Hadith Representative
Telah turun kepadaku empat ayat (Sebab turunnya QS. Al-Anfal: 1, Al-Ma'idah: 90, Luqman: 15, dan hukum wasiat sepertiga harta berkenaan dengan Sa'd bin Abi Waqqash)
Imam Muslim : 4432حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ قَالَا حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ مُوسَى حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا سِمَاكُ بْنُ حَرْبٍ حَدَّثَنِي مُصْعَبُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ نَزَلَتْ فِيهِ آيَاتٌ مِنْ الْقُرْآنِ قَالَ حَلَفَتْ أُمُّ سَعْدٍ أَنْ لَا تُكَلِّمَهُ أَبَدًا حَتَّى يَكْفُرَ بِدِينِهِ وَلَا تَأْكُلَ وَلَا تَشْرَبَ قَالَتْ زَعَمْتَ أَنَّ اللَّهَ وَصَّاكَ بِوَالِدَيْكَ وَأَنَا أُمُّكَ وَأَنَا آمُرُكَ بِهَذَا قَالَ مَكَثَتْ ثَلَاثًا حَتَّى غُشِيَ عَلَيْهَا مِنْ الْجَهْدِ فَقَامَ ابْنٌ لَهَا يُقَالُ لَهُ عُمَارَةُ فَسَقَاهَا فَجَعَلَتْ تَدْعُو عَلَى سَعْدٍ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِي الْقُرْآنِ هَذِهِ الْآيَةَ { وَوَصَّيْنَا الْإِنْسَانَ بِوَالِدَيْهِ حُسْنًا } { وَإِنْ جَاهَدَاكَ عَلَى أَنْ تُشْرِكَ بِي } وَفِيهَا { وَصَاحِبْهُمَا فِي الدُّنْيَا مَعْرُوفًا } قَالَ وَأَصَابَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ غَنِيمَةً عَظِيمَةً فَإِذَا فِيهَا سَيْفٌ فَأَخَذْتُهُ فَأَتَيْتُ بِهِ الرَّسُولَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ نَفِّلْنِي هَذَا السَّيْفَ فَأَنَا مَنْ قَدْ عَلِمْتَ حَالَهُ فَقَالَ رُدُّهُ مِنْ حَيْثُ أَخَذْتَهُ فَانْطَلَقْتُ حَتَّى إِذَا أَرَدْتُ أَنْ أُلْقِيَهُ فِي الْقَبَضِ لَامَتْنِي نَفْسِي فَرَجَعْتُ إِلَيْهِ فَقُلْتُ أَعْطِنِيهِ قَالَ فَشَدَّ لِي صَوْتَهُ رُدُّهُ مِنْ حَيْثُ أَخَذْتَهُ قَالَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ { يَسْأَلُونَكَ عَنْ الْأَنْفَالِ } قَالَ وَمَرِضْتُ فَأَرْسَلْتُ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَتَانِي فَقُلْتُ دَعْنِي أَقْسِمْ مَالِي حَيْثُ شِئْتُ قَالَ فَأَبَى قُلْتُ فَالنِّصْفَ قَالَ فَأَبَى قُلْتُ فَالثُّلُثَ قَالَ فَسَكَتَ فَكَانَ بَعْدُ الثُّلُثُ جَائِزًا قَالَ وَأَتَيْتُ عَلَى نَفَرٍ مِنْ الْأَنْصَارِ وَالْمُهَاجِرِينَ فَقَالُوا تَعَالَ نُطْعِمْكَ وَنَسْقِكَ خَمْرًا وَذَلِكَ قَبْلَ أَنْ تُحَرَّمَ الْخَمْرُ قَالَ فَأَتَيْتُهُمْ فِي حَشٍّ وَالْحَشُّ الْبُسْتَانُ فَإِذَا رَأْسُ جَزُورٍ مَشْوِيٌّ عِنْدَهُمْ وَزِقٌّ مِنْ خَمْرٍ قَالَ فَأَكَلْتُ وَشَرِبْتُ مَعَهُمْ قَالَ فَذَكَرْتُ الْأَنْصَارَ وَالْمُهَاجِرِينَ عِنْدَهُمْ فَقُلْتُ الْمُهَاجِرُونَ خَيْرٌ مِنْ الْأَنْصَارِ قَالَ فَأَخَذَ رَجُلٌ أَحَدَ لَحْيَيْ الرَّأْسِ فَضَرَبَنِي بِهِ فَجَرَحَ بِأَنْفِي فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرْتُهُ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ فِيَّ يَعْنِي نَفْسَهُ شَأْنَ الْخَمْرِ { إِنَّمَا الْخَمْرُ وَالْمَيْسِرُ وَالْأَنْصَابُ وَالْأَزْلَامُ رِجْسٌ مِنْ عَمَلِ الشَّيْطَانِ } حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ قَالَا حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ عَنْ مُصْعَبِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ قَالَ أُنْزِلَتْ فِيَّ أَرْبَعُ آيَاتٍ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمَعْنَى حَدِيثِ زُهَيْرٍ عَنْ سِمَاكٍ وَزَادَ فِي حَدِيثِ شُعْبَةَ قَالَ فَكَانُوا إِذَا أَرَادُوا أَنْ يُطْعِمُوهَا شَجَرُوا فَاهَا بِعَصًا ثُمَّ أَوْجَرُوهَا وَفِي حَدِيثِهِ أَيْضًا فَضَرَبَ بِهِ أَنْفَ سَعْدٍ فَفَزَرَهُ وَكَانَ أَنْفُ سَعْدٍ مَفْزُورًا
އަޅުގަނޑުމެން [އަބޫބަކުރު ބިން އަބޫ ޝައިބާ] އާއި [ޒުހައިރު ބިން ޙަރްބު] އަށް ރިވާވެގެންވެއެވެ. އަޅުގަނޑުމެން [އަލްޙަސަން ބިން މޫސާ] އަށް ރިވާވެގެންވެއެވެ؛ އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޒުހައިރަށް] ރިވާވެގެންވާ ކަމެކެވެ؛ އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ސިމާކް ބިން ޙަރްބް] އަށް ރިވާވެގެންވާ ކަމެކެވެ؛ އަޅުގަނޑަށް [މުޝްޢަބް ބިން ސަޢާދަށް] [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕާފުޅުގެ އަރިހުން] ރިވާވެފައި އޮތީ، ސަޢާދާއި ބެހޭގޮތުން ބާވައިލެއްވި ޤުރުއާނުގެ ބައެއް އާޔަތްތައް ވާކަމަށެވެ. މުޝްޢަބު ވިދާޅުވިއެވެ؛ ސަޢާދުގެ މަންމަ ހުވާކުރީ އޭނާ - ސަޢާދު - އިސްލާމްދީނުގެ އުނގަންނައިދިނުންތައް ދޫކޮށްލާހާ ހިނދަކު އަބަދަށްޓަކައި ސަޢާދާއި ވާހަކަ ނުދައްކާނެ ކަމަށެވެ. މީގެ އިތުރުން މަންމަ ވެސް ކާން ބޯން ދެކޮޅު ހެދި'. ސަޢާދުގެ މަންމަ ސަޢާދަށް ބުންޏެވެ؛ އޭ ސަޢާދު، ތިބާގެ މައިންބަފައިންނަށް އަބަދުވެސް ހެޔޮކޮށް ހިތުމަށް الله ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ އަމުރު ކުރައްވާފައިވާ ކަމަށް ދުވަހަކުވެސް ވިދާޅުވެފައިވޭތޯއެވެ؟ މިހާރު އަހަރެންނަކީ ކަލޭގެ މަންމަ ކަމުން އިސްލާމްދީން ދޫކޮށްލުމަށް އަމުރުކުރަމެވެ'. މުޝްޢަބު ވިދާޅުވިއެވެ؛ ސަޢާދުގެ މަންމަ ބަލިކަށިކަމުގެ ސަބަބުން ހޭނެތިގެންދާންދެން ތިންދުވަހާއި ތިންރޭ ވަންދެން ނުކައި ބުއިމުގައި ދެމިހުރެއެވެ. ދެން އޭނާގެ ދަރިފުޅު އުމަރާ އޭނާއަށް ބުއިން ދިނެވެ. ދެން އޭނާގެ މަންމަ ސަޢާދަށް ގުޅާނެއެވެ. ދެން الله ގެ ބަސްފުޅު ތިރިވެގެން ދިޔައީ: 'އަހަރެމެން އިންސާނާގެ މައްޗަށް އަމުރުކުރީ އޭނާގެ މައިންބަފައިންނަށް ހެޔޮކަން ކުރުމަށެވެ' -Qs. އަލް އަންކަބޫތު-29-: 8-. އަނެއް އާޔަތެއްގައި ލިޔެފައިވަނީ: ތިބާގެ މައިންބަފައިން ތިބާއަށް އެއްވެސް ޢިލްމެއް ނެތް ކަންތައްތަކެއް އަހަރެންނާ ޝަރީޢަތް ކުރުމަށް މަޖުބޫރުކޮށްފިނަމަ، އެމީހުންނަށް ކިޔަމަން ނުވެ، ދުނިޔޭގައި އެމީހުންނާ ރަނގަޅަށް ޝަރީޢަތް ނުކުރާށެވެ'. -ސ. ލުޤްމާން -31-: 15-. ސަޢާދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'الله ގެ ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމައަށް އެއްފަހަރަކު ހަނގުރާމައިގެ ވަރަށް ގިނަ އަދަދެއްގެ ޣަނީމާ ލިބިވަޑައިގަތުމުން އޭގައި ކަނޑިއެއް އޮތްކަން އެނގުނެވެ. ދެން އަހަރެން ކަނޑި ހިފައިގެން الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ގެ އަރިހަށް ގެނެސް ބުނީމެވެ؛ 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަހަންނަށް އެ ކަނޑި ދެއްވާ، އަހަންނަކީ ކަލޭގެފާނުގެ އަޚްލާޤު އެނގޭ މީހަކަށް ވާތީ'. އެކަމަކު الله ގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. ދެން އަހަރެން ދިޔައީ، އަނބުރާ ނަގަން ބޭނުންވި ވަގުތު އަހަރެންގެ އަމިއްލަ ނަފްސަށް ފާޑުކިޔައިގެންނެވެ. އެއަށްފަހު އަހަރެން الله ގެ ރަސޫލާ ކައިރިއަށް ގޮސް ބުނީމެވެ؛ 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ އަހަންނަށް ކަނޑި ދެއްވާށެވެ!' އެކަމަކު الله ގެ ރަސޫލާ އޭނާގެ އަސްލު މަޤާމުގައި ހުރެ، ބާރު އަޑަކުން ޖަވާބު ދެއްވީ: 'އޭ ސަޢާދު، އަހަރެން ކުރިންވެސް 'ތިޔަބައިމީހުން ކަނޑި ގެންދިޔަ ތަނަށް ކަނޑި އަނބުރާ ދެއްވުމަށް ބުނެފިން!' އެއަށްފަހު الله ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ އެކަލޭގެފާނުގެ ބަސްފުޅުތައް ބާވައިލެއްވީ: 'ހަނގުރާމައިގެ ޣަނީމާގެ ވާހަކަ އެމީހުން ތިޔަބައިމީހުންނާ ސުވާލުކުރެއެވެ' -Qs. އަލް އަންފާލް-8-: 1-. ސަޢާދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އަހަރެން ބަލިވެ އިނުމުން، الله ގެ ރަސޫލާ ބައްދަލުކުރަން މީހަކު ފޮނުވީމެވެ.' އެއަށްފަހު އަހަރެންގެ ގާތަށް އައެވެ. ދެން އަހަރެން އޭނާއަށް ބުނީމެވެ. 