- Allah Asma’ul husnaa Al Hamid

Al Hamid

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلَانَ وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ الْمَعْنَى وَاحِدٌ قَالَا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى عَنْ صُهَيْبٍ قَالَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا صَلَّى الْعَصْرَ هَمَسَ وَالْهَمْسُ فِي قَوْلِ بَعْضِهِمْ تَحَرُّكُ شَفَتَيْهِ كَأَنَّهُ يَتَكَلَّمُ فَقِيلَ لَهُ إِنَّكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِذَا صَلَّيْتَ الْعَصْرَ هَمَسْتَ قَالَ إِنَّ نَبِيًّا مِنْ الْأَنْبِيَاءِ كَانَ أُعْجِبَ بِأُمَّتِهِ فَقَالَ مَنْ يَقُومُ لِهَؤُلَاءِ فَأَوْحَى اللَّهُ إِلَيْهِ أَنْ خَيِّرْهُمْ بَيْنَ أَنْ أَنْتَقِمَ مِنْهُمْ وَبَيْنَ أَنْ أُسَلِّطَ عَلَيْهِمْ عَدُوَّهُمْ فَاخْتَارُوا النِّقْمَةَ فَسَلَّطَ عَلَيْهِمْ الْمَوْتَ فَمَاتَ مِنْهُمْ فِي يَوْمٍ سَبْعُونَ أَلْفًا قَالَ وَكَانَ إِذَا حَدَّثَ بِهَذَا الْحَدِيثِ حَدَّثَ بِهَذَا الْحَدِيثِ الْآخَرِ قَالَ كَانَ مَلِكٌ مِنْ الْمُلُوكِ وَكَانَ لِذَلِكَ الْمَلِكِ كَاهِنٌ يَكْهَنُ لَهُ فَقَالَ الْكَاهِنُ انْظُرُوا لِي غُلَامًا فَهِمًا أَوْ قَالَ فَطِنًا لَقِنًا فَأُعَلِّمَهُ عِلْمِي هَذَا فَإِنِّي أَخَافُ أَنْ أَمُوتَ فَيَنْقَطِعَ مِنْكُمْ هَذَا الْعِلْمُ وَلَا يَكُونَ فِيكُمْ مَنْ يَعْلَمُهُ قَالَ فَنَظَرُوا لَهُ عَلَى مَا وَصَفَ فَأَمَرُوهُ أَنْ يَحْضُرَ ذَلِكَ الْكَاهِنَ وَأَنْ يَخْتَلِفَ إِلَيْهِ فَجَعَلَ يَخْتَلِفُ إِلَيْهِ وَكَانَ عَلَى طَرِيقِ الْغُلَامِ رَاهِبٌ فِي صَوْمَعَةٍ قَالَ مَعْمَرٌ أَحْسِبُ أَنَّ أَصْحَابَ الصَّوَامِعِ كَانُوا يَوْمَئِذٍ مُسْلِمِينَ قَالَ فَجَعَلَ الْغُلَامُ يَسْأَلُ ذَلِكَ الرَّاهِبَ كُلَّمَا مَرَّ بِهِ فَلَمْ يَزَلْ بِهِ حَتَّى أَخْبَرَهُ فَقَالَ إِنَّمَا أَعْبُدُ اللَّهَ قَالَ فَجَعَلَ الْغُلَامُ يَمْكُثُ عِنْدَ الرَّاهِبِ وَيُبْطِئُ عَنْ الْكَاهِنِ فَأَرْسَلَ الْكَاهِنُ إِلَى أَهْلِ الْغُلَامِ إِنَّهُ لَا يَكَادُ يَحْضُرُنِي فَأَخْبَرَ الْغُلَامُ الرَّاهِبَ بِذَلِكَ فَقَالَ لَهُ الرَّاهِبُ إِذَا قَالَ لَكَ الْكَاهِنُ أَيْنَ كُنْتَ فَقُلْ عِنْدَ أَهْلِي وَإِذَا قَالَ لَكَ أَهْلُكَ أَيْنَ كُنْتَ فَأَخْبِرْهُمْ أَنَّكَ كُنْتَ عِنْدَ الْكَاهِنِ قَالَ فَبَيْنَمَا الْغُلَامُ عَلَى ذَلِكَ إِذْ مَرَّ بِجَمَاعَةٍ مِنْ النَّاسِ كَثِيرٍ قَدْ حَبَسَتْهُمْ دَابَّةٌ فَقَالَ بَعْضُهُمْ إِنَّ تِلْكَ الدَّابَّةَ كَانَتْ أَسَدًا قَالَ فَأَخَذَ الْغُلَامُ حَجَرًا فَقَالَ اللَّهُمَّ إِنْ كَانَ مَا يَقُولُ الرَّاهِبُ حَقًّا فَأَسْأَلُكَ أَنْ أَقْتُلَهَا قَالَ ثُمَّ رَمَى فَقَتَلَ الدَّابَّةَ فَقَالَ النَّاسُ مَنْ قَتَلَهَا قَالُوا الْغُلَامُ فَفَزِعَ النَّاسُ وَقَالُوا لَقَدْ عَلِمَ هَذَا الْغُلَامُ عِلْمًا لَمْ يَعْلَمْهُ أَحَدٌ قَالَ فَسَمِعَ بِهِ أَعْمَى فَقَالَ لَهُ إِنْ أَنْتَ رَدَدْتَ بَصَرِي فَلَكَ كَذَا وَكَذَا قَالَ لَهُ لَا أُرِيدُ مِنْكَ هَذَا وَلَكِنْ أَرَأَيْتَ إِنْ رَجَعَ إِلَيْكَ بَصَرُكَ أَتُؤْمِنُ بِالَّذِي رَدَّهُ عَلَيْكَ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَدَعَا اللَّهَ فَرَدَّ عَلَيْهِ بَصَرَهُ فَآمَنَ الْأَعْمَى فَبَلَغَ الْمَلِكَ أَمْرُهُمْ فَبَعَثَ إِلَيْهِمْ فَأُتِيَ بِهِمْ فَقَالَ لَأَقْتُلَنَّ كُلَّ وَاحِدٍ مِنْكُمْ قِتْلَةً لَا أَقْتُلُ بِهَا صَاحِبَهُ فَأَمَرَ بِالرَّاهِبِ وَالرَّجُلِ الَّذِي كَانَ أَعْمَى فَوَضَعَ الْمِنْشَارَ عَلَى مَفْرِقِ أَحَدِهِمَا فَقَتَلَهُ وَقَتَلَ الْآخَرَ بِقِتْلَةٍ أُخْرَى ثُمَّ أَمَرَ بِالْغُلَامِ فَقَالَ انْطَلِقُوا بِهِ إِلَى جَبَلِ كَذَا وَكَذَا فَأَلْقُوهُ مِنْ رَأْسِهِ فَانْطَلَقُوا بِهِ إِلَى ذَلِكَ الْجَبَلِ فَلَمَّا انْتَهَوْا بِهِ إِلَى ذَلِكَ الْمَكَانِ الَّذِي أَرَادُوا أَنْ يُلْقُوهُ مِنْهُ جَعَلُوا يَتَهَافَتُونَ مِنْ ذَلِكَ الْجَبَلِ وَيَتَرَدَّوْنَ حَتَّى لَمْ يَبْقَ مِنْهُمْ إِلَّا الْغُلَامُ قَالَ ثُمَّ رَجَعَ فَأَمَرَ بِهِ الْمَلِكُ أَنْ يَنْطَلِقُوا بِهِ إِلَى الْبَحْرِ فَيُلْقُونَهُ فِيهِ فَانْطُلِقَ بِهِ إِلَى الْبَحْرِ فَغَرَّقَ اللَّهُ الَّذِينَ كَانُوا مَعَهُ وَأَنْجَاهُ فَقَالَ الْغُلَامُ لِلْمَلِكِ إِنَّكَ لَا تَقْتُلُنِي حَتَّى تَصْلُبَنِي وَتَرْمِيَنِي وَتَقُولَ إِذَا رَمَيْتَنِي بِسْمِ اللَّهِ رَبِّ هَذَا الْغُلَامِ قَالَ فَأَمَرَ بِهِ فَصُلِبَ ثُمَّ رَمَاهُ فَقَالَ بِسْمِ اللَّهِ رَبِّ هَذَا الْغُلَامِ قَالَ فَوَضَعَ الْغُلَامُ يَدَهُ عَلَى صُدْغِهِ حِينَ رُمِيَ ثُمَّ مَاتَ فَقَالَ أُنَاسٌ لَقَدْ عَلِمَ هَذَا الْغُلَامُ عِلْمًا مَا عَلِمَهُ أَحَدٌ فَإِنَّا نُؤْمِنُ بِرَبِّ هَذَا الْغُلَامِ قَالَ فَقِيلَ لِلْمَلِكِ أَجَزِعْتَ أَنْ خَالَفَكَ ثَلَاثَةٌ فَهَذَا الْعَالَمُ كُلُّهُمْ قَدْ خَالَفُوكَ قَالَ فَخَدَّ أُخْدُودًا ثُمَّ أَلْقَى فِيهَا الْحَطَبَ وَالنَّارَ ثُمَّ جَمَعَ النَّاسَ فَقَالَ مَنْ رَجَعَ عَنْ دِينِهِ تَرَكْنَاهُ وَمَنْ لَمْ يَرْجِعْ أَلْقَيْنَاهُ فِي هَذِهِ النَّارِ فَجَعَلَ يُلْقِيهِمْ فِي تِلْكَ الْأُخْدُودِ قَالَ يَقُولُ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى فِيهِ{ قُتِلَ أَصْحَابُ الْأُخْدُودِ النَّارِ ذَاتِ الْوَقُودِ حَتَّى بَلَغَ الْعَزِيزِ الْحَمِيدِ }قَالَ فَأَمَّا الْغُلَامُ فَإِنَّهُ دُفِنَ فَيُذْكَرُ أَنَّهُ أُخْرِجَ فِي زَمَنِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ وَأُصْبُعُهُ عَلَى صُدْغِهِ كَمَا وَضَعَهَا حِينَ قُتِلَقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ

Bizə [Mahmud bin Qeylan] və [Abdu bin Humeyd]-ə məna bir olduğunu söylədikdən sonra dedilər: bizə [Abdur Razzaq]-dan [Mə'mər]-dən [Sabit Əl-Bunani]-dən [Abdur Rahman bin Əbu Leyla]-dan [Şuheyb]-dən belə dedi: Peyğəmbərin (s) əsr namazını qıldıqdan sonra pıçıldadığı bir rəvayət var idi və bəzilərinə görə pıçıldamaq termini hər iki dodağın sanki danışırmış kimi hərəkət etməsidir. Sonra ondan soruşdular: “Ey Allahın Elçisi, əsr namazını qıldıqda pıçıldayırsınız.” O dedi: “Qövmünü heyrətləndirən bir peyğəmbər var idi, sonra dedi: “Onlarla kim rəqabət apara bilər?” Sonra Allah ona vəhy etdi: “Onlara iki şey arasında seçim et, yəni onları cəzalandırım, yoxsa düşmənlərini onların üzərində gücləndirim?” Sonra onlar cəzanı seçdilər, sonra Allah onlara ölüm hökmü verdi, ta ki bir gündə yetmiş min nəfər öldü”. Şuheyb dedi: O, bu hədisi nəql edərkən başqa bir hədisi nəql edərək dedi: “Bir padşahın bir şamanı var idi və o, onun üçün şamanlıq edirdi. Şaman dedi ki, mənə tez başa düşən bir uşaq tapın, yaxud dedi ki, ağıllı. Mən ona öz biliyimi öyrədəcəyəm, çünki ölməkdən qorxuram ki, bu bilik sizdən kəsilsin və heç biriniz bunu bilməyəsiniz”. O dedi: “Sonra onun üçün qeyd etdiyi xüsusiyyətlərə uyğun bir gənc tapdılar və gəncə şamanın yanına getməsini əmr etdilər. Gənc onun yanına getdi, yolda ibadət yerində bir rahib var idi.” Məmər dedi: “Əminəm ki, o dövrdə ibadət yerlərində yaşayanlar müsəlman idilər. O dedi: “Sonra uşaq rahibdən soruşdu, uşaq hər dəfə yanından keçəndə ondan soruşmağa davam etdi, ta ki rahib ona deyənə qədər o dedi: “Həqiqətən, mən Allaha ibadət edirəm”. O dedi: “Uşaq rahibin evində yaşamağa başladı və tez-tez şamanın yanına gec gedirdi.” Beləliklə, şaman uşağın ailəsinə mesajın mahiyyəti ilə bir elçi göndərdi; əslində o, demək olar ki, yanıma gəlmədi. Sonra uşaq bunu rahibə dedi. Rahib ona dedi: əgər şaman sənə desələr ki, haradasan? Sadəcə de; mənim ailəmlə, əgər sənin ailən sənə desələr ki, haradasan? Ona de ki, şamanla birlikdəsən. O dedi: “Uşaq bu vəziyyətdə olanda qəfildən bir heyvan tərəfindən geri çəkilən bir qrup insanın yanından keçdi. Bəziləri heyvanın aslan olduğunu dedilər”. O dedi: “Sonra uşaq bir daş götürdü və dedi: “Ey Allahım, əgər rahibin dedikləri doğrudursa, onda Səndən heyvanı öldürməyimə icazə verməyini istəyirəm”. O dedi: “Sonra heyvanı atıb öldürdü. Sonra insanlar soruşdular: “Onu kim öldürdü?” Onlar dedilər: “Uşağı.” İnsanlar təəccübləndilər və dedilər: “Həqiqətən də, bu uşaq heç kimin bilmədiyi