উমৰ বিন আল-খত্তাবে] ক’লে, ‘আমি এবাৰ আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ লগত আছিলো, আৰু আমাৰ ওচৰলৈ এজন মানুহ আহিল, যাৰ কাপোৰ খুব বগা, চুলি অতি ক’লা, আৰু তেওঁৰ ওপৰত ভ্ৰমণৰ কোনো লেখ-জোখ দেখা নগ’ল। আমাৰ কোনোৱেই তেওঁক চিনি নাপালে, যেতিয়ালৈকে তেওঁ নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ ওচৰলৈ আহি আঁঠুৰ ওপৰত আঁঠুটো হেলান দি ক’লে, ‘হে মহম্মদ, মোক ইছলামৰ বিষয়ে জনাওক?’। আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে উত্তৰ দিলে, ‘সাক্ষ্য যে আল্লাহৰ বাহিৰে আন কোনো দেৱতা নাই আৰু মহম্মদ তেওঁৰ বান্দা আৰু ৰাছুল, নামাজ প্ৰতিষ্ঠা কৰা, জাকাত দিয়া, আৰু ৰমজানৰ ৰোজা কৰা, আৰু ঘৰলৈ যাত্ৰা কৰিবলৈ সক্ষম হ’লে ঘৰৰ তীৰ্থ কৰা।’ তেওঁ ক’লে, ‘আপুনি ঠিকেই কৈছে।’ উমৰে ক’লে, ‘গতিকে আমি তেওঁক আচৰিত হৈছিলো কাৰণ তেওঁ এই বিষয়ে সুধি নিশ্চিত কৰিছিল।’ তেওঁ পুনৰ সুধিলে, ‘এই বিশ্বাসৰ বিষয়ে কওকচোন? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'আপুনি আল্লাহ, তেওঁৰ ফেৰেস্তা, তেওঁৰ কিতাপ, তেওঁৰ ৰাছুল, শেষ দিন আৰু ভাল আৰু বেয়া ভাগ্যত বিশ্বাস কৰে'। তেওঁ ক’লে, ‘আপুনি ঠিকেই কৈছে’। তেওঁ সুধিলে, 'ইহছানৰ কথা কোৱা? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'আপুনি আল্লাহক দেখাৰ দৰে ইবাদত কৰে, তেন্তে যদি আপুনি তেওঁক দেখা নাপায়, তেন্তে সঁচাকৈয়ে তেওঁ আপোনাক দেখে'। তেওঁ পুনৰ সুধিলে, শেষ দিনটো কেতিয়া হ’ব? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'যিজনক সোধা হয়, তেওঁ সোধা ব্যক্তিতকৈ ভাল নাজানে।' তেওঁ সুধিলে, ‘তেন্তে চিনবোৰৰ কথা কোৱা? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'যদি কোনো দাসে নিজৰ মালিকৰ সন্তান জন্ম দিয়ে, আৰু আপুনি এনে এজন ব্যক্তিক দেখা পায় যিজন খালী ভৰিৰে, উলংগ, দুখীয়া, ছাগলী পশুপালক, কিন্তু অট্টালিকা নিৰ্মাণত গৌৰৱ কৰে'। তাৰ পিছত তেওঁ গুচি গ’ল। গতিকে মই তেতিয়াও আচৰিত হৈছিলো তেতিয়া তেওঁ ক’লে; 'হে উমৰ, প্ৰশ্ন কৰাজন কোন জানেনে?' মই উত্তৰ দিলোঁ, ‘আল্লাহ আৰু তেওঁৰ ৰাছুলে ভালকৈ জানে’। তেওঁ ক'লে: 'সেয়া হৈছে গেব্ৰিয়েল, তেওঁ আপোনাৰ ওচৰলৈ আহিছিল আপোনাৰ ধৰ্মীয় জ্ঞানৰ বিষয়ে শিকাবলৈ''। আমাক কোৱা হৈছে [মুহাম্মাদ বিন উবাইদ আল-গুবাৰী] আৰু [আবু কামিল আল-জাহদাৰী] আৰু [আহমদ বিন আবদাহ] তেওঁলোকে কোৱা, আমাক [হাম্মাদ বিন ইয়াজিদ] [মাথাৰ আল ৱাৰক]ৰ পৰা [আব্দুল্লাহ বিন বুৰাইদাহ] [য়াহ্যা বিন ইয়ামৰ]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল, ‘যেতিয়া মা’বাদে কিবা এটা কৈছিল যিটোৰ বিষয়ে তেওঁ কৈছিল ভাগ্য, তেতিয়া আমি অস্বীকাৰ কৰিলোঁ'। তেওঁ আকৌ ক’লে, ‘তাৰ পিছত মই হুমাইদ বিন আব্দুৰহমান আল-হিমিয়াৰীৰ সৈতে হজ কৰিলোঁ’। তাৰ পিছত তেওঁলোকে কহমা হাদীছৰ অৰ্থৰ সৈতে হাদীছটো উল্লেখ কৰিলে। ইয়াত কিছুমান অতিৰিক্ত আৰু হেৰাই যোৱা আখৰ আছে। আৰু আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন হাতিমে] আমাক কৈছে [ইয়াহ্যা বিন ছাইদ আল কাথথানে] আমাক কৈছে [উছমান বিন গিয়াৎছে] আমাক [আব্দুল্লাহ বিন বুৰাইদাহ] [য়াহ্যা বিন ইয়ামৰ]ৰ পৰা কৈছে আৰু [হুমাইদ বিন আব্দুৰহমান] দুয়োজনে কৈছিল, ‘আমি [আব্দুল্লাহ বিন উমৰ]ক লগ পাইছিলো, তাৰ পিছত আমি ভাগ্যৰ বিষয়ে আৰু ইয়াৰ বিষয়ে তেওঁলোকৰ মতামত উল্লেখ কৰিছিলো তেওঁ হাদীছটো যিদৰে তেওঁলোকে [উমৰ] ৰাছিয়াল্লাহ আনহুমাৰ পৰা ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ পৰা কৈছিল, আৰু ইয়াত যোগ আৰু বিয়োগ আছে'। আৰু আমাক কৈছে [হাজ্জাজ বিন আছ-ছিয়াইৰে] আমাক কৈছে [ইউনুছ বিন মহম্মদে] আমাক [আল-মু’তামিৰ] [তেওঁৰ পিতৃ]ৰ পৰা [ইয়াহ্যা বিন ইয়ামৰ]ৰ পৰা [ইবনে উমৰ]ৰ পৰা [উমৰ]ৰ পৰা তেওঁলোকৰ হাদীছৰ উদাহৰণৰ সৈতে কৈছে’।
হাদিছ
Imam Muslim : 10
و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ جَمِيعًا عَنْ ابْنِ عُلَيَّةَ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِي حَيَّانَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ بْنِ عَمْرِو بْنِ جَرِيرٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَوْمًا بَارِزًا لِلنَّاسِ فَأَتَاهُ رَجُلٌ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكِتَابِهِ وَلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ الْآخِرِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ الْإِسْلَامُ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ وَلَا تُشْرِكَ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمَ الصَّلَاةَ الْمَكْتُوبَةَ وَتُؤَدِّيَ الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومَ رَمَضَانَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَعْبُدَ اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لَا تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَلَكِنْ سَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ رَبَّهَا فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا كَانَتْ الْعُرَاةُ الْحُفَاةُ رُءُوسَ النَّاسِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا تَطَاوَلَ رِعَاءُ الْبَهْمِ فِي الْبُنْيَانِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ ثُمَّ تَلَا صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ { إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ } قَالَ ثُمَّ أَدْبَرَ الرَّجُلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُدُّوا عَلَيَّ الرَّجُلَ فَأَخَذُوا لِيَرُدُّوهُ فَلَمْ يَرَوْا شَيْئًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا جِبْرِيلُ جَاءَ لِيُعَلِّمَ النَّاسَ دِينَهُمْ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ التَّيْمِيُّ بِهَذَا الْإِسْنَادِ مِثْلَهُ غَيْرَ أَنَّ فِي رِوَايَتِهِ إِذَا وَلَدَتْ الْأَمَةُ بَعْلَهَا يَعْنِي السَّرَارِيَّ
আৰু আমাক [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবা] আৰু [জুহাইৰ বিন হৰ্ব] [ইবনে উলাইয়াহ]ৰ পৰা সকলো কথা কৈছে, [জুহাইৰে] কৈছে, আমাক [ইছমাইল বিন ইব্ৰাহিম] [আবু হায়ান]ৰ পৰা [আবু জুৰাহ বিন আমৰু বিন জাৰিৰ] [আবু হুৰাইৰা]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল, ‘আল্লাহৰ ৰাছুল চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাল্লাম এজন আছিল দিন মানুহৰ সান্নিধ্যত, তেতিয়া এজন মানুহ তেওঁৰ ওচৰলৈ আহি ক’লে, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, ইমান কি? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে, 'আপুনি আল্লাহ, তেওঁৰ ফেৰেস্তা, তেওঁৰ কিতাপত বিশ্বাস কৰে, তেওঁক লগ পোৱাৰ কাণ্ডত বিশ্বাস কৰে, তেওঁৰ ৰাছুলসকলক বিশ্বাস কৰে, আৰু কিয়ামতৰ অন্তিম দিনত বিশ্বাস কৰে'। তেওঁ সুধিলে, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, ইছলাম কি? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে, 'ইছলাম হ'ল তোমালোকে আল্লাহৰ ইবাদত কৰা আৰু তেওঁৰ লগত একো শ্বৰক নকৰা, ফৰজ নামাজ কৰা, ফৰজ জাকাত দিয়া, আৰু ৰমজানত ৰোজা কৰা।' তেওঁ পুনৰ সুধিলে, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, ইহছান কি? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে, 'আপুনি আল্লাহক দেখাৰ দৰে ইবাদত কৰে, তেন্তে যদি আপুনি তেওঁক দেখা নাপায় তেন্তে সঁচাকৈয়ে তেওঁ আপোনাক দেখে'। তেওঁ পুনৰ সুধিলে, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, কিয়ামতৰ দিন কেতিয়া হ’ব? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে, 'যিজনক এই বিষয়ে সোধা হয়, তেওঁ সোধাজনতকৈ উত্তৰটো ভালকৈ নাজানে, কিন্তু মই তোমালোকক চিনবোৰৰ বিষয়ে ক'ম; অৰ্থাৎ যেতিয়া কোনো মহিলা দাসীয়ে নিজৰ মালিকক জন্ম দিয়ে। সেইটো এটা লক্ষণ। -দ্বিতীয়তে- উলংগ, খালী ভৰিৰে মানুহ যদি মানৱতাৰ নেতা হয়। সেইটো এটা লক্ষণ। -তৃতীয়- যদি ছাগলী পালকসকলে -বিল্ডিং- অট্টালিকাত ইজনে সিজনৰ লগত প্ৰতিযোগিতা কৰে। সেয়া পাঁচটা ৰাশিত থকা এটা চিন, আল্লাহৰ বাহিৰে কোনেও নাজানে,’ তাৰ পিছত তেওঁ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামে পঢ়িলে: ‘-সঁচাকৈয়ে আল্লাহ, কেৱল তেওঁৰ ওচৰতে কিয়ামতৰ দিনৰ জ্ঞান; আৰু তেওঁৱেই বৰষুণ পঠায় আৰু গৰ্ভত কি আছে জানে। আৰু কোনেও জানিব নোৱাৰে - নিশ্চিতভাৱে - কাইলৈ তেওঁ কি কৰিব। আৰু পৃথিৱীৰ ক’ত তেওঁৰ মৃত্যু হ’ব সেয়া কোনেও জানিব নোৱাৰে। নিশ্চয় আল্লাহ সৰ্বজ্ঞানী, সৰ্বজ্ঞানী-' -Qs. লুকমান: ৩৪-। তাৰ পাছত মানুহজন আকৌ গুচি গ’ল। গতিকে ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ক’লে: ‘মানুহজনক মোৰ ওচৰলৈ ঘূৰাই মাতিব’। গতিকে সিহঁতে আকৌ ফোন কৰিবলৈ ধৰিলে, কিন্তু একো দেখা নাপালে। গতিকে ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ক’লে: ‘এইজন জিব্ৰিল, তেওঁ মানুহক তেওঁলোকৰ ধৰ্মৰ বিষয়ে শিকাবলৈ আহিছিল’। আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন আব্দুল্লাহ বিন নুমাইৰে] আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন বিছিৰে] আমাক [আবু হায়ায়ান আত-তৈমি] এই ছানাদৰ সৈতে তেনেকুৱা হাদীছ কৈছে, কেৱল ৰিৱায়াতত এই বাক্যটো আছে, ‘যেতিয়া মহিলা বান্দাসকলে নিজৰ স্বামী অৰ্থাৎ উপপত্নীক জন্ম দিয়ে’।
