Hadith Representative
Nabi Ismail berperan membawakan batu untuk dipasang oleh Nabi Ibrahim sambil mereka terus berdoa
Imam Bukhari : 3114حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عَمْرٍو قَالَ حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ نَافِعٍ عَنْ كَثِيرِ بْنِ كَثِيرٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَ لَمَّا كَانَ بَيْنَ إِبْرَاهِيمَ وَبَيْنَ أَهْلِهِ مَا كَانَ خَرَجَ بِإِسْمَاعِيلَ وَأُمِّ إِسْمَاعِيلَ وَمَعَهُمْ شَنَّةٌ فِيهَا مَاءٌ فَجَعَلَتْ أُمُّ إِسْمَاعِيلَ تَشْرَبُ مِنْ الشَّنَّةِ فَيَدِرُّ لَبَنُهَا عَلَى صَبِيِّهَا حَتَّى قَدِمَ مَكَّةَ فَوَضَعَهَا تَحْتَ دَوْحَةٍ ثُمَّ رَجَعَ إِبْرَاهِيمُ إِلَى أَهْلِهِ فَاتَّبَعَتْهُ أُمُّ إِسْمَاعِيلَ حَتَّى لَمَّا بَلَغُوا كَدَاءً نَادَتْهُ مِنْ وَرَائِهِ يَا إِبْرَاهِيمُ إِلَى مَنْ تَتْرُكُنَا قَالَ إِلَى اللَّهِ قَالَتْ رَضِيتُ بِاللَّهِ قَالَ فَرَجَعَتْ فَجَعَلَتْ تَشْرَبُ مِنْ الشَّنَّةِ وَيَدِرُّ لَبَنُهَا عَلَى صَبِيِّهَا حَتَّى لَمَّا فَنِيَ الْمَاءُ قَالَتْ لَوْ ذَهَبْتُ فَنَظَرْتُ لَعَلِّي أُحِسُّ أَحَدًا قَالَ فَذَهَبَتْ فَصَعِدَتْ الصَّفَا فَنَظَرَتْ وَنَظَرَتْ هَلْ تُحِسُّ أَحَدًا فَلَمْ تُحِسَّ أَحَدًا فَلَمَّا بَلَغَتْ الْوَادِيَ سَعَتْ وَأَتَتْ الْمَرْوَةَ فَفَعَلَتْ ذَلِكَ أَشْوَاطًا ثُمَّ قَالَتْ لَوْ ذَهَبْتُ فَنَظَرْتُ مَا فَعَلَ تَعْنِي الصَّبِيَّ فَذَهَبَتْ فَنَظَرَتْ فَإِذَا هُوَ عَلَى حَالِهِ كَأَنَّهُ يَنْشَغُ لِلْمَوْتِ فَلَمْ تُقِرَّهَا نَفْسُهَا فَقَالَتْ لَوْ ذَهَبْتُ فَنَظَرْتُ لَعَلِّي أُحِسُّ أَحَدًا فَذَهَبَتْ فَصَعِدَتْ الصَّفَا فَنَظَرَتْ وَنَظَرَتْ فَلَمْ تُحِسَّ أَحَدًا حَتَّى أَتَمَّتْ سَبْعًا ثُمَّ قَالَتْ لَوْ ذَهَبْتُ فَنَظَرْتُ مَا فَعَلَ فَإِذَا هِيَ بِصَوْتٍ فَقَالَتْ أَغِثْ إِنْ كَانَ عِنْدَكَ خَيْرٌ فَإِذَا جِبْرِيلُ قَالَ فَقَالَ بِعَقِبِهِ هَكَذَا وَغَمَزَ عَقِبَهُ عَلَى الْأَرْضِ قَالَ فَانْبَثَقَ الْمَاءُ فَدَهَشَتْ أُمُّ إِسْمَاعِيلَ فَجَعَلَتْ تَحْفِزُ قَالَ فَقَالَ أَبُو الْقَاسِمِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَوْ تَرَكَتْهُ كَانَ الْمَاءُ ظَاهِرًا قَالَ فَجَعَلَتْ تَشْرَبُ مِنْ الْمَاءِ وَيَدِرُّ لَبَنُهَا عَلَى صَبِيِّهَا قَالَ فَمَرَّ نَاسٌ مِنْ جُرْهُمَ بِبَطْنِ الْوَادِي فَإِذَا هُمْ بِطَيْرٍ كَأَنَّهُمْ أَنْكَرُوا ذَاكَ وَقَالُوا مَا يَكُونُ الطَّيْرُ إِلَّا عَلَى