Imam Darimi (الامام الدارمي) - 3469 حديث
حديث
Imam Darimi : 21
حَدَّثَنَا فَرْوَةُ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ أَبِي ثَوْرٍ الْهَمْدَانِيُّ عَنْ إِسْمَعِيلَ السُّدِّيِّ عَنْ عَبَّادٍ أَبِي يَزِيدَ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَكَّةَ فَخَرَجْنَا مَعَهُ فِي بَعْضِ نَوَاحِيهَا فَمَرَرْنَا بَيْنَ الْجِبَالِ وَالشَّجَرِ فَلَمْ نَمُرَّ بِشَجَرَةٍ وَلَا جَبَلٍ إِلَّا قَالَ السَّلَامُ عَلَيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ
اسان کي [فروه] ٻڌايو آهي [الوليد بن ابو ضعور الحمداني] [اسماعيل السدي] کان [عباد بن ابو يزيد] کان [علي بن ابو طالب] رضه ٻڌايو آهي ته: اسان مڪي ۾ رسول الله ﷺ سان گڏ هئاسين. پوءِ اسان ساڻس گڏ نڪتاسين ۽ اسان هڪ به وڻ يا ٽڪري نه گذرياسين پر پاڻ فرمايائون: السلام عليڪم يا رسول الله - حفاظت هميشه توهان تي آهي، اي الله جا رسول -.
حديث
Imam Darimi : 22
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ شِمْرِ بْنِ عَطِيَّةَ عَنْ رَجُلٍ مِنْ مُزَيْنَةَ أَوْ جُهَيْنَةَ قَالَ صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْفَجْرَ فَإِذَا هُوَ بِقَرِيبٍ مِنْ مِائَةِ ذِئْبٍ قَدْ أَقْعَيْنَ وُفُودُ الذِّئَابِ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَرْضَخُوا لَهُمْ شَيْئًا مِنْ طَعَامِكُمْ وَتَأْمَنُونَ عَلَى مَا سِوَى ذَلِكَ فَشَكَوْا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْحَاجَةَ قَالَ فَآذِنُوهُنَّ قَالَ فَآذَنُوهُنَّ فَخَرَجْنَ وَلَهُنَّ عُوَاءٌ
اسان کي [محمد بن يوسف] ٻڌايو آهي ته اسان کي [سفيان] ٻڌايو آهي ته [العماسي] کان [سمر بن عطيه] کان [ڪنهن] مزينه يا جهينه مان، هن چيو ته رسول الله صلي الله عليه وسلم صبح جو نماز پڙهي رهيا هئا ته هڪ سو بگھڙن جي ويجهو هئا، جيڪي سڀ اڳ ۾ ئي ويٺا هئا. رسول الله صلي الله عليه وسلم انهن کي صرف اهو چيو - دوستن کي - 'مهرباني ڪري، پنهنجي کاڌي جو ٿورو حصو انهن جي ٽولي ۾ وجهي ڇڏيو - بگھڙن کي - پوءِ باقي توهان جو کاڌو محفوظ رهندو.' پوءِ انهن رسول الله صلي الله عليه وسلم کي هڪ ضرورت جي شڪايت ڪئي. رسول الله صلي الله عليه وسلم اهو به چيو ته: بگھڙن کي ٻڌايو. تنهن ڪري دوستن بگھڙن جي ٽولي کي ٻڌايو ته انهن کي هڪ ضرورت آهي ۽ انهن کي اتان گذرڻو پوندو. بگھڙن جو ٽولي پاڻمرادو رڙ ڪري هليو ويو.
حديث
Imam Darimi : 23
أَخْبَرَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ أَبِي سُفْيَانَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ قَالَ جَاءَ جِبْرِيلُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ جَالِسٌ حَزِينٌ وَقَدْ تَخَضَّبَ بِالدَّمِ مِنْ فِعْلِ أَهْلِ مَكَّةَ مِنْ قُرَيْشٍ فَقَالَ جِبْرِيلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ تُحِبُّ أَنْ أُرِيَكَ آيَةً قَالَ نَعَمْ فَنَظَرَ إِلَى شَجَرَةٍ مِنْ وَرَائِهِ فَقَالَ ادْعُ بِهَا فَدَعَا بِهَا فَجَاءَتْ وَقَامَتْ بَيْنَ يَدَيْهِ فَقَالَ مُرْهَا فَلْتَرْجِعْ فَأَمَرَهَا فَرَجَعَتْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَسْبِي حَسْبِي
اسان کي [اسحاق بن ابراهيم] ٻڌايو آهي اسان کي [ابو معاويه] اسان کي [العماسي] ٻڌايو آهي [ابو سفيان] کان [انس بن مالڪ] چيو آهي ته: جبرائيل رسول الله ﷺ وٽ آيو جڏهن هو مڪي ۾ قريش جي ڪافرن جي سلوڪ جي ڪري رت ۾ لت پت ويٺو هو، تڏهن جبرائيل چيو: اي الله جا رسول، ڇا توهان چاهيو ٿا ته مان توهان کي سبحان الله و تعاليٰ جي طاقت جي نشاني ڏيکاريان؟ رسول الله ﷺ جواب ڏنو؛ 'ها'؛ پوءِ هن پنهنجي پويان هڪ وڻ ڏٺو، جبرائيل چيو؛ وڻ کي سڏ ڪيو، تنهنڪري هن ان کي سڏيو ۽ وڻ آيو ۽ سندس سامهون بيٺو، پوءِ جبرائيل چيو: 'واپس وڃڻ جو حڪم'. پوءِ هن ان کي واپس وڃڻ جو حڪم ڏنو ۽ وڻ پنهنجي اصل جاءِ تي موٽي ويو - رسول الله ﷺ چيو؛ بس.
حديث
Imam Darimi : 24
أَخْبَرَنَا إِسْحَقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ وَأَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي ظَبْيَانَ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ أَتَى رَجُلٌ مِنْ بَنِي عَامِرٍ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَلَا أُرِيكَ آيَةً قَالَ بَلَى قَالَ فَاذْهَبْ فَادْعُ تِلْكَ النَّخْلَةَ فَدَعَاهَا فَجَاءَتْ تَنْقُزُ بَيْنَ يَدَيْهِ قَالَ قُلْ لَهَا تَرْجِعْ قَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ارْجِعِي فَرَجَعَتْ حَتَّى عَادَتْ إِلَى مَكَانِهَا فَقَالَ يَا بَنِي عَامِرٍ مَا رَأَيْتُ رَجُلًا كَالْيَوْمِ أَسْحَرَ مِنْهُ
اسان کي خبر ڏني آهي [اسحاق بن ابراهيم] اسان کي خبر ڏني آهي [جرير] ۽ [ابو معاويه] [العماسي] کان [ابو ذبيان] کان [ابن عباس] رضي الله عنه کان، هن چيو ته: امير قبيلي مان هڪ ماڻهو رسول الله ﷺ وٽ آيو، پوءِ رسول الله ﷺ فرمايو: ڇا توهان چاهيو ٿا ته مان توهان کي ڪا نشاني ڏيکاريان - الله جي عظمت - جواب ڏنو؛ ها! رسول الله ﷺ چيو: وڃو ۽ کجيءَ جي وڻ کي سڏيو، پوءِ هن ان کي سڏيو ۽ کجيءَ سندس اڳيان ٽپو ڏنو، پوءِ ان شخص چيو: ان کي چئو ته واپس اچي، پوءِ رسول الله ﷺ وڻ کي چيو: واپس اچ، پوءِ وڻ موٽيو جيستائين اهو پنهنجي جاءِ تي نه پهتو، ان شخص چيو: اي امير جي اولاد، مون ڪو به اهڙو ماڻهو نه ڏٺو آهي جيڪو هن کان وڌيڪ جادو ۾ ماهر هجي.
