Hədis
Mengeraskan bacaan 'aamiin' secara bersamaan: jika imam membaca ghairil maghdluubi ‘alaihim waladl dlaalliin, maka ucapkanlah ‘amiin’
Imam Tirmidzi : 231حَدَّثَنَا بُنْدَارٌ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ قَالَا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ كُهَيْلٍ عَنْ حُجْرِ بْنِ عَنْبَسٍ عَنْ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ قَالَسَمِعْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَرَأَ{ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلَا الضَّالِّينَ }فَقَالَ آمِينَ وَمَدَّ بِهَا صَوْتَهُقَالَ وَفِي الْبَاب عَنْ عَلِيٍّ وَأَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ وَبِهِ يَقُولُ غَيْرُ وَاحِدٍ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالتَّابِعِينَ وَمَنْ بَعْدَهُمْ يَرَوْنَ أَنَّ الرَّجُلَ يَرْفَعُ صَوْتَهُ بِالتَّأْمِينِ وَلَا يُخْفِيهَا وَبِهِ يَقُولُ الشَّافِعِيُّ وَأَحْمَدُ وَإِسْحَقُ وَرَوَى شُعْبَةُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ كُهَيْلٍ عَنْ حُجْرٍ أَبِي الْعَنْبَسِ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ وَائِلٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَرَأَ{ غَيْرِ الْمَغْضُوبِ عَلَيْهِمْ وَلَا الضَّالِّينَ }فَقَالَ آمِينَ وَخَفَضَ بِهَا صَوْتَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى و سَمِعْت مُحَمَّدًا يَقُولُ حَدِيثُ سُفْيَانَ أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ شُعْبَةَ فِي هَذَا وَأَخْطَأَ شُعْبَةُ فِي مَوَاضِعَ مِنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ عَنْ حُجْرٍ أَبِي الْعَنْبَسِ وَإِنَّمَا هُوَ حُجْرُ بْنُ عَنْبَسٍ وَيُكْنَى أَبَا السَّكَنِ وَزَادَ فِيهِ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ وَائِلٍ وَلَيْسَ فِيهِ عَنْ عَلْقَمَةَ وَإِنَّمَا هُوَ عَنْ حُجْرِ بْنِ عَنْبَسٍ عَنْ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ وَقَالَ وَخَفَضَ بِهَا صَوْتَهُ وَإِنَّمَا هُوَ وَمَدَّ بِهَا صَوْتَهُ قَالَ أَبُو عِيسَى وَسَأَلْتُ أَبَا زُرْعَةَ عَنْ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ حَدِيثُ سُفْيَانَ فِي هَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ شُعْبَةَ قَالَ وَرَوَى الْعَلَاءُ بْنُ صَالِحٍ الْأَسَدِيُّ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ كُهَيْلٍ نَحْوَ رِوَايَةِ سُفْيَانَ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ أَبَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا الْعَلَاءُ بْنُ صَالِحٍ الْأَسَدِيُّ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ كُهَيْلٍ عَنْ حُجْرِ بْنِ عَنْبَسٍ عَنْ وَائِلِ بْنِ حُجْرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَحْوَ حَدِيثِ سُفْيَانَ عَنْ سَلَمَةَ بْنِ كُهَيْلٍ
bizə [Bundar Muhəmməd bin Basysyar] dedi; bizə [Yəhya bin Səid] və [Əbdürrəhman bin Mehdi] dedi; bizə [Sufyan] dedi, [Səlama bin Kuhail] dedi, [Hücr bin Ənbəsə] dedi, [Vail bin Hucr] dedi: “Mən Peyğəmbərin (s) “Qəzəblənənlərin yolu deyil, azanların yolu deyil” ayəsini oxuduğunu eşitdim, sonra səsini ucaldaraq “Amin – Allah Əbu Əlkana bərəkət versin – dedi”. O dedi: “Bu fəsildə Əli və Əbu Hüreyrədən də bir tarix var”. Əbu İsa dedi: “Vail bin Hucrın bu hədisi həsən dərəcəsindədir”. Bu rəyi Peyğəmbərin (s) səhabələri, tabiinləri və onlardan sonra gələnlər arasından bir çox alim tutmuşdur. Onlar belə bir fikirdədirlər ki, insan "amin"i ucaltmalı və onu yumşaq bir şəkildə deməməlidir. Bu rəyi İmam Syafii, Əhməd və İshaq da tutmuşdur. [Syu'ba] həmçinin [Səlama bin Kuhaildən] [Hücr Əbu Əl-Ənbəsədən] [Əlqamə bin Vaildən] [atası]ndan bu hədisi rəvayət etmişdir ki, Peyğəmbər (s) "Ğairil-Məğlubi ələyhim və lədləl-əllin"i oxuyub - qəzəblilərin yolu deyil, azmışların yolu deyil - sonra o, "Amin - Allah Əlkanı bağışlasın - dedi və o, bunu sakitcə dedi" dedi. Əbu İsa dedi: "Mən Məhəmmədin belə dediyini eşitdim; bu halda Süfyan hədisi Şü'bə hədisindən daha səhihdir". Syu'bə bu hədislə bağlı bir neçə səhvə yol vermişdir. O demişdir: “Hücr Əbu Əl-Ənbəsədən, baxmayaraq ki, demək istədiyi Hücr bin Ənbəs idi, ləqəbi Əbu Əs Sakan idi.” Orada əlavə etmişdir ki, Əlqamə bin Vaildən, baxmayaraq ki, orada Əlqamə yoxdur. Yalnız Hücr bin Ənbəsədən, Vail bin Hücrdən. O dedi: “Sonra o, yumşaq danışdı”, baxmayaraq ki, bu doğru idi, “O, səsini qaldırdı”. Əbu İsa dedi: “Mən bir dəfə Əbu Zur'ədən bu hədis barədə soruşdum, o cavab verdi: “Bu halda Süfyan hədisi Sü'bə hədisindən daha səhihdir”. O dedi: “Əl-Əla bin Saleh Əl-Əsədi Sələmə bin Kuheyldən Süfyanın rəvayət etdiyi kimi rəvayət etmişdir”. Əbu İsa dedi: “Bizə [Əbu Bəkr Məhəmməd bin Əban] dedi; bizə [Abdullah bin Numeyr] dedi; Bizə [Əla ibn Saleh Əl Əsədi] [Sələmə ibn Kuheyldən] [Hucr ibn Ənbasdan] [Vail ibn Hucrdan] Peyğəmbərdən (salləllahu aleyhi və səlləm) və həmçinin Sələmə ibn Kuheyldən Süfyanın hədisini söylədi.