হাদিছ
Imam Muslim : 11
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عُمَارَةَ وَهُوَ ابْنُ الْقَعْقَاعِ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَلُونِي فَهَابُوهُ أَنْ يَسْأَلُوهُ فَجَاءَ رَجُلٌ فَجَلَسَ عِنْدَ رُكْبَتَيْهِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ لَا تُشْرِكُ بِاللَّهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصُومُ رَمَضَانَ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَكِتَابِهِ وَلِقَائِهِ وَرُسُلِهِ وَتُؤْمِنَ بِالْبَعْثِ وَتُؤْمِنَ بِالْقَدَرِ كُلِّهِ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَخْشَى اللَّهَ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنَّكَ إِنْ لَا تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ صَدَقْتَ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ مَتَى تَقُومُ السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ وَسَأُحَدِّثُكَ عَنْ أَشْرَاطِهَا إِذَا رَأَيْتَ الْمَرْأَةَ تَلِدُ رَبَّهَا فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا رَأَيْتَ الْحُفَاةَ الْعُرَاةَ الصُّمَّ الْبُكْمَ مُلُوكَ الْأَرْضِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا وَإِذَا رَأَيْتَ رِعَاءَ الْبَهْمِ يَتَطَاوَلُونَ فِي الْبُنْيَانِ فَذَاكَ مِنْ أَشْرَاطِهَا فِي خَمْسٍ مِنْ الْغَيْبِ لَا يَعْلَمُهُنَّ إِلَّا اللَّهُ ثُمَّ قَرَأَ { إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ عِلْمُ السَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ الْغَيْثَ وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَامِ وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ مَاذَا تَكْسِبُ غَدًا وَمَا تَدْرِي نَفْسٌ بِأَيِّ أَرْضٍ تَمُوتُ إِنَّ اللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرٌ } قَالَ ثُمَّ قَامَ الرَّجُلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رُدُّوهُ عَلَيَّ فَالْتُمِسَ فَلَمْ يَجِدُوهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَذَا جِبْرِيلُ أَرَادَ أَنْ تَعَلَّمُوا إِذْ لَمْ تَسْأَلُوا
আমাক কৈছে [জুহাইৰ বিন হাৰ্বে] আমাক [জাৰিৰ] [উমাৰাহ]ৰ পৰা কৈছে - অৰ্থাৎ ইবনে আল-কাকা’ - [আবু জুৰাহ]ৰ পৰা [আবু হুৰাইৰা]ৰ পৰা তেওঁ কৈছে, ‘ৰছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামে কৈছিল: ‘আপুনি মোক সুধিব’। কিন্তু তেওঁলোকে তেওঁক সুধিবলৈ ভয় আৰু কুণ্ঠাবোধ কৰিছিল। গতিকে এজন মানুহ আহি আঁঠুৰ সন্মুখত বহিল, মানুহজনে সুধিলে, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, ইছলাম কি? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে, 'ইছলাম হ'ল ৰমজানত আল্লাহৰ লগত সহযোগীক কোনো বস্তুৰ লগত সংগতি নিদিয়া, নামাজ নকৰক, জাকাত নিদিব, আৰু ৰমজানত ৰোজা নাথাকিব।' তেওঁ ক’লে, ‘আপুনি ঠিকেই কৈছে’। তাৰ পাছত পুনৰ সুধিলে, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, ইমান কি? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে, 'তোমালোকে আল্লাহ, তেওঁৰ ফেৰেস্তা, তেওঁৰ কিতাপত বিশ্বাস কৰা, তেওঁক লগ পোৱাৰ কাণ্ডত বিশ্বাস কৰা, তেওঁৰ ৰাছুলসকলক বিশ্বাস কৰা, আৰু তোমালোকে কিয়ামতৰ দিনত বিশ্বাস কৰা আৰু সকলোৰে ভাগ্যত বিশ্বাস কৰা'। তেওঁ ক’লে, ‘আপুনি ঠিকেই কৈছে’। তাৰ পাছত তেওঁ পুনৰ সুধিলে, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, ইহছান কি? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে, 'আপুনি -খাছিয়াহ- আল্লাহক এনেদৰে ভয় কৰে যেন আপুনি তেওঁক দেখা পায়, তেন্তে যদি আপুনি তেওঁক দেখা নাপায় তেন্তে সঁচাকৈয়ে তেওঁ আপোনাক দেখে'। তেওঁ ক’লে, ‘আপুনি ঠিকেই কৈছে’। তাৰ পাছত তেওঁ পুনৰ সুধিলে, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, কিয়ামতৰ দিন কেতিয়া হ’ব? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে, 'যিজনক এই বিষয়ে সোধা হয়, তেওঁ সোধাজনতকৈ উত্তৰটো ভালকৈ নাজানে, কিন্তু মই তোমালোকক চিনবোৰৰ বিষয়ে ক'ম; অৰ্থাৎ যেতিয়া আপুনি এগৰাকী দাসীক নিজৰ মালিকক জন্ম দিয়া দেখিব। সেইটো এটা লক্ষণ। -দ্বিতীয়তে- যদি আপুনি কোনো খালী ভৰি, বধিৰ, বোবা মানুহক পৃথিৱীত -মানুহৰ- নেতা হোৱা দেখা পায়। সেইটো এটা লক্ষণ। -তৃতীয়- যদি আপুনি -বিল্ডিং- অট্টালিকাত ছাগলী পালকসকলে ইজনে সিজনৰ লগত উচ্চতালৈকে প্ৰতিযোগিতা কৰা দেখা পায়। সেইটোৱেই গুপ্ততাৰ পাঁচটা চিনত থকা এটা চিন, আল্লাহৰ বাহিৰে আন কোনোৱেই নাজানে,’ তাৰ পিছত তেওঁ পঢ়িলে: ‘-সঁচাকৈয়ে আল্লাহ, কেৱল তেওঁৰ ওচৰতে কিয়ামতৰ দিনৰ জ্ঞান; আৰু তেওঁৱেই বৰষুণ পঠায় আৰু গৰ্ভত কি আছে জানে। আৰু কোনেও জানিব নোৱাৰে - নিশ্চিতভাৱে - কাইলৈ তেওঁ কি কৰিব। আৰু পৃথিৱীৰ ক’ত তেওঁৰ মৃত্যু হ’ব সেয়া কোনেও জানিব নোৱাৰে। নিশ্চয় আল্লাহ সৰ্বজ্ঞানী, সৰ্বজ্ঞানী-' -Qs. লুকমান: ৩৪-। তাৰ পিছত মানুহজনে উঠি - পদত্যাগ কৰিলে-, তাৰ পিছত ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ক’লে: ‘তেওঁক মোৰ ওচৰলৈ মাতিব! ' গতিকে তেওঁক বিচাৰিলে, কিন্তু তেওঁলোকে তেওঁক বিচাৰি নাপালে। তাৰ পিছত আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ক’লে, “এই মানুহজন হৈছে জব্ৰিয়েল যিয়ে বিচাৰে যে আপুনি ধৰ্ম শিকিব কাৰণ তোমালোকে নিবিচাৰে।”
হাদিছ
Imam Muslim : 12
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ جَمِيلِ بْنِ طَرِيفِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الثَّقَفِيُّ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ فِيمَا قُرِئَ عَلَيْهِ عَنْ أَبِي سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَ طَلْحَةَ بْنَ عُبَيْدِ اللَّهِ يَقُولُا جَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ أَهْلِ نَجْدٍ ثَائِرُ الرَّأْسِ نَسْمَعُ دَوِيَّ صَوْتِهِ وَلَا نَفْقَهُ مَا يَقُولُ حَتَّى دَنَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِذَا هُوَ يَسْأَلُ عَنْ الْإِسْلَامِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَمْسُ صَلَوَاتٍ فِي الْيَوْمِ وَاللَّيْلَةِ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهُنَّ قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ وَصِيَامُ شَهْرِ رَمَضَانَ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهُ فَقَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ وَذَكَرَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الزَّكَاةَ فَقَالَ هَلْ عَلَيَّ غَيْرُهَا قَالَ لَا إِلَّا أَنْ تَطَّوَّعَ قَالَ فَأَدْبَرَ الرَّجُلُ وَهُوَ يَقُولُ وَاللَّهِ لَا أَزِيدُ عَلَى هَذَا وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْلَحَ إِنْ صَدَقَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ عَنْ أَبِي سُهَيْلٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ طَلْحَةَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِهَذَا الْحَدِيثِ نَحْوَ حَدِيثِ مَالِكٍ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَفْلَحَ وَأَبِيهِ إِنْ صَدَقَ أَوْ دَخَلَ الْجَنَّةَ وَأَبِيهِ إِنْ صَدَقَ
আমাক [কুটাইবা বিন ছাইদ বিন জামিল বিন থাৰিফ বিন আব্দুল্লাহ আতছ-ছাকাফী] [মালিক বিন আনাছ]ৰ পৰা তেওঁৰ ওপৰত পঢ়া ৰিৱায়াতত কোৱা হৈছে, [আবু চুহাইল]ৰ পৰা [তেওঁৰ পিতৃৰ পৰা] তেওঁ [থালহা বিন উবাইদুল্লাহ] কোৱা শুনিছিল যে, ‘নেজদৰ লোকসকলৰ পৰা এজন মানুহ যাৰ চুলি শেষত থিয় হৈ আছিল, ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ ওচৰলৈ আহিছিল 'আলাইহি ৱাছাল্লাম, আমি তেওঁৰ মাতৰ গুণগুণনি শুনিলোঁ, কিন্তু তেওঁৰ কোনো কথা আমি বুজিব পৰা নাছিলো। ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ ওচৰত নোহোৱালৈকে কওক, দেখা গ’ল যে তেওঁ ইছলামৰ বিষয়ে সুধিছিল। গতিকে ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে উত্তৰ দিলে: ‘ইছলামে দিন আৰু ৰাতি পাঁচবাৰ নামাজ পঢ়িছে’। তেওঁ পুনৰ সুধিলে, ‘তেওঁৰ বাহিৰে মোৰ এতিয়াও বাধ্যবাধকতা আছেনে? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'নাই, যদিহে ৰমজানত চুন্নতৰ নামাজ আৰু ৰোজা নকৰে'। তেওঁ সুধিলে, ‘তেওঁৰ বাহিৰে মোৰ এতিয়াও বাধ্যবাধকতা আছেনে? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'নাই, যদিহে তোমালোকে চুন্নাহৰ ৰোজা পালন নকৰে, আৰু আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে তেওঁৰ ওপৰত জাকাতৰ ফৰজ হোৱাৰ কথা উল্লেখ নকৰে'। তেওঁ পুনৰ সুধিলে, ‘তেওঁৰ বাহিৰে মোৰ এতিয়াও বাধ্যবাধকতা আছেনে? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'নাই, যদিহে চুন্নত দান নকৰে'। ৰাবীজনে ক’লে, ‘তাৰ পিছত মানুহজনে ছুটী প্ৰত্যাহাৰ কৰিলে, ‘আল্লাহৰ কচম মই ইয়াতকৈ বেছি যোগ নকৰো আৰু ইয়াৰ পৰা বিয়োগ নকৰো’। গতিকে ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে কৈছে: ‘তেওঁ যদি সঁচাকৈয়ে -কৰ- কৰে- তেন্তে তেওঁ সুখী হ’ব। আমাক [ইয়াহ্যা বিন আয়ুব] আৰু [কুটাইবা বিন ছাইদ] [ইছমাইল বিন জাফৰ]ৰ পৰা [আবু চুহাইল]ৰ পৰা [তেওঁৰ পিতৃ]ৰ পৰা [থালহা বিন উবাইদুল্লাহ]ৰ পৰা নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ পৰা মালিকৰ হাদীছৰ দৰে এই হাদীছৰ সৈতে সকলো কথা কৈছে, মাথোঁ তেওঁ কৈছিল, ‘আল্লাহৰ ৰাছুল চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছলাম ক'লে: 'তেওঁ সুখী হ'ব, -পিতৃৰ কাৰণে- যদি তেওঁ সঠিক হয়', বা তেওঁ স্বৰ্গলৈ যাব, -পিতৃৰ কাৰণে- যদি তেওঁ সঠিক হয়''।