حديث
Imam Darimi : 25
أَخْبَرَنَا إِسْمَعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا شُعَيْبُ بْنُ صَفْوَانَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ عَنْ أَبِي الضُّحَى عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ دَعَا النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِلَالًا فَطَلَبَ بِلَالٌ الْمَاءَ ثُمَّ جَاءَ فَقَالَ لَا وَاللَّهِ مَا وَجَدْتُ الْمَاءَ فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَهَلْ مِنْ شَنٍّ فَأَتَاهُ بِشَنٍّ فَبَسَطَ كَفَّيْهِ فِيهِ فَانْبَعَثَتْ تَحْتَ يَدَيْهِ عَيْنٌ قَالَ فَكَانَ ابْنُ مَسْعُودٍ يَشْرَبُ وَغَيْرُهُ يَتَوَضَّأُ
اسان کي اسماعيل بن ابراهيم ٻڌايو آهي ته اسان کي شعيب بن شفوان ٻڌايو آهي ته عطا بن سائب کان ابو الدلوه کان ابن عباس رضي الله عنهما چيو ته رسول الله صلي الله عليه وسلم بلال کي سڏيو ۽ بلال پاڻي ڳوليو ۽ پوءِ آيو ۽ چيو ته نه، الله جو قسم مان پاڻي جو وچن نٿو ڪريان، پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم پڇيو ته ڇا توهان وٽ پاڻي جو ٿانو آهي؟ پوءِ بلال کيس پاڻي جو ٿانو ڏنو ۽ هن پنهنجا هٿ ٿانو ۾ پکيڙيا، پوءِ پاڻي سندس هٿن مان وهي ويو، راوي چيو ته ابن مسعود ۽ ٻين به پاڻي پيتو ۽ وضو ڪيو.
حديث
Imam Darimi : 26
أَخْبَرَنَا أَبُو النُّعْمَانَ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ عَنْ الْأَسْوَدِ بْنِ قَيْسٍ عَنْ نُبَيْحٍ الْعَنَزِيِّ قَالَ قَالَ جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ غَزَوْنَا أَوْ سَافَرْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَنَحْنُ يَوْمَئِذٍ بِضْعَةَ عَشَرَ وَمِائَتَانِ فَحَضَرَتْ الصَّلَاةُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هَلْ فِي الْقَوْمِ مِنْ طَهُورٍ فَجَاءَ رَجُلٌ يَسْعَى بِإِدَاوَةٍ فِيهَا شَيْءٌ مِنْ مَاءٍ لَيْسَ فِي الْقَوْمِ مَاءٌ غَيْرُهُ فَصَبَّهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي قَدَحٍ ثُمَّ تَوَضَّأَ فَأَحْسَنَ الْوُضُوءَ ثُمَّ انْصَرَفَ وَتَرَكَ الْقَدَحَ فَرَكِبَ النَّاسُ ذَلِكَ الْقَدَحَ وَقَالُوا تَمَسَّحُوا تَمَسَّحُوا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى رِسْلِكُمْ حِينَ سَمِعَهُمْ يَقُولُونَ ذَلِكَ فَوَضَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَفَّهُ فِي الْمَاءِ وَالْقَدَحِ وَقَالَ بِسْمِ اللَّهِ ثُمَّ قَالَ أَسْبِغُوا الطُّهُورَ فَوَالَّذِي هُوَ ابْتَلَانِي بِبَصَرِي لَقَدْ رَأَيْتُ الْعُيُونَ عُيُونَ الْمَاءِ تَخْرُجُ مِنْ بَيْنِ أَصَابِعِهِ فَلَمْ يَرْفَعْهَا حَتَّى تَوَضَّئُوا أَجْمَعُونَ
