Imam Abu Dawud : 3706
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ نَصْرِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ سُبَيْعِ بْنِ خَالِدٍ قَالَأَتَيْتُ الْكُوفَةَ فِي زَمَنِ فُتِحَتْ تُسْتَرُ أَجْلُبُ مِنْهَا بِغَالًا فَدَخَلْتُ الْمَسْجِدَ فَإِذَا صَدْعٌ مِنْ الرِّجَالِ وَإِذَا رَجُلٌ جَالِسٌ تَعْرِفُ إِذَا رَأَيْتَهُ أَنَّهُ مِنْ رِجَالِ أَهْلِ الْحِجَازِ قَالَ قُلْتُ مَنْ هَذَا فَتَجَهَّمَنِي الْقَوْمُ وَقَالُوا أَمَا تَعْرِفُ هَذَا هَذَا حُذَيْفَةُ بْنُ الْيَمَانِ صَاحِبُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ حُذَيْفَةُ إِنَّ النَّاسَ كَانُوا يَسْأَلُونَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الْخَيْرِ وَكُنْتُ أَسْأَلُهُ عَنْ الشَّرِّ فَأَحْدَقَهُ الْقَوْمُ بِأَبْصَارِهِمْ فَقَالَ إِنِّي أَرَى الَّذِي تُنْكِرُونَ إِنِّي قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ هَذَا الْخَيْرَ الَّذِي أَعْطَانَا اللَّهُ أَيَكُونُ بَعْدَهُ شَرٌّ كَمَا كَانَ قَبْلَهُ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ فَمَا الْعِصْمَةُ مِنْ ذَلِكَ قَالَ السَّيْفُ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ ثُمَّ مَاذَا يَكُونُ قَالَ إِنْ كَانَ لِلَّهِ خَلِيفَةٌ فِي الْأَرْضِ فَضَرَبَ ظَهْرَكَ وَأَخَذَ مَالَكَ فَأَطِعْهُ وَإِلَّا فَمُتْ وَأَنْتَ عَاضٌّ بِجِذْلِ شَجَرَةٍ قُلْتُ ثُمَّ مَاذَا قَالَ ثُمَّ يَخْرُجُ الدَّجَّالُ مَعَهُ نَهْرٌ وَنَارٌ فَمَنْ وَقَعَ فِي نَارِهِ وَجَبَ أَجْرُهُ وَحُطَّ وِزْرُهُ وَمَنْ وَقَعَ فِي نَهْرِهِ وَجَبَ وِزْرُهُ وَحُطَّ أَجْرُهُ قَالَ قُلْتُ ثُمَّ مَاذَا قَالَ ثُمَّ هِيَ قِيَامُ السَّاعَةِحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ فَارِسٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ نَصْرِ بْنِ عَاصِمٍ عَنْ خَالِدِ بْنِ خَالِدٍ الْيَشْكُرِيِّ بِهَذَا الْحَدِيثِ قَالَ قُلْتُ بَعْدَ السَّيْفِ قَالَ بَقِيَّةٌ عَلَى أَقْذَاءٍ وَهُدْنَةٌ عَلَى دَخَنٍ ثُمَّ سَاقَ الْحَدِيثَ قَالَ وَكَانَ قَتَادَةُ يَضَعُهُ عَلَى الرِّدَّةِ الَّتِي فِي زَمَنِ أَبِي بَكْرٍ عَلَى أَقْذَاءٍ يَقُولُ قَذًى وَهُدْنَةٌ يَقُولُ صُلْحٌ عَلَى دَخَنٍ عَلَى ضَغَائِنَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ الْقَعْنَبِيُّ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ يَعْنِي ابْنَ الْمُغِيرَةِ عَنْ حُمَيْدٍ عَنْ نَصْرِ بْنِ عَاصِمٍ اللَّيْثِيِّ قَالَ أَتَيْنَا الْيَشْكُرِيَّ فِي رَهْطٍ مِنْ بَنِي لَيْثٍ فَقَالَ مَنْ الْقَوْمُ قُلْنَا بَنُو لَيْثٍ أَتَيْنَاكَ نَسْأَلُكَ عَنْ حَدِيثِ حُذَيْفَةَ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ بَعْدَ هَذَا الْخَيْرِ شَرٌّ قَالَ فِتْنَةٌ وَشَرٌّ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ بَعْدَ هَذَا الشَّرِّ خَيْرٌ قَالَ يَا حُذَيْفَةُ تَعَلَّمْ كِتَابَ اللَّهِ وَاتَّبِعْ مَا فِيهِ ثَلَاثَ مِرَارٍ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ بَعْدَ هَذَا الشَّرِّ خَيْرٌ قَالَ هُدْنَةٌ عَلَى دَخَنٍ وَجَمَاعَةٌ عَلَى أَقْذَاءٍ فِيهَا أَوْ فِيهِمْ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ الْهُدْنَةُ عَلَى الدَّخَنِ مَا هِيَ قَالَ لَا تَرْجِعُ قُلُوبُ أَقْوَامٍ عَلَى الَّذِي كَانَتْ عَلَيْهِ قَالَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَبَعْدَ هَذَا الْخَيْرِ شَرٌّ قَالَ فِتْنَةٌ عَمْيَاءُ صَمَّاءُ عَلَيْهَا دُعَاةٌ عَلَى أَبْوَابِ النَّارِ فَإِنْ تَمُتْ يَا حُذَيْفَةُ وَأَنْتَ عَاضٌّ عَلَى جِذْلٍ خَيْرٌ لَكَ مِنْ أَنْ تَتَّبِعَ أَحَدًا مِنْهُمْ حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ حَدَّثَنَا أَبُو التَّيَّاحِ عَنْ صَخْرِ بْنِ بَدْرِ الْعِجْلِيِّ عَنْ سُبَيْعِ بْنِ خَالِدٍ بِهَذَا الْحَدِيثِ عَنْ حُذَيْفَةَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَإِنْ لَمْ تَجِدْ يَوْمَئِذٍ خَلِيفَةً فَاهْرُبْ حَتَّى تَمُوتَ فَإِنْ تَمُتْ وَأَنْتَ عَاضٌّ وَقَالَ فِي آخِرِهِ قَالَ قُلْتُ فَمَا يَكُونُ بَعْدَ ذَلِكَ قَالَ لَوْ أَنَّ رَجُلًا نَتَجَ فَرَسًا لَمْ تُنْتَجْ حَتَّى تَقُومَ السَّاعَةُ
Дийцина тхуна [Мусаддада] аьлла, дийцина тхуна [Абу Аванах] [Къатадах] [Нашр бин Ашим] [Субай бин Халиде] цо элира: «Со цкъа Куфе веара, Тустар гӀала схьаоьцуш, цигахь ас уьстагӀий оьцуш хилла». Со тӀаккха цхьана маьждиг чу вахара, цигахь дуккха а нах гулбелла, цигахь цхьа стаг хилар гучуделира - хьо хьаьжча, хьуна хуур ду иза Хьиджазан кӀоштара вуйла; Макка а, Мадина а-. Ас хаьттира: «Мила ву и стаг?» нах ира бӀаьргашца хьоьжура соьга, цара олура: «Хьуна ца вевза и къонах! ХӀара [Хьудзайфа Ибнул Яман] ву, РасулуллахӀан доттагӀ, саллаллохӀу ӀалайхӀи васаллам. Цул тӀаьхьа Хьудзайфата элира: «Дуккха а наха РасулуллахӀ саллаллахӀу ӀалайхӀи васаллам дикачух лаьцна хаьттира, ткъа ас цуьнга вочух лаьцна хаьттира». Нах цӀеххьана ира бӀаьргашца Хьудзайфате хьаьвсира, Хьудзайфа кхидӀа а элира: «Суна хаьа ахь инкарло еш дерг -сагатдеш-». Ас цкъа хаьттира Делан Элчане: «ХӀай Делан Элча, АллахӀа вайна деллачу хӀокху диканна тӀаьхьа, хьалха заманахь санна вон хӀуманаш хир дуй?». Цо жоп делира: «Нийса ду». Ас юха а хаьттира: «Хьо муха дийна висира цунах?» цо жоп делира: «Шаьлтанца». Ас юха а хаьттира: «ХӀай Делан Элча, тӀаккха хӀун хир ду?». Цо жоп делира: «Нагахь санна АллахӀан лаьтта тӀехь халиф велахь, цо хьуна букъах тоьхча, хьан даьхни схьаэцахь – муьтӀахь хила цунна». Нагахь санна иштта дацахь, тӀаккха диттан орамаш хьакха а хьаькхна, лийр ву хьо - муьтӀахь ца хуьлуш, цхьаллин метте воьдуш -'. Ас юха а хаьттира: «ТӀаккха хӀун хир ду?» Цо жоп делира: «Даджал гучувер ву хиш а, цӀе а йохьуш». ЦӀерга воьжначунна ял хир ю, цуьнан къинош дӀадохур ду. Ткъа хи чу воьжначунна къа хир ду, цуьнан ял а дӀайоккхур ю». Ас юха а хаьттира: «ТӀаккха кхин хӀун ду?» цо жоп делира: «Чаккхе хир ю». Дийцина тхуна [Мухьаммад бин Яхья бин Фарис] аьлла, дийцина тхуна [Ӏабдурразак] [МаӀмар] тӀера [Къатадах] [Нашр бин Ашим] тӀера [Халид бин Халид Аль Ясыкури] тӀера изза хьадисца. Цо -Хьудзайфат- элира: «Шаьлтанна тӀаьхьа кхин хӀун ду?» цо жоп делира: «БӀаьргашна тӀехь боьхалла хир ю - ирча хилар - машаран куц-кепехь хаос а хир ю». ТӀаккха цо хьахийра дуьззина долу хьадис'. Цо - дийцинчо - аьлла: «Къатадата аналоги йина, «бӀаьрган боьхалла» риддатан - динах довларан - хилам хиларх, иза Абу-Бакран заманахь хилла». Ткъа «машаран куц-кепехь къепедацарш дар» – иза харц машаре гӀертар ду». Дийцина вайга [ӀабдуллахӀ бин Маслама Ал КъаӀнабис] аьлла, дийцина вайга [Сулайман] - маьӀна Сулайман бин Аль МугӀира - [Хьумайд] тӀера [Нашр бин Ашим Аль Лайци] цо аьлла: «Тхо цкъа [Ал Ясыкури] цхьана тобанехь Бану Лайтс, нах бу '?' Оха жоп делира: «Уьш банни лайс бу». Хьудзайфатан хьадисах лаьцна хатта даьхкинера тхо хьо волчу... тӀаккха и хьадис хьахийра цо. Хьудзайфата элира: «Ас хаьттира: «ХӀай Делан Элча, хӀокху диканна тӀаьхьа вон хир дуй?». цо жоп делира: «ГӀийбат а, ирча а». Ас юха а хаьттира: «ХӀай Делан Элча, хӀокху вонна тӀаьхьа дика догӀур дуй?». цо жоп делира: «ХӀай Хьудзайфа, Къуръан Ӏамаде, цу чохь долчунна тӀаьхьахӀотта». Кхузза карладаьккхира цо и дешнаш. Ас юха а хаьттира: «ХӀай АллахӀан Элча, оцу вонна тӀаьхьа цхьа а дика дуй?». Цо жоп делира: «Машаран куц-кепехь сингаттам, цатешарца дӀаюьзна тобанаш». Ас элира: «ХӀай Делан Элча, машаран куьцехь къепедацарш дар бохург хӀун ду?». Цо жоп делира: «Нагахь санна нехан дегнаш кхин Ӏаламан санна дацахь». Ас юха а хаьттира: «ХӀай Делан Элча, оцу диканна тӀаьхьа вон догӀур дуй?». Цо жоп делира: «БӀаьрса а, къора а болчеран гӀийбат -бакъдолчух-, жоьжахатин неӀаршкахь болу кхойкхурш бу церан». ХӀай Хьудзайфат, нагахь санна Нагахь санна диттан орамаш хьаькхна хьо велча - дӀагӀо - тӀаккха гӀоле ду, хьо царна тӀаьхьаваьллачул'. Дийцина тхуна [Мусаддада] аьлла, дийцина тхуна [Ӏабдул Варица] аьлла, дийцина тхуна [Абу Ат Таййа] от [Шахр бин Бадр Аль Иджли] от [Субайъ бин Халида] с этим хьадисом, от [Худзайфа] от Пророка саллаллохӀу он гет ӀалайхӀи сказал ты дай а - не добил а: цхьаъ -, тӀаккха генахь Ӏе, хьо велчахьана, диттан орамаш хьаькхна велча а'. Ткъа хьадис чекхдолуш Хьудзайфата элира: «Ас хаьттира: «Цул тӀаьхьа хӀун хир ду?». Цо жоп делира: «Нагахь санна цу хенахь говраш маре йохуш стаг хиллехь, тӀаккха цунна дуьне чекхдаллалц жамӀаш хир дацара».