مَاءٍ فَبَعَثُوا رَسُولَهُمْ فَنَظَرَ فَإِذَا هُمْ بِالْمَاءِ فَأَتَاهُمْ فَأَخْبَرَهُمْ فَأَتَوْا إِلَيْهَا فَقَالُوا يَا أُمَّ إِسْمَاعِيلَ أَتَأْذَنِينَ لَنَا أَنْ نَكُونَ مَعَكِ أَوْ نَسْكُنَ مَعَكِ فَبَلَغَ ابْنُهَا فَنَكَحَ فِيهِمْ امْرَأَةً قَالَ ثُمَّ إِنَّهُ بَدَا لِإِبْرَاهِيمَ فَقَالَ لِأَهْلِهِ إِنِّي مُطَّلِعٌ تَرِكَتِي قَالَ فَجَاءَ فَسَلَّمَ فَقَالَ أَيْنَ إِسْمَاعِيلُ فَقَالَتْ امْرَأَتُهُ ذَهَبَ يَصِيدُ قَالَ قُولِي لَهُ إِذَا جَاءَ غَيِّرْ عَتَبَةَ بَابِكَ فَلَمَّا جَاءَ أَخْبَرَتْهُ قَالَ أَنْتِ ذَاكِ فَاذْهَبِي إِلَى أَهْلِكِ قَالَ ثُمَّ إِنَّهُ بَدَا لِإِبْرَاهِيمَ فَقَالَ لِأَهْلِهِ إِنِّي مُطَّلِعٌ تَرِكَتِي قَالَ فَجَاءَ فَقَالَ أَيْنَ إِسْمَاعِيلُ فَقَالَتْ امْرَأَتُهُ ذَهَبَ يَصِيدُ فَقَالَتْ أَلَا تَنْزِلُ فَتَطْعَمَ وَتَشْرَبَ فَقَالَ وَمَا طَعَامُكُمْ وَمَا شَرَابُكُمْ قَالَتْ طَعَامُنَا اللَّحْمُ وَشَرَابُنَا الْمَاءُ قَالَ اللَّهُمَّ بَارِكْ لَهُمْ فِي طَعَامِهِمْ وَشَرَابِهِمْ قَالَ فَقَالَ أَبُو الْقَاسِمِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَرَكَةٌ بِدَعْوَةِ إِبْرَاهِيمَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِمَا وَسَلَّمَ قَالَ ثُمَّ إِنَّهُ بَدَا لِإِبْرَاهِيمَ فَقَالَ لِأَهْلِهِ إِنِّي مُطَّلِعٌ تَرِكَتِي فَجَاءَ فَوَافَقَ إِسْمَاعِيلَ مِنْ وَرَاءِ زَمْزَمَ يُصْلِحُ نَبْلًا لَهُ فَقَالَ يَا إِسْمَاعِيلُ إِنَّ رَبَّكَ أَمَرَنِي أَنْ أَبْنِيَ لَهُ بَيْتًا قَالَ أَطِعْ رَبَّكَ قَالَ إِنَّهُ قَدْ أَمَرَنِي أَنْ تُعِينَنِي عَلَيْهِ قَالَ إِذَنْ أَفْعَلَ أَوْ كَمَا قَالَ قَالَ فَقَامَا فَجَعَلَ إِبْرَاهِيمُ يَبْنِي وَإِسْمَاعِيلُ يُنَاوِلُهُ الْحِجَارَةَ وَيَقُولَانِ { رَبَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّا إِنَّكَ أَنْتَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ } قَالَ حَتَّى ارْتَفَعَ الْبِنَاءُ وَضَعُفَ الشَّيْخُ عَنْ نَقْلِ الْحِجَارَةِ فَقَامَ عَلَى حَجَرِ الْمَقَامِ فَجَعَلَ يُنَاوِلُهُ الْحِجَارَةَ وَيَقُولَانِ { رَبَّنَا تَقَبَّلْ مِنَّا إِنَّكَ أَنْتَ السَّمِيعُ الْعَلِيمُ }