اسان کي [ابو نعمان] ٻڌايو آهي ته اسان کي [ابو عوانه] ٻڌايو آهي ته [الاسود بن قيس] کان [نبيح العنزي] چيو ته؛ [جابر بن عبدالله] چيو ته؛ اسان رسول الله ﷺ سان گڏ جنگ ڪئي يا سفر ڪيو. ان ڏينهن اسان ٻه سو ماڻهو هئا. پوءِ نماز جو وقت آيو. رسول الله ﷺ پڇيو؛ 'ڇا سڀ پاڪائي جي حالت ۾ آهن؟' پوءِ ڪو ماڻهو چمڙي جي جيري کڻي آيو جيڪو پاڻي سان ڀريل هو، ۽ ان پاڻي کان سواءِ ٻيو ڪو به پاڻي نه هو. پوءِ الله جي رسول ان کي هڪ وڏي ٿانو ۾ وجهي ڇڏيو، پوءِ بهترين وضو سان وضو ڪيو، پوءِ برتن کان منهن موڙيو. پوءِ ماڻهو برتن ڏانهن ڊوڙيا ۽ چيائون ته؛ 'توکي صرف ان کي رگڙڻو آهي.' پوءِ رسول الله ﷺ چيو؛ 'معاف ڪجو مون کي ڪو رستو ڏيو'. رسول الله ﷺ اهو چيو جڏهن هن انهن کي مٿي ڳالهائيندي ٻڌو. پوءِ، رسول الله ﷺ پنهنجا هٿ پاڻيءَ ۾ رکيا ۽ فرمايو: الله جي نالي سان، پوءِ فرمايائون: پنهنجو وضو پورو ڪر. -جابر رضه- چيو: قسم آهي ان ذات جو جيڪو منهنجي نظر کي نه ٿو ڍڪي، مون صاف ڏٺو ته پاڻي سندس آڱرين مان نڪرندو هو ۽ پاڻ پنهنجا هٿ نه کنيا جيستائين سڀئي وضو نه ڪري چڪا.
حديث
Imam Darimi : 27
أَخْبَرَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ وَسَعِيدُ بْنُ الرَّبِيعِ قَالَا حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ وَحُصَيْنٍ سَمِعَا سَالِمَ بْنَ أَبِي الْجَعْدِ يَقُولُ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ أَصَابَنَا عَطَشٌ فَجَهَشْنَا فَانْتَهَيْنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَضَعَ يَدَهُ فِي تَوْرٍ فَجَعَلَ يَفُورُ كَأَنَّهُ عُيُونٌ مِنْ خَلَلِ أَصَابِعِهِ وَقَالَ اذْكُرُوا اسْمَ اللَّهِ فَشَرِبْنَا حَتَّى وَسِعَنَا وَكَفَانَا وَفِي حَدِيثِ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ فَقُلْنَا لِجَابِرٍ كَمْ كُنْتُمْ قَالَ كُنَّا أَلْفًا وَخَمْسَ مِائَةٍ وَلَوْ كُنَّا مِائَةَ أَلْفٍ لَكَفَانَا
اسان کي ٻڌايو ويو آهي ته [ابو الوليد الثيالثي] ۽ [سعيد بن ربيع] ٻنهي چيو؛ اسان کي [صيوبة] عمرو بن مرة کان ۽ [حسين] ٻنهي [سالم بن ابو جعد] کان ٻڌو آهي ته چوندا آهن؛ مون [جابر بن عبدالله] رضي الله عنه کي چوندي ٻڌو ته؛ اسان کي تمام گهڻي اڃ لڳي ۽ اسان جلدي رسول الله ﷺ ڏانهن هليا ويا، پوءِ پاڻ پنهنجو هٿ ٿانو ۾ وجهي ڇڏيو ۽ سندس آڱرين مان پاڻي چشمي وانگر وهي نڪتو، ۽ فرمايائون: الله جو نالو پڙهو - پوءِ اسين الله جو نالو به پڙهون ٿا - ۽ پيئندا آهيون جيستائين اسين پيٽ ڀري نه وڃون. عمرو بن مرة جي حديث ۾، اسان جابر رضي الله عنه کان پڇيو ته؛ توهان مان ڪيترا - ان وقت -؟ هن جواب ڏنو؛ اسان وٽ پندرهن سؤ ماڻهو هئا، جيتوڻيڪ جيڪڏهن اسان وٽ - ان وقت - هڪ لک ماڻهو هجن ها، ته اهو اسان لاءِ ڪافي پاڻي هوندو.
حديث
Imam Darimi : 28
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الرَّقَاشِيُّ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ حَدَّثَنَا الْجَعْدُ أَبُو عُثْمَانَ حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ حَدَّثَنَا جَابِرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ شَكَا أَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْعَطَشَ فَدَعَا بِعُسٍّ فَصُبَّ فِيهِ مَاءٌ وَوَضَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَدَهُ فِيهِ قَالَ فَجَعَلْتُ أَنْظُرُ إِلَى الْمَاءِ يَنْبُعُ عُيُونًا مِنْ بَيْنِ أَصَابِعِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَالنَّاسُ يَسْتَقُونَ حَتَّى اسْتَقَى النَّاسُ كُلُّهُمْ
اسان کي [محمد بن عبدالله رقاصي] ٻڌايو آهي [جعفر بن سليمان] ٻڌايو آهي [الجاعدو ابو عثمان] اسان کي [انس بن مالڪ] ٻڌايو آهي [رضي الله عنه اسان کي [جابر بن عبدالله] ٻڌايو آهي ته پاڻ فرمايائون ته: رسول الله صلي الله عليه وسلم جي اصحابن کيس پنهنجي اڃ جي شڪايت ڪئي - جيڪا انهن کي لڳي هئي - پوءِ هن هڪ وڏو ٿانو گهريو ۽ ان ۾ پاڻي ورهايو ۽ رسول الله صلي الله عليه وسلم پنهنجو هٿ ٿانو ۾ رکيو. راوي چيو ته: مون ڏٺو ته رسول الله صلي الله عليه وسلم جي آڱرين مان چشمي جو پاڻي وهي رهيو هو، ماڻهن ان کي پيئڻ لاءِ ورتو ته جيئن اهي سڀ ان کي پي سگهن.
حديث
Imam Darimi : 29
أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ مَنْصُورٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ سَمِعَ عَبْدُ اللَّهِ بِخَسْفٍ فَقَالَ كُنَّا أَصْحَابَ مُحَمَّدٍ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعُدُّ الْآيَاتِ بَرَكَةً وَأَنْتُمْ تَعُدُّونَهَا تَخْوِيفًا إِنَّا بَيْنَمَا نَحْنُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَيْسَ مَعَنَا مَاءٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اطْلُبُوا مَنْ مَعَهُ فَضْلُ مَاءٍ فَأُتِيَ بِمَاءٍ فَصَبَّهُ فِي الْإِنَاءِ ثُمَّ وَضَعَ كَفَّهُ فِيهِ فَجَعَلَ الْمَاءُ يَخْرُجُ مِنْ بَيْنِ أَصَابِعِهِ ثُمَّ قَالَ حَيَّ عَلَى الطَّهُورِ الْمُبَارَكِ وَالْبَرَكَةُ مِنْ اللَّهِ تَعَالَى فَشَرِبْنَا و قَالَ عَبْدُ اللَّهِ كُنَّا نَسْمَعُ تَسْبِيحَ الطَّعَامِ وَهُوَ يُؤْكَلُ
اسان کي [عبيدالله بن موسيٰ]، [اسرائيل]، [منصور]، [ابراهيم]، [القمه]، [عبدالله] کان روايت ڪندي چيو ته عبدالله چنڊ گرهڻ بابت ٻڌو، پوءِ هن چيو ته اسان، رسول الله ﷺ جا دوست، الله جي قدرت جي نشانين کي نعمت سمجهون ٿا جڏهن ته توهان انهن کي خوفناڪ سمجهو ٿا. حقيقت ۾، جڏهن اسان رسول الله ﷺ سان گڏ هئاسين ته اسان وٽ پاڻي نه هو. پوءِ رسول الله ﷺ فرمايو ته: 'جن وٽ پاڻي وڌيڪ آهي انهن کان پڇو.' پوءِ اهو رسول الله ﷺ وٽ آندو ويو ۽ ان کي هڪ ٿانو ۾ وجهي ڇڏيو، پنهنجي هٿ جي تري ان ۾ وجهي ڇڏيو ۽ رسول الله ﷺ جي آڱرين مان پاڻي وهي نڪتو ۽ رڙ ڪئي؛ اچو ته پاڻ کي پاڪ ڪرڻ ۾ جلدي ڪريون، جيڪو نعمتن سان ڀريل آهي، ۽ نعمتون صرف الله سبحانه وتعاليٰ جي ملڪيت آهن، ۽ پوءِ اسان ان کي پيئنداسين. عبدالله چيو: حقيقت ۾، اسان کاڌي جي تسبيح ان وقت ٻڌندا هئاسين جڏهن اهو کائيندا هئاسين.
