Hadith Representative
Carilah Lailatul Qadar pada malam ganjil di 10 malam terakhir Ramadhan
Imam Tirmidzi : 722حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ إِسْحَقَ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُجَاوِرُ فِي الْعَشْرِ الْأَوَاخِرِ مِنْ رَمَضَانَ وَيَقُولُ تَحَرَّوْا لَيْلَةَ الْقَدْرِ فِي الْعَشْرِ الْأَوَاخِرِ مِنْ رَمَضَانَوَفِي الْبَاب عَنْ عُمَرَ وَأُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ وَجَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ وَجَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ وَابْنِ عُمَرَ وَالْفَلَتَانِ بْنِ عَاصِمٍ وَأَنَسٍ وَأَبِي سَعِيدٍ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ أُنَيْسٍ وَأَبِي بَكْرَةَ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَبِلَالٍ وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَائِشَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَقَوْلُهَا يُجَاوِرُ يَعْنِي يَعْتَكِفُ وَأَكْثَرُ الرِّوَايَاتِ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ الْتَمِسُوهَا فِي الْعَشْرِ الْأَوَاخِرِ فِي كُلِّ وِتْرٍ وَرُوِيَ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ أَنَّهَا لَيْلَةُ إِحْدَى وَعِشْرِينَ وَلَيْلَةُ ثَلَاثٍ وَعِشْرِينَ وَخَمْسٍ وَعِشْرِينَ وَسَبْعٍ وَعِشْرِينَ وَتِسْعٍ وَعِشْرِينَ وَآخِرُ لَيْلَةٍ مِنْ رَمَضَانَ قَالَ أَبُو عِيسَى قَالَ الشَّافِعِيُّ كَأَنَّ هَذَا عِنْدِي وَاللَّهُ أَعْلَمُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يُجِيبُ عَلَى نَحْوِ مَا يُسْأَلُ عَنْهُ يُقَالُ لَهُ نَلْتَمِسُهَا فِي لَيْلَةِ كَذَا فَيَقُولُ الْتَمِسُوهَا فِي لَيْلَةِ كَذَا قَالَ الشَّافِعِيُّ وَأَقْوَى الرِّوَايَاتِ عِنْدِي فِيهَا لَيْلَةُ إِحْدَى وَعِشْرِينَ قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ عَنْ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ أَنَّهُ كَانَ يَحْلِفُ أَنَّهَا لَيْلَةُ سَبْعٍ وَعِشْرِينَ وَيَقُولُ أَخْبَرَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِعَلَامَتِهَا فَعَدَدْنَا وَحَفِظْنَا وَرُوِيَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ أَنَّهُ قَالَ لَيْلَةُ الْقَدْرِ تَنْتَقِلُ فِي الْعَشْرِ الْأَوَاخِرِ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنْ أَيُوبَ عَنْ أَبِي قِلَابَةَ بِهَذَا
އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޙަރޫން ބިން އިސްޙާޤު އަލް ޙަމްދާނީ] ރިވާވެގެންވާ ގޮތުގައި [ޢަބްދާ ބިން ސުލައިމާން] އިން [ހިޝާމް ބިން އުރުވާ] ގެ އަރިހުން [އޭނާގެ ބައްޕަ] ގެ އަރިހުން [ޢާއިޝާ] ގެ އަރިހުން އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ރަމަޟާން މަހުގެ ފަހު ދިހަ ދުވަހު އިޢުތިކާފު ކުރައްވަމުން ގެންދެވި ކަމަށާއި އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ: 'ފަހު ދިހަ ދުވަހު ވެރިކަން ކުރާ ރޭ ހޯއްދަވާށެވެ''. މިފަދަ ޙަދީޘްތައް ޢުމަރު، އުބައި ބިން ކަޢުބު، ޖާބިރު ބިން ސަމުރާ، ޖާބިރު ބިން ޢަބްދުﷲ، އިބްނު ޢުމަރު، އަލް ފަލަތާން ބިން ޢާސިމް، އަނަސް، އަބޫ ސަޢީދު، ޢަބްދުالله ބިން އުނައިސް، އަބޫބަކްރާ، އިބްނު ޢައްބާސް، ބިލާލް، އަދި ޢުބާދާ ބިން ޝާމިތުގެ ކިބައިން ރިވާވެގެންވެއެވެ. އަބޫ ޢީސާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އައިޝާގެ ޙަދީޘަކީ ޙަސަން ޞަޙީޙް ޙަދީޘެއް ކަމަށާއި، ޔޫޖާވިރޫ މި ލަފުޒުގެ މާނައަކީ އިޢުތިކާފް ކުރުން ކަމަށެވެ. ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ގެ އަރިހުން ލިޔެފައިވާ ގިނަ ރިވާޔަތްތަކުގައި މި ޢިބާރާތް ބޭނުންކޮށްފައިވެއެވެ. އަދި ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަގެ އަރިހުން ވާރިދުވެގެންވާ ގޮތުގައި ލައިލަތުލް ޤަދްރަކީ އެކާވީސް، ތިރީސް، ފަންސަވީސް، ހަތްދިހަ ހަތް، ނުވަދިހަ ނުވަވަނަ ރޭ އަދި ރަމަޟާން މަހުގެ އެންމެ ފަހު ރޭގައެވެ. އަބޫ ޢީސާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ ޝާފިޢީ ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އެއީ ހަމައެކަނި އަހަރެންގެ ޚިޔާލެވެ. އެންމެ ރަނގަޅަށް ދެނެވޮޑިގެންވަނީ الله އެވެ. އަޅުގަނޑުމެންގެ ސުވާލަށް ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ކުރިންވެސް ޖަވާބު ދެއްވިއެވެ. އޭނާ ޖަވާބު ދޭނީ ކުރިން ޖަވާބު ދިން ފަދައިންނެވެ. އޭނާއާ ސުވާލު ކުރެވުނީ، އެކަހަލަ ރޭގަނޑެއްގައި ކާކަށް ހޯދިދާނެ ހެއްޔެވެ؟' ދެން ރިޕޯޓް ކުރެއްވީ: 'އެފަދަ ރެއެއްގެ މައްޗަށް ހޯދާށެވެ...'. ޝާފިޢީ ވިދާޅުވިއެވެ؛ އަޅުގަނޑުގެ ނަޒަރުގައި އެންމެ ވަރުގަދަ ރިވާޔަކީ އެކާވީސް ވަނަ ރޭގެ ރިވާޔަތެވެ. އަބޫ ޢީސާ ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އުބައި ބިން ކަޢާބުގެ ކިބައިންވެސް ރިވާވެގެންވެއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ހުވާކުރެއްވީ، ހަތްދިހަ ހަތްވަނަ ރޭ ލައިލަތުލް ޤަދްރި ޙާޞިލުކުރެއްވިކަމުގައެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވީ؛ 'الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم އޭގެ ނިޝާންތައް އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަންގަވައި، އަޅުގަނޑުމެން އެ ނިޝާންތައް ހިތުދަސްކުރީމެވެ.' އަބޫ ޤިލާބާގެ ކިބައިން ރިވާވެގެންވަނީ އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'ލައިލަތުލް ޤަދްރުގެ ރޭ ފާއިތުވި ދިހަ ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ހަރަކާތްތެރިވެއެވެ.' އަޅުގަނޑަށް ކިޔައިދީފި ޢަބްދު ބިން ޙުމައިދު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކިޔައިދީފައިވަނީ އަބްދުއްރައްޒާޤު މާޢުމަރުގެ އަރިހުން އައްޔޫބުން އަބޫ ޤިލާބާގެ ކިބައިން.
Hadith Corroboration :
Imam Ahmad : 281, 1056, 1948, 2389, 3227, 3277, 3664, 4143, 4270, 4319, 4442, 4689, 4701, 5031, 5173, 5228, 5275, 5662, 11251, 12969, 14080, 19482, 19509, 19521, 19879, 19896, 20025, 20254, 20317, 20523, 21032, 21615, 21654, 21679, 21702, 23100, 23157, 23306, 24187, 24509
Imam Bukhari : 1876, 1878, 1879, 1880, 1881, 6476
Imam Muslim : 1985, 1986, 1989, 1990, 1991, 1998
Imam Abu Dawud : 1173, 1175, 1177
Imam Tirmidzi : 722, 725, 732
Imam Nasa'i : 1339
Imam Ibnu Majah : 1756
Imam Malik : 612, 613, 616
Imam Darimi : 1717