Kecelakaan kerja/tambang bebas ganti rugi, dan zakat rikaz (harta karun) seperlima
Imam Tirmidzi : 1298
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعَجْمَاءُ جَرْحُهَا جُبَارٌ وَالْبِئْرُ جُبَارٌ وَالْمَعْدِنُ جُبَارٌ وَفِي الرِّكَازِ الْخُمُسُحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَعَمْرِو بْنِ عَوْفٍ الْمُزَنِيِّ وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ عَنْ مَعْنٍ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ وَتَفْسِيرُ حَدِيثِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعَجْمَاءُ جَرْحُهَا جُبَارٌ يَقُولُ هَدَرٌ لَا دِيَةَ فِيهِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَمَعْنَى قَوْلِهِ الْعَجْمَاءُ جَرْحُهَا جُبَارٌ فَسَّرَ ذَلِكَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا الْعَجْمَاءُ الدَّابَّةُ الْمُنْفَلِتَةُ مِنْ صَاحِبِهَا فَمَا أَصَابَتْ فِي انْفِلَاتِهَا فَلَا غُرْمَ عَلَى صَاحِبِهَا وَالْمَعْدِنُ جُبَارٌ يَقُولُ إِذَا احْتَفَرَ الرَّجُلُ مَعْدِنًا فَوَقَعَ فِيهِ إِنْسَانٌ فَلَا غُرْمَ عَلَيْهِ وَكَذَلِكَ الْبِئْرُ إِذَا احْتَفَرَهَا الرَّجُلُ لِلسَّبِيلِ فَوَقَعَ فِيهَا إِنْسَانٌ فَلَا غُرْمَ عَلَى صَاحِبِهَا وَفِي الرِّكَازِ الْخُمُسُ وَالرِّكَازُ مَا وُجِدَ فِي دَفْنِ أَهْلِ الْجَاهِلِيَّةِ فَمَنْ وَجَدَ رِكَازًا أَدَّى مِنْهُ الْخُمُسَ إِلَى السُّلْطَانِ وَمَا بَقِيَ فَهُوَ لَهُ
hi byerile [Ahmad bin Mani’], u hi byerile [Sufyan] ku suka eka [Az Zuhri] ku suka eka [Sa’id bin Al Musayyib] ku suka eka [Abu Hurairah] u te; Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam u te: '-Ku onhaka loku vangiwaka hi swifuwo a ku tiyisisiwi -a ku funengetiwi-, - timhangu leti vangiwaka hi ntirho eka ndhawu ya -ku cela swihlovo a ti tiyisisiwi -a ti funengetiwile-, naswona eka nhundzu ya rikaz -xuma lexi kumiweke - n'we xa ntlhanu xa zakat xa hakeriwa'. U hi byerile [Qutaibah], u hi byerile [Laits], ku suka eka [Ibn Shihab], ku suka eka [Said bin al-Musayyib] na [Abu Salamah] ku suka eka [Abu Hurairah] ku suka eka Muprofeta sallallaahu 'alaihi wasallam hadiths yo fana na yoleyo, u vule eka ndzima leyi ku suka eka Jabir na Amr bin Auf Al Muzani na Ubadah bin Ash Shamit. Abu Isa u te, hadith leyi ya Abu Hirairah i hasan sahih. Al Ansari u hi byerile ku suka eMa'n, u te, Malik bin Anas na nhlamuselo ya hadith ya Muprofeta (ku rhula na mikateko ya Allaah a swi ve ehenhla ka yena) swi vikile leswaku "ku onhaka loku vangiwaka hi swifuwo a ku tiyisisiwi -a ku funengetiwanga-", u vule leswaku, ku nga leswaku ku lahleka mahala naswona a ku na nxupulo wa swona. Abu Isa u te, nhlamuselo ya xivuriso xa Muprofeta "ku onhaka loku vangiwaka hi swifuwo a ku tiyisisiwi -a ku funengetiwanga-" ku hlamuseriwa hi swidyondzi swin'wana, hi ku ya hi vona leswi vuriwaka hi al-ajma` - swifuwo - i xiharhi lexi lahlekeke -lahlekeke - eka n'wini wa xona, kutani leswi humelelaka -ku onhaka loku humelelaka hikwalaho ka ku baleka ka xiharhi - a ku na nxupulo eka n'wini wa xona. U te, '-timhangu leti vangiwaka hi ntirho endhawini leyi - ku cela swihlovo a swi tiyisisiwi -a swi funengetiwi-' u vurile, loko munhu a cela mugodi ivi munhu a wela eka wona, kutani a ku na nhlawulo eka yena, swi tano na hi swihlovo, loko munhu a cela xihlovo lexi nyikiweke vafambi lava hundzaka hi ndlela ivi munhu a wela eka xona, kutani a ku na hakelo eka yena -muceri wa xihlovo-. Naswona u te ‘naswona eka rifuwo ra rikaz - rifuwo leri kumiweke - n’we-xa-ntlhanu xa zakat xi hakeriwa’, rikaz i rifuwo leri kumiweke eka masalela ya vanhu lava nga riki na vutivi lava lahliweke emisaveni, hikwalaho eka lava va kumaka rikaz u boheka ku hakela zakat leyi durhaka n’we-xa-ntlhanu xa xuma xa rikaz ivi a yi nyika mufumi, kasi leyin’wana yi hundzuka ya yena.
Hadith Corroboration :
Imam Ahmad : 6823, 6956, 7145, 7379, 7494, 7904, 8613, 8644, 8898, 8959, 9002, 9481, 9502, 9653, 9763, 9860, 9993, 10013, 10079, 10111, 10182, 14065, 14282, 21714
Imam Bukhari : 1403, 2184, 6401, 6402
Imam Muslim : 3226, 3227
Imam Abu Dawud : 3977
Imam Tirmidzi : 581, 1298
Imam Nasa'i : 2449, 2450, 2451
Imam Ibnu Majah : 2663, 2664, 2665
Imam Malik : 1367
Imam Darimi : 1608, 2272, 2273