حديث
Imam Darimi : 30
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو الْجَوَّابِ عَنْ عَمَّارِ بْنِ رُزَيْقٍ عَنْ الْأَعْمَشِ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ زُلْزِلَتْ الْأَرْضُ عَلَى عَهْدِ عَبْدِ اللَّهِ فَأُخْبِرَ بِذَلِكَ فَقَالَ إِنَّا كُنَّا أَصْحَابَ مُحَمَّدٍ نَرَى الْآيَاتِ بَرَكَاتٍ وَأَنْتُمْ تَرَوْنَهَا تَخْوِيفًا بَيْنَا نَحْنُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ إِذْ حَضَرَتْ الصَّلَاةُ وَلَيْسَ مَعَنَا مَاءٌ إِلَّا يَسِيرٌ فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِمَاءٍ فِي صَحْفَةٍ وَوَضَعَ كَفَّهُ فِيهِ فَجَعَلَ الْمَاءُ يَنْبَجِسُ مِنْ بَيْنِ أَصَابِعِهِ ثُمَّ نَادَى حَيَّ عَلَى الْوَضُوءِ وَالْبَرَكَةُ مِنْ اللَّهِ فَأَقْبَلَ النَّاسُ فَتَوَضَّئُوا وَجَعَلْتُ لَا هَمَّ لِي إِلَّا مَا أُدْخِلُهُ بَطْنِي لِقَوْلِهِ وَالْبَرَكَةُ مِنْ اللَّهِ فَحَدَّثْتُ بِهِ سَالِمَ بْنَ أَبِي الْجَعْدِ فَقَالَ كَانُوا خَمْسَ عَشْرَةَ مِائَةٍ
اسان کي [محمد بن عبدالله بن نمير] ٻڌايو آهي اسان کي [ابو الجواب] ٻڌايو آهي [عمرو بن رزاق] کان [العماسي] کان [ابراهيم] کان [علقمه] کان [عبدالله] چيو آهي ته: عبدالله جي زماني ۾ زلزلو آيو ۽ هي واقعو عبدالله کي ٻڌايو ويو ۽ هن چيو ته: اسان دوست نشانين - الله سبحانه وتعاليٰ جي عظمت - کي نعمت سمجهون ٿا، جڏهن ته توهان انهن کي خوفناڪ شيون سمجهو ٿا. هڪ ڀيري جڏهن اسان رسول الله ﷺ سان گڏ سفر ۾ هئاسين ته اوچتو نماز جو وقت اچي ويو، جڏهن ته اسان ٿورو پاڻي نه آندو. پوءِ رسول الله ﷺ هڪ وڏي ٿانو ۾ پاڻي گهريو، ۽ پنهنجي هٿ جي تري ان تي رکي. حيرت انگيز طور تي سندس آڱرين جي وچ ۾ پاڻي وهي ٿو ۽ پوءِ چوي ٿو: 'سلام، هتي اچو ته وضو جو پاڻي ۽ الله سبحانه وتعاليٰ کان برڪت وٺو'. تنهنڪري سڀ ماڻهو وضو ڪري رهيا هئا جڏهن ته مون کي ڪا به خواهش نه هئي سواءِ ان جي ته مان صرف اهو پيئڻ چاهيان ۽ پاڻي پنهنجي پيٽ ۾ وجهان ڇاڪاڻ ته هن چيو؛ الله جي طرفان رحمت. مون اهو واقعو [سليم بن ابو الجعد] کي ٻڌايو، تنهن ڪري هن چيو؛ انهن - ان وقت - پندرهن ماڻهو هئا.
