Kecelakaan kerja/tambang bebas ganti rugi, dan zakat rikaz (harta karun) seperlima

Imam Tirmidzi : 1298

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعَجْمَاءُ جَرْحُهَا جُبَارٌ وَالْبِئْرُ جُبَارٌ وَالْمَعْدِنُ جُبَارٌ وَفِي الرِّكَازِ الْخُمُسُحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَهُ قَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ جَابِرٍ وَعَمْرِو بْنِ عَوْفٍ الْمُزَنِيِّ وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ عَنْ مَعْنٍ قَالَ أَخْبَرَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ وَتَفْسِيرُ حَدِيثِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعَجْمَاءُ جَرْحُهَا جُبَارٌ يَقُولُ هَدَرٌ لَا دِيَةَ فِيهِ قَالَ أَبُو عِيسَى وَمَعْنَى قَوْلِهِ الْعَجْمَاءُ جَرْحُهَا جُبَارٌ فَسَّرَ ذَلِكَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا الْعَجْمَاءُ الدَّابَّةُ الْمُنْفَلِتَةُ مِنْ صَاحِبِهَا فَمَا أَصَابَتْ فِي انْفِلَاتِهَا فَلَا غُرْمَ عَلَى صَاحِبِهَا وَالْمَعْدِنُ جُبَارٌ يَقُولُ إِذَا احْتَفَرَ الرَّجُلُ مَعْدِنًا فَوَقَعَ فِيهِ إِنْسَانٌ فَلَا غُرْمَ عَلَيْهِ وَكَذَلِكَ الْبِئْرُ إِذَا احْتَفَرَهَا الرَّجُلُ لِلسَّبِيلِ فَوَقَعَ فِيهَا إِنْسَانٌ فَلَا غُرْمَ عَلَى صَاحِبِهَا وَفِي الرِّكَازِ الْخُمُسُ وَالرِّكَازُ مَا وُجِدَ فِي دَفْنِ أَهْلِ الْجَاهِلِيَّةِ فَمَنْ وَجَدَ رِكَازًا أَدَّى مِنْهُ الْخُمُسَ إِلَى السُّلْطَانِ وَمَا بَقِيَ فَهُوَ لَهُ

Дийцина тхуна [Ахьмад бин МаниӀ], дийцина тхуна [Суфьяна] [Аз Зухри] тӀера [СаӀид бин Аль Мусайиб] тӀера [Абу ХӀурайра] тӀера цо аьлла; Пайхамара саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам аьлла: «-Даьхнино дина зен гарантехь дац -дӀакъовлуш дац-, -бӀовнаш йохуш меттигехь болх бар бахьана долуш хиллачу бохамашна гарантии яц -дӀакъовлуш дац-, ткъа риказан бахамашна тӀехь -карийначу хазнашна тӀехь - закатан пхоьалгӀа дакъа ду». Дийцина тхуна [Къутайбас], дийцина тхуна [Лаитса], [Ибн ШихӀабера], [СаӀид бин ал-Мусаййбера] а, [Абу Саламатера] [Абу ХӀурайратера] а Пайхамарера саллаллохӀу ӀалайхӀи васаллам хьадисаш санна, аьлла цо хӀокху суьртехь Джабирера а, Аль-Музаби Шайбарера а. Абу Ӏисас аьлла, Абу ХӀираратан хӀара хьадис нийса ду. МаӀнера Ал Ансари вайга дийцина цо элира: «Ша вайга дийцина Малик бин Анас а, Пайхамаран саллаллахӀу ӀалайхӀи ва саллам хьадисан тафсир а '-даьхнино дина зе гарантехь дац -дӀакъовлуш дац-', элира цо, вуьшта аьлча, иза эрна дайна ду, цунна гӀуда а дац. Абу Ӏийсас аьлла, Пайхамаран дешнийн маьӀна '-зе дина- даьхнино гарантии яц -дӀакъевлина дац-' цхьаболчу Ӏеламнаха тидина, цаьрга хьаьжча хӀун бохург ду ал-ажма` -даьхни- - иза дайна -кӀелхьарадолуш- шен долахочунна тӀера хьайба ду -дам the damage - гӀуда тоьхна долахочунна. Цо элира, '-авариш, цу меттигехь болх бар бахьана долуш - бӀовнаш яхкаран гарантии яц -дӀакъевлина яц-' цо элира, нагахь цхьаммо шахта яьккхича, цхьаъ цу чу воьжча, тӀаккха цунна гӀуда дац, изза хуьлу бӀовнашна а, нагахь цхьаммо тӀехбовлучу некъахошна лерина бӀов яьккхича, цхьаъ цу чу бӀов яьккхича, тӀаккха цунна - цигахь-the. Ткъа цо элира 'ткъа риказ хазнаш тӀехь - найденные сокровища - закатан пхоьалгӀа дакъа дӀало', риказ - лаьттахь дӀабоьхкинчу жехӀил нехан йисинчу меттигашкара карийна хазна ю, цундела риказ карийначунна декхарийлахь ву иза риказан хазнин пхоьалгӀа дакъа мах болу закат дала, ткъа дисинарг рулер хилла дӀало.