Hadith Representative
Peristiwa Perang Uhud: Ujian pasukan pemanah, keteguhan Umar RA, dan penegasan Tauhid atas kesyirikan
Imam Bukhari : 2812حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَاقَ قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا يُحَدِّثُ قَالَجَعَلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى الرَّجَّالَةِ يَوْمَ أُحُدٍ وَكَانُوا خَمْسِينَ رَجُلًا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ جُبَيْرٍ فَقَالَ إِنْ رَأَيْتُمُونَا تَخْطَفُنَا الطَّيْرُ فَلَا تَبْرَحُوا مَكَانَكُمْ هَذَا حَتَّى أُرْسِلَ إِلَيْكُمْ وَإِنْ رَأَيْتُمُونَا هَزَمْنَا الْقَوْمَ وَأَوْطَأْنَاهُمْ فَلَا تَبْرَحُوا حَتَّى أُرْسِلَ إِلَيْكُمْ فَهَزَمُوهُمْ قَالَ فَأَنَا وَاللَّهِ رَأَيْتُ النِّسَاءَ يَشْتَدِدْنَ قَدْ بَدَتْ خَلَاخِلُهُنَّ وَأَسْوُقُهُنَّ رَافِعَاتٍ ثِيَابَهُنَّ فَقَالَ أَصْحَابُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جُبَيْرٍ الْغَنِيمَةَ أَيْ قَوْمِ الْغَنِيمَةَ ظَهَرَ أَصْحَابُكُمْ فَمَا تَنْتَظِرُونَ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جُبَيْرٍ أَنَسِيتُمْ مَا قَالَ لَكُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالُوا وَاللَّهِ لَنَأْتِيَنَّ النَّاسَ فَلَنُصِيبَنَّ مِنْ الْغَنِيمَةِ فَلَمَّا أَتَوْهُمْ صُرِفَتْ وُجُوهُهُمْ فَأَقْبَلُوا مُنْهَزِمِينَ فَذَاكَ إِذْ يَدْعُوهُمْ الرَّسُولُ فِي أُخْرَاهُمْ فَلَمْ يَبْقَ مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَيْرُ اثْنَيْ عَشَرَ رَجُلًا فَأَصَابُوا مِنَّا سَبْعِينَ وَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَصْحَابُهُ أَصَابُوا مِنْ الْمُشْرِكِينَ يَوْمَ بَدْرٍ أَرْبَعِينَ وَمِائَةً سَبْعِينَ أَسِيرًا وَسَبْعِينَ قَتِيلًا فَقَالَ أَبُو سُفْيَانَ أَفِي الْقَوْمِ مُحَمَّدٌ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ فَنَهَاهُمْ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُجِيبُوهُ ثُمَّ قَالَ أَفِي الْقَوْمِ ابْنُ أَبِي قُحَافَةَ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ قَالَ أَفِي الْقَوْمِ ابْنُ الْخَطَّابِ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ رَجَعَ إِلَى أَصْحَابِهِ فَقَالَ أَمَّا هَؤُلَاءِ فَقَدْ قُتِلُوا فَمَا مَلَكَ عُمَرُ نَفْسَهُ فَقَالَ كَذَبْتَ وَاللَّهِ يَا عَدُوَّ اللَّهِ إِنَّ الَّذِينَ عَدَدْتَ لَأَحْيَاءٌ كُلُّهُمْ وَقَدْ بَقِيَ لَكَ مَا يَسُوءُكَ قَالَ يَوْمٌ بِيَوْمِ بَدْرٍ وَالْحَرْبُ سِجَالٌ إِنَّكُمْ سَتَجِدُونَ فِي الْقَوْمِ مُثْلَةً لَمْ آمُرْ بِهَا وَلَمْ تَسُؤْنِي ثُمَّ أَخَذَ يَرْتَجِزُ أُعْلُ هُبَلْ أُعْلُ هُبَلْ قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَا تُجِيبُوا لَهُ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا نَقُولُ قَالَ قُولُوا اللَّهُ أَعْلَى وَأَجَلُّ قَالَ إِنَّ لَنَا الْعُزَّى وَلَا عُزَّى لَكُمْ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَا تُجِيبُوا لَهُ قَالَ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ مَا نَقُولُ قَالَ قُولُوا اللَّهُ مَوْلَانَا وَلَا مَوْلَى لَكُمْ
