Nabi berkhutbah di Mina setelah Idul Adha, menasihati umat agar berpegang pada Al-Qur’an dan sunnah

Imam Ibnu Majah : 3046

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَهَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ قَالَا حَدَّثَنَا أَبُو الْأَحْوَصِ عَنْ شَبِيبِ بْنِ غَرْقَدَةَ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ عَمْرِو بْنِ الْأَحْوَصِ عَنْ أَبِيهِ قَالَسَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ يَا أَيُّهَا النَّاسُ أَلَا أَيُّ يَوْمٍ أَحْرَمُ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ قَالُوا يَوْمُ الْحَجِّ الْأَكْبَرِ قَالَ فَإِنَّ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ وَأَعْرَاضَكُمْ بَيْنَكُمْ حَرَامٌ كَحُرْمَةِ يَوْمِكُمْ هَذَا فِي شَهْرِكُمْ هَذَا فِي بَلَدِكُمْ هَذَا أَلَا لَا يَجْنِي جَانٍ إِلَّا عَلَى نَفْسِهِ وَلَا يَجْنِي وَالِدٌ عَلَى وَلَدِهِ وَلَا مَوْلُودٌ عَلَى وَالِدِهِ أَلَا إِنَّ الشَّيْطَانَ قَدْ أَيِسَ أَنْ يُعْبَدَ فِي بَلَدِكُمْ هَذَا أَبَدًا وَلَكِنْ سَيَكُونُ لَهُ طَاعَةٌ فِي بَعْضِ مَا تَحْتَقِرُونَ مِنْ أَعْمَالِكُمْ فَيَرْضَى بِهَا أَلَا وَكُلُّ دَمٍ مِنْ دِمَاءِ الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعٌ وَأَوَّلُ مَا أَضَعُ مِنْهَا دَمُ الْحَارِثِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ كَانَ مُسْتَرْضِعًا فِي بَنِي لَيْثٍ فَقَتَلَتْهُ هُذَيْلٌ أَلَا وَإِنَّ كُلَّ رِبًا مِنْ رِبَا الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعٌ لَكُمْ رُءُوسُ أَمْوَالِكُمْ لَا تَظْلِمُونَ وَلَا تُظْلَمُونَ أَلَا يَا أُمَّتَاهُ هَلْ بَلَّغْتُ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ قَالُوا نَعَمْ قَالَ اللَّهُمَّ اشْهَدْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ

Дийцина тхуна [Абу Бакар бин Абу Сайба] а, [Хьаннад бин Ас Сарига] а, цу шинне а аьлла; дийцина вайга [Абул Ахваша] [Сябиб бин ГӀаркъадатера] [Сулайман бин Амру бин Ал Ахвашера] [шен дегара], цо аьлла; «Суна хезира РасулуллахӀа саллаллохӀу ӀалайхӀи васаллам Хьаьжин Вада тӀехь олуш»: «ХӀай нах, муьлха де ду уггаре а сийлахь -хьарам-? — Кхузза карладаьккхира цо шен дешнаш. Цара -наха- жоп делира; 'Сийлахьчу Хьаьжин дийнахь'. Цо элира: «Баккъалла а шун цӀий а, даьхни а, сий а хьарам ду шуна юкъахь, шун дийнахь а, шун баттахь а, шун лаьтта тӀехь а хьарам ма-хиллара». Дагадан! МуьтӀахь цахилар цхьаммо а ца до ша бен, цундела дай-наноша шайн берашна тӀехь ницкъ бан ца беза. Дагадан! Бакъдерг аьлча, шайтӀано сатийсам дӀатесна хьан махкахь гуттаренна а Ӏибадат дарх. Амма ахь емал еш йолчу цхьайолчу Ӏамалшна муьтӀахь хир ву иза, ша – шайтӀа – царна реза хилийтархьама. Дагадан! ЖахӀилин цӀийх долу хӀора цӀий сийсаздеш хилар, ткъа ас уггаре а хьалха сийсаздеш долу цӀий Хьарис бин Ӏабдул МустӀалибан цӀий ду - хьалха банни лайташна юкъара синош луш йолу зударий лоьхуш хилла стаг, тӀаккха иза хьузайлхоша вийна. Хьуна хаийла, жахӀилий риба тӀера хӀора риба сийсазйина хилар. Хьуна иза хьан коьрта бахам бу, ахь зулам ца дичахьана, хьуна зулам ца дичахьана. Дагадан! ХӀай сан къам. Ас дӀакхачийна иза? — Кхузза юха а хаттар делира цо. Наха жоп делира; 'ХӀаъ'. ТӀаккха цо элира: «Я АллахӀ, теш хила». Кхузза карладаьккхира цо и дешнаш'.