Hadith Representative
Kisah perjalanan Nabi Musa 'alaihissalam menuntut ilmu dan pertemuannya dengan Nabi Khidhir 'alaihissalam
Imam Bukhari : 119حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ حَدَّثَنَا عَمْرٌو قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ قَالَ قُلْتُ لِابْنِ عَبَّاسٍإِنَّ نَوْفًا الْبَكَالِيَّ يَزْعُمُ أَنَّ مُوسَى لَيْسَ بِمُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ إِنَّمَا هُوَ مُوسَى آخَرُ فَقَالَ كَذَبَ عَدُوُّ اللَّهِ حَدَّثَنَا أُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ مُوسَى النَّبِيُّ خَطِيبًا فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ فَسُئِلَ أَيُّ النَّاسِ أَعْلَمُ فَقَالَ أَنَا أَعْلَمُ فَعَتَبَ اللَّهُ عَلَيْهِ إِذْ لَمْ يَرُدَّ الْعِلْمَ إِلَيْهِ فَأَوْحَى اللَّهُ إِلَيْهِ أَنَّ عَبْدًا مِنْ عِبَادِي بِمَجْمَعِ الْبَحْرَيْنِ هُوَ أَعْلَمُ مِنْكَ قَالَ يَا رَبِّ وَكَيْفَ بِهِ فَقِيلَ لَهُ احْمِلْ حُوتًا فِي مِكْتَلٍ فَإِذَا فَقَدْتَهُ فَهُوَ ثَمَّ فَانْطَلَقَ وَانْطَلَقَ بِفَتَاهُ يُوشَعَ بْنِ نُونٍ وَحَمَلَا حُوتًا فِي مِكْتَلٍ حَتَّى كَانَا عِنْدَ الصَّخْرَةِ وَضَعَا رُءُوسَهُمَا وَنَامَا فَانْسَلَّ الْحُوتُ مِنْ الْمِكْتَلِ{ فَاتَّخَذَ سَبِيلَهُ فِي الْبَحْرِ سَرَبًا }وَكَانَ لِمُوسَى وَفَتَاهُ عَجَبًا فَانْطَلَقَا بَقِيَّةَ لَيْلَتِهِمَا وَيَوْمَهُمَا فَلَمَّا أَصْبَحَ قَالَ مُوسَى لِفَتَاهُ{ آتِنَا غَدَاءَنَا لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا }وَلَمْ يَجِدْ مُوسَى مَسًّا مِنْ النَّصَبِ حَتَّى جَاوَزَ الْمَكَانَ الَّذِي أُمِرَ بِهِ فَقَالَ لَهُ فَتَاهُ{ أَرَأَيْتَ إِذْ أَوَيْنَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ وَمَا أَنْسَانِيهِ إِلَّا الشَّيْطَانُ }قَالَ مُوسَى{ ذَلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِي فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا }فَلَمَّا انْتَهَيَا إِلَى الصَّخْرَةِ إِذَا رَجُلٌ مُسَجًّى بِثَوْبٍ أَوْ قَالَ تَسَجَّى بِثَوْبِهِ فَسَلَّمَ مُوسَى فَقَالَ الْخَضِرُ وَأَنَّى بِأَرْضِكَ السَّلَامُ فَقَالَ أَنَا مُوسَى فَقَالَ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ نَعَمْ قَالَ{ هَلْ أَتَّبِعُكَ عَلَى أَنْ تُعَلِّمَنِي مِمَّا عُلِّمْتَ رَشَدًا }قَالَ{ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا }يَا مُوسَى إِنِّي عَلَى عِلْمٍ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ عَلَّمَنِيهِ لَا تَعْلَمُهُ أَنْتَ وَأَنْتَ عَلَى عِلْمٍ عَلَّمَكَهُ لَا أَعْلَمُهُ{ قَالَ سَتَجِدُنِي إِنْ شَاءَ اللَّهُ صَابِرًا وَلَا أَعْصِي لَكَ أَمْرًا }فَانْطَلَقَا يَمْشِيَانِ عَلَى سَاحِلِ الْبَحْرِ لَيْسَ لَهُمَا سَفِينَةٌ فَمَرَّتْ بِهِمَا سَفِينَةٌ فَكَلَّمُوهُمْ أَنْ يَحْمِلُوهُمَا فَعُرِفَ الْخَضِرُ فَحَمَلُوهُمَا بِغَيْرِ نَوْلٍ فَجَاءَ عُصْفُورٌ فَوَقَعَ عَلَى حَرْفِ السَّفِينَةِ فَنَقَرَ نَقْرَةً أَوْ نَقْرَتَيْنِ فِي الْبَحْرِ فَقَالَ الْخَضِرُ يَا مُوسَى مَا نَقَصَ عِلْمِي وَعِلْمُكَ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ إِلَّا كَنَقْرَةِ هَذَا الْعُصْفُورِ فِي الْبَحْرِ فَعَمَدَ الْخَضِرُ إِلَى لَوْحٍ مِنْ أَلْوَاحِ السَّفِينَةِ فَنَزَعَهُ فَقَالَ مُوسَى قَوْمٌ حَمَلُونَا بِغَيْرِ نَوْلٍ عَمَدْتَ إِلَى سَفِينَتِهِمْ فَخَرَقْتَهَا لِتُغْرِقَ أَهْلَهَا{ قَالَ أَلَمْ أَقُلْ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا قَالَ لَا تُؤَاخِذْنِي بِمَا نَسِيتُ وَلَا تُرْهِقْنِي مِنْ أَمْرِي عُسْرًا }فَكَانَتْ الْأُولَى مِنْ مُوسَى نِسْيَانًا فَانْطَلَقَا فَإِذَا غُلَامٌ يَلْعَبُ مَعَ الْغِلْمَانِ فَأَخَذَ الْخَضِرُ بِرَأْسِهِ مِنْ أَعْلَاهُ فَاقْتَلَعَ رَأْسَهُ بِيَدِهِ فَقَالَ مُوسَى{ أَقَتَلْتَ نَفْسًا زَكِيَّةً بِغَيْرِ نَفْسٍ }{ قَالَ أَلَمْ أَقُلْ لَكَ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا }قَالَ ابْنُ عُيَيْنَةَ وَهَذَا أَوْكَدُ{ فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا أَتَيَا أَهْلَ قَرْيَةٍ اسْتَطْعَمَا أَهْلَهَا فَأَبَوْا أَنْ يُضَيِّفُوهُمَا فَوَجَدَا فِيهَا جِدَارًا يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ فَأَقَامَهُ }قَالَ الْخَضِرُ بِيَدِهِ فَأَقَامَهُ فَقَالَ لَهُ مُوسَى{ لَوْ شِئْتَ لَاتَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا قَالَ هَذَا فِرَاقُ بَيْنِي وَبَيْنِكَ }قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُ اللَّهُ مُوسَى لَوَدِدْنَا لَوْ صَبَرَ حَتَّى يُقَصَّ عَلَيْنَا مِنْ أَمْرِهِمَا
Min hrilh tawh [‘Abdullah bin Muhammad] chuan a ti a, min hrilh tawh bawk [Sufyan] chuan min hrilh tawh [‘Amru] chuan a ti a, min hrilh tawh bawk [Sa’id bin Jubair] chuan, [Ibn ‘Abbas] hnenah chuan, ‘Tih tak zetin Nauf Al Bakali chuan Musa hi Bani Isra’il Musa a ni lo va, Musa dang a ni tih a ngaihtuah a ni’ a ti. Chutah Ibn Abbas chuan, ‘Allah hmelma chu dawt a sawi a, dik tak chuan [Ubay bin Ka’b] chuan zawlnei sallallaahu ‘alaihi wasallam hnen atangin min hrilh a ni: ‘Mosia chu Allah Zawlnei hmaah Bani Isra’il hmaah thuchah sawiin a ding a, chutah chuan: ‘Tunge mi fing ber?’ tiin an zawt a. Musa chuan: ‘Kei hi ka ni’ tiin a chhang a. Chuvangin Allah Ta’ala chuan a hau a, a chhan chu chutiang lam hriatna pek a nih loh vang a ni. Tichuan Allah Ta’ala chuan a hnenah heti hian a hriattir a: ‘Ka chhiahhlawhte zingah hian tuifinriat pahnih inzawmna hmuna awm, nang aia fing zawk chhiahhlawh pakhat a awm’. Chutah Musa chuan, ‘Aw Rabb, engtin nge ka hmuh theih ang?’ a ti a. Chuvangin a hnenah: ‘Nga chu bawm chhungah rawn keng la, sangha i hloh chuan chu chu kaihhruaina a ni’ an ti a. Tichuan Musa chu a chhiahhlawh Yusya’ bin Nun nen chuan an chhuak ta a, an pahnih chuan lungpui lian tak an thlen thlengin bawm chhungah sangha an phur a. Tichuan an pahnih chuan lungpui chungah an lu an nghat a, an muhil ta a. Tichuan sangha chu bawm atang chuan a lo chhuak ta a -chutah sangha chu a zuang thla a, tuipuiah chuan a kal ta a-' -Qs. Al Kahf chuan 61- a ni. He thil thleng hian Mosia leh a zirtirte mak a ti em em a, chuvangin an pahnih chuan zan leh zan dang zawng zawng chu an kal chhunzawm zel a. Zing khat chu Musa chuan a chhiahhlawh hnenah, ‘-Hetah hian kan ei tur rawn keng la, kan zinkawng atang hian kan chau tak zet a ni-’ a tih thleng khan -Qs. Al Kahf chuan 62- a ni. Mosia chuan thupek anga a tumna hmun a thlen hnuah chauh lo chu a chau lo hle. Chuvangin a zirtir chuan a hnenah: ‘-A hmaa lungpuiah inhumhimna kan zawn lai kha i hria em? Dik tak chuan sangha chungchang hi ka sawi theihnghilh che a ni. Tin, Setana tih loh chu tumahin min theihnghilh lo-' -Qs. Al Kahf chuan 63- a ni. Chutah Musa chuan: '-Chu chu kan zawnna hmun chu a ni. Tichuan an pahnih chuan an ke pen hmasa ber zawh turin an kir leh ta- ' -Qs. Al Kahf chuan 64- a ni. An pahnih chuan lungpui an thlen chuan mi pakhat, puan zau tak ha chu an hmu a. Musa chuan chibai a buk a. Chutah Khidlir chuan, ‘I awmna hmunah engtin nge chibai i tih?’ a ti a. Mosia chuan, ‘Mosia ka ni’ tiin a chhang a. Khidlir chuan, ‘Musa Bani Isra’il?’ tiin a zawt let leh a. Musa chuan, ‘Ni e’ tiin a chhang a. Chutah Musa chuan: ‘-I hriatna zirtir tawh zingah hriatna dik min zirtir theih nan ka zui thei ang che em?