Imam Bukhari : 3346
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ يَزِيدَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ أَبُو الْحَسَنِ الْحَرَّانِيُّ حَدَّثَنَا زُهَيْرُ بْنُ مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَاقَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ يَقُولُ جَاءَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِلَى أَبِي فِي مَنْزِلِهِ فَاشْتَرَى مِنْهُ رَحْلًا فَقَالَ لِعَازِبٍ ابْعَثْ ابْنَكَ يَحْمِلْهُ مَعِي قَالَ فَحَمَلْتُهُ مَعَهُ وَخَرَجَ أَبِي يَنْتَقِدُ ثَمَنَهُ فَقَالَ لَهُ أَبِي يَا أَبَا بَكْرٍ حَدِّثْنِي كَيْفَ صَنَعْتُمَا حِينَ سَرَيْتَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ نَعَمْ أَسْرَيْنَا لَيْلَتَنَا وَمِنْ الْغَدِ حَتَّى قَامَ قَائِمُ الظَّهِيرَةِ وَخَلَا الطَّرِيقُ لَا يَمُرُّ فِيهِ أَحَدٌ فَرُفِعَتْ لَنَا صَخْرَةٌ طَوِيلَةٌ لَهَا ظِلٌّ لَمْ تَأْتِ عَلَيْهِ الشَّمْسُ فَنَزَلْنَا عِنْدَهُ وَسَوَّيْتُ لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَكَانًا بِيَدِي يَنَامُ عَلَيْهِ وَبَسَطْتُ فِيهِ فَرْوَةً وَقُلْتُ نَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَأَنَا أَنْفُضُ لَكَ مَا حَوْلَكَ فَنَامَ وَخَرَجْتُ أَنْفُضُ مَا حَوْلَهُ فَإِذَا أَنَا بِرَاعٍ مُقْبِلٍ بِغَنَمِهِ إِلَى الصَّخْرَةِ يُرِيدُ مِنْهَا مِثْلَ الَّذِي أَرَدْنَا فَقُلْتُ لَهُ لِمَنْ أَنْتَ يَا غُلَامُ فَقَالَ لِرَجُلٍ مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ أَوْ مَكَّةَ قُلْتُ أَفِي غَنَمِكَ لَبَنٌ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ أَفَتَحْلُبُ قَالَ نَعَمْ فَأَخَذَ شَاةً فَقُلْتُ انْفُضْ الضَّرْعَ مِنْ التُّرَابِ وَالشَّعَرِ وَالْقَذَى قَالَ فَرَأَيْتُ الْبَرَاءَ يَضْرِبُ إِحْدَى يَدَيْهِ عَلَى الْأُخْرَى يَنْفُضُ فَحَلَبَ فِي قَعْبٍ كُثْبَةً مِنْ لَبَنٍ وَمَعِي إِدَاوَةٌ حَمَلْتُهَا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْتَوِي مِنْهَا يَشْرَبُ وَيَتَوَضَّأُ فَأَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكَرِهْتُ أَنْ أُوقِظَهُ فَوَافَقْتُهُ حِينَ اسْتَيْقَظَ فَصَبَبْتُ مِنْ الْمَاءِ عَلَى اللَّبَنِ حَتَّى بَرَدَ أَسْفَلُهُ فَقُلْتُ اشْرَبْ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ فَشَرِبَ حَتَّى رَضِيتُ ثُمَّ قَالَ أَلَمْ يَأْنِ لِلرَّحِيلِ قُلْتُ بَلَى قَالَ فَارْتَحَلْنَا