Hadith
Kisah perjalanan Nabi Musa 'alaihissalam menuntut ilmu dan pertemuannya dengan Nabi Khidhir 'alaihissalam
Imam Bukhari : 119حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَالَ حَدَّثَنَا عَمْرٌو قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ قَالَ قُلْتُ لِابْنِ عَبَّاسٍإِنَّ نَوْفًا الْبَكَالِيَّ يَزْعُمُ أَنَّ مُوسَى لَيْسَ بِمُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ إِنَّمَا هُوَ مُوسَى آخَرُ فَقَالَ كَذَبَ عَدُوُّ اللَّهِ حَدَّثَنَا أُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ مُوسَى النَّبِيُّ خَطِيبًا فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ فَسُئِلَ أَيُّ النَّاسِ أَعْلَمُ فَقَالَ أَنَا أَعْلَمُ فَعَتَبَ اللَّهُ عَلَيْهِ إِذْ لَمْ يَرُدَّ الْعِلْمَ إِلَيْهِ فَأَوْحَى اللَّهُ إِلَيْهِ أَنَّ عَبْدًا مِنْ عِبَادِي بِمَجْمَعِ الْبَحْرَيْنِ هُوَ أَعْلَمُ مِنْكَ قَالَ يَا رَبِّ وَكَيْفَ بِهِ فَقِيلَ لَهُ احْمِلْ حُوتًا فِي مِكْتَلٍ فَإِذَا فَقَدْتَهُ فَهُوَ ثَمَّ فَانْطَلَقَ وَانْطَلَقَ بِفَتَاهُ يُوشَعَ بْنِ نُونٍ وَحَمَلَا حُوتًا فِي مِكْتَلٍ حَتَّى كَانَا عِنْدَ الصَّخْرَةِ وَضَعَا رُءُوسَهُمَا وَنَامَا فَانْسَلَّ الْحُوتُ مِنْ الْمِكْتَلِ{ فَاتَّخَذَ سَبِيلَهُ فِي الْبَحْرِ سَرَبًا }وَكَانَ لِمُوسَى وَفَتَاهُ عَجَبًا فَانْطَلَقَا بَقِيَّةَ لَيْلَتِهِمَا وَيَوْمَهُمَا فَلَمَّا أَصْبَحَ قَالَ مُوسَى لِفَتَاهُ{ آتِنَا غَدَاءَنَا لَقَدْ لَقِينَا مِنْ سَفَرِنَا هَذَا نَصَبًا }وَلَمْ يَجِدْ مُوسَى مَسًّا مِنْ النَّصَبِ حَتَّى جَاوَزَ الْمَكَانَ الَّذِي أُمِرَ بِهِ فَقَالَ لَهُ فَتَاهُ{ أَرَأَيْتَ إِذْ أَوَيْنَا إِلَى الصَّخْرَةِ فَإِنِّي نَسِيتُ الْحُوتَ وَمَا أَنْسَانِيهِ إِلَّا الشَّيْطَانُ }قَالَ مُوسَى{ ذَلِكَ مَا كُنَّا نَبْغِي فَارْتَدَّا عَلَى آثَارِهِمَا قَصَصًا }فَلَمَّا انْتَهَيَا إِلَى الصَّخْرَةِ إِذَا رَجُلٌ مُسَجًّى بِثَوْبٍ أَوْ قَالَ تَسَجَّى بِثَوْبِهِ فَسَلَّمَ مُوسَى فَقَالَ الْخَضِرُ وَأَنَّى بِأَرْضِكَ السَّلَامُ فَقَالَ أَنَا مُوسَى فَقَالَ مُوسَى بَنِي إِسْرَائِيلَ قَالَ نَعَمْ قَالَ{ هَلْ أَتَّبِعُكَ عَلَى أَنْ تُعَلِّمَنِي مِمَّا عُلِّمْتَ رَشَدًا }قَالَ{ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا }يَا مُوسَى إِنِّي عَلَى عِلْمٍ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ عَلَّمَنِيهِ لَا تَعْلَمُهُ أَنْتَ وَأَنْتَ عَلَى عِلْمٍ عَلَّمَكَهُ لَا أَعْلَمُهُ{ قَالَ سَتَجِدُنِي إِنْ شَاءَ اللَّهُ صَابِرًا وَلَا أَعْصِي لَكَ أَمْرًا }فَانْطَلَقَا يَمْشِيَانِ عَلَى سَاحِلِ الْبَحْرِ لَيْسَ لَهُمَا سَفِينَةٌ فَمَرَّتْ بِهِمَا سَفِينَةٌ فَكَلَّمُوهُمْ أَنْ يَحْمِلُوهُمَا فَعُرِفَ الْخَضِرُ فَحَمَلُوهُمَا بِغَيْرِ نَوْلٍ فَجَاءَ عُصْفُورٌ فَوَقَعَ عَلَى حَرْفِ السَّفِينَةِ فَنَقَرَ نَقْرَةً أَوْ نَقْرَتَيْنِ فِي الْبَحْرِ فَقَالَ الْخَضِرُ يَا مُوسَى مَا نَقَصَ عِلْمِي وَعِلْمُكَ مِنْ عِلْمِ اللَّهِ إِلَّا كَنَقْرَةِ هَذَا الْعُصْفُورِ فِي الْبَحْرِ فَعَمَدَ الْخَضِرُ إِلَى لَوْحٍ مِنْ أَلْوَاحِ السَّفِينَةِ فَنَزَعَهُ فَقَالَ مُوسَى قَوْمٌ حَمَلُونَا بِغَيْرِ نَوْلٍ عَمَدْتَ إِلَى سَفِينَتِهِمْ فَخَرَقْتَهَا