হাদিছ
Imam Muslim : 13
حَدَّثَنِي عَمْرُو بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ بُكَيْرٍ النَّاقِدُ حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ أَبُو النَّضْرِ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ نُهِينَا أَنْ نَسْأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ فَكَانَ يُعْجِبُنَا أَنْ يَجِيءَ الرَّجُلُ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ الْعَاقِلُ فَيَسْأَلَهُ وَنَحْنُ نَسْمَعُ فَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْبَادِيَةِ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ أَتَانَا رَسُولُكَ فَزَعَمَ لَنَا أَنَّكَ تَزْعُمُ أَنَّ اللَّهَ أَرْسَلَكَ قَالَ صَدَقَ قَالَ فَمَنْ خَلَقَ السَّمَاءَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَمَنْ خَلَقَ الْأَرْضَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَمَنْ نَصَبَ هَذِهِ الْجِبَالَ وَجَعَلَ فِيهَا مَا جَعَلَ قَالَ اللَّهُ قَالَ فَبِالَّذِي خَلَقَ السَّمَاءَ وَخَلَقَ الْأَرْضَ وَنَصَبَ هَذِهِ الْجِبَالَ آللَّهُ أَرْسَلَكَ قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا خَمْسَ صَلَوَاتٍ فِي يَوْمِنَا وَلَيْلَتِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا زَكَاةً فِي أَمْوَالِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا صَوْمَ شَهْرِ رَمَضَانَ فِي سَنَتِنَا قَالَ صَدَقَ قَالَ فَبِالَّذِي أَرْسَلَكَ آللَّهُ أَمَرَكَ بِهَذَا قَالَ نَعَمْ قَالَ وَزَعَمَ رَسُولُكَ أَنَّ عَلَيْنَا حَجَّ الْبَيْتِ مَنْ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا قَالَ صَدَقَ قَالَ ثُمَّ وَلَّى قَالَ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لَا أَزِيدُ عَلَيْهِنَّ وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُنَّ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَئِنْ صَدَقَ لَيَدْخُلَنَّ الْجَنَّةَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ هَاشِمٍ الْعَبْدِيُّ حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ عَنْ ثَابِتٍ قَالَ قَالَ أَنَسٌ كُنَّا نُهِينَا فِي الْقُرْآنِ أَنْ نَسْأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِهِ
আমাক কৈছে [আমৰু বিন মহম্মদ বিন বুকাইৰ আন-নাকিদে] আমাক কৈছে [হাছিম বিন আল-কাছিম আবু আন-নাদলৰে] আমাক [চুলাইমান বিন আল-মুগিৰাহ] [ছাবিত]ৰ পৰা [আনাছ বিন মালিক]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল, ‘আমাক আল্লাহৰ ৰাছুল ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামক কিবা এটাৰ বিষয়ে সুধিবলৈ বাধা দিয়া হৈছিল, অৰ্থাৎ আগমনৰ বাবে আমাৰ প্ৰশংসা মৰুভূমিৰ এজন ব্যক্তিৰ যি জ্ঞানী -বুদ্ধিমান- আছিল, তাৰ পিছত তেওঁ সুধিলে, আমি শুনি থাকোঁতে, তেতিয়া মৰুভূমিৰ মানুহৰ পৰা এজন মানুহ আহি ক’লে, ‘হে মহম্মদ, আপোনাৰ ৰাছুল আমাৰ ওচৰলৈ আহিল, তাৰ পিছত আমাৰ বাবে দাবী কৰিলে যে আপুনি দাবী কৰিছিল যে আল্লাহে আপোনাক পঠিয়াইছে’। ৰাছুলুল্লাই উত্তৰ দিলে: ‘ঠিকেই কৈছে’। তেওঁ সুধিলে, ‘আকাশ কোনে সৃষ্টি কৰিলে? ' ৰাছুলুল্লাই উত্তৰ দিলে: 'আল্লাহ'। তেওঁ সুধিলে, ‘পৃথিৱী কোনে সৃষ্টি কৰিলে? ' ৰাছুলুল্লাই উত্তৰ দিলে: 'আল্লাহ'। তেওঁ সুধিলে, ‘কোনে এই পৰ্বতবোৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিলে আৰু ইয়াত সৃষ্টি কৰা সকলো বস্তু কোনে সৃষ্টি কৰিলে? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'আল্লাহ'। তেওঁ সুধিলে, ‘তেন্তে যিজনে আকাশ সৃষ্টি কৰিলে, পৃথিৱী সৃষ্টি কৰিলে আৰু এই পৰ্বতবোৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰিলে, তেওঁৰ দ্বাৰাই তোমালোকক পঠোৱা আল্লাহেই নেকি? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'হয়'। তেওঁ সুধিলে, 'আপোনাৰ ৰাছুলে দাবী কৰিছে যে আমি দিনে ৰাতি পাঁচবাৰ নামাজ পঢ়াটো বাধ্যতামূলক, -এইটো সঁচা নেকি-? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'সেইটোৱেই হৈছে'। তেওঁ সুধিলে, ‘তোমাক পঠোৱাজনৰ দ্বাৰাই, আল্লাহে তোমাক এই কাম কৰিবলৈ আদেশ দিছিল নেকি? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'হয়'। তেওঁ সুধিলে, 'তোমালোকৰ ৰাছুলে দাবী কৰিছে যে প্ৰতি বছৰে ৰমদলানৰ ৰোজা ৰখাটো কিতাপত ফৰজ, - এইটো সঁচা নেকি -? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'হয়'। তেওঁ সুধিলে, ‘তোমাক পঠোৱাজনৰ দ্বাৰাই, আল্লাহে তোমাক এই কাম কৰিবলৈ আদেশ দিছিল নেকি? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'হয়'। তেওঁ সুধিলে, 'আপোনাৰ ৰাছুলে দাবী কৰে যে আমাৰ মাজৰ যিসকলে তেওঁৰ পথ অনুসৰণ কৰিবলৈ সক্ষম, তেওঁলোকৰ বাবে আমি হজ্জ কৰাটো বাধ্যতামূলক, -এইটো সঁচা নেকি-? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে, 'হয়, ঠিকেই কৈছে'। তাৰ পাছত ঘূৰি আহি ক’লে, ‘যিজনে তোমাক সত্য লৈ পঠিয়াইছে, তেওঁৰ দ্বাৰাই মই এই বাধ্যবাধকতাত যোগ নকৰো আৰু ইয়াৰ পৰা বিয়োগও নকৰো’। গতিকে ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে কৈছে: “যদি তেওঁ কোৱা কথা সত্য হয়, তেন্তে তেওঁ সঁচাকৈয়ে স্বৰ্গত প্ৰৱেশ কৰিব।” আমাক কৈছে [আব্দুল্লাহ বিন হাছিম আল আব্দীয়ে] আমাক কৈছে [বাহজে] আমাক [চুলাইমান বিন আল-মুগিৰাহ] [থাবিতৰ পৰা] কৈছে তেওঁ কৈছিল, [আনাছে] কৈছিল, ‘আমাক কোৰআনৰ পৰা আল্লাহৰ ৰাছুলৰ ওচৰত কিবা এটা কথা সুধিবলৈ বাধা দিয়া হৈছিল’। তাৰ পিছত তেওঁ এটা উদাহৰণৰ সৈতে এটা হাদীছ উত্থাপন কৰিলে।
হাদিছ
Imam Muslim : 14
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبِي حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ طَلْحَةَ قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو أَيُّوبَ أَنَّ أَعْرَابِيًّا عَرَضَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ فِي سَفَرٍ فَأَخَذَ بِخِطَامِ نَاقَتِهِ أَوْ بِزِمَامِهَا ثُمَّ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَوْ يَا مُحَمَّدُ أَخْبِرْنِي بِمَا يُقَرِّبُنِي مِنْ الْجَنَّةِ وَمَا يُبَاعِدُنِي مِنْ النَّارِ قَالَ فَكَفَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ نَظَرَ فِي أَصْحَابِهِ ثُمَّ قَالَ لَقَدْ وُفِّقَ أَوْ لَقَدْ هُدِيَ قَالَ كَيْفَ قُلْتَ قَالَ فَأَعَادَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصِلُ الرَّحِمَ دَعْ النَّاقَةَ و حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ حَاتِمٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ بِشْرٍ قَالَا حَدَّثَنَا بَهْزٌ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُثْمَانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَوْهَبٍ وَأَبُوهُ عُثْمَانُ أَنَّهُمَا سَمِعَا مُوسَى بْنَ طَلْحَةَ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمِثْلِ هَذَا الْحَدِيثِ
আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন আব্দুল্লাহ বিন নুমাইৰে] আমাক কৈছে [মোৰ পিতৃয়ে] আমাক কৈছে [আমৰু বিন উছমানে] আমাক কৈছে [মুছা বিন তালহাহ] তেওঁ কৈছে, মোক [আবু আয়ুব] কৈছে, যে এজন বেদুইন ৰাছুল ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামক যাত্ৰাত থকাৰ সময়ত বাধা দিছিল, তাৰ পিছত তেওঁ নিজৰ উটৰ বাগিচা লৈছিল তাৰ বাঘজৰীত, তাৰ পিছত তেওঁ ক’লে, ‘হে ৰাছুলুল্লাহ বা হে মহম্মদ, মোক স্বৰ্গৰ ওচৰলৈ লৈ যোৱা আৰু মোক নৰকৰ পৰা আঁতৰাই ৰখা কিবা এটাৰ বিষয়ে কোৱা? ' ৰাবীজনে ক'লে, 'তাৰ পিছত হজৰত ছল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ৰৈ গ'ল তাৰ পিছত তেওঁৰ চাহাবাসকলৰ ফালে চালে, তাৰ পিছত ক'লে: 'তেওঁক তৌফিক দিয়া হৈছে বা হিদায়ত দিয়া হৈছে'। তেওঁ সুধিলে, ‘আপুনি কি ক’লে? ' কথকে ক'লে, 'তাৰ পিছত তেওঁ আওৰাই ক'লে'। গতিকে ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ক’লে: ‘তোমালোকে আল্লাহৰ ইবাদত কৰা, তেওঁক কোনো কথাত আঘাত নিদিবা, নামাজ আদায় কৰা, জাকাত কৰা, আৰু বন্ধুত্বৰ সম্পৰ্ক সংযোগ কৰা, তাৰ পিছত উট এৰি যোৱা''। আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন হাতিম] আৰু [আব্দুৰ ৰহমান বিন বিছিৰ] দুয়োজনে কৈছে, আমাক কৈছে [বাহজে] আমাক কৈছে [ছিউবাহে] আমাক [মুহাম্মাদ বিন উছমান বিন আব্দুল্লাহ বিন মৌহাব] আৰু তেওঁৰ পিতৃ [উছমান]ক কৈছে যে তেওঁলোক দুয়োজনে [মুছা বিন তালহাহ] [আবু আয়ুব]ৰ পৰা হজৰত ছাল্লাল্লাহুৰ পৰা কোৱা শুনিছিল 'এই হাদীছৰ দৰে কিবা এটাৰ সৈতে আলাইহি ৱাছাল্লাম'।
হাদিছ
Imam Muslim : 15
