- Haji dan Umrah Maqam Ibrahim Nabi membaca surat Al-Kafirun dan Al-Ikhlas pada dua rakaat thawaf di belakang Maqam Ibrahim

Nabi membaca surat Al-Kafirun dan Al-Ikhlas pada dua rakaat thawaf di belakang Maqam Ibrahim

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَإِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ حَاتِمٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ حَدَّثَنَا حَاتِمُ بْنُ إِسْمَعِيلَ الْمَدَنِيُّ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ دَخَلْنَا عَلَى جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ فَسَأَلَ عَنْ الْقَوْمِ حَتَّى انْتَهَى إِلَيَّ فَقُلْتُ أَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ فَأَهْوَى بِيَدِهِ إِلَى رَأْسِي فَنَزَعَ زِرِّي الْأَعْلَى ثُمَّ نَزَعَ زِرِّي الْأَسْفَلَ ثُمَّ وَضَعَ كَفَّهُ بَيْنَ ثَدْيَيَّ وَأَنَا يَوْمَئِذٍ غُلَامٌ شَابٌّ فَقَالَ مَرْحَبًا بِكَ يَا ابْنَ أَخِي سَلْ عَمَّا شِئْتَ فَسَأَلْتُهُ وَهُوَ أَعْمَى وَحَضَرَ وَقْتُ الصَّلَاةِ فَقَامَ فِي نِسَاجَةٍ مُلْتَحِفًا بِهَا كُلَّمَا وَضَعَهَا عَلَى مَنْكِبِهِ رَجَعَ طَرَفَاهَا إِلَيْهِ مِنْ صِغَرِهَا وَرِدَاؤُهُ إِلَى جَنْبِهِ عَلَى الْمِشْجَبِ فَصَلَّى بِنَا فَقُلْتُ أَخْبِرْنِي عَنْ حَجَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ بِيَدِهِ فَعَقَدَ تِسْعًا فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَكَثَ تِسْعَ سِنِينَ لَمْ يَحُجَّ ثُمَّ أَذَّنَ فِي النَّاسِ فِي الْعَاشِرَةِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَاجٌّ فَقَدِمَ الْمَدِينَةَ بَشَرٌ كَثِيرٌ كُلُّهُمْ يَلْتَمِسُ أَنْ يَأْتَمَّ بِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَيَعْمَلَ مِثْلَ عَمَلِهِ فَخَرَجْنَا مَعَهُ حَتَّى أَتَيْنَا ذَا الْحُلَيْفَةِ فَوَلَدَتْ أَسْمَاءُ بِنْتُ عُمَيْسٍ مُحَمَّدَ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَرْسَلَتْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَيْفَ أَصْنَعُ قَالَ اغْتَسِلِي وَاسْتَثْفِرِي بِثَوْبٍ وَأَحْرِمِي فَصَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الْمَسْجِدِ ثُمَّ رَكِبَ الْقَصْوَاءَ حَتَّى إِذَا اسْتَوَتْ بِهِ نَاقَتُهُ عَلَى الْبَيْدَاءِ نَظَرْتُ إِلَى مَدِّ بَصَرِي بَيْنَ يَدَيْهِ مِنْ رَاكِبٍ وَمَاشٍ وَعَنْ يَمِينِهِ مِثْلَ ذَلِكَ وَعَنْ يَسَارِهِ مِثْلَ ذَلِكَ وَمِنْ خَلْفِهِ مِثْلَ ذَلِكَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ أَظْهُرِنَا وَعَلَيْهِ يَنْزِلُ الْقُرْآنُ وَهُوَ يَعْرِفُ تَأْوِيلَهُ وَمَا عَمِلَ بِهِ مِنْ شَيْءٍ عَمِلْنَا بِهِ فَأَهَلَّ بِالتَّوْحِيدِ لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ لَبَّيْكَ لَا شَرِيكَ لَكَ لَبَّيْكَ إِنَّ الْحَمْدَ وَالنِّعْمَةَ لَكَ وَالْمُلْكَ لَا شَرِيكَ لَكَ وَأَهَلَّ النَّاسُ بِهَذَا الَّذِي يُهِلُّونَ بِهِ فَلَمْ يَرُدَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْهِمْ شَيْئًا مِنْهُ وَلَزِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَلْبِيَتَهُ قَالَ جَابِرٌ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ لَسْنَا نَنْوِي إِلَّا الْحَجَّ لَسْنَا نَعْرِفُ الْعُمْرَةَ حَتَّى إِذَا أَتَيْنَا الْبَيْتَ مَعَهُ اسْتَلَمَ الرُّكْنَ فَرَمَلَ ثَلَاثًا وَمَشَى أَرْبَعًا ثُمَّ نَفَذَ إِلَى مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلَام فَقَرَأَ { وَاتَّخِذُوا مِنْ مَقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى } فَجَعَلَ الْمَقَامَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْبَيْتِ فَكَانَ أَبِي يَقُولُ وَلَا أَعْلَمُهُ ذَكَرَهُ إِلَّا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَقْرَأُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ وَقُلْ يَا أَيُّهَا الْكَافِرُونَ ثُمَّ رَجَعَ إِلَى الرُّكْنِ فَاسْتَلَمَهُ ثُمَّ خَرَجَ مِنْ الْبَابِ إِلَى الصَّفَا فَلَمَّا دَنَا مِنْ الصَّفَا قَرَأَ { إِنَّ الصَّفَا والْمَرْوَةَ مِنْ شَعَائِرِ اللَّهِ } أَبْدَأُ بِمَا بَدَأَ اللَّهُ بِهِ فَبَدَأَ بِالصَّفَا فَرَقِيَ عَلَيْهِ حَتَّى رَأَى الْبَيْتَ فَاسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةَ فَوَحَّدَ اللَّهَ وَكَبَّرَهُ وَقَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ أَنْجَزَ وَعْدَهُ وَنَصَرَ عَبْدَهُ وَهَزَمَ الْأَحْزَابَ وَحْدَهُ ثُمَّ دَعَا بَيْنَ ذَلِكَ قَالَ مِثْلَ هَذَا ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ نَزَلَ إِلَى الْمَرْوَةِ حَتَّى إِذَا انْصَبَّتْ قَدَمَاهُ فِي بَطْنِ الْوَادِي سَعَى حَتَّى إِذَا صَعِدَتَا مَشَى حَتَّى أَتَى الْمَرْوَةَ فَفَعَلَ عَلَى الْمَرْوَةِ كَمَا فَعَلَ عَلَى الصَّفَا حَتَّى إِذَا كَانَ آخِرُ طَوَافِهِ عَلَى الْمَرْوَةِ فَقَالَ لَوْ أَنِّي اسْتَقْبَلْتُ مِنْ أَمْرِي مَا اسْتَدْبَرْتُ لَمْ أَسُقْ الْهَدْيَ وَجَعَلْتُهَا عُمْرَةً فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ لَيْسَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيَحِلَّ وَلْيَجْعَلْهَا عُمْرَةً فَقَامَ سُرَاقَةُ بْنُ مَالِكِ بْنِ جُعْشُمٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلِعَامِنَا هَذَا أَمْ لِأَبَدٍ فَشَبَّكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَصَابِعَهُ وَاحِدَةً فِي الْأُخْرَى وَقَالَ دَخَلَتْ الْعُمْرَةُ فِي الْحَجِّ مَرَّتَيْنِ لَا بَلْ لِأَبَدٍ أَبَدٍ وَقَدِمَ عَلِيٌّ مِنْ الْيَمَنِ بِبُدْنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَجَدَ فَاطِمَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا مِمَّنْ حَلَّ وَلَبِسَتْ ثِيَابًا صَبِيغًا وَاكْتَحَلَتْ فَأَنْكَرَ ذَلِكَ عَلَيْهَا فَقَالَتْ إِنَّ أَبِي أَمَرَنِي بِهَذَا قَالَ فَكَانَ عَلِيٌّ يَقُولُ بِالْعِرَاقِ فَذَهَبْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مُحَرِّشًا عَلَى فَاطِمَةَ لِلَّذِي صَنَعَتْ مُسْتَفْتِيًا لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِيمَا ذَكَرَتْ عَنْهُ فَأَخْبَرْتُهُ أَنِّي أَنْكَرْتُ ذَلِكَ عَلَيْهَا فَقَالَ صَدَقَتْ صَدَقَتْ مَاذَا قُلْتَ حِينَ فَرَضْتَ الْحَجَّ قَالَ قُلْتُ اللَّهُمَّ إِنِّي أُهِلُّ بِمَا أَهَلَّ بِهِ رَسُولُكَ قَالَ فَإِنَّ مَعِيَ الْهَدْيَ فَلَا تَحِلُّ قَالَ فَكَانَ جَمَاعَةُ الْهَدْيِ الَّذِي قَدِمَ بِهِ عَلِيٌّ مِنْ الْيَمَنِ وَالَّذِي أَتَى بِهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِائَةً قَالَ فَحَلَّ النَّاسُ كُلُّهُمْ وَقَصَّرُوا إِلَّا النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَمَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ التَّرْوِيَةِ تَوَجَّهُوا إِلَى مِنًى فَأَهَلُّوا بِالْحَجِّ وَرَكِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَصَلَّى بِهَا الظُّهْرَ وَالْعَصْرَ وَالْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ وَالْفَجْرَ ثُمَّ مَكَثَ قَلِيلًا حَتَّى طَلَعَتْ الشَّمْسُ وَأَمَرَ بِقُبَّةٍ مِنْ شَعَرٍ تُضْرَبُ لَهُ بِنَمِرَةَ فَسَارَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا تَشُكُّ قُرَيْشٌ إِلَّا أَنَّهُ وَاقِفٌ عِنْدَ الْمَشْعَرِ الْحَرَامِ كَمَا كَانَتْ قُرَيْشٌ تَصْنَعُ فِي الْجَاهِلِيَّةِ فَأَجَازَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَتَى عَرَفَةَ فَوَجَدَ الْقُبَّةَ قَدْ ضُرِبَتْ لَهُ بِنَمِرَةَ فَنَزَلَ بِهَا حَتَّى إِذَا زَاغَتْ الشَّمْسُ أَمَرَ بِالْقَصْوَاءِ فَرُحِلَتْ لَهُ فَأَتَى بَطْنَ الْوَادِي فَخَطَبَ النَّاسَ وَقَالَ إِنَّ دِمَاءَكُمْ وَأَمْوَالَكُمْ حَرَامٌ عَلَيْكُمْ كَحُرْمَةِ يَوْمِكُمْ هَذَا فِي شَهْرِكُمْ هَذَا فِي بَلَدِكُمْ هَذَا أَلَا كُلُّ شَيْءٍ مِنْ أَمْرِ الْجَاهِلِيَّةِ تَحْتَ قَدَمَيَّ مَوْضُوعٌ وَدِمَاءُ الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعَةٌ وَإِنَّ أَوَّلَ دَمٍ أَضَعُ مِنْ دِمَائِنَا دَمُ ابْنِ رَبِيعَةَ بْنِ الْحَارِثِ كَانَ مُسْتَرْضِعًا فِي بَنِي سَعْدٍ فَقَتَلَتْهُ هُذَيْلٌ وَرِبَا الْجَاهِلِيَّةِ مَوْضُوعٌ وَأَوَّلُ رِبًا أَضَعُ رِبَانَا رِبَا عَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَإِنَّهُ مَوْضُوعٌ كُلُّهُ فَاتَّقُوا اللَّهَ فِي النِّسَاءِ فَإِنَّكُمْ أَخَذْتُمُوهُنَّ بِأَمَانِ اللَّهِ وَاسْتَحْلَلْتُمْ فُرُوجَهُنَّ بِكَلِمَةِ اللَّهِ وَلَكُمْ عَلَيْهِنَّ أَنْ لَا يُوطِئْنَ فُرُشَكُمْ أَحَدًا تَكْرَهُونَهُ فَإِنْ فَعَلْنَ ذَلِكَ فَاضْرِبُوهُنَّ ضَرْبًا غَيْرَ مُبَرِّحٍ وَلَهُنَّ عَلَيْكُمْ رِزْقُهُنَّ وَكِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ وَقَدْ تَرَكْتُ فِيكُمْ مَا لَنْ تَضِلُّوا بَعْدَهُ إِنْ اعْتَصَمْتُمْ بِهِ كِتَابُ اللَّهِ وَأَنْتُمْ تُسْأَلُونَ عَنِّي فَمَا أَنْتُمْ قَائِلُونَ قَالُوا نَشْهَدُ أَنَّكَ قَدْ بَلَّغْتَ وَأَدَّيْتَ وَنَصَحْتَ فَقَالَ بِإِصْبَعِهِ السَّبَّابَةِ يَرْفَعُهَا إِلَى السَّمَاءِ وَيَنْكُتُهَا إِلَى النَّاسِ اللَّهُمَّ اشْهَدْ اللَّهُمَّ اشْهَدْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ أَذَّنَ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى الظُّهْرَ ثُمَّ أَقَامَ فَصَلَّى الْعَصْرَ وَلَمْ يُصَلِّ بَيْنَهُمَا شَيْئًا ثُمَّ رَكِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى أَتَى الْمَوْقِفَ فَجَعَلَ بَطْنَ نَاقَتِهِ الْقَصْوَاءِ إِلَى الصَّخَرَاتِ وَجَعَلَ حَبْلَ الْمُشَاةِ بَيْنَ يَدَيْهِ وَاسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةَ فَلَمْ يَزَلْ وَاقِفًا حَتَّى غَرَبَتْ الشَّمْسُ وَذَهَبَتْ الصُّفْرَةُ قَلِيلًا حَتَّى غَابَ الْقُرْصُ وَأَرْدَفَ أُسَامَةَ خَلْفَهُ وَدَفَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَقَدْ شَنَقَ لِلْقَصْوَاءِ الزِّمَامَ حَتَّى إِنَّ رَأْسَهَا لَيُصِيبُ مَوْرِكَ رَحْلِهِ وَيَقُولُ بِيَدِهِ الْيُمْنَى أَيُّهَا النَّاسُ السَّكِينَةَ السَّكِينَةَ كُلَّمَا أَتَى حَبْلًا مِنْ الْحِبَالِ أَرْخَى لَهَا قَلِيلًا حَتَّى تَصْعَدَ حَتَّى أَتَى الْمُزْدَلِفَةَ فَصَلَّى بِهَا الْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ بِأَذَانٍ وَاحِدٍ وَإِقَامَتَيْنِ وَلَمْ يُسَبِّحْ بَيْنَهُمَا شَيْئًا ثُمَّ اضْطَجَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى طَلَعَ الْفَجْرُ وَصَلَّى الْفَجْرَ حِينَ تَبَيَّنَ لَهُ الصُّبْحُ بِأَذَانٍ وَإِقَامَةٍ ثُمَّ رَكِبَ الْقَصْوَاءَ حَتَّى أَتَى الْمَشْعَرَ الْحَرَامَ فَاسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةَ فَدَعَاهُ وَكَبَّرَهُ وَهَلَّلَهُ وَوَحَّدَهُ فَلَمْ يَزَلْ وَاقِفًا حَتَّى أَسْفَرَ جِدًّا فَدَفَعَ قَبْلَ أَنْ تَطْلُعَ الشَّمْسُ وَأَرْدَفَ الْفَضْلَ بْنَ عَبَّاسٍ وَكَانَ رَجُلًا حَسَنَ الشَّعْرِ أَبْيَضَ وَسِيمًا فَلَمَّا دَفَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْ

Беҙгә [Әбү Бәкер бин Әбү Сәйәбәгә] һәм [Исхаҡ бин Ибраһимға] [Хатимдан] бөтә нәмәне һөйләп, - [Әбү Бәкер] әйтте- Беҙгә [Хәтим бин Исмәғил Әл-Мәҙәниҙән] [Джәғфәр бин Мөхәммәттән] [атаһынан] һөйләп бирҙе; Беҙ [Джәбир бин Абдулланың] өйөнә килдек, шунан ул беҙҙән берәм-берәм исемдәребеҙҙе һораны. Сират еткәс, исемемде Мөхәммәт бин Али бин Хөсәйен тип әйттем. Шунан рубашкамдың өҫкө һәм аҫҡы төймәләрен асты. Шунан ике күкрәгем араһына аламаһын ҡуйҙы. Ул ваҡытта мин әле бәләкәй инем. Шунан: «Рәхим ит, ағайымдың