Rahmat allah membebaskan setengah shalat dan puasa bagi musafir

Imam Tirmidzi : 644

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَرَجَ إِلَى مَكَّةَ عَامَ الْفَتْحِ فَصَامَ حَتَّى بَلَغَ كُرَاعَ الْغَمِيمِ وَصَامَ النَّاسُ مَعَهُ فَقِيلَ لَهُ إِنَّ النَّاسَ قَدْ شَقَّ عَلَيْهِمْ الصِّيَامُ وَإِنَّ النَّاسَ يَنْظُرُونَ فِيمَا فَعَلْتَ فَدَعَا بِقَدَحٍ مِنْ مَاءٍ بَعْدَ الْعَصْرِ فَشَرِبَ وَالنَّاسُ يَنْظُرُونَ إِلَيْهِ فَأَفْطَرَ بَعْضُهُمْ وَصَامَ بَعْضُهُمْ فَبَلَغَهُ أَنَّ نَاسًا صَامُوا فَقَالَ أُولَئِكَ الْعُصَاةُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ كَعْبِ بْنِ عَاصِمٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ جَابِرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ لَيْسَ مِنْ الْبِرِّ الصِّيَامُ فِي السَّفَرِ وَاخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الصَّوْمِ فِي السَّفَرِ فَرَأَى بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ أَنَّ الْفِطْرَ فِي السَّفَرِ أَفْضَلُ حَتَّى رَأَى بَعْضُهُمْ عَلَيْهِ الْإِعَادَةَ إِذَا صَامَ فِي السَّفَرِ وَاخْتَارَ أَحْمَدُ وَإِسْحَقُ الْفِطْرَ فِي السَّفَرِ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَغَيْرِهِمْ إِنْ وَجَدَ قُوَّةً فَصَامَ فَحَسَنٌ وَهُوَ أَفْضَلُ وَإِنْ أَفْطَرَ فَحَسَنٌ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَمَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ و قَالَ الشَّافِعِيُّ وَإِنَّمَا مَعْنَى قَوْلِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيْسَ مِنْ الْبِرِّ الصِّيَامُ فِي السَّفَرِ وَقَوْلِهِ حِينَ بَلَغَهُ أَنَّ نَاسًا صَامُوا فَقَالَ أُولَئِكَ الْعُصَاةُ فَوَجْهُ هَذَا إِذَا لَمْ يَحْتَمِلْ قَلْبُهُ قَبُولَ رُخْصَةِ اللَّهِ فَأَمَّا مَنْ رَأَى الْفِطْرَ مُبَاحًا وَصَامَ وَقَوِيَ عَلَى ذَلِكَ فَهُوَ أَعْجَبُ إِلَيَّ

Kutaýba bize Ja'far bin Muhammadan Jabir bin Abdullahdan şeýle gürrüň berdi: "Allahyň Resuly (sallallahu aleýhi we sellem) Mekgäniň basylyp alnan ýylynda ýoldaşlary bilen agyz bekläp, Mekgä çykdy. Ol Kuraul Ghamime ýetende, oňa: "Adamlar agyz beklemekde kynçylyk çekýärler we seniň näme etjekdigiňi görýärler" diýildi. Soňra ol asyrdan soň suw gutusy sorady we ony ähli ýoldaşlaryň öňünde içdi. Olaryň käbiri agyz bekledi, käbiri bolsa agyz beklemegini dowam etdirmegi saýlady. Agyz beklemegini dowam etdirenleriň habary oňa ýetende, ol: "Olar itaatsyzlar" diýdi. Bu bapda Ka'ab bin 'Aşymdan, Ibn Abbasdan we Abu Hüreýradan hem rowaýat bar. Jabiriň hadysy hasan sahyh hadysdyr. Pygamberimizden sallallahu aleýhi wesellemiň: "Syýahatda agyz beklemek gowy hasaplanmaýar" diýendigi rowaýat edildi. Şonuň üçin alymlaryň sapar wagtynda agyz beklemek barada dürli pikirleri bar. Pygamberiň saw-salamynyň sahabalaryndan käbir alymlar sapar wagtynda agyz beklemegiň has gowudygyny aýdýarlar, hatda sapar wagtynda agyz bekleýän adamyň orazasyny doldurmagynyň hökmanydygyna ynanýarlar, bu pikiri saýlaýanlaryň arasynda Ahmet we Işak bar. Şol bir wagtyň özünde, Pygamberiň saw-salamynyň sahabalaryndan käbir alymlar we beýlekiler eger ol özüni güýçli duýup, agyz beklese, has gowudygyny, ýöne eger ol agyz beklemegi saýlasa, kanunda hiç hili ýalňyşlyk ýokdugyny aýdýarlar. Bu pikiri Sufýan Ats Tsauri, Malik bin Anas we Abdullah Ibnul Mübärek hem saýladylar. Sýafiý şeýle diýdi: Pygamberiň ýokardaky hadysynyň manysy, eger onuň ýüregi Allah Tagaladan rahatlyk tapmasa, syýahat wagtynda agyz beklemegiň rugsat berilýändigini pikir edýän, ýöne özüni güýçli we çalt duýýan adamlara bolsa, men muny has gowy görýärin.