Hadith Representative
Tidak boleh meninggalkan sa’i bagi yang berhaji atau berumroh
Imam Tirmidzi : 2891حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ قَال سَمِعْتُ الزُّهْرِيَّ يُحَدِّثُ عَنْ عُرْوَةَ قَالَ قُلْتُ لِعَائِشَةَ مَا أَرَى عَلَى أَحَدٍ لَمْ يَطُفْ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ شَيْئًا وَمَا أُبَالِي أَنْ لَا أَطُوفَ بَيْنَهُمَا فَقَالَتْ بِئْسَ مَا قُلْتَ يَا ابْنَ أُخْتِي طَافَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَطَافَ الْمُسْلِمُونَ وَإِنَّمَا كَانَ مَنْ أَهَلَّ لِمَنَاةَ الطَّاغِيَةِ الَّتِي بِالْمُشَلَّلِ لَا يَطُوفُونَ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى { فَمَنْ حَجَّ الْبَيْتَ أَوْ اعْتَمَرَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِ أَنْ يَطَّوَّفَ بِهِمَا } وَلَوْ كَانَتْ كَمَا تَقُولُ لَكَانَتْ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِ أَنْ لَا يَطَّوَّفَ بِهِمَا قَالَ الزُّهْرِيُّ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِأَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ فَأَعْجَبَهُ ذَلِكَ وَقَالَ إِنَّ هَذَا الْعِلْمُ وَلَقَدْ سَمِعْتُ رِجَالًا مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ يَقُولُونَ إِنَّمَا كَانَ مَنْ لَا يَطُوفُ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ مِنْ الْعَرَبِ يَقُولُونَ إِنَّ طَوَافَنَا بَيْنَ هَذَيْنِ الْحَجَرَيْنِ مِنْ أَمْرِ الْجَاهِلِيَّةِ وَقَالَ آخَرُونَ مِنْ الْأَنْصَارِ إِنَّمَا أُمِرْنَا بِالطَّوَافِ بِالْبَيْتِ وَلَمْ نُؤْمَرْ بِهِ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى { إِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِنْ شَعَائِرِ اللَّهِ } قَالَ أَبُو بَكْرِ بْنُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ فَأُرَاهَا قَدْ نَزَلَتْ فِي هَؤُلَاءِ وَهَؤُلَاءِ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ
نے دسیا اے [ابن ابو عمر] نے دسیا اے [سفیان] اس نے فرمایا؛ میں [عز زہری] نوں [عروہ] توں دسدیاں سُنیا اوہنے آکھیا؛ میں [عائشہ] نوں آکھیا؛ 'میرے خیال وچ جو شخص شفا تے مروہ دے درمیان سائی نئيں کردا اوہ کچھ برداشت نئيں کردا اے تے مینوں دونے دے درمیان سائی نہ کرنے دی کوئی پرواہ نئيں اے۔ عیسیٰ نے جواب دتا؛ 'ایہہ بہت بھیڑا اے جو تُسی آکھدے او میرے بھتیجے، رسول اللہ شللہ علیہ وآلہ وسلم نے سائی کیتی اے تے نالے مسلماناں نے وی، حقیقت چ اوہ لوک جیہڑے منات لئی تلبیہ کردے نیں مسائلل چ تغوت - مکہ تے مدینہ دے وچکار اوہ تھاں جتھے پانی بہوں زیادہ اے - اوہ لوک نیں جہڑے شفا تے مرواہ دے وچکار سعی نئیں کردے۔ اس دے بعد اللہ طبرکہ و تعالی نے ایہ آیت نازل کيتی: لہٰذا جو شخص وی بیت اللہ دا حج کرے یا عمرہ ادا کرے، دونے دے درمیان سائی دی ادا کرنے وچ اس دے لئی کوئی گناہ نئيں اے۔ س البقرہ: 158. جے ایہ انج اے جیویں تسی کہندے او، تے یقیناً آیت ایہ ہووے گی: 'فیر اوہدے لئی کوئی گناہ نئیں کہ اوہ دوناں دے وچکار سائی نہ کرے'۔ از زہری آکھیا؛ میں ابو بکر بن عبدالرحمن بن الحارث بن حسیام توں اس گل دا تذکرہ کیتا، بظاہر اس گل نے انہاں نوں حیران کردتا، انہاں نے کہیا؛ 'ایہہ سائنس اے، تے میں کجھ ودواناں نوں کہندے سنیا اے؛ 'عرب حلقیاں توں شفا تے مروہ دے وچکار متفق نہ ہون والے کہندے نیں کہ ساڈا طواف شفا تے مروہ دے وچکار جہالت دا معاملہ اے'۔ جد کہ دوجے، انصار توں آکھیا؛ 'سانوں صرف بیت اللہ وچ طواف کرن دا حکم دتا گیا سی تے سانوں شفا تے مروه دے درمیان طواف کرنے دا حکم نئيں سی فیر اللہ تعالیٰ نے ایہ آیت نازل کيتی: بے شک شفاء تے مروہ اللہ دے سیار دا حصہ نيں'۔ ق س البقرہ: 158. ابو بکر بن عبد الرحمن نے فرمایا؛ 'میرے خیال وچ ایہ آیت انہاں تے انہاں دے بارے وچ نازل ہوئی'۔ ابو عیسیٰ نے کہیا؛ ایہ حدیث صحیح اے ۔