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ أَخْبَرَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ ح و حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ دُلَّنِي عَلَى عَمَلٍ أَعْمَلُهُ يُدْنِينِي مِنْ الْجَنَّةِ وَيُبَاعِدُنِي مِنْ النَّارِ قَالَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصِلُ ذَا رَحِمِكَ فَلَمَّا أَدْبَرَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنْ تَمَسَّكَ بِمَا أُمِرَ بِهِ دَخَلَ الْجَنَّةَ وَفِي رِوَايَةِ ابْنِ أَبِي شَيْبَةَ إِنْ تَمَسَّكَ بِهِ
আমাক কৈছে [য়াহ্যা বিন ইয়াহ্যা আত-তামিমি] আমাক [আবু আল-আহৱাছ] কৈছে। -আন এটা ৰিৱায়াতত কোৱা হৈছে- আৰু আমাক কোৱা হৈছে [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবা] আমাক [আবু আল-আহৱাছে] [আবু ইছহাক]ৰ পৰা [মুছা বিন তালহাহৰ] পৰা [আবু আয়ুব]ৰ পৰা কৈছে, ‘এজন মানুহ হজৰত ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ ওচৰলৈ আহি সুধিলে, ‘মোক এনে এটা প্ৰথা দেখুৱাওক যিয়ে মোক আকাশৰ ওচৰলৈ লৈ যায় আৰু মোক নৰকৰ পৰা আঁতৰাই ৰাখে? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে: 'আপুনি আল্লাহৰ ইবাদত কৰে, তেওঁক কোনো বস্তুৰে শ্বিৰ্ক নকৰিব, নামাজ আদায় নকৰিব, জাকাত কৰিব, আপোনাৰ পৰিয়ালৰ সৈতে সম্পৰ্ক বজাই ৰাখক'। যেতিয়া তেওঁ বিদায় ল’লে তেতিয়া ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে ক’লে, “যদি তেওঁ আদেশ দিয়া কামত আঁঠু লৈ থাকে, তেন্তে তেওঁ নিশ্চয় স্বৰ্গত প্ৰৱেশ কৰিব।” আৰু [ইবনে আবু ছায়াইবাহৰ] ইতিহাসত, ‘যদি তেওঁ ইয়াত আঁঠু লৈ থাকে’।
হাদিছ
Imam Muslim : 16
و حَدَّثَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَقَ حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ أَعْرَابِيًّا جَاءَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ دُلَّنِي عَلَى عَمَلٍ إِذَا عَمِلْتُهُ دَخَلْتُ الْجَنَّةَ قَالَ تَعْبُدُ اللَّهَ لَا تُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ الْمَكْتُوبَةَ وَتُؤَدِّي الزَّكَاةَ الْمَفْرُوضَةَ وَتَصُومُ رَمَضَانَ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا أَزِيدُ عَلَى هَذَا شَيْئًا أَبَدًا وَلَا أَنْقُصُ مِنْهُ فَلَمَّا وَلَّى قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَنْظُرَ إِلَى رَجُلٍ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَلْيَنْظُرْ إِلَى هَذَا
আৰু মোক কৈছে [আবু বকৰ বিন ইছহাকে] আমাক কৈছে [আফফানে] আমাক কৈছে [উহাইবে] আমাক [য়াহ্যা বিন ছাইদ] [আবু জুৰাহ]ৰ পৰা [আবু হুৰাইৰা]ৰ পৰা কৈছে যে এজন বেদুইন আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ ওচৰলৈ আহি ক’লে, ‘হে ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লাম, মোক কোনটো দেখুৱাওক কৰ্ম যদি মই সেইবোৰ পালন কৰো। মই স্বৰ্গলৈ যাম নেকি? ' তেওঁ উত্তৰ দিলে, 'তোমালোকে আল্লাহৰ ইবাদত কৰা, তেওঁক কোনো বস্তুৰে শ্বিৰ্ক নকৰিবা, ফৰজ নামাজ পালন কৰা, ফৰজ জাকাত আদায় কৰা আৰু ৰমজানত ৰোজা কৰা।' তেওঁ ক’লে, ‘যাৰ হাতত মোৰ আত্মা আছে, তেওঁৰ দ্বাৰাই মই এইটোত চিৰদিনৰ বাবে এটা বিট যোগ নকৰো আৰু ইয়াৰ পৰা বিয়োগও নকৰো’। যেতিয়া তেওঁ বিদায় ল’লে তেতিয়া আল্লাহৰ ৰাছুলে ক’লে, “যি কোনোৱে আকাশৰ মানুহৰ পৰা কোনো মানুহক চাব বিচাৰে, তেওঁ তেওঁৰ ফালে চাওক।”
হাদিছ
Imam Muslim : 17
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَأَبُو كُرَيْبٍ وَاللَّفْظُ لِأَبِي كُرَيْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ أَتَى النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ النُّعْمَانُ بْنُ قَوْقَلٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ إِذَا صَلَّيْتُ الْمَكْتُوبَةَ وَحَرَّمْتُ الْحَرَامَ وَأَحْلَلْتُ الْحَلَالَ أَأَدْخُلُ الْجَنَّةَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ و حَدَّثَنِي حَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ وَالْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ قَالَا حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ شَيْبَانَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ وَأَبِي سُفْيَانَ عَنْ جَابِرٍ قَالَ قَالَ النُّعْمَانُ بْنُ قَوْقَلٍ يَا رَسُولَ اللَّهِ بِمِثْلِهِ وَزَادَا فِيهِ وَلَمْ أَزِدْ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا
আমাক [আবু বকৰ বিন আবু ছায়াইবা] আৰু [আবু কুৰাইব] আৰু আবু কুৰাইবৰ লাফাজ্ন্যাই কৈছে, দুয়োজনে কৈছে, আমাক [আবু মুআৱিয়াই] [আল-আমাছিৰ] পৰা [আবু চুফিয়ান]ৰ পৰা [জাবিৰ]ৰ পৰা কৈছে তেওঁ কৈছিল, ‘আন-নুমান বিন কৌকালে নবী চাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাল্লামৰ ওচৰলৈ আহি সুধিলে, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল, মই যেতিয়া মই ফৰজ নামাজ আদায় কৰিম, হাৰাম কিবা এটা মানা কৰিম আৰু হালাল বস্তুৰ অনুমতি দিওঁ, তেতিয়া মই স্বৰ্গলৈ যাম নেকি? ' ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে উত্তৰ দিলে: 'হয়'। আৰু মোক [হাজ্জাজ বিন আছ-ছিয়াইৰ] আৰু [আল-কাছিম বিন জাকাৰিয়া’] দুয়োজনে কৈছে, আমাক [উবাইদুল্লাহ বিন মুছা] [ছায়িবান]ৰ পৰা [আল-আমাছিৰ] পৰা [আবু ছালিহৰ] পৰা আৰু [আবু চুফিয়ান] [জাবিৰ]ৰ পৰা তেওঁ কৈছে, ‘আন-নুমান বিন কাউকালে কৈছিল, ‘হে আল্লাহৰ ৰাছুল’, এনে এজনৰ সৈতে ৰিপৰ্ট, মাত্ৰ তেওঁ যোগ কৰি, 'আৰু মই তাত এটাও আইঅ'টা যোগ নকৰো'।
হাদিছ
Imam Muslim : 18
و حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ شَبِيبٍ حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ أَعْيَنَ حَدَّثَنَا مَعْقِلٌ وَهُوَ ابْنُ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ أَنَّ رَجُلًا سَأَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَرَأَيْتَ إِذَا صَلَّيْتُ الصَّلَوَاتِ الْمَكْتُوبَاتِ وَصُمْتُ رَمَضَانَ وَأَحْلَلْتُ الْحَلَالَ وَحَرَّمْتُ الْحَرَامَ وَلَمْ أَزِدْ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا أَأَدْخُلُ الْجَنَّةَ قَالَ نَعَمْ قَالَ وَاللَّهِ لَا أَزِيدُ عَلَى ذَلِكَ شَيْئًا
মোৰ [ছালামাহ বিন চ্যাবিব]ৰ ওচৰত বর্ণিত হ’ল যে [আল-হাছান বিন আ’য়ানে] আমাৰ লগত [মা’কিল] - অৰ্থাৎ ইবনে উবৈদুল্লাহ- [আবু আজ-জুবাইৰ]ৰ পৰা [জাবিৰ]ৰ পৰা বর্ণনা কৰিছিল যে এজন ব্যক্তিয়ে আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামক সুধিছিল, ‘যদি মই ফৰজ নামাজ, ৰোজা ৰমজান, ৰমজান, ৰমজান, ৰমজান, ৰমজান, ৰমজান, ৰমজান, ৰমজান, ৰমজান, ৰমজান, ৰাছুল, ৰাছুল, ৰাছুল, ৰাছুল, ৰাছুল, ৰাছুল, ৰাছুল, ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামক সুধিছিল হল, আৰু বেআইনীক নিষেধ কৰক, কিন্তু মই তাত একো যোগ নকৰো, মই জান্নাতত প্ৰৱেশ কৰিবনে?' আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে উত্তৰ দিলে: ‘হয়’। তেওঁ ক’লে, ‘আল্লাহৰ কচম, মই তাত একো যোগ নকৰো।’
হাদিছ
Imam Muslim : 19
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو خَالِدٍ يَعْنِي سُلَيْمَانَ بْنَ حَيَّانَ الْأَحْمَرَ عَنْ أَبِي مَالِكٍ الْأَشْجَعِيِّ عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسَةٍ عَلَى أَنْ يُوَحَّدَ اللَّهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَصِيَامِ رَمَضَانَ وَالْحَجِّ فَقَالَ رَجُلٌ الْحَجُّ وَصِيَامُ رَمَضَانَ قَالَ لَا صِيَامُ رَمَضَانَ وَالْحَجُّ هَكَذَا سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
আমাক কৈছে [মুহাম্মাদ বিন আব্দুল্লাহ বিন নুমাইৰ আল-হামদানীয়ে] আমাক [আবু খালিদ] - অৰ্থাৎ চুলাইমান বিন হায়ান আল-আহমৰক কৈছে - [আবু মালিক আল-আছিজাই]ৰ পৰা [ছাআদ বিন উবাইদাহ]ৰ পৰা [ইবনে উমৰ]ৰ পৰা হজৰত ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছল্লামৰ পৰা, তেওঁ কৈছিল: ‘ইছলাম পাঁচৰ ওপৰত নিৰ্মিত ভেটি: অৰ্থাৎ আল্লাহ একত্ৰিত হওক, নামাজ প্ৰতিষ্ঠা কৰক, জাকাত, ৰমদলানৰ ৰোজা, আৰু হজ পূৰ কৰক। এজন মানুহে সুধিলে, ‘হজ আৰু -তাৰ পিছত- ৰমজানৰ ৰোজা কি’। তেওঁ উত্তৰ দিলে: ‘নাই, ৰমজান আৰু -তাৰ পিছত- হজৰ ৰোজা’। এইদৰে মই ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ পৰা শুনিলোঁ।
হাদিছ
Imam Muslim : 20
و حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ عُثْمَانَ الْعَسْكَرِيُّ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّاءَ حَدَّثَنَا سَعْدُ بْنُ طَارِقٍ قَالَ حَدَّثَنِي سَعْدُ بْنُ عُبَيْدَةَ السُّلَمِيُّ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ بُنِيَ الْإِسْلَامُ عَلَى خَمْسٍ عَلَى أَنْ يُعْبَدَ اللَّهُ وَيُكْفَرَ بِمَا دُونَهُ وَإِقَامِ الصَّلَاةِ وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ وَحَجِّ الْبَيْتِ وَصَوْمِ رَمَضَانَ
আমাক কৈছে [ছাহল বিন উছমান আল-আস্কাৰীয়ে] আমাক কৈছে [ইয়াহ্যা বিন জাকাৰিয়াই] আমাক কৈছে [ছাআদ বিন থাৰিক] তেওঁ কৈছে, মোক [ছাআদ বিন উবাইদা আছ-ছুলামী] [ইবনে উমৰ]ৰ পৰা কৈছে, হজৰত ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছাল্লামৰ পৰা, তেওঁ কৈছে: ‘ইছলাম পাঁচ ভেটিৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠা কৰা হৈছিল: অৰ্থাৎ আল্লাহ হওক পূজা কৰা হয় আৰু অন্যান্য বস্তুৰ বদনাম কৰা, নামাজ প্ৰতিষ্ঠা কৰা, জাকাত পূৰ কৰা, বৈতুল্লাহৰ তীৰ্থযাত্ৰা কৰা আৰু ৰমজানৰ সময়ত ৰোজা ৰখা।
