Hadith Representative
Makan dan minum hingga ibnu ummi maktum mengumandangkan adzan subuh
Imam Tirmidzi : 187حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ فَكُلُوا وَاشْرَبُوا حَتَّى تَسْمَعُوا تَأْذِينَ ابْنِ أُمِّ مَكْتُومٍقَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَاب عَنْ ابْنِ مَسْعُودٍ وَعَائِشَةَ وَأُنَيْسَةَ وَأَنَسٍ وَأَبِي ذَرٍّ وَسَمُرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَدْ اخْتَلَفَ أَهْلُ الْعِلْمِ فِي الْأَذَانِ بِاللَّيْلِ فَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِذَا أَذَّنَ الْمُؤَذِّنُ بِاللَّيْلِ أَجْزَأَهُ وَلَا يُعِيدُ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكٍ وَابْنِ الْمُبَارَكِ وَالشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ و قَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ إِذَا أَذَّنَ بِلَيْلٍ أَعَادَ وَبِهِ يَقُولُ سُفْيَانُ الثَّوْرِيُّ وَرَوَى حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ بِلَالًا أَذَّنَ بِلَيْلٍ فَأَمَرَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُنَادِيَ إِنَّ الْعَبْدَ نَامَ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَالصَّحِيحُ مَا رَوَى عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ وَغَيْرُهُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ فَكُلُوا وَاشْرَبُوا حَتَّى يُؤَذِّنَ ابْنُ أُمِّ مَكْتُومٍ وَرَوَى عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ أَبِي رَوَّادٍ عَنْ نَافِعٍ أَنَّ مُؤَذِّنًا لِعُمَرَ أَذَّنَ بِلَيْلٍ فَأَمَرَهُ عُمَرُ أَنْ يُعِيدَ الْأَذَانَ وَهَذَا لَا يَصِحُّ أَيْضًا لِأَنَّهُ عَنْ نَافِعٍ عَنْ عُمَرَ مُنْقَطِعٌ وَلَعَلَّ حَمَّادَ بْنَ سَلَمَةَ أَرَادَ هَذَا الْحَدِيثَ وَالصَّحِيحُ رِوَايَةُ عُبَيْدِ اللَّهِ وَغَيْرِ وَاحِدٍ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ وَالزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ قَالَ أَبُو عِيسَى وَلَوْ كَانَ حَدِيثُ حَمَّادٍ صَحِيحًا لَمْ يَكُنْ لِهَذَا الْحَدِيثِ مَعْنًى إِذْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ فَإِنَّمَا أَمَرَهُمْ فِيمَا يُسْتَقْبَلُ و قَالَ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ وَلَوْ أَنَّهُ أَمَرَهُ بِإِعَادَةِ الْأَذَانِ حِينَ أَذَّنَ قَبْلَ طُلُوعِ الْفَجْرِ لَمْ يَقُلْ إِنَّ بِلَالًا يُؤَذِّنُ بِلَيْلٍ قَالَ عَلِيُّ بْنُ الْمَدِينِيِّ حَدِيثُ حَمَّادِ بْنِ سَلَمَةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرُ مَحْفُوظٍ وَأَخْطَأَ فِيهِ حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ
atwebele ukuti [Kutaba] atile; atile: ‘Mu cine cine, ilyo ukubilisha kwa kupepa kwacitwa ubushiku, mufwile ukutwalilila ukulya no kunwa ukufikila mwaumfwa ukubilisha kwa kwa Ibn Ummi Maktum ku kupepa’. Abu Isa atile; 'Muli ici cipande muli na kabili ilyashi lya kale ukufuma kuli Ibn Mas'ud, 'Aisyah, Unaisa, Anas, Abu Dzar na Samra'.' Abu Isa atile; 'Hadith wa kwa Ibn Umar ni hasan uwa cine cine. Kabili abasambilila tabasuminishenye pa lwa kwita abantu ku mapepo ubushiku. Bamo pali bene batile, ‘Nga ca kuti mu’ezzin apeela ukubilisha kwa kupepa ubushiku ninshi ico calinga kabili takuli ukukabila ukubwekeshapo’. Iyi mimwene yasendelwe kuli Malik, Bin Al Mubarak, Ahmad na Ishaq. Pali ilya nshita, abasambilila bambi batile, ‘Nga ca kuti acita ukubilisha kwa kupepa ubushiku, afwile ukubwekeshapo’. Uku kutontonkanya kwapokelelwe kuli Sufyan Ats Tsauri. Hammad bin Salama alondolwele ukufuma kuli Ayyub, ukufuma kuli Nafi’ ukufuma kuli Ibn Umar ukuti Bilal inshita imo apeele ukubilisha kwa kupepa ubushiku, eico Kasesema amukonkomeshe ukulanda ukuti, ‘Mu cine cine, umubomfi alaala’. Abu Isa atile; ‘Iyi hadith tayalungama. Lelo ica cine ni hadith iyalondolwelwe na [Ubaidullah bin Umar] kabili ukucila pali iyo ukufuma kuli [Nafi’] ukufuma kuli [Ibn Umar] ukuti Kasesema saw atile; 'Mu cine cine, Bilal alaita ku kupepa ubushiku, eico mufwile ukutwalilila ukulya no kunwa ukufikila mwaumfwa ukubilisha kwa kwa Ibn Ummi Maktum ku kupepa'. Kabili calilandwa ukuti Abdul Aziz bin Abu Rawwad ukufuma ku Nafi’, ukuti uwa kwita Umar inshita imo apeele ukubilisha kwa kupepa ubushiku, e co amukonkomeshe ukubwekeshapo, lelo iyi hadith na yo tayabomba. Pantu pa kati ka Nafi’ na Umar, sanad yaliponenwe. Napamo Hamati alefwaya iyi hadishi. Icine ca kuti hadith yalandwa na Ubaidullah na bambi ukufuma kuli Nafi’ ukufuma kuli Ibn Umar, na Az Zuhri ukufuma kuli Salim bin Umar, ukuti Kasesema atile: ‘Mu cine cine, Bilal aita ku kupepa pa nshita ilyo kwacili ubushiku’. Abu Isa atile; 'Nga ca kuti hadishi iyalondolwelwe kuli Hammad ya cine, mu cine cine iyi hadishi tayakwata ubupilibulo.' Pa mulandu wa kuti, umukalamba wa cikomo atile: ‘Mu cine cine, Bilal Adhan acili ubushiku,’ alandile kuli banankwe ukuti bamone ifya kucita. Kabili atile: ‘Mu cine cine, Bilal aita ku kupepa ilyo kwacili ubushiku,’ nga ca kuti alandile ukubwekeshapo ukubilisha ku kupepa ilyo ukubilisha kwa kupepa kwacitilwe ilyo akasuba takalatula, Kasesema nga talandile ukuti: ‘Mu cine cine, Bilal aita ku kupepa ilyo kwacili ubushiku’. Ali Bin Al Madini atile; 'Icitabo ca kwa Hamad bin Salama ukufuma kuli Ayyub, ukufuma kuli Nafi', ukufuma kuli Ibn Umar ukufuma kuli Kasesema tacili ica cine, kabili Hamad bin Salama alubwile muli ci'.