لِتُغْرِقَ أَهْلَهَا{ قَالَ أَلَمْ أَقُلْ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا قَالَ لَا تُؤَاخِذْنِي بِمَا نَسِيتُ وَلَا تُرْهِقْنِي مِنْ أَمْرِي عُسْرًا }فَكَانَتْ الْأُولَى مِنْ مُوسَى نِسْيَانًا فَانْطَلَقَا فَإِذَا غُلَامٌ يَلْعَبُ مَعَ الْغِلْمَانِ فَأَخَذَ الْخَضِرُ بِرَأْسِهِ مِنْ أَعْلَاهُ فَاقْتَلَعَ رَأْسَهُ بِيَدِهِ فَقَالَ مُوسَى{ أَقَتَلْتَ نَفْسًا زَكِيَّةً بِغَيْرِ نَفْسٍ }{ قَالَ أَلَمْ أَقُلْ لَكَ إِنَّكَ لَنْ تَسْتَطِيعَ مَعِيَ صَبْرًا }قَالَ ابْنُ عُيَيْنَةَ وَهَذَا أَوْكَدُ{ فَانْطَلَقَا حَتَّى إِذَا أَتَيَا أَهْلَ قَرْيَةٍ اسْتَطْعَمَا أَهْلَهَا فَأَبَوْا أَنْ يُضَيِّفُوهُمَا فَوَجَدَا فِيهَا جِدَارًا يُرِيدُ أَنْ يَنْقَضَّ فَأَقَامَهُ }قَالَ الْخَضِرُ بِيَدِهِ فَأَقَامَهُ فَقَالَ لَهُ مُوسَى{ لَوْ شِئْتَ لَاتَّخَذْتَ عَلَيْهِ أَجْرًا قَالَ هَذَا فِرَاقُ بَيْنِي وَبَيْنِكَ }قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَرْحَمُ اللَّهُ مُوسَى لَوَدِدْنَا لَوْ صَبَرَ حَتَّى يُقَصَّ عَلَيْنَا مِنْ أَمْرِهِمَا
Na ka treguar [Abdullah bin Muhamed]; na ka treguar [Sufjani] na ka treguar [Amru]; më ka transmetuar [Said bin Xhubeir] ka thënë; I thashë [Ibn Abbasit], 'Vërtet Nauf Al Bakali mendon se Musai nuk është Musa i Beni Israilëve, por një Musa tjetër'. Ibn Abbasi pastaj tha: 'Armiku i Allahut po gënjen, me të vërtetë [Ubej bin Ka'b] na ka treguar nga Profeti salallahu alejhi ue selem; 'Musai, Profeti i Allahut, qëndroi para Beni Israilëve duke mbajtur një predikim, pastaj e pyetën: 'Kush është personi më i zgjuar?' Musai u përgjigj: 'Unë'. Kështu që Allahu e qortoi atë sepse nuk i ishte dhënë dije për këtë. Pastaj Allahu i shpalli atij: 'Ka një shërbëtor midis shërbëtorëve të Mi që jeton në bashkimin e dy deteve që është më i zgjuar se ti'. Pastaj Musai tha: 'O Zot, si mund ta takoj atë?' Kështu iu tha atij; 'Mbaje peshkun në një shportë, nëse e humbet, ky është udhëzimi'. Pastaj Moisiu u nis me shërbëtorin e tij të quajtur Jusja bin Nun, dhe të dy e bartën peshkun në një shportë derisa arritën në një shkëmb të madh. Pastaj të dy vunë kokat mbi shkëmb dhe fjetën. Pastaj peshku doli nga shporta - dhe peshku kërceu për të marrë rrugën drejt detit - ' - Pyetje El-Kahfi; 61-. Ky incident i habiti Moisiun dhe dishepullin e tij, kështu që ata vazhduan pjesën tjetër të natës dhe ditës së udhëtimit të tyre. Derisa një mëngjes Moisiu i tha shërbëtorit të tij: '-Na sill ushqimin tonë, me të vërtetë jemi ndjerë të lodhur nga udhëtimi ynë -' - Pyetje El-Kahfi; 62-. Moisiu nuk u ndje i lodhur derisa arriti në destinacion siç ishte urdhëruar. Kështu që dishepulli i tij i tha: '-A e di kur kërkuam strehim në shkëmb? Në të vërtetë, harrova të përmend peshkun. Dhe askush nuk më harron përveç Satanit -' - Pyetje El-Kahfi; 63-. Pastaj Moisiu tha: '-Ky është vendi që po kërkonim.' Pastaj të dy u kthyen për të ndjekur gjurmët e tyre origjinale - ' -Qs. El-Kahfi; 64-. Kur