bilikləri öyrənib”. O dedi: “Sonra bir kor adam bunu eşitdi, sonra uşağa dedi: Əgər görmə qabiliyyətimi bərpa edə bilsən, filan mükafatı alacaqsan. Uşaq dedi: “Bunu səndən istəmirəm, bəs görmə qabiliyyətin qayıtsa, onu bərpa edənə necə inanacaqsan?” O dedi: “Bəli”. O dedi: “Sonra Allah onun görmə qabiliyyətini bərpa edənə qədər Allaha dua etdi. Sonra kor adam inandı, sonra onların işi padşaha çatdı. Sonra onlara elçilər göndərdi və onlar təqdim edildi. Padşah dedi: “Həqiqətən də, mən hər birinizi cinayətkara qarşı heç vaxt etmədiyim bir qətllə öldürəcəyəm”. Sonra bir rahib və bir kor gətirməyi əmr etdi, sonra onlardan birinin başının ortasına mişar qoyub öldürdü, digərini isə başqa bir qətllə öldürdü. Sonra gənci gətirməyi əmr etdi, sonra dedi: “Onu filan dağa aparın və zirvədən atın”. Sonra onu dağa apardılar. Uşağı oradan atmaq üçün oraya çatanda dağdan yıxıldılar, ta ki aralarında uşaqdan başqa heç nə qalmadı.” O dedi: “Sonra uşaq geri qayıtdı və padşah onlara onu dənizə aparıb dənizə atmağı əmr etdi. Uşaq dənizə aparıldı, sonra Allah onunla birlikdə insanları boğdu və onu xilas etdi. Sonra uşaq padşaha dedi: “Məni çarmıxa çəkib vurana qədər öldürə bilməzsən, məni vuranda “Bu uşağın Rəbbi olan Allahın adı ilə” de”. Sonra uşağı çarmıxa çəkməyi əmr etdi, uşaq çarmıxa çəkildi, sonra onu vurub dedi: “BİSMİLLAAH ROBBU HƏZZƏL QULAM” Bu uşağın Rəbbi olan Allahın adı ilə”. O dedi: “Sonra uşaq oxla vurulduqdan sonra əlini alnına qoydu və öldü. Sonra insanlar dedilər: “Həqiqətən, bu uşaq heç kimin bilmədiyi bilikləri öyrənib, ona görə də biz bu uşaqda Allaha inanırıq”. O dedi: “Sonra padşaha deyildi: “Üç nəfərin mübahisə etməsinə səbirsizlənirsən? Bütün bəşəriyyət sənə qarşı çıxdı”. O dedi: “Sonra böyük bir xəndək qazdı, sonra oraya odun və od atdı, sonra camaatı bir yerə toplayıb dedi: “Kim dinindən dönərsə, onu buraxacağıq, kim qayıtmasa, onu bu oda atacağıq”. Sonra o, onları xəndəklərə atmağa başladı”. O dedi: “Allah Təbarəkə və Təala bu tarixi sənədləşdirərək dedi: Ətrafında oturub möminlərə etdiklərinə şahid olduqları halda, odunla yandırılan xəndəklər düzəldənlər həlak olsun və lənətlənsinlər. Onlar möminlərə yalnız möminlərin Uca və Tərifəlayiq Allaha iman gətirdikləri üçün işgəncə verirlər”. -S. Əlburuc 4-8-. O dedi: “Uşaq dəfn edilib”. Deyilənə görə, o, Ömər ibn Xəttabın dövründə qəbiristanlıqdan öldürülərkən barmaqlarını alnına qoyduğu kimi çıxarılıb. Əbu İsa dedi ki, bu, həsən ğərib hədisdir.