-’ Khidlir chuan: ‘Tih tak zetin, Ka chungah i dawhthei thei ngai lo vang-’ -Qs. Al Kahf chuan 66-67-in hnehna a chang. Khidlir chuan, ‘Aw Musa, Allah hriatna atang hian hriatna ka nei a, chu chu i hriat loh min zirtir a, nang pawhin hriatna i nei a, chu chu kei pawhin ka hre lo’ a ti bawk. Musa chuan: '-Pathianin a remtih chuan mi dawhthei tak min hmu ang a, eng thilah pawh ka dodal lo vang che-' -Qs. Al Kahf chuan 69- a ni. Chutichuan, an pahnih chuan tuipui kamah chuan an kal a, an pahnih hian lawng an nei lo va, chutah chuan lawng pakhat chu a kal pel ta a ni. Lawng chhunga mite’n an pahnih an hruai theih nan an inbia a. Khidlir hi hriat chian a nih tawh avangin pawisa pe lovin an pahnih hian an la ta a ni. Tichuan lawng sir lamah chuan sava te tak te pakhat chu a rawn ding a, tuifinriat tui chu peck pakhat emaw pahnih emaw hmanga in turin a peak a. Chutah Khidlir chuan, ‘Aw Musa, ka hriatna leh i hriatna chu Allah hriatna nena khaikhin chuan tuipui tuiah he sava peck ang mai a ni lo’ a ti a. Tichuan Khidlir chuan tumruh takin lawng lungphun chu a la a, a tikehsawm ta a ni. Musa chuan, ‘A thlawnin min rawn hruai a, mahse engvangin nge passenger-te tuiah pil tir turin i tihchhiat?’ a ti a. Khidlir-a chuan: ‘-‘Tih tak zetin min dawhthei ngai lo vang, ka ti lo em ni-’ Musa chuan: ‘-Ka theihnghilh vangin min hrem suh la, phurrit min phur suh. ani me thil harsa tak nen ka thil tihnaah- ' -Qs. Al Kahf chuan 72-73-in hnehna an chang. He thil thleng hmasa ber hi Mosia’n a theihnghilh vang a ni. Tichuan an pahnih chuan an chhuak ta a, naupang te tak te, a thiante pahnih nen an inkhelh lai chu an hmu ta a. Chutah Khidlir chuan naupang lu chu a rawn man a, a chawi kang a, a vawm a, a thi ta a ni. Chuvangin Musa chuan heti hian a zawt a: '-Engvangin nge thlarau thianghlim i tihlum, midang a that vang ni lo?-' -Qs. Al Kahf chuan 74- a ni. Khidlir chuan heti hian a chhang a: '-Ka hrilh lo che a ni, a nihna takah chuan min dawhthei thei lo vang?- ' -Qs. Al Kahf chuan 75- a ni. Ibn 'Uyainah chuan, 'Hei hi nemnghehna a ni. '-Chuvangin an pahnih chuan ram pakhata mite an thlen meuh chuan chu ram mipuite chawm turin an dil a, mahse chu ram mipuite chuan an lawm duh lo. Tichuan an pahnih chuan in bang chu a chim hnai tawh tih an hmu ta a. Chutichuan Khidlir chuan kulh- ' -Qs. Al Kahf chuan 77- a ni. Rasulullah chuan a chanchin chu a chhunzawm zel a: ‘Khidlir hian a kut ngeiin a ti a ni. Tichuan Musa chuan, '-I duh chuan a man i la ngei ang. Khidlir chuan, ‘Hei hi kei leh nangni inkara inthenna hun a ni-’ tiin a chhang a -Qs. Al Kahf chuan 77-78-in hnehna a chang. Zawlnei sallallaahu ‘alaihi wasallam chuan: ‘Allah chuan Musa hi khawngaih rawh se. An pahnih chanchin tam tak kan hriat theih nân Mosia chuan a dawhtheih theih kan beisei tak zet a ni,’ a ti a.