улы, нимә һорағың килә, шуны һора», — тигән. Шуға мин унан һораным. Ул һуҡыр булып киткән ине. Намаҙ ваҡыты еткәс, һәр ваҡыт үҙе менән йөрөткән намаҙлыҡ өҫтөнә баҫты. Намаҙлыҡты елкәһенә һалған һайын, намаҙлыҡтың ни тиклем бәләкәй булыуы арҡаһында, ситтәре гел уға йәбешә торғайны. Мин унан: «Аллаһ Рәсүле ғәләйһис-сәләм хажды нисек ҡылғанын һөйләгеҙ әле», – тип һораным. Шунан туғыҙ бармағын тотоп ҡул ымдары менән һөйләне. Ул әйтте; Ул Мәҙинәлә туғыҙ йыл йәшәй, әммә хаж ҡылып өлгөрмәгән. Шунан унынсы йылда хажға барасағын белдерә. Шул арҡала кешеләр Мәҙинәгә өйөр-өйөр булып килә, Пәйғәмбәребеҙгә ҡушылып, уның ғәмәлдәре кеүек изге ғәмәлдәр ҡылырға теләйҙәр. Шунан уның менән бергә барҙыҡ. Зөлхөләйфәгә килеп еткәс, Әсмә бинт Хөмәйс уның улы Мөхәммәт бин Әбү Бәкерҙе тыуҙыра. Ул пәйғәмбәребеҙҙән һорарға бойорҙо, нимә эшләргә кәрәк - бала табыу арҡаһында -. Шуға күрә ул: «Душҡа инеп, гигиена салфеткаңды ҡуллан», — тигән. Шунан һуң тағы ла ихрам кейемдәреңде кей». Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһи вәсалләм Зөлһүләйфә мәсетендә ике рәҡәғәт намаҙ уҡыны, шунан Ҡашва тигән дөйәһенә менде. Байҙа`ға килеп еткәс, тирә-яғыма ҡараным, күпме кеше уны оҙатып, атланып, йәйәүләп, ике яҡтан да, арттан да йөрөй. Шул ваҡытта Ҡөрьән -вәхи- төштө, унда пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм уның мәғәнәһен аңланы, атап әйткәндә, беҙ үтәргә тейешле ғәмәлдәр өсөн күрһәтмәләр булараҡ. Шунан талбиә уҡып ҡысҡырҙы: «ЛӘББӘЙКӘ АЛЛАХӨММӘ ЛӘББӘЙКӘ ЛӘББӘЙКӘ ЛӘӘ СӘРИИКӘ ЛӘКӘ ЛӘББӘЙКӘ ИННАЛХӘМДӘ ВАН НИ'МАТА ЛАҠА ВАЛМУЛКУ ЛАА СӘРИИКӘ ЛӘКӘ -Мин Һинең бойороҡтарыңа буйһонам, йә Аллаһ, мин бойһонам, мин обей. Һинең өсөн тиңдәш юҡ, бойороҡтарыңды үтәйем; Ысынлап та, маҡтау һәм рәхмәт Һинең, батшалыҡ кеүек, Һинең партнерҙарың юҡ, мин Һинең бойороҡтарыңа буйһонам-'. Шуға күрә күптәрҙең дә Пәйғәмбәребеҙҙең талбиәһе кеүек тәлибиәләре бар. Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм уларҙы уҡыуҙан тыймаған, ысынында улар уны өҙлөкһөҙ уҡыған. Ниәтебеҙ хаж ҡылыу ғына, ә ғөмрә хаҡында әлегә белмәйбеҙ. Бәйтуллаға килеп еткәс, уның бер мөйөшөн үбеп -хәжәр Әсүәд-, шунан өс тапҡыр йүгереп, дүрт тапҡыр ғәҙәти йөрөп, тәүәф эшләне. Артабан Мәкәмгә табан дауам итте. Ибраһим Ғәләйес Сәләм, шунан һуң ул аят уҡыны: «Ибраһим станцияһын намаҙ урыны итегеҙ..». -Әл-Баҡара: 125-. Шунан һуң мәҡәмде Бәйтулла араһына ҡуйҙы. Шул арала атайым, пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм үҙенең доғаһында: «ҠӨЛ ҺӨВӘЛЛӘҺӘ ӘХӘҘЛ...» тип уҡыған, тине -Әл Ихлас: 1-4-. Һәм: 'ҠУЛ ЯА АЙЮХАЛ ҠААФИРУУН.'