të dy arritën te shkëmbi, gjetën një burrë të veshur me rroba të gjera. Musai e përshëndeti. Hidliri pastaj tha: 'Si përshëndetesh në shtëpinë tënde?' Musai u përgjigj: 'Unë jam Musai'. Hidliri pyeti përsëri: 'Musa Bani Isra'il?' Musai u përgjigj: 'Po'. Musai pastaj tha: '-A mund të të ndjek që të më mësosh dijen e saktë midis dijes që të është mësuar? - ' Hidliri u përgjigj: 'Vërtet, ti kurrë nuk do të jesh në gjendje të jesh i duruar me Mua-' -Qs. El-Kahf; 66-67-. Hidliri vazhdoi duke thënë: 'O Musa, unë kam dije nga dija e Allahut të cilën Ai ma mësoi të cilën ti nuk e di, dhe ti gjithashtu ke dije që Ai ma mësoi të cilën unë as unë nuk e di'. Musai tha: '-Në dashtë Zoti, do të më gjesh mua të durueshëm dhe unë nuk do të të kundërshtoj në asnjë çështje-' -Qs. El Kehf; 69-. Kështu që të dy ecën në plazh, ndërkohë që asnjëri prej tyre nuk kishte varkë, pastaj kaloi një anije. Ata biseduan që njerëzit në varkë t'i merrnin të dy. Meqenëse Hidliri ishte identifikuar, i morën të dy pa pagesë. Pastaj erdhi një zog i vogël i ulur në anë të varkës duke pickur ujin e detit për të pirë me një ose dy pickime. Hidliri pastaj tha: "O Musa, dituria ime dhe dituria jote në krahasim me diturinë e Allahut nuk është gjë tjetër veçse si pickimi i këtij zogu në ujin e detit". Pastaj Hidliri qëllimisht mori dërrasën e varkës dhe e theu. Musai tha gjithashtu: "Na kanë marrë kot, por pse e shkatërrove për të mbytur pasagjerët e saj?" Hidliri tha: "-A nuk thashë; 'Me siguri nuk do të jesh kurrë i duruar me mua-" u përgjigj Musai; "-Mos më ndëshko për harresën time dhe mos më ngarko me vështirësi në punët e mia-" -Pyetje El Kehf; 72-73-. Ky incident i parë ndodhi sepse Musai harroi. Pastaj të dy shkuan derisa takuan një fëmijë të vogël që po luante me dy nga shokët e tij. Hidliri kapi kokën e fëmijës, e ngriti dhe e goditi për vdekje. Kështu që Musai pyeti: 'Pse vret një shpirt të pastër, jo sepse ai vrau dikë tjetër? - ' - Pyetje El-Kehf; 74-. Hidliri u përgjigj: 'A nuk të thashë se me të vërtetë nuk do të jesh në gjendje të kesh durim me mua? - ' - Pyetje El-Kehfi; 75-. Ibn Ujejne tha: 'Ky është një pohim.' -Kështu që të dy ecën derisa arritën te njerëzit e një vendi të caktuar, ata kërkuan të argëtoheshin nga njerëzit e atij vendi, por njerëzit e atij vendi nuk donin t'i argëtonin. Pastaj të dy panë se muri i shtëpisë pothuajse po shembej. Kështu që Hidliri e ngriti murin - ' - Pyetje El-Kehf; 77-. Resulullahu vazhdoi historinë e tij; Hidliri e bëri me duart e veta. Pastaj Musai tha: “Nëse do, me siguri do të marrësh shpërblim për këtë.” Hidliri u përgjigj: “Ky është momenti i ndarjes midis meje dhe teje-” -Kuranet El-Kehf; 77-78-. Profeti (paqja dhe bekimet e Allahut qofshin mbi të) tha: “Allahu e mëshiroftë Musain. Shpresojmë vërtet që Musai të jetë i durueshëm në mënyrë që të dëgjojmë shumë histori për ata të dy.”