Hadith Representative
Rincian kronologi manasik Haji Wada' Rasulullah SAW dari Madinah ke Makkah dan ketetapan tahallul umrah bagi pemungkas haji tanpa hadyu
Imam Bukhari : 1444حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ الْمُقَدَّمِيُّ حَدَّثَنَا فُضَيْلُ بْنُ سُلَيْمَانَ قَالَ حَدَّثَنِي مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ قَالَ أَخْبَرَنِي كُرَيْبٌ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا قَالَانْطَلَقَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ الْمَدِينَةِ بَعْدَ مَا تَرَجَّلَ وَادَّهَنَ وَلَبِسَ إِزَارَهُ وَرِدَاءَهُ هُوَ وَأَصْحَابُهُ فَلَمْ يَنْهَ عَنْ شَيْءٍ مِنْ الْأَرْدِيَةِ وَالْأُزُرِ تُلْبَسُ إِلَّا الْمُزَعْفَرَةَ الَّتِي تَرْدَعُ عَلَى الْجِلْدِ فَأَصْبَحَ بِذِي الْحُلَيْفَةِ رَكِبَ رَاحِلَتَهُ حَتَّى اسْتَوَى عَلَى الْبَيْدَاءِ أَهَلَّ هُوَ وَأَصْحَابُهُ وَقَلَّدَ بَدَنَتَهُ وَذَلِكَ لِخَمْسٍ بَقِينَ مِنْ ذِي الْقَعْدَةِ فَقَدِمَ مَكَّةَ لِأَرْبَعِ لَيَالٍ خَلَوْنَ مِنْ ذِي الْحَجَّةِ فَطَافَ بِالْبَيْتِ وَسَعَى بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ وَلَمْ يَحِلَّ مِنْ أَجْلِ بُدْنِهِ لِأَنَّهُ قَلَّدَهَا ثُمَّ نَزَلَ بِأَعْلَى مَكَّةَ عِنْدَ الْحَجُونِ وَهُوَ مُهِلٌّ بِالْحَجِّ وَلَمْ يَقْرَبْ الْكَعْبَةَ بَعْدَ طَوَافِهِ بِهَا حَتَّى رَجَعَ مِنْ عَرَفَةَ وَأَمَرَ أَصْحَابَهُ أَنْ يَطَّوَّفُوا بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ يُقَصِّرُوا مِنْ رُءُوسِهِمْ ثُمَّ يَحِلُّوا وَذَلِكَ لِمَنْ لَمْ يَكُنْ مَعَهُ بَدَنَةٌ قَلَّدَهَا وَمَنْ كَانَتْ مَعَهُ امْرَأَتُهُ فَهِيَ لَهُ حَلَالٌ وَالطِّيبُ وَالثِّيَابُ
ተነጊሩና ኣሎ [መሓመድ ቢን ኣቡበከር ኣል ሙቃዳሚ] ነጊሩና ኣሎ [ፉደይል ቢን ሱሌማን] ኢሉኒ፣ ነጊሩኒ ኣሎ [ሙሳ ቢን ዑቕባ] ኢሉኒ፣ ነጊሩኒ ኣሎ [ኩረይብ] ካብ [ዓብደላህ ቢን ዓባስ ረ.ዓ.] ከምዚ ኢሎም: ‘ነቢ ሰለላሁ ዓለይሂ ዋሰላም ጸጉሩ ምስ ቆጸረ ካብ መዲና ተበጊሱን... ብዘይቲ ኣውሊዕ ኣጸቢቑዎ። ክዳኑን ናይ ምዝዋር ጨርቂን ድማ ተኸዲኑ፡ ብጾቱ ድማ ከምኡ። ሪዳ' - ነዊሕ ሻውል - ከምኡ'ውን ክዳን ብዝምልከት ብዘይካ እቲ ኣብ ቆርበት ኣካላት ዝጸንሕ ሽታ - ዛ'ፋራን - ዝኾነ ነገር ኣይከልከለን። ንግሆ ኣብ ድዙል ሑላይፋ ምስ በጽሐ፡ ፍርቂ መዓልቲ ኣብ በረኻ ሰሃራ ክሳብ ዝበጽሕ ብፈረስ ተበገሰ። ስለዚ ብጣልብያ ኢህራም ዝጀመሮ ከምኡ ድማ ኣዕሩኽቱ። ድሕሪኡ ነቲ መስዋእቲ ዝኸውን እንስሳ ምልክት ገበረሉ። እዚ ድማ ኣብተን ናይ መወዳእታ ሓሙሽተ መዓልታት ወርሒ ድዙል ቃዕዳ እዩ ዝፍጸም። ብድሕሪኡ ኣብ ወርሒ ድዙል ሂጃ ኣብ ራብዓይ ለይቲ ኣብ መቐለ በጽሐ፡ ድሕሪኡ ኣብ ባይቱሎህ ታዋፍ፡ ቀጺሉ ኣብ መንጎ ጎቦታት ሻፋን ማርዋን ሳዒ ፈጺሙ ገና ታሓሉል ኣይወድአን ምኽንያቱ እታ ምልክት ዝገበረላ ናይ መስዋእቲ እንስሳ ተሰኪሙ ስለ ዝነበረ። ብድሕሪኡ ኣብ ከተማ መካ ኣብ ኣል ሓጅን ኣብ ዝርከብ በሪኽ ቦታ ደው በለ፣ ካብኡ ድማ ሓጂ ክጅምር ሓሰበ። ካብ ዓራፋ ክሳብ ዝምለስ ኣብኡ ታዋፍኡ ድሕሪ ምፍጻሙ ናብ ካዕባ ኣይቀረበን፣ ድሕሪኡ ንብጾቱ ኣብ ባይቱሎህን ኣብ መንጎ ጎቦታት ሻፋን ማርዋን ሳይይ ክገብሩ ኣዘዞም፣ ድሕሪኡ ውን ጸጉሮም ክቖርጹን ድሕሪኡ ክጽልዩን ኣዘዞም። እዚ ድንጋገ እዚ ነቶም ዝተሓርዱ እንስሳታት -ቁርባን- ዘየምጽኡ ይምልከት። ስለዚ ሰበይቱ ምስኡ ዘላ፡ ሽቶን ክዳንን ክኽደን ፍቑድ እዩ።