بَعْدَمَا مَالَتْ الشَّمْسُ وَاتَّبَعَنَا سُرَاقَةُ بْنُ مَالِكٍ فَقُلْتُ أُتِينَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَالَ { لَا تَحْزَنْ إِنَّ اللَّهَ مَعَنَا } فَدَعَا عَلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَارْتَطَمَتْ بِهِ فَرَسُهُ إِلَى بَطْنِهَا أُرَى فِي جَلَدٍ مِنْ الْأَرْضِ شَكَّ زُهَيْرٌ فَقَالَ إِنِّي أُرَاكُمَا قَدْ دَعَوْتُمَا عَلَيَّ فَادْعُوَا لِي فَاللَّهُ لَكُمَا أَنْ أَرُدَّ عَنْكُمَا الطَّلَبَ فَدَعَا لَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَنَجَا فَجَعَلَ لَا يَلْقَى أَحَدًا إِلَّا قَالَ قَدْ كَفَيْتُكُمْ مَا هُنَا فَلَا يَلْقَى أَحَدًا إِلَّا رَدَّهُ قَالَ وَوَفَى لَنَا
Cuɛ kɔn jiök [Muɣammad bin Yuthɔp] cuɛ kɔn jiök [Aɣmad bin Yadhid bin Ibra̱him abi Al Ɣa̱than Al Ɣa̱rrani̱y] cuɛ kɔn jiök [Dhuɣair bin Muɣammad'awiyah] cuɛ kɔn jiök [Abu I̱thɛk], cä [Al Bara' bin 'Adhib] liŋ i̱; ' [Abu Bakr] cuɛ ben kä gua̱n -'Azib- dhɔɔrɛ kɛ ɣöö bɛ thɛt thɔ̱l kɔk kä jɛ kä cuɛ jɛ jiök; 'Jäkni gatdu kɛ ɣöö bɛ jɛ naŋ kɛɛl kɛ ɣä'. Cuɛ Al Bara' wee; ''Kä cua̱ thɔ̱l naŋ kɛɛl kɛ ɣä kä cu gua̱n ben raar kä cuɛ yio̱wkɛ ka̱n kä cuɛ Abu Bakr jiök; 'Ɣɔ̱ɔ̱n Abu Bakr, läri ɣä min ci yɛn da̱ŋ rɛw ɛ la̱t mëë cia ja̱l kɛ wäär - mëë cia thia̱k kɛ ja̱l kä Yathrib - kɛɛl kɛ jääk Kuɔth sallallaahu 'alaihi wasallam'. Cu Abu Bakr ɛ lar; 'Gɔ̱a̱. Cuɔ̱kɔ ja̱l kɛ wäär kɛɛliw kɛ runwaŋ amäni cäŋdäär. Duɔ̱ɔ̱p ɛmɔ cuɛ di̱t ɛlɔ̱ŋ kä thilɛ ram mi ci met wä kɛ jɛ amäni̱ mëë cuakɔ päm mi bäär nɛn mi tekɛ ti̱e̱e̱p mi /ci cäŋ lɛp. Kä ɛnɔ cua kɔ cuɔ̱ŋ gekä pääm kä cua gua̱a̱th ɛmɔ riali̱kä kɛ tetkä kɛ kui̱ göökni sallallaahu 'alaihi wasallam kɛ ɣöö bɛ kulɛ ni̱n wi̱i̱dɛ. Kä cua̱ mat ɛmɔ riny kä cua̱ wee; 'Päli̱thä ji̱ ɛn ɣöö bi ni̱n, O Jak Kuɔth, ɣän bä ji̱ guic gua̱a̱th in thia̱k kɛ ji̱'. Kä ɛnɔ cuɛ ni̱n kä cua̱ wä kɛ gua̱a̱th mi̱ tɔt kɛ ɣöö bä gua̱a̱th in te gekädɛ guic kä cuɛ ben raar ɛn ɣöö cua̱ röm kɛ gat mi̱ tɔt mi̱ yieen deet mi̱ yiɛn thɔ̱ldɛ wä nhiam pa̱a̱m kɛ ɣöö bɛ wä cieŋ ce̱tkɛ min cakɔ la̱t. Cuä jɛ thiec i̱; 'Ɛ ji̱n raan ŋa, O ghulam -gaat mi̱ tɔt-?'