. -Әл Кафирун: 1-6-. Шунан Ғибәҙәтхана мөйөшөнә ҡайтып - Әсүәтте туҡмап - уны ла үбеп ебәрҙе. Шунан ишек аша, Шәфә янына йүнәлде. Сафа ҡалҡыулығына яҡынлашҡас, ул был аятты уҡыны: «Ысынлап та, Сафа менән Мәрүә араһындағы сәйҙәр Аллаһ дине бөйөклөгө символдарынан һанала..». -Әл Баҡара: 1589-. Шунан ул Аллаһы Тәғәләнең әмерҙәрен үтәй башлаған. Шулай итеп, ул Шәфә ҡалҡыулығына менде. Бәйтуллаһты күргәндән һуң, ул артабан Аллаһты тәүхид итеп, Уны тәсбихләп, ҡиблаға ҡарай. Ә ул уҡыны: «Л.А. Ә ИЛЛӘӘҺӘ ИЛЛӘЛӘХӘ ВАХДАҺУ ЛАА СЯРИИКА ЛӘҺУ ЛӘХҮЛ МУЛКУ ВӘ ЛӘХҮЛ ХӘМДҮ ВӘ ҺУВА ҒӘЛӘ КУЛЛИ СӘЙӘИ`ИН ҠАДИР ЛӘӘ ИЛӘЛӘҺӘ ИЛЛӘЛӘХӘ ВАХДАХУ АНЖАЗА ВАҒДАХУ ВАНАШАРА ҒАБДАХУ ВАХАЗАХДАХДАХДАБА ғибәҙәт ҡылыуы яңғыҙ, Уның партнеры юҡ, Уға батшалыҡ һәм бөтә маҡтау, шул уҡ ваҡытта Ул бөтә нәмәгә лә Ҡөҙрәтле. Үҙ вәғәҙәләрен үтәүсе, ҡолдарына ярҙам итеүсе, үҙ дошмандарын юҡ итеүсе бер Аллаһтан башҡа ғибәҙәт ҡылырға хоҡуҡлы Аллаһы Тәғәлә юҡ. Шунан доға ҡылды. Тәхлилде өс тапҡыр ҡабатларға. Шунан Мәрүәлә төштө. Үҙәнгә килеп еткәс, йүгереп китте. Ә был хәлдән һуң ҡайтып барғанда Мәрүә ҡалҡыулығына табан йүнәлде. Мәрүә ҡалҡыулығына килеп еткәс, Сафа ҡалҡыулығында эшләгәнде эшләй. Мәрүә ҡалҡыулығында сәйәһен тамамлағас: «Әгәр ҙә мин эшләгән эшемде эшләмәһәм, Һәдйәне алып килмәҫ инем һәм уны ғүмрә итмәҫ инем», — тигән. Шунан һуң Сураҡа бин Мәлик бин Джутсүм: «Эйе, Рәсүлуллаһ! Быйыл ғынамы, әллә мәңгелеккәме?» Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм икенсе ҡулының бармаҡтарын һуҙып: «Ғөмрәне хажға индерегеҙ», — тип әйтте. Ғөмрәне хажға индереү, юҡ! Хатта мәңгелеккә лә». Шул арала Йәмәндән Ғәли пәйғәмбәребеҙгә ҡорбан малдары килтереп килә. ул Фатиманы тәһәлулул кеше тип тапты; буялған кейем кейә, күҙҙәре бәйләнгән. Ғәли уны быны эшләүҙән тыя. Фатима: «Быны эшләргә атайым үҙе ҡушты», — тип яуап бирә. Али әйтте; Шуға күрә мин Фатиманың ғәмәлдәренә ҡағылышлы фәтүә һорап, пәйғәмбәребеҙгә барҙым. Мин уға быны эшләргә мин ҡамасаулағанымды аңлаттым. Ул шулай уҡ: «Фатима дөрөҫ әйтә», — тигән. Шунан: «Хаж ҡылырға теләһәгеҙ, нимә уҡыйһығыҙ?» Али әйтте; Мин яуап бирҙем: «Эй, Аллаһ, мин Һинең Рәсүлең өлгөһөндә хаж ҡылырға ниәтләйем». Шунан Али: «Әммә мин һванҡурбанды алып килдем, нисек ул?» Ул: «Тәхәлул булма», — тип яуап бирә. Джәғфәр әйтте; Ғәли Йәмәндән алып килгән һәм Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм алып килгән хәҙиәләрҙең һаны йөҙ була. Пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм һәм уның менән бергә хәҙиә алып килгән кешеләрҙән башҡа, йәмәғәттәге һәр