Hadith Representative
Agama yang hanif adalah agama Ibrahim, bukan Yahudi dan bukan Nasrani
Imam Bukhari : 3541قَالَ مُوسَى حَدَّثَنِي سَالِمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ وَلَا أَعْلَمُهُ إِلَّا تَحَدَّثَ بِهِ عَنْ ابْنِ عُمَرَأَنَّ زَيْدَ بْنَ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ خَرَجَ إِلَى الشَّأْمِ يَسْأَلُ عَنْ الدِّينِ وَيَتْبَعُهُ فَلَقِيَ عَالِمًا مِنْ الْيَهُودِ فَسَأَلَهُ عَنْ دِينِهِمْ فَقَالَ إِنِّي لَعَلِّي أَنْ أَدِينَ دِينَكُمْ فَأَخْبِرْنِي فَقَالَ لَا تَكُونُ عَلَى دِينِنَا حَتَّى تَأْخُذَ بِنَصِيبِكَ مِنْ غَضَبِ اللَّهِ قَالَ زَيْدٌ مَا أَفِرُّ إِلَّا مِنْ غَضَبِ اللَّهِ وَلَا أَحْمِلُ مِنْ غَضَبِ اللَّهِ شَيْئًا أَبَدًا وَأَنَّى أَسْتَطِيعُهُ فَهَلْ تَدُلُّنِي عَلَى غَيْرِهِ قَالَ مَا أَعْلَمُهُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ حَنِيفًا قَالَ زَيْدٌ وَمَا الْحَنِيفُ قَالَ دِينُ إِبْرَاهِيمَ لَمْ يَكُنْ يَهُودِيًّا وَلَا نَصْرَانِيًّا وَلَا يَعْبُدُ إِلَّا اللَّهَ فَخَرَجَ زَيْدٌ فَلَقِيَ عَالِمًا مِنْ النَّصَارَى فَذَكَرَ مِثْلَهُ فَقَالَ لَنْ تَكُونَ عَلَى دِينِنَا حَتَّى تَأْخُذَ بِنَصِيبِكَ مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ قَالَ مَا أَفِرُّ إِلَّا مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ وَلَا أَحْمِلُ مِنْ لَعْنَةِ اللَّهِ وَلَا مِنْ غَضَبِهِ شَيْئًا أَبَدًا وَأَنَّى أَسْتَطِيعُ فَهَلْ تَدُلُّنِي عَلَى غَيْرِهِ قَالَ مَا أَعْلَمُهُ إِلَّا أَنْ يَكُونَ حَنِيفًا قَالَ وَمَا الْحَنِيفُ قَالَ دِينُ إِبْرَاهِيمَ لَمْ يَكُنْ يَهُودِيًّا وَلَا نَصْرَانِيًّا وَلَا يَعْبُدُ إِلَّا اللَّهَ فَلَمَّا رَأَى زَيْدٌ قَوْلَهُمْ فِي إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلَام خَرَجَ فَلَمَّا بَرَزَ رَفَعَ يَدَيْهِ فَقَالَ اللَّهُمَّ إِنِّي أَشْهَدُ أَنِّي عَلَى دِينِ إِبْرَاهِيمَوَقَالَ اللَّيْثُ كَتَبَ إِلَيَّ هِشَامٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَتْ رَأَيْتُ زَيْدَ بْنَ عَمْرِو بْنِ نُفَيْلٍ قَائِمًا مُسْنِدًا ظَهْرَهُ إِلَى الْكَعْبَةِ يَقُولُ يَا مَعَاشِرَ قُرَيْشٍ وَاللَّهِ مَا مِنْكُمْ عَلَى دِينِ إِبْرَاهِيمَ غَيْرِي وَكَانَ يُحْيِي الْمَوْءُودَةَ يَقُولُ لِلرَّجُلِ إِذَا أَرَادَ أَنْ يَقْتُلَ ابْنَتَهُ لَا تَقْتُلْهَا أَنَا أَكْفِيكَهَا مَئُونَتَهَا فَيَأْخُذُهَا فَإِذَا تَرَعْرَعَتْ قَالَ لِأَبِيهَا إِنْ شِئْتَ دَفَعْتُهَا إِلَيْكَ وَإِنْ شِئْتَ كَفَيْتُكَ مَئُونَتَهَا
