Hadith Representative
Mendirikan masjid di rumah-rumah
Imam Bukhari : 1113حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ ابْنِ شِهَابٍ قَالَ أَخْبَرَنِي مَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ الْأَنْصَارِيُّ أَنَّهُ عَقَلَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَقَلَ مَجَّةً مَجَّهَا فِي وَجْهِهِ مِنْ بِئْرٍ كَانَتْ فِي دَارِهِمْ فَزَعَمَ مَحْمُودٌ أَنَّهُ سَمِعَ عِتْبَانَ بْنَ مَالِكٍ الْأَنْصارِيَّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَكَانَ مِمَّنْ شَهِدَ بَدْرًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُكُنْتُ أُصَلِّي لِقَوْمِي بِبَنِي سَالِمٍ وَكَانَ يَحُولُ بَيْنِي وَبَيْنَهُمْ وَادٍ إِذَا جَاءَتْ الْأَمْطَارُ فَيَشُقُّ عَلَيَّ اجْتِيَازُهُ قِبَلَ مَسْجِدِهِمْ فَجِئْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ لَهُ إِنِّي أَنْكَرْتُ بَصَرِي وَإِنَّ الْوَادِيَ الَّذِي بَيْنِي وَبَيْنَ قَوْمِي يَسِيلُ إِذَا جَاءَتْ الْأَمْطَارُ فَيَشُقُّ عَلَيَّ اجْتِيَازُهُ فَوَدِدْتُ أَنَّكَ تَأْتِي فَتُصَلِّي مِنْ بَيْتِي مَكَانًا أَتَّخِذُهُ مُصَلًّى فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَأَفْعَلُ فَغَدَا عَلَيَّ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ بَعْدَ مَا اشْتَدَّ النَّهَارُ فَاسْتَأْذَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَذِنْتُ لَهُ فَلَمْ يَجْلِسْ حَتَّى قَالَ أَيْنَ تُحِبُّ أَنْ أُصَلِّيَ مِنْ بَيْتِكَ فَأَشَرْتُ لَهُ إِلَى الْمَكَانِ الَّذِي أُحِبُّ أَنْ أُصَلِّيَ فِيهِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكَبَّرَ وَصَفَفْنَا وَرَاءَهُ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ سَلَّمَ وَسَلَّمْنَا حِينَ سَلَّمَ فَحَبَسْتُهُ عَلَى خَزِيرٍ يُصْنَعُ لَهُ فَسَمِعَ أَهْلُ الدَّارِ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَيْتِي فَثَابَ رِجَالٌ مِنْهُمْ حَتَّى كَثُرَ الرِّجَالُ فِي الْبَيْتِ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْهُمْ مَا فَعَلَ مَالِكٌ لَا أَرَاهُ فَقَالَ رَجُلٌ مِنْهُمْ ذَاكَ مُنَافِقٌ لَا يُحِبُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا تَقُلْ ذَاكَ أَلَا تَرَاهُ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ يَبْتَغِي بِذَلِكَ وَجْهَ اللَّهِ فَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ أَمَّا نَحْنُ فَوَاللَّهِ لَا نَرَى وُدَّهُ وَلَا حَدِيثَهُ إِلَّا إِلَى الْمُنَافِقِينَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَإِنَّ اللَّهَ قَدْ حَرَّمَ عَلَى النَّارِ مَنْ قَالَ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ يَبْتَغِي بِذَلِكَ وَجْهَ اللَّهِ قَالَ مَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ فَحَدَّثْتُهَا قَوْمًا فِيهِمْ أَبُو أَيُّوبَ صَاحِبُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي غَزْوَتِهِ الَّتِي تُوُفِّيَ فِيهَا وَيَزِيدُ بْنُ مُعَاوِيَةَ عَلَيْهِمْ بِأَرْضِ الرُّومِ فَأَنْكَرَهَا عَلَيَّ أَبُو أَيُّوبَ قَالَ وَاللَّهِ مَا أَظُنُّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا قُلْتَ قَطُّ فَكَبُرَ ذَلِكَ عَلَيَّ فَجَعَلْتُ لِلَّهِ عَلَيَّ إِنْ سَلَّمَنِي حَتَّى أَقْفُلَ مِنْ غَزْوَتِي أَنْ أَسْأَلَ عَنْهَا عِتْبَانَ بْنَ مَالِكٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِنْ وَجَدْتُهُ حَيًّا فِي مَسْجِدِ قَوْمِهِ فَقَفَلْتُ فَأَهْلَلْتُ بِحَجَّةٍ أَوْ بِعُمْرَةٍ ثُمَّ سِرْتُ حَتَّى قَدِمْتُ الْمَدِينَةَ فَأَتَيْتُ بَنِي سَالِمٍ فَإِذَا عِتْبَانُ شَيْخٌ أَعْمَى يُصَلِّي لِقَوْمِهِ فَلَمَّا سَلَّمَ مِنْ الصَّلَاةِ سَلَّمْتُ عَلَيْهِ وَأَخْبَرْتُهُ مَنْ أَنَا ثُمَّ سَأَلْتُهُ عَنْ ذَلِكَ الْحَدِيثِ فَحَدَّثَنِيهِ كَمَا حَدَّثَنِيهِ أَوَّلَ مَرَّةٍ
އިސްޙާޤު ކިޔައިދިނީ، ޔަޤޫބު ބިން އިބްރާހީމް ކިޔައިދިނީ، ބައްޕަ ކިޔައިދީފައި، އިބްނު ޝިހާބު ބުނީ، މަޙްމޫދު ބިން ޢަރުރަބްޢަލް އަންސާރީ ކިޔައިދިނީ، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި އެކު ހިނގި ހާދިސާއެއް ހަނދާންވެގެންނެވެ. މަޙްމޫދު ވިދާޅުވީ، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމައާއެކު ބަދުރު ހަނގުރާމައިގައި ބައިވެރިވި އެކުވެރިއެއް ކަމަށްވާ އިޓްބާން ބިން މާލިކް އަލް އަންސާރީ ބުނާ އަޑު އިވިފައިވާ ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން އަހަރެން الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ގެ އަރިހަށް ގޮސް، އެކަލޭގެފާނަށް ބުނީމެވެ: އަހަރެންގެ ލޮލުގެ ފެނުން ނުބައިވެ، އަހަރެންނާއި އަހަރެންގެ މީސްތަކުންނާ ދެމެދުގައިވާ ވާދީ ވާރޭ ވެހޭއިރު އެމީހުންނަށް ޒިޔާރަތް ނުކުރެވޭނެއެވެ. އެހެންކަމުން އަހަރެން ބޭނުންވީ ކަލޭ އަހަންނަށް ޒިޔާރަތްކޮށް އަހަރެންގެ ގޭގައި ނަމާދު ކުރުމަށެވެ، އެއީ އަހަރެން ނަމާދުކުރާ ތަނަކަށް ހަދަން. އެހެންކަމުން الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. އެހެންކަމުން ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އާއި އަބޫބަކުރު މެންދުރު ވަގުތު ފުރައިގެން ދިއުމުން ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ހުއްދައަށް އެދުމުން އަހަރެން އޭނާއަށް ހުއްދަ ދިނީމެވެ. "ކަލޭގެފާނުގެ ގޭގައި އަހަރެން ނަމާދު ކުރަން ކަމުދަނީ ކޮންތާކު ހެއްޔެވެ؟" އެހެންކަމުން އަހަރެން އެތަނުން ނަމާދު ކުރަން ކަމުދާ ތަން އޭނާއަށް ދައްކާލީމެވެ. ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ތެދުވެވަޑައިގެން ތަކްބީރު ވިދާޅުވި އެވެ. އަހަރެމެން ފަހަތުގައި ސަފުތަކެއް ބަހައްޓައިގެން ތިބެ، ދެރަކުޢަތް ނަމާދުކޮށް، ދެން ސަލާމް ދެއްވައި، ސަލާމް ދެއްވުމުން އަޅުގަނޑުމެން ސަލާމް ދިނީމެވެ. ދެން އަހަރެން އޭނާ ހުއްޓުވީ އަހަރެމެން އޭނާއަށް ކައްކާފައި ހުރި މަހުގެ ތެރެއިން ކާއެއްޗެހި ދިނުމުންނެވެ. ދެން މީސްތަކުންނަށް އިވުނީ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ އަހަރެންގެ ގޭގައި ހުންނެވި ވާހަކައެވެ. ދެން އެއިން އެކަކު އެ ޚަބަރު ފެތުރުމުން އަހަރެންގެ ގެއަށް މީހުން އެއްވިއެވެ. އޭގެ ތެރެއިން އެކަކު ބުންޏެވެ: "އަހަރެން އޭނާ ކުރާ ކަންތައްތަކަށް ރުހުން ނުދެމެވެ." ދެން އެއިން އެކަކު ބުންޏެވެ: "މިއީ الله އާއި އެކަލާނގެ ރަސޫލާ ދެކެ ލޯބި ނުވާ މުނާފިޤު މީހެކެވެ." الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ހަމައެކަނި الله ރުއްސުމަށް އުއްމީދުކޮށްގެން ލާ އިލާހާ އިއްލާހު ބުނިކަން ނޭނގެނީ ހެއްޔެވެ؟' އެމީހާ ބުންޏެވެ: الله އާއި އެކަލާނގެ ރަސޫލާ އެންމެ ރަނގަޅަށް ދެނެވޮޑިގެންވެއެވެ. އަޅުގަނޑުމެންނަށް ބަލާއިރު، الله ގެ ޙަޟްރަތުގައި މުނާފިޤުން މެނުވީ އެކަލޭގެފާނުގެ ލޯތްބާއި ބަސްފުޅު އަޅުގަނޑުމެންނަކަށް ނުފެނެއެވެ. ފަހެ، الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. މަޙްމޫދު ބިން ޢަރުރަބީޢު ވިދާޅުވިއެވެ: 'ދެން އަޅުގަނޑު މިވާހަކަ ރަށުގައި ތިބި މީހުންނަށް ކިޔައިދިނީ، ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ހަނގުރާމައެއްގައި އޭނާއާއެކު ވަޑައިގެންނެވި އަބޫ އައްޔޫބު، އެ ހަނގުރާމައިގެ ސަބަބުން އޭނާ މަރުވެވަޑައިގެންނެވިއެވެ. އެހެންކަމުން އަބޫ އައްޔޫބު އަހަރެން ކިޔައިދިން އެއްޗަކަށް އިންކާރު ކުރައްވައި ވިދާޅުވީ: الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ތިޔަބައިމީހުން ކިޔައިދޭ ފަދައިން ވިދާޅުވި ކަމަކަށް އަހަރެން ގަބޫލެއް ނުކުރަމެވެ. އަބޫ އައްޔޫބުގެ ބަސްފުޅަކީ އަހަރެންނަށް ޤަބޫލުކުރަން ވަރަށް އުނދަގޫ ބަސްފުޅަކަށް ވާތީ، އަހަރެންގެ ހަނގުރާމައިން އެނބުރި އަންނަންދެން އަހަރެން ސަލާމަތް ކުރެއްވުމަށްޓަކައި، الله ތަޢާލާއަށް އަހަރެން ހަވާލުވީ، އެކަލޭގެފާނުގެ މީސްތަކުންގެ މިސްކިތުން ދިރިހުރިތަން ފެނިއްޖެނަމަ، މިކަމާ ބެހޭގޮތުން ޢިތުބާން ބިން މާލިކް (الله ރުހިވޮޑިގެންވާ) އަހާށެވެ. އެހެންކަމުން އަހަރެން އެނބުރި އައިސް ތަލްބިއްޔާ ކިޔެވީ - ޙައްޖާއި ޢުމްރާ ފެށުމުންނެވެ. އެއަށްފަހު އަހަރެން ދަތުރެއްގައި ދިޔައީ މަދީނާ ސިޓީއާ ހަމައަށް އާދެވުމަށެވެ. ދެން އަޅުގަނޑު ދިޔައީ ބަނީ ސަލީމަށް، އެތަނުން އަޅުގަނޑަށް ފެނުނީ ޢިތުބާން ވަރަށް މުސްކުޅި އަދި ލޯފަން ޙާލަތެއްގައި އޭނާގެ މީސްތަކުންނާއެކު ނަމާދު ކުރަމުންނެވެ. އޭނާގެ ދުޢާއިން ސަލާމް ނިންމާލުމަށްފަހު އަހަރެން ސަލާމްކޮށް އަހަރެން މީ ކާކުކަން ކިޔައިދީ އަހަރެން ބުނަން އުޅުނު ވާހަކައާ ސުވާލުކޮށްލީމެވެ. އެހެންކަމުން އޭނާ އަހަރެންނަށް ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ކިޔައިދިން ވާހަކަ ކިޔައިދިނެވެ.