Hadith Representative
Makan dan minum hingga ibnu ummi maktum mengumandangkan adzan subuh
Imam Tirmidzi : 187حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ فَكُلُوا وَاشْرَبُوا حَتَّى تَسْمَعُوا تَأْذِينَ ابْنِ أُمِّ مَكْتُومٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَعَائِشَةَ وَأُنَيْسَةَ وَأَنَسٍ وَأَبِي ذَرٍّ وَسَمُرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْأَذَانِ بِاللَّيْلِ فَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِذَا أَذَّنَ الْمُؤَذِّنُ بِاللَّيْلِ أَجْزَأَهُ وَلَا يُعِيدُ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكٍ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِذَا أَذَّنَ بِلَيْلٍ أَعَادَ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَرَوَى حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ بِلَالًا أَذَّنَ بِلَيْلٍ فَأَمَرَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُنَادِيَ إِنَّ الْعَبْدَ نَامَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَالصَّحِيحُ مَا رَوَى عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ وَغَيْرُهُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ فَكُلُوا وَاشْرَبُوا حَتَّى يُؤَذِّنَ ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ وَرَوَى عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي رَوَّادٍ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ مُؤَذِّنًا لِعُمَرَ أَذَّنَ بِلَيْلٍ فَأَمَرَهُ عُمَرُ أَنْ يُعِيدَ الْأَذَانَ وَهَذَا لَا يَصِحُّ أَيْضًا لِأَنَّهُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عُمَرَ مُنْقَطِعٌ وَلَعَلَّ حَمَّادَ بْنَ سَلَمَةَ أَرَادَ هَذَا الْحَدِيثَ وَالصَّحِيحُ رِوَايَةُ عُبَيْدِ اللَّهِ وَغَيْرِ وَاحِدٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَالزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَلَوْ كَانَ حَدِيثُ حَمَّادٍ صَحِيحًا لَمْ يَكُنْ لِهَذَا الْحَدِيثِ مَعْنًى إِذْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ فَإِنَّمَا أَمَرَهُمْ فِيمَا يُسْتَقْبَلُ و قَالَ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ وَلَوْ أَنَّهُ أَمَرَهُ بِإِعَادَةِ الْأَذَانِ حِينَ أَذَّنَ قَبْلَ طُلُوعِ الْفَجْرِ لَمْ يَقُلْ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ حَدِيثُ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَأَخْطَأَ فِيهِ حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ
qalilna [Qutaibah] qal; qalilna [Al Laits] mingħand [Ibn Shihab] mingħand [Salim] mingħand [missieru] li l-Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam qal: 'Tabilħaqq, meta s-sejħa għat-talb issir bil-lejl, għandek tkompli tiekol u tixrob sakemm tisma' s-sejħa ta' Ibn Ummi Maktum għat-talb'. Abu Isa qal; 'F'dan il-kapitlu hemm ukoll storja minn Ibn Mas'ud, 'Aisyah, Unaisah, Anas, Abu Dzar u Samrah'. Abu Isa qal; 'Il-hadith ta' Ibn Umar huwa hasan awtentiku. U l-istudjużi ma qablux dwar is-sejħa għat-talb bil-lejl. Xi wħud minnhom qalu, 'Jekk mu'ezzin jagħmel is-sejħa għat-talb bil-lejl allura dan huwa biżżejjed u m'hemmx bżonn li tiġi ripetuta'. Din l-opinjoni ttieħdet minn Malik, bin Al Mubarak, Ahmad u Ishaq. Sadanittant, xi studjużi oħra qalu, 'Jekk jagħmel is-sejħa għat-talb bil-lejl, irid jirrepetiha'. Din l-opinjoni ttieħdet minn Sufyan Ats Tsauri. Hammad bin Salamah irrakkonta minn Ayyub, minn Nafi' minn Ibn Umar li Bilal darba ta s-sejħa għat-talb bil-lejl, għalhekk il-Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam ordnalu jgħid, 'Tabilħaqq, qaddej raqad'. Abu Isa qal; 'Dan il-hadith mhuwiex preċiż. Imma dak li hu awtentiku huwa l-hadith irrakkontat minn [Ubaidullah bin Umar] u barra minn hekk minn [Nafi'] minn [Ibn Umar] li l-Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam qal; 'Tabilħaqq, Bilal isejjaħ għat-talb bil-lejl, għalhekk għandek tibqa' tiekol u tixrob sakemm tisma' s-sejħa ta' Ibn Ummi Maktum għat-talb'. Ġie rrakkontat ukoll li Abdul Aziz bin Abu Rawwad minn Nafi', li s-sejja' Umar darba ta s-sejħa għat-talb bil-lejl, għalhekk ordnalu jirrepetiha, imma dan il-hadith ukoll huwa invalidu. Għax bejn Nafi' u Umar is-sanad kien miksur. Forsi Hammad bin Salamah ried dan il-hadith. Il-verità hija l-hadith irrakkontat minn Ubaidullah u oħrajn minn Nafi' minn Ibn Umar, u Az Zuhri minn Salim bin Umar, li l-Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam qal: 'Tabilħaqq, Bilal isejjaħ għat-talb fi żmien meta jkun għadu billejl'. Abu Isa qal; 'Jekk il-hadith irrakkontat minn Hammad huwa awtentiku, naturalment dan il-hadith m'għandu l-ebda tifsira. Għaliex Rasulullah sallallaahu 'alaihi wasallam qal: 'Tabilħaqq, Bilal Adhan ikun għadu billejl,' huwa ordna lill-kumpanji biex xi ħaġa tiġi. U qal: 'Tabilħaqq, Bilal isejjaħ għat-talb meta jkun għadu billejl,' kieku ordna li tirrepeti s-sejħa għat-talb meta s-sejħa għat-talb tkun saret qabel is-sebħ, il-Profeta ma kienx ikun qal: 'Tabilħaqq, Bilal isejjaħ għat-talb meta jkun għadu billejl'. Ali bin Al Madini qal; "Il-hadith ta' Hammad bin Salamah minn Ayyub, minn Nafi", minn Ibn Umar mill-Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam mhuwiex preċiż, u Hammad bin Salamah għamel żbalji fih".