Ta [‘Amru bin Kholid] er ghra dooin [Zuhair] er ghra dooin [Abu Ishaq] er ghra dooin dy chlashtyn mee [Al Baro’ bin ‘Azib radliallahu ‘anhuma] t’eh er ghra, dooyrt eh; Va'n Prophet 'Abdullah bin Jubair' er ny reih dy ve ny ard-oik jeh'n lught-thie - boggeyderyn - ayns caggey Uhud, as v'ad 50 dooinney. As dooyrt eh: 'Mannagh vel oo er vakin shin er nyn stroie liorish eayst, eisht ny gow ersooyl veih dty ard-valley derrey verym fys dhyt. As mannagh vel oo er vakin shin dy stroie yn naghm as dy stroie ad, eisht nagh jean oo goll ersooyl veih dty ynnyd derrey verym sheean'. Er-jerrey va'n Mosleym ry-hoi y stroie nyn noidyn. Al Baro' said: 'As mychione mish, dy firrinagh liorish Allah, honnick mee mraane -nagh row- ry-reih mygeayrt dy row bracelets ry-akin er nyn cosh as nyn calpaneyn son v'ad er n'eiyrt nyn 'eayst'. As dooyrt fir Abdullah bin Jubair: 'T'ad shen ghonimah - spoillyn cogaidh -, shen-y-fa t'ad shen ghonimah. Ta dty chaarjyn er n'yannoo ymmyd jeu, as cre'n red t'ou uss geaishtagh rish?'. As dooyrt Abdullah bin Jubair: 'As t'ou er n'yannoo ymmyd jeh'n red t'er ghra rhyt?' As dreggyr ad: 'Dy firrinagh, shegin dooin goll huc dy vod mayd ghonimah y gheddyn'. As tra haink ad gys ny saggyrtyn fo, v'ad er nyn skeaylley - veih'n phreeu-goal - derrey v'ad er reih mygeayrt ayns stayd s'anmey. Ta shen y red va er-ny-yannoo tra ghow y Prophet sallallaahu'alaiwasallam orroo veih nyn ghing tra v'eh ec y traa shen cha row dooinney erbee er-mayrn rish y Prophet sallallahu'alaihiwasallam agh daa-eed as jeih sharvaantyn. Sey-feed dooinney jeh’n cheu ain va marroo. Ayns y tammaghyn shen, ayns Cagb Badr, va'n Prophet sallallaahu'alaihiwasallam as e chompanyn er n'yannoo ymmyd jeh'n 100-feed saighdeyryn Mushrikin, shen-y-fa va seihnt-feed dooinney marroo as seihnt-feed dooinney elley er nyn goyrt gys pryssoon. Ayns y traa shen dooyrt Abu Sufyan: 'Bee Muhammad ayns mean ny saggyrtyn?'. Gow eh tree keayrtyn. As t'eh er n'yannoo rish ny companionyn dy freggyrt eh. As dooyrt eh reesht: Vel Ibn Abi Qohafah ayns mean ny saggyrtyn -Abu Bakr radiallahu 'anhu-?' tree keayrtyn. As dooyrt eh reesht: 'Bee Ibn Al Khoththob ayns mean y lught-thie?', three keayrtyn. As hie eh reesht gys e chaarjyn as dooyrt eh: 'T'ad ooilley er nyn marroo'. As cha row 'Umar ry-hoi y scansh echey as dooyrt eh: 'T'ou uss ry-hoi. By Allah, O noi Allah, dy firrinagh ta'n pobble ta shiu shirrey ooilley foast beo as foast er-mayrn dy chur olk erriu'. As dooyrt Abu Sufyan: 'B'eh y coayl shoh freggyrt da coayl Badr son ayns coayl ta buaigyn cheet as goll. Ayns firrinys, yiow oo infidelyn mutilating corp as chopping up victims nagh row mee er ordrey agh nagh vel mee myrgeddin goaill aggle orroo.' As t'eh er n'yannoo ymmyd jeh'n bardaght: 'S'mooar ta Hubal, s'mooar eh Hubal'. As dooyrt y Prophet: 'Cre'n-fa nagh vel oo freggyrt?' As dooyrt ny companionyn: 'O Phadeyr Allah, cre'n red t'ad dy ghra?'. As dooyrt eh: 'Abbyr: Ta Allah yn Chiarn, yn Chiarn'. As dooyrt Abu Sufyan reesht: 'Ta'n jee Hubal ain tra nagh vel eh ayd'. As dooyrt y Prophet reesht: 'Cre'n-fa nagh vel oo freggyrt?' As dooyrt ny companionyn: 'O Phadeyr Allah, cre'n red t'ad dy ghra?'. As dooyrt eh: 'Abbyr: Ta Allah nyn Coadey tra nagh vel coadey eu'.