Иҳаиҳәеит [Абдуллаҳ бин Муҳаммад] иҳаиҳәеит [Абу Амир Абдул Малик бин Амру] исеиҳәеит [Ибраҳим бин Нафи] [Кацир бин Кацир] иҟынтә [Саид бин Джубеир] иҟынтә [Ибну Аббас радлиаллаҳу анҳума]; Ибраҳим Исмаили иани дрыцны аныҟәара данцоз, гериба ааргеит - ԥшь-ӡык зҭаз ашәыра - аӡы зҭаз, Исмаил иан герибаҿы иҟаз аӡы лжәуан, лхәыҷы лгәы дҭалҵарц азы. Мекка ианнеи, Ибрагим рҩыџьагьы қьаԥҭак амҵан иқәиргылеит. Ибраҳим иҭаацәа рахь дхынҳәырц аниҭахыз, Исмаил иан ишьҭахьҟа длышьҭан, еиҳа иҳараку ҭыԥк аҿы даннеи, Исмаил иан ишьҭахьала диԥхьеит; Уа Ибраҳим, ҳазныжьда? Ибраҳим аҭак ҟаиҵеит; «Аллаҳ иахь». Ҳаџьар иҳәеит; «Ус анакәха, Аллаҳ сигәаԥхеит». Ажәабжьҳәаҩ иҳәеит; — Нас Ҳаџьар лҭыԥ ахь дхынҳәын, лыжәытә гериба лжәит, лхәыҷы лгәы лҿалҵеит, аӡы нҵәаанӡа, ус лҳәеит; — Сцаны срыхәаԥшыр еиӷьуп, аӡәы дыҟазар ҟалап. Ажәабжьҳәаҩ иҳәеит; — Убас дцан, Шафаа рықәцәан дхалт, днаԥшы-ааԥшит, аӡәгьы дыҟоума ҳәа, аха аӡәгьы димбеит. Ашьхеибаркыраҿы даннеи, дыҩны Маруа лҟны даннеи, акырынтә ус ҟаиҵахьан. Нас иҳәеит; — Сцаны дызбар еиӷьуп, ахәыҷы иакәын ииҳәаз. Убри аҟнытә лара лхәыҷы дибарц дцеит, уи данкарыжьыз еиԥшҵәҟьа дҟалеит, аԥсра аԥсыԥ лцәацәошәа, убри аҟнытә Ҳаџьар игәы ҭынчмызт. Иара иҳәоит; — Сцаны срыхәаԥшыр еиӷьуп, аӡәы дыҟазар ҟалап. Убри аҟнытә Шафаа ақәцә дхаларц дцеит, иааикәыршаны дԥшит, аха бжьынтә абри аҩыза аҽазышәара аныҟаиҵа ашьҭахь аӡәгьы димбеит - Шафаеи Маруааи рықәцәа рыбжьара - иҳәеит; «Сцаны схәыҷы ихьыз збар еиӷьуп», ҳәа бжьык иаҳазшәа, ус иҳәеит; 'Сыцхраа -убзиазар'. Иҟалаз ала, уи абжьы амаалықь Џьибрил Алеиҳиссалам иакәын. Ажәабжьҳәаҩ иҳәеит; Нас Џьыбрил ишьапхыц ала абри ҟаиҵеит. Ишьапхыцқәа рыла адгьыл дықәиҟьеит. Ажәабжьҳәаҩ иҳәеит; Аӡы ҭыҵит, Исмаил иан дшанхеит, иаразнакгьы еизылгеит. Ажәабжьҳәаҩ иҳәеит; Абу Аль Қасим саллаллаҳу алеиҳи васаллам иҳәеит: «Ҳаџьар уи аанкыланы дыҟазҭгьы, аӡы леиуан». Ажәабжьҳәаҩ иҳәеит; — Убри аҟнытә Ҳаџьар Замзам аӡы лжәит, лхәыҷы лгәы дҭалҵарц азы. Убасҟан Џьурҳәым абшьҭра иаҵанакуаз ауаа гәыԥҩык аҩхаа аҵаҟа иаҩсны ҵыск рбеит, агәра рымгозшәа. Урҭ ирҳәеит: «Аҵыс ҟалаӡом, аха уи хымԥадатәиуп, избан акәзар аӡы ыҟоуп». Аҵыхәтәан урҭ дрыхәаԥшырц ацҳаражәҳәаҩ дрышьҭит, насгьы аӡы ахьыҟоу аҭыԥ аҿы ишыҟаз еилкаахеит. Ацҳаражәҳәаҩ урҭ рахь дхынҳәын, иибаз рзеиҭеиҳәеит. Нас Ҳаџьар иахь инеины иарҳәеит; — Уа Исмаил аҳкәажә, шәара шәҿы анхара азин ҳаҭома, мамзаргьы шәааигәара ҳанхома? Анаҩс иҷкәын Исмаил дқәыԥшны дҟалеит, ԥҳәысгьы дигеит. Ажәабжьҳәаҩ иҳәеит; Ибраҳим