-Na hati kuruga omu murongooti nigwo gumwe gw’okushoboorora nk’ogwa hadiisi eyabandize-, [Musa] akagira ati, akangira [Salim bin Abdullah], tindikumanya kureka eki yangira kuruga ahari [Ibn Umar] radiallahu ‘anhuma, ngu Zaid bin Amru bin Nufail akaza omu nsi ya wan kugaruka kukuratira Syria ngu akaba naasherura. Bwanyima akabugana omunyabwengye w'Abayudaaya - omunyamurwa - yamubuuza aha diini yaabo. Zaid akagira ati; ‘Buzima, obundi nimbaasa kwikiriza ediini yaawe. Mbwenu ninkushaba onshobororera'. Nahabwekyo omunyamurwa akagira ati; ‘Otakuratira ediini yaitu okwihaho waaba nooyenda kugaaniira aha kiniga kya Allah’. Zaid akagira ati; ‘Tindairukire kureka okuhunga ekiniga kya Allah, kandi tindikwija kwemera ekiniga kya Allah na kakye. Mbwenu shi nkaba ninza kukigumisiriza nta? Noobaasa kunyoreka ediini endiijo?’. Omunyamurwa w’Abayudaaya akagira ati; 'Tindikumanya kureka ediini ya Hanif'. Zaid akabuuza ati; 'Hanif nikimanyisa ki?'. Omunyamurwa akagira ati; 'Ediini ya nabi Abrahamu 'alaihis salam, kandi akaba atari muyudaaya nari omukristaayo, akaba ataramya kureka Allah wenka'. Mbwenu Zaid akarugaho, bwanyima yabugana omunyabwengye omukristaayo - omunyamurwa - yamugambira nk'oku kyabaire kiri enyima, kwonka omunyamurwa akagira ati; 'Otakakuratira ediini yaitu na kakye okwihaho waaba noija kubonabona omukyeeno gwa Allah'. Nahabwekyo Zaid akagira ati; ‘Tindairukire kureka ahabw’okugira ngu nkaba ninyetantara ekiniga kya Allah, kandi tindikwija kwemera omukyeeno mukye kuruga ahari Allah n’ekiniga kya Allah. Mbwenu shi nkaba ninza kukigumisiriza nta? Noobaasa kunyoreka ediini endiijo?’. Omusaserdoti Omukristaayo akagira ati; 'Tindikumanya kureka ediini ya Hanif'. Zaid akabuuza ati; 'Hanif nikimanyisa ki?' Omunyamurwa ati; 'Ediini ya nabi Abrahamu 'alaihis salam, kandi akaba atari muyudaaya nari omukristaayo, akaba ataramya kureka Allah wenka'. Zaid ku yaaherize kuteekateeka aha bi baagambire ahari Ibrahim ‘alaihis salam, Zaid akaza kandi bwanyima y’okureebeka akashaba; ‘Ai Allah, ninhamya ngu ninikiriza ediini ya Abrahamu’. Kandi Al Laits akagira ati; Hisham akanhandiikira ebaruha kuruga ahari ishe kuruga ahari Asma’ biti Abu Bakr radliallahu ‘anhuma arikugira ati; Nkareeba Zaid bin Amru bin Nufail ayemereire obwo ayesigamiire Kaaba omugongo arikugira ati; ‘Imwe bantu ba Quraysh, ahari Allah, tihaine n’omwe omuriimwe ori ahaiguru y’ediini ya Abrahamu okwihaho nyowe’. Zaid akaba ariwe arikurinda abaishiki abaabaire bakira kuziika bari bahuriire kandi akaba agambira omuntu owabaire nayenda kwita muhara we; 'Otamwita ahabwokuba ninyija kumuha eby'amagara ge'. Atyo yatwara omwishiki kandi omwishiki ku yaakuzire, Zaid yagambira ishe omwishiki ati; 'Ku oraabe nooyenda ndyakuhayo omwana ogu, kandi ku oraabe nooyenda ndyakucungura kuruga omu byetengo by'amagara'.