'އޭ الله ގެ ރަސޫލާ، އަހަރެން ބޭނުން ގޮތަކަށް އެ މުދާ ވަޞިއްޔަތެއްގެ ގޮތުގައި ބަހާލުމުގެ ފުރުޞަތު ދެއްވާށެވެ. އެކަމަކު ފެންނަ ފެނުމުގައި الله ގެ ރަސޫލާ އެކަން މަނާކުރެއްވިއެވެ. އަހަރެން އަނެއްކާވެސް ބުނީމެވެ؛ 'ބައި ކޮބާ؟' އަދިވެސް އޭނާ އެކަން މަނާކުރިއެވެ. ދެން އަހަރެން އަނެއްކާވެސް ބުނީމެވެ؛ 'ތިންބައިކުޅަ އެއްބައި ކިހިނެއް ވާނީ؟' ކުޑައިރުކޮޅަކު ހިމޭނުން ހުރެ އޭގެ ފަހުން މުއްސަނދިކަމުގެ ތިންބައިކުޅަ އެއްބައިގެ އިރާދަފުޅަށް ހުއްދަ ދިނެވެ. ސަޢާދު ވިދާޅުވިއެވެ؛ 'އަހަރެން ކުރިން ކޮންމެވެސް އަންސާރަކަށް އަދި މުހާޖިރިންއަށް ޒިޔާރަތް ކުރަމުން ދިޔައީ. ދެން އެމީހުން ބުންޏެވެ؛ 'މިތަނަށް އަންނައްޗޭ ސަޢާދު، އަހަރެމެން ކަލޭމެންނަށް ކާނާއާއި ބަނގުރާ ދޭނަން -ޚަމަރު-'. -އެދުވަސްވަރު ބަނގުރާ އަދި މަނާއެއް ނޫން-. ދެން އަހަރެން އައީ އެމީހުންނާ ގުޅެން ބަގީޗާއެއްގައެވެ. އެނގުނު ގޮތުގައި އެތަނުގައި ރޯކޮށްފައި ހުރި ޖަމަލެއްގެ ބޮލާއި ބަނގުރާ ކޮންޓެއިނަރެއް ހުއްޓެވެ. ދެން އަހަރެން އެމީހުންނާއެކު ހިތަށް އެރިވަރަށް ކައިބޮއިލީމެވެ. ކަންދިމާވީ އެވަގުތު އެމީހުން މަޝްވަރާކޮށް ދައްކަމުން ދިޔައީ އަންސާރާއި މުހާޖިރިންގެ އިސްކަންދޭ ވާހަކައެވެ. އެހެންކަމުން އަންސާރު މީހުންނަށްވުރެ މުހާޖިރިން މީހުން ރަނގަޅު އަދި މުހިއްމު ކަމަށް އިޢުލާންކުރީމެވެ. ހަމަގައިމުވެސް އަޅުގަނޑުގެ ބަޔާނަކީ ވަރަށް ޚިޔާލުތަފާތުވުން ބޮޑު އަދި އެވަގުތު ހާޒިރުވި ގިނަ ބަޔަކު ރުޅިއައިސްފައިވާ ބަޔާނެކެވެ. އޭގެ ތެރެއިން އެކަކު ޖަމަލުގެ އެއް ބުރަކަށިގަނޑާއި ބޮލުގައި ހިފައިގެން އަހަރެންގެ ނޭފަތުގައި ރިއްސާންދެން އަހަރެންގެ ގައިގައި ޖެހުނު އިރުއެވެ. ދެން އަހަރެން الله ގެ ރަސޫލާގެ އަރިހަށް އައިސް އަހަންނަށް ވީގޮތް ކިޔައިދިނީމެވެ. އެންމެ ފަހުން މާތްރަސްކަލާނގެ ބަސްފުޅުތައް ތިރިވެގެން ދިޔައީ: 'ހަމަކަށަވަރުން، ބަނގުރާ ބުއިމާއި، ޖޫރިމަނާކުރުމާއި، ބުދުތަކަށް ޤުރުބާންކުރުމާއި، ތިރިން ގުރުއަތުލުމަކީ ޝައިޠާނާގެ އަމަލުތަކުގެ ބައެއް ކަމުގައިވާ ނަފްރަތުތަކެވެ'. -އަލްމައިދާ: 90- އަޅުގަނޑުމެން [މުޙައްމަދު ބިން އަލް މުޘައްނާ] އާއި [މުޙައްމަދު ބިން ބަޝީޝަރު] އަށް ވެސް ރިވާވެގެންވެއެވެ؛ އެއީ އަޅުގަނޑުމެން [މުޙައްމަދު ބިން ޖަޢުފަރު] އަށް ރިވާވެގެންވާ ކަމެކެވެ؛ އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް [ޝުޢޫބާ] އަށް [ސިމާކް ބިން ޙަރްބު] ގެ ކިބައިން [މުޝްޢަބް ބިން ސަޢާދު] ގެ ކިބައިން [އެކަލޭގެފާނުގެ ބައްޕަ] ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ކަމެކެވެ. 'އަޅުގަނޑާ ބެހޭގޮތުން ބާވައިލެއްވި ޤުރުއާނުގެ ހަތަރު އާޔަތެއް، އަދި މިހެންގޮސް ސިމާކުން ޒުހައިރުގެ ޙަދީޘާ އެއްގޮތްވާ ގޮތަށް ވެއެވެ. ޝުޢޫބާގެ ޙަދީޘްފުޅުގައި އިތުރުވުމެއް ވެއެވެ؛ 'މަންމައަށް ކާންދޭން ބޭނުންވި ހިނދު ދަނޑިއަކުން ހުޅުވައި، ދެން ކާއެއްޗެހި އުނގުޅީ.' ޙަދީޘްފުޅުގައިވެސް ބަޔާންވެގެންވެއެވެ؛ 'ދެން އެއިން އެކަކު ސައާދުގެ ނޭފަތުގައި ޖެހުނީ އެ ނޭފަތް ފަޅައިގެން ދާންދެނެވެ'.