. Cu gat mi tɔt mi yieen deet ɛ loc i̱; 'Ɣän ɛ ram kɛl kä nɛy tin cieŋ rɛy rɛ̈ɛ̈k kiɛ Makkah'. --Kä ram ëë lat ruac ɛmɔ, Ahmad bin Yazid, cuɛ tekɛ diw kam ŋɔaani̱ ti̱ ŋa̱ckɛ kɛ kui̱ rɛ̈ɛ̈k kiɛ Makkah--. Kɛ jɛn gua̱a̱th ɛmɔ /ka̱nɛ ni̱ ŋa̱c ɛn Medina. Cuä jɛ nyɔk kɛ thiec; 'Kä thɔ̱ldu bɛ cak cak?'. Cu gat yieenä deet ɛ loc i̱; 'Äɣ'. Cuä jɛ nyɔk kɛ thiec; 'Ji̱n go̱o̱ri ɣöö bi cak nyoth?'. Cu gat yieenä deet ɛ nyɔk kɛ loc i̱; 'Äɣ'. Kä cuɛ thɔ̱ldɛ kɛl ka̱n kä cua̱ wee; 'Lak nippleni̱ kä tur, pɛ̈th kɛnɛ pɛ̈th'. Kä ram min lat ruac ɛmɔ -Abu Ishaq- cuɛ wee; 'Cä Al Bara nɛn' cɛ tetdɛ kɛl yuɔr piny kɛ tetdɛ min dɔ̱ŋ kɛ ɣöö bɛ cäät nööŋ kɛ kui̱ lakdä nipple. -Abu Bakr- cuɛ ŋot kɛ mi̱ latdɛ; 'Kä cu gat yieenä deet cak mi̱ tɔt ŋok kä cuɛ jɛ la̱th rɛy gilathä kä cua̱ thak mi̱ tɔt nööŋ mi̱ cä riali̱kä kɛ kui̱ göökni sallallaahu 'alaihi wasallam min la lätdɛ ni̱ ciaaŋ kɛ ɣöö bɛ rɛwdɛ woc, bɛ math kä bɛ ablutiondɛ la̱t.' Kä ɛnɔ cua̱ röm kɛ gök sallallaahu 'alaihi wasallam duŋni̱ ɣöö cua̱ jɛ lo̱k ɛn ɣöö bä jɛ jiɛc nhial. Kä mëë cɛ jiɛc cua̱ pi̱w yuɔr rɛy cak kɛ ɣöö bɛ kulɛ kɔ̱c piny kä cua̱ wee; 'Ma̱th, Ɣɔ̱ɔ̱n Jak Kuɔth'. Cu Abu Bakr ɛ lar; 'Kä cuɛ jɛ math amäni mëë cä ro̱ŋ'. Kä cuɛ thiec i̱; 'Ɛ gua̱a̱th mi̱ bi̱ kɔn ŋot kɛ ja̱l'. Cuä jɛ loc i̱; 'Äɣ'. Kä ɛnɔ cuakɔ jiɛɛn kɛ ɣöö bakɔ ja̱l kɔ ŋot kɛ kɔr kä mëë ci̱ cäŋ rɔ ri̱t -kɛ kui̱c caam-. -Kɛ jɛn gua̱a̱th ɛmɔ- cu Suraqah bin Malik kɔ guɔ̱ɔ̱r -kɛ guicdɛ kɛɛ thurɛni̱ tetdä-. Ɣän laarɛ jɛ; 'Kɔn ba kɔn käp, O Jak Kuɔth'. Cuɛ wee i̱; '/Cu lɔcdu jiääk, kɛ ɣöö kɛ thuɔ̱k Allah tëë kɛɛl kɛ kɔn'. Kä ɛnɔ cu gök in di̱i̱t pal kɛ kui̱ rikä mi̱ ci̱ tuɔɔk kä Thurakah bin Malik, kɛ kui̱c ɛmɔ cu jio̱o̱k Thura̱k pɛn piny ɛ wä ni̱ kä jiɛcdɛ. Kiɛ kɛ editorial -'Ɣän cä car i̱ cɛ pɛn piny'-, Zuhair cuɛ tekɛ diw kɛ kui̱ ruac ɛmɛ. Kä ɛnɔ cu Thurɛkä bin Malik ɛ lar i̱; ‘Ɣän cä yɛ nɛn da̱ŋ rɛw go̱o̱r yɛn ɣöö bä ɣä moc akcident. Ɣän la̱ŋä ji̱ palɛ kɛ kui̱ ga̱ŋdä. Kɛ Kuoth, kɛ kui̱dun da̱ŋ rɛw, bä nɛy tin görkɛ yɛ luɔ̱c jɔk'. Kä ɛnɔ cu gök sallallaahu 'alaihi wasallam pal kɛ kui̱ gɔɔyädɛ kä kɛ kɔrɛ cu Suraqah rɔ moc kɛ mal kɛ ɣöö /cɛ bi röm kɛ raan duŋni̱ ɣöö bɛ wee; 'Ɣän cä ji̱ nyuɔ̱th gua̱a̱th ɛmɛ, -kɛ kui̱c ɛmɔ luny jɔk-'. Inɔ /ke̱nɛ röm kɛ raan duŋdɛ ɣöö cuɛ jɛ thiec i̱ bɛ luny jɔk. Cuɛ -Abu Bakr- wee; 'Cɛ ruacdɛ min cɛ lar kɛ kɔn tit'.