гәазыҳәарак изцәырҵит, убри аҟнытә иҭаацәа иреиҳәеит; «Сцаны сышьҭахь иаансыжьыз сҭаацәа рбара сцоит». Ажәабжьҳәаҩ иҳәеит; Ибраҳим дааины аԥсшәа иеиҳәеит, ус иҳәеит; Исмаил дабаҟоу? Исмаил иԥҳәыс ус лҳәеит; 'Шәца ашәарыцара'. Ибраҳим иҳәеит; — Иаҳәа, данааилак, иҩны ашә иԥсахуеит. Исмаил даннеи иԥҳәыс Ибраҳим иаара аӡбахә иалҳәеит. Убри аҟнытә Исмаил иҳәеит; "Уара уоуп ашә зыӡбахә ҳәоу, убри аҟнытә уҭаацәара рахь ухынҳәы." Убасҟан Ибраҳим даҽа гәазыҳәарак изцәырҵит, убри аҟнытә иҭаацәа иреиҳәеит; «Сцаны сышьҭахь иаансыжьыз сҭаацәа рбара сцоит». Уа даннеи, Ибраҳим дҵааит; Исмаил дабаҟоу? Иԥҳәыс аҭак ҟалҵеит; — Ашәарыцара дцеит. Ахәаҷа-маҷа Аа, еиҳа еиӷьӡами уара уааҭгыланы акрыфареи акрыжәреи? Ибраҳим дҵааит; 'Иуфозеи, иужәуазеи?'. Исмаил иԥҳәыс аҭак ҟалҵеит; Ҳара ҳфатә акәац ауп, ҳзыжәуа аӡоуп. Нас Ибраҳим дныҳәеит; «Уа Аллаҳ, рцәеи рыӡи рҿы ныҳәа ҟаҵа». Абу Аль Қасим саллаллаҳу алеиҳи васаллам иҳәеит: «Абраҟа ацәеи аӡи ныҳәала иҭәуп, Ибраҳим иҟаиҵаз аныҳәара «Алеиҳиссалам» азы. Убасҟан Ибраҳим даҽа гәазыҳәарак изцәырҵит, убри аҟнытә иҭаацәа иреиҳәеит; «Сцаны сышьҭахь иаансыжьыз сҭаацәа рбара сцоит». Ибраҳим дааин, Замзам иӡыхь ашьҭахьала Исмаил диԥылеит, ашәақь ирҽеиуан, насгьы иҳәеит; «Уа Исмаил, урабб ҩнык сыргыларц адҵа сиҭеит». Исмаил иҳәеит; «У-Рабб изыӡырҩла». Ибраҳим ҩаԥхьа иҳәеит; «Ииашаҵәҟьаны, Уи аҩны аргылараҿы усыцхраарц адҵа сиҭеит». Исмаил иҳәеит; „Усҟан ҟасҵоит“, мамзаргьы ус иҳәеит. Ажәабжьҳәаҩ иҳәеит; Убас рҩыџьагьы аргылара иалагеит, Ибраҳим иргылон, Исмаил ахаҳәқәа ныҟәигон, рҩыџьагьы аныҳәарақәа ҟарҵон; -'Ҳарабб, ҳара ҳҟынтәи агәыҳалалра удкыла, ҵабыргны Уара зегь уаҳауеит, зегь удыруеит'. Урҭ ҩыџьагьы рыргылара иаҿын, Баитуллаҳ иаакәыршаны, рҩыџьагьы аныҳәарақәа рыԥхьара иаҿын; -'Ҳарабб, ҳара ҳаҟынтәи -сада- ҟаҵа, ииашаҵәҟьаны Уара Зегь Узыӡырҩуа, Зегьы Здыруа Уоуп'-. Ажәабжьҳәаҩ иҳәеит; 'Рҩыџьагьы аргылара иаҿуп, ахыбра ҳаракны иҟалаанӡа, Ибраҳим, зықәрахь инеихьоу аҭаацәа реиԥш, ахаҳәқәа еиҳа иҳараку аҭӡамц ахь рышьҭыхра маҷк дааԥсаны, ахаҳә дықәгылеит -ал-Мақам-, Исмаил ахаҳәқәа ииҭон, ҩыџьагьы аныҳәара иаҿын; -'Ҳарабб, ҳара ҳаҟынтә -садақа- удкыл, ҵабыргны Уара Зегь Уаҳауеит, Зегьы Удыруеит'- -QS. Албақара 128-.