- Zakat dan Sedekah Hadiah Pemberian umra dan ruqba menjadi milik penerimanya, baik semasa hidup maupun setelah wafatnya, dan tidak kembali kepada pemberi

Pemberian umra dan ruqba menjadi milik penerimanya, baik semasa hidup maupun setelah wafatnya, dan tidak kembali kepada pemberi

حَدَّثَنَا الْأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا مَعْنٌ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ جَابِرٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا رَجُلٍ أُعْمِرَ عُمْرَى لَهُ وَلِعَقِبِهِ فَإِنَّهَا لِلَّذِي يُعْطَاهَا لَا تَرْجِعُ إِلَى الَّذِي أَعْطَاهَا لِأَنَّهُ أَعْطَى عَطَاءً وَقَعَتْ فِيهِ الْمَوَارِيثُقَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَهَكَذَا رَوَى مَعْمَرٌ وَغَيْرُ وَاحِدٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ مِثْلَ رِوَايَةِ مَالِكٍ وَرَوَى بَعْضُهُمْ عَنْ الزُّهْرِيِّ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ وَلِعَقِبِهِ وَرُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ جَابِرٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْعُمْرَى جَائِزَةٌ لِأَهْلِهَا وَلَيْسَ فِيهَا لِعَقِبِهِ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا إِذَا قَالَ هِيَ لَكَ حَيَاتَكَ وَلِعَقِبِكَ فَإِنَّهَا لِمَنْ أُعْمِرَهَا لَا تَرْجِعُ إِلَى الْأَوَّلِ وَإِذَا لَمْ يَقُلْ لِعَقِبِكَ فَهِيَ رَاجِعَةٌ إِلَى الْأَوَّلِ إِذَا مَاتَ الْمُعْمَرُ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ وَالشَّافِعِيِّ وَرُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْعُمْرَى جَائِزَةٌ لِأَهْلِهَا وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ قَالُوا إِذَا مَاتَ الْمُعْمَرُ فَهُوَ لِوَرَثَتِهِ وَإِنْ لَمْ تُجْعَلْ لِعَقِبِهِ وَهُوَ قَوْلُ سُفْيَانَ الثَّوْرِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَقَ

Безгә [Әл-Әнсари], безгә [Мән], безгә [Мәлик], [Ибн Шиһаб], [Әбу Сәләмә], [Җабир], Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең болай дигәнен риваять иттеләр: «Кемгә үзенә һәм токымына җир кишәрлеге бирелсә, бүләк бирелгән кешегә була, ул аны биргән кешегә кире кайтмый, чөнки ул бүләк бирде, шул исәптән варислары да». Әбу Гайсә болай диде: «Бу хәдис хәсән-сәхих, [Мә'мәр] риваять иткәнчә, һәм [Әз-Зухри]дән [Мәлик риваятьенә] охшаш тагын да күп хәдисләр бар. Аларның кайберләре Әз-Зухридан риваять иттеләр, ләкин хәдистә «вә ли'акабиһи» сүзтезмәсен телгә алмадылар. Бу хәдис шулай ук Җабирдан Пәйгамбәр саллаһу галәйһи вәссәламнең башка каналыннан риваять ителде, ул болай диде: «Гомрә гаиләгә бирелергә мөмкин, ләкин токымга бирелмәскә». Бу хәдис ышанычлы һәм кайбер галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә булып тора, дип саныйлар алар; Әгәр бүләк бирүче: "Бу бүләк гомер буе сезнең һәм нәселегез өчен", - дисә, бүләк бирелгән кешегә бирелә һәм беренче кешегә кире кайтмый. Әмма бүләк бирүче үз нәселе өчен әйтмәсә, бүләк бирелгән кеше үлсә, ул беренче кешегә кире кайта, бу Малик бин Әнәс һәм Әш Шафигый фикере. Пәйгамбәр салләллаһу галәйһи вәссәламнән башка юл белән дә риваять ителә, ул болай дигән: "Гомрә аның гаиләсенә бирелергә мөмкин". Бу хәдис кайбер галимнәр фикеренчә, хәйрия өчен күрсәтмә булып тора, дип саныйлар алар; "Әгәр бүләк бирелгән кеше үлсә, бүләк аның варисларына бирелә, әгәр ул булмаса, аның нәселенә бирелә, бу Суфьян Әс Цаури, Әхмәт һәм Исхак фикере.