кемдең тәһәлүлләне, ҡырынды. Тәрүиә көнө – Зөлхизә айының һигеҙенсеһе – еткәс, хаж ҡылырға Минаға баралар. Рәсүлуллаһ саллаллаһу ғәләйһис-сәләм үҙенең машинаһына ултырҙы. Унда Зөһр, Әср, Мәғриб, Ишә һәм Фәжр намаҙҙарын уҡый. Шунан ҡояш ҡалҡҡансы бер аҙ көттө; Шул арала ул тәүҙә Нәмирәгә кешеләр ебәрә, унда лагерь ҡорорға. Шул арала ҡурайштар, ғәҙәттә, наҙан халыҡ кеүек, Мәшәрил Харамға – Мөздәлифәләге бер ҡалҡыулыҡҡа – мотлаҡ туҡталырмын, тип уйлай. Тик баҡтиһәң, ул Ғәрәфәткә табан ғына дауам иткән. Нәмирәгә килеп еткәс, кешеләрҙең тирмәләр ҡороп ултырғанын күрә. Шунан шунда ял итергә туҡтаны. Ҡояш байығас, ул дөйәһе менән дауам итте. Бал ҡорттары араһына килеп еткәс, ул телмәр тота: «Ысынлап та, был көндә, ошо айҙа, был илдә һуғышыу харам булған кеүек, ҡан түгеү, яҡташыңдың мөлкәтен тартып алыу харам». Зинһар, белегеҙ, йәһилиә еҫе аңҡыған бөтә нәмә минең ҡануным буйынса бөтөрөлдө, шул иҫәптән йәһилиә осорондағы ҡан йоломдары ла. Мин тәүҙә һөртөп ташлаған ҡан йолом - Бәни Сәғәт ашатҡан, унан Хөзәйел үлтергән Ибн Рабиғә бин Харистың ҡаны. Шулай уҡ мин йәһилиә рибаһын бөтөрҙөм; Мин тәүге тапҡыр бөтөргән нәмә риба булды, уны Ғәббәс бин Ғәбдел Мотталиб билдәләгән. Ысынлап та, бөтә рибаны бөтөрәсәкмен. Шунан ҡурҡма ҡатындарҙан. Һеҙ уларҙы Аллаһтың аманаты итеп алырға мөмкин, һәм улар һеҙгә ҡағиҙәләрҙе үтәү менән хәләл Аллаһ. Шунан һуң улар өҫтөндә хоҡуҡтарығыҙ бар, атап әйткәндә, улар һеҙҙең матты башҡа кешеләргә биләргә рөхсәт итмәй. Әгәр ҙә улар хоҡуҡ боҙһа, зыянһыҙ рәүештә һуғығыҙ. Уның урынына улар һеҙҙең өҫтөгөҙҙә хоҡуҡлы. Атап әйткәндә, ризыҡ һәм тейешле кейем. Мин һеҙҙең барығыҙға ла тормошҡа юл күрһәтеүсе китап васыят итәм, әгәр ҙә һеҙ уға тоғро ҡалһағыҙ, ул Ҡөрьән. Барығыҙҙан да минең турала һораясаҡтар, нисек яуап бирерһегеҙ?» улар яуап бирҙе: «Беҙ һеҙҙең ысын мәғәнәһендә хәбәрҙе еткергәнегеҙгә, бурыстарығыҙҙы үтәгәнегеҙгә һәм беҙгә кәңәштәр биргәнегеҙгә шаһитлыҡ итәбеҙ». Шунан, күрһәткес бармағын күккә күтәреп, халыҡҡа күрһәтеп: «Эйе, Аллаһ, шаһит, йә Аллаһ, шаһит, йә Аллаһ, шаһит», — тине. Ошонан һуң намаҙға аҙан, унан ҡамат, унан һуң Жуһур намаҙын уҡый. Шунан һуң ҡабат ҡамат һәм ике арала сөннәт намаҙһыҙ Әср намаҙы. Ошонан һуң ул сәйәхәтен артабан үкүф урынына табан дауам итә. Унда барып еткәс, Ҡашуаның дөйәһе ҡаялы урында туҡтай, атлап барған кешеләр уның алдында була. Ул ҡиблаға ҡарап торҙо, ҡояш байығансы, ҡыҙыл мегафон юғалғансы торҙо. Шунан һуң, үҙе идара иткәндә, артынан Усаманы күтәреп, юлын дауам итә. Ул Ҡашва дөйәнең тиҙлеген тартты, уның башы эйәр мендәренә тейә яҙҙы. Ул ҡулы менән ымлап: «Ағайҙар, тыныс булығыҙ, тыныс булығыҙ», — тине. Берәй ҡалҡыулыҡҡа еткән һайын дөйәнең арҡанын бер аҙ бушатты, менеүе еңелерәк булһын өсөн. Мөздәлифәгә килеп еткәс, араларында бер ниндәй ҙә сөннәт намаҙҙары булмайынса, бер аҙан һәм ике ҡамат менән мәғриб һәм ишәғә намаҙҙарын уҡый. Шунан таң атҡансы йоҡланы. Фәжр ваҡыты еткәс, бер аҙан һәм бер ҡамат менән Фәжр намаҙын уҡый. Шунан Ҡасуаның дөйәһенә ултырып, юлын Мәшәрил Харамға тиклем дауам итә. Унда барып еткәс, ҡиблаға ҡарап, намаҙ уҡый, тәкбир, тәхлил уҡый һәм тәүхид хөкөмөн уҡый. Күк йөҙө һарғайғансы шунда тороп, ҡояш сығыр алдынан Фаҙлал бин Ғәббәсте күтәреп сығып китә. Фаҙлал – матур сәсле, аҡ йөҙлө кеше. Ул киткәс, халыҡ та уның менән бергә киткән. Фаҙлал уларға ҡарап торҙо, шунан пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһиссәләм ҡулдары менән битен ҡапланы. Тик Фаҙлал күрер өсөн башын икенсе яҡҡа борҙо. Рәсүлуллаһ ғәләйһис-сәләм дә икенсе ҡулы менән битен ҡапланы, Фәҙләлә ҡарашын икенсе яҡҡа йүнәлтте. Мөхәсир үҙәнлеге уртаһына килеп еткәс, дөйәһен тура Йөмрәтүл Ҡубраға киткән урта юлдан тиҙләтә. Бер ағас янындағы Джумраға килеп еткәс, һәр ырғытыуҙа тәкбир уҡығанда ете ваҡ таш ырғыта. Артабан ҡорбан салынған урынға табан дауам итте. Унда ул ҡулдары менән алтмыш өс ҡорбан малын һуйып, ҡалғанын Ғәлигә һуйырға тапшыра, йәғни ҡорбан малдарын башҡа йәмәғәт ағзалары менән бергә. Шунан һәр ҡорбан малынан бәләкәй генә киҫәк алырға ҡуша, шунан бешерергә ҡуша һәм шунан итте ашап, һурпаһын эсә. Шунан һуң ул үҙенең машинаһына ултырып, тауафҡа Бәйтуллаға юллана. Зөһр намаҙын Мәккәлә уҡый. Шунан һуң ул Зәмзәм ҡоҙоғо тартып йөрөгән Бәни Ғәбдел Мотталибҡа бара. Ул уларға: «Эй, Бану Ғәбдел Мотталиб, беҙгә эсергә бирегеҙ!» Әгәр халыҡ дөрөҫ аңламаһа, әлбиттә, мин һеҙгә бергә һүрәт төшөрөргә ярҙам итермен’. Шунан бер биҙрә ҡойғандар, ул шунан һыу эскән. Һәм беҙгә [Ғүмәр бин Хафш бин Ғият] әйтте [атайым] беҙгә [Джәғфәр бин Мөхәммәт] миңә [атайым] әйтте, тине; Мин [Джәбир бин Абдулла] янына барып, унан Рәсүлуллаһтың хажы тураһында һораштым шәлләллаһу ғәл айхи васаллам. һуңынан Хәтим бин Исмәғилдең хәҙисенә оҡшаған бер хәҙисте телгә ала һәм уға өҫтәп өҫтәй; Элек кешеләргә Әбү Сәййәрә тарафынан Һимәргә яланғас менергә ҡушылған. Һәм пәйғәмбәребеҙ саллаллаһу ғәләйһи үсәллам Мәшәрил Харамда Мөздәлифәне үткәс, Ҡөрәйеш халҡы уның шунда туҡталыуына һәм һуңынан уның туҡталыу урыны булырына әҙ генә шикләнмәгән. Тик ул уны үтеп китте лә, Ғәрәфәткә барып еткәнсе туҡтаманы һәм шунда туҡтаны.