Imam Bukhari : 3422
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ هُوَ ابْنُ مَوْهَبٍ قَالَجَاءَ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ مِصْرَ حَجَّ الْبَيْتَ فَرَأَى قَوْمًا جُلُوسًا فَقَالَ مَنْ هَؤُلَاءِ الْقَوْمُ فَقَالُوا هَؤُلَاءِ قُرَيْشٌ قَالَ فَمَنْ الشَّيْخُ فِيهِمْ قَالُوا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ قَالَ يَا ابْنَ عُمَرَ إِنِّي سَائِلُكَ عَنْ شَيْءٍ فَحَدِّثْنِي هَلْ تَعْلَمُ أَنَّ عُثْمَانَ فَرَّ يَوْمَ أُحُدٍ قَالَ نَعَمْ قَالَ تَعْلَمُ أَنَّهُ تَغَيَّبَ عَنْ بَدْرٍ وَلَمْ يَشْهَدْ قَالَ نَعَمْ قَالَ تَعْلَمُ أَنَّهُ تَغَيَّبَ عَنْ بَيْعَةِ الرِّضْوَانِ فَلَمْ يَشْهَدْهَا قَالَ نَعَمْ قَالَ اللَّهُ أَكْبَرُ قَالَ ابْنُ عُمَرَ تَعَالَ أُبَيِّنْ لَكَ أَمَّا فِرَارُهُ يَوْمَ أُحُدٍ فَأَشْهَدُ أَنَّ اللَّهَ عَفَا عَنْهُ وَغَفَرَ لَهُ وَأَمَّا تَغَيُّبُهُ عَنْ بَدْرٍ فَإِنَّهُ كَانَتْ تَحْتَهُ بِنْتُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَكَانَتْ مَرِيضَةً فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ لَكَ أَجْرَ رَجُلٍ مِمَّنْ شَهِدَ بَدْرًا وَسَهْمَهُ وَأَمَّا تَغَيُّبُهُ عَنْ بَيْعَةِ الرِّضْوَانِ فَلَوْ كَانَ أَحَدٌ أَعَزَّ بِبَطْنِ مَكَّةَ مِنْ عُثْمَانَ لَبَعَثَهُ مَكَانَهُ فَبَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عُثْمَانَ وَكَانَتْ بَيْعَةُ الرِّضْوَانِ بَعْدَ مَا ذَهَبَ عُثْمَانُ إِلَى مَكَّةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِيَدِهِ الْيُمْنَى هَذِهِ يَدُ عُثْمَانَ فَضَرَبَ بِهَا عَلَى يَدِهِ فَقَالَ هَذِهِ لِعُثْمَانَ فَقَالَ لَهُ ابْنُ عُمَرَ اذْهَبْ بِهَا الْآنَ مَعَكَ
আমাক কৈছে [মুছা বিন ইছমাইলে] আমাক কৈছে [আবু আৱানাই] আমাক [উছমানে] কৈছে। তেওঁ ইবনে মাৱাহাব] কৈছে; 'ইজিপ্তৰ জনসংখ্যাৰ এজন মানুহে হজ যাত্ৰা কৰি আছিল তেতিয়া তেওঁ এদল মানুহক গোটত বহি থকা দেখি সুধিলে; 'সেই মানুহবোৰ কোন?'. লোকসকলে উত্তৰ দিলে; 'তেওঁলোক কোৰেইচ জনগোষ্ঠী'। মিচৰীয়াজনে আকৌ সুধিলে; 'তেওঁলোকৰ বয়োজ্যেষ্ঠ কোন?'. তেওঁলোকে উত্তৰ দিলে; ' ['আব্দুল্লাহ বিন উমৰ] '। ব্যক্তিজনে ক’লে; ‘হে ইবনে উমৰ, মই আপোনাক কিবা এটা কথা সুধিছো গতিকে মোক বুজাই দিয়ক; 'আপুনি জানেনে যে উচমান উহুদৰ যুদ্ধৰ পৰা পলাই গৈছিল?'. তেওঁ -ইবনে উমৰ- উত্তৰ দিলে; 'হয়'। ব্যক্তিজনে আকৌ সুধিলে; 'আপুনিও জানেনে যে তেওঁ উপস্থিত নাছিল আৰু বদৰ যুদ্ধত অংশ লোৱা নাছিল?'. তেওঁ -ইবনে উমৰ- উত্তৰ দিলে; 'হয়'। ব্যক্তিজনে আকৌ সুধিলে; 'আপুনিও জানেনে যে তেওঁ অনুপস্থিত আছিল আৰু বাইআতুৰ ৰিডলৱানত অংশগ্ৰহণ কৰা নাছিল?' তেওঁ - ইবনে উমৰ - উত্তৰ দিলে; 'হয়'। মানুহজনে ক’লে; 'আল্লাহ আকবৰ'। ইবনে উমৰে ক’লে; 'আহা, তোমাক সকলো বুজাই দিওঁ।' উহুদৰ যুদ্ধত উছমানৰ পলায়ন, মই সঁচাকৈয়ে সাক্ষ্য দিছো যে আল্লাহে তেওঁক ক্ষমা কৰিছে আৰু ক্ষমা কৰিছে। বদৰ যুদ্ধত তেওঁৰ অনুপস্থিতিৰ কথা ক’বলৈ গ’লে, সেই সময়ত তেওঁ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামৰ কন্যাৰ যত্ন লৈ আছিল যিজন অসুস্থ আছিল আৰু আল্লাহৰ ৰাছুল ছাল্লাল্লাহু আলাইহি ৱাছলামে তাইক কৈছিল: ‘আপুনি বদৰৰ যুদ্ধত অংশগ্ৰহণ কৰাসকলৰ দৰে পুৰস্কাৰ আৰু ভাগ পাব’। বাইআতুৰ ৰিদলৱানত তেওঁৰ অনুপস্থিতিৰ কথা ক’বলৈ গ’লে সঁচাকৈয়ে যদি মক্কা চহৰত উছমানতকৈও উচ্চমানৰ আন এজন ব্যক্তি থাকিলহেঁতেন তেন্তে তেওঁৰ ঠাইত তেওঁক পঠিয়াই দিলেহেঁতেন। কিন্তু আল্লাহৰ ৰাছুলুল্লাহ চাল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে উছমানক পঠাইছিল। তদুপৰি বাইআতুৰ ৰিদলৱানৰ কাণ্ডটো আচলতে উছমান মক্কালৈ যোৱাৰ পিছত সংঘটিত হৈছিল, সেই সময়ত হজৰত ছল্লাল্লাহু আলাইহি অছাল্লামে সোঁহাতখন মেলি কৈছিল: ‘এইখন উছমানৰ হাত’ তাৰ পিছত তেওঁ সোঁহাতখন বাওঁহাতত লগাই ক’লে: ‘এইটো উছমানৰ বাবে’। তেতিয়া ইবনে উমৰে মানুহজনক ক’লে, ‘এতিয়া তুমি যি ব্যাখ্যা দিয়া হৈছিল, সেই ব্যাখ্যা লৈ যোৱা।’