حديث
Imam Darimi : 31
أَخْبَرَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ أَخْبَرَنَا مُعَاذُ بْنُ الْعَلَاءِ عَنْ نَافِعٍ عَنْ ابْنِ عُمَرَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَخْطُبُ إِلَى جِذْعٍ فَلَمَّا اتَّخَذَ الْمِنْبَرَ حَنَّ الْجِذْعُ حَتَّى أَتَاهُ فَمَسَحَهُ
اسان کي خبر ڏني آهي [عثمان بن عمر] اسان کي خبر ڏني آهي [معذ بن العلاء] [نافع] کان [ابن عمر] کان خبر ڏني آهي ته شروع ۾، رسول الله صلي الله عليه وسلم هميشه ڪاٺ جي ٽڪري تي ٽيڪ ڏئي وعظ ڪندا هئا. جڏهن پاڻ منبر استعمال ڪندا هئا - ۽ ڪاٺ هاڻي استعمال نه ٿيندي هئي - ته ڪاٺ ڪرڪڻ لڳو تنهنڪري پاڻ ان کي هٿ لڳايو.
حديث
Imam Darimi : 32
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حُمَيْدٍ حَدَّثَنَا تَمِيمُ بْنُ عَبْدِ الْمُؤْمِنِ حَدَّثَنَا صَالِحُ بْنُ حَيَّانَ حَدَّثَنِي ابْنُ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا خَطَبَ قَامَ فَأَطَالَ الْقِيَامَ فَكَانَ يَشُقُّ عَلَيْهِ قِيَامُهُ فَأُتِيَ بِجِذْعِ نَخْلَةٍ فَحُفِرَ لَهُ وَأُقِيمَ إِلَى جَنْبِهِ قَائِمًا لِلنَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَكَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِذَا خَطَبَ فَطَالَ الْقِيَامُ عَلَيْهِ اسْتَنَدَ إِلَيْهِ فَاتَّكَأَ عَلَيْهِ فَبَصُرَ بِهِ رَجُلٌ كَانَ وَرَدَ الْمَدِينَةَ فَرَآهُ قَائِمًا إِلَى جَنْبِ ذَلِكَ الْجِذْعِ فَقَالَ لِمَنْ يَلِيهِ مِنْ النَّاسِ لَوْ أَعْلَمُ أَنَّ مُحَمَّدًا يَحْمَدُنِي فِي شَيْءٍ يَرْفُقُ بِهِ لَصَنَعْتُ لَهُ مَجْلِسًا يَقُومُ عَلَيْهِ فَإِنْ شَاءَ جَلَسَ مَا شَاءَ وَإِنْ شَاءَ قَامَ فَبَلَغَ ذَلِكَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ ائْتُونِي بِهِ فَأَتَوْهُ بِهِ فَأُمِرَ أَنْ يَصْنَعَ لَهُ هَذِهِ الْمَرَاقِيَ الثَّلَاثَ أَوْ الْأَرْبَعَ هِيَ الْآنَ فِي مِنْبَرِ الْمَدِينَةِ فَوَجَدَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي ذَلِكَ رَاحَةً فَلَمَّا فَارَقَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْجِذْعَ وَعَمَدَ إِلَى هَذِهِ الَّتِي صُنِعَتْ لَهُ جَزِعَ الْجِذْعُ فَحَنَّ كَمَا تَحِنُّ النَّاقَةُ حِينَ فَارَقَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَزَعَمَ ابْنُ بُرَيْدَةَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حِينَ سَمِعَ حَنِينَ الْجِذْعِ رَجَعَ إِلَيْهِ فَوَضَعَ يَدَهُ عَلَيْهِ وَقَالَ اخْتَرْ أَنْ أَغْرِسَكَ فِي الْمَكَانِ الَّذِي كُنْتَ فِيهِ فَتَكُونَ كَمَا كُنْتَ وَإِنْ شِئْتَ أَنْ أَغْرِسَكَ فِي الْجَنَّةِ فَتَشْرَبَ مِنْ أَنْهَارِهَا وَعُيُونِهَا فَيَحْسُنُ نَبْتُكَ وَتُثْمِرُ فَيَأْكُلَ أَوْلِيَاءُ اللَّهِ مِنْ ثَمَرَتِكَ وَنَخْلِكَ فَعَلْتُ فَزَعَمَ أَنَّهُ سَمِعَ مِنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَهُوَ يَقُولُ لَهُ نَعَمْ قَدْ فَعَلْتُ مَرَّتَيْنِ فَسُئِلَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ اخْتَارَ أَنْ أَغْرِسَهُ فِي الْجَنَّةِ
اسان کي [محمد بن حميد] ٻڌايو آهي [تميم بن عبدالمڪمن] اسان کي ٻڌايو آهي [صالح بن حيان] مون کي [ابن بريده] ٻڌايو آهي [پنهنجي پيءُ] کان، هن چيو ته: شروع ۾، رسول الله ﷺ بيٺي وعظ ڪندا هئا، ۽ هو گهڻي وقت تائين بيٺو رهيو. تنهن ڪري اهو سندس لاءِ تمام گهڻو ڏکيو هو. پوءِ هن کجيءَ جا پن ڪڍيا، زمين مان هڪ تلاءُ ٺاهيو، ۽ کجيءَ جو وڻ رسول الله ﷺ جي ڀرسان لڳايو ته جيئن هو ان کي بيهڻ وقت استعمال ڪري سگهي. جيڪڏهن نبي ﷺ وعظ ڪيو ۽ گهڻي وقت تائين بيٺو رهيو، ته هو کجيءَ جي وڻ تي ٽيڪ ڏئي ويٺو. هڪ ماڻهو جيڪو تازو مديني آيو هو، اهو واقعو ڏٺو، هو کجيءَ جي وڻ جي ڀرسان بيٺو هو. تنهن ڪري ان ماڻهوءَ پنهنجي پريشاني پنهنجي آس پاس جي ماڻهن کي ٻڌائي. 'جيڪڏهن مون کي خبر هجي ها ته محمد منهنجي ڪنهن ڪم جي تعريف ڪندو جيڪو سندس بار گهٽائڻ لاءِ ڪندو، ته مان ان لاءِ هڪ جاءِ ٺاهي ڇڏيان ها جنهن تي هو بيٺو هجي ها، جيڪڏهن چاهي ته ويٺي سگهي ها ۽ جيڪڏهن چاهي ته ان جاءِ تي بيٺو هجي ها.' پوءِ هي معاملو رسول الله ﷺ تائين پهچايو ويو ۽ پاڻ فرمايو ته؛ 'ان شخص کي منهنجي سامهون آڻيو'. پوءِ هن شخص کي اندر آندو ويو ۽ حڪم ڏنو ويو ته ٽن يا چار قدمن واري هڪ سيڙهي ٺاهيو جيئن هاڻي مديني جي منبر تي آهي. رسول الله ﷺ ان سان آرامده محسوس ڪيو. جڏهن هن وڻ جي ٿڙ کي ڇڏي ڏنو - جيڪو هن اڳ ۾ استعمال ڪيو هو - ۽ منبر تي ٽيڪ ڏني جيڪا هن لاءِ ٺاهي وئي هئي، ته کجيءَ جو وڻ اداس محسوس ٿيو ۽ اُٺ جي ڪراهت وانگر ڪراهت ڪئي جڏهن رسول الله ﷺ ان کي ڇڏي ڏنو. ابن بريده پنهنجي پيءُ کان روايت ڪئي ته رسول الله ﷺ جڏهن کجيءَ جي ڪراهت ٻڌي ته هن ٻيهر پنهنجو هٿ ان تي رکيو ۽ چيو؛ 'چونڊيو ته مان توکي واپس تنهنجي اصل جاءِ تي پوکيان يا بعد ۾ توکي جنت ۾ پوکيان ته جيئن تون دريائن ۽ چشمن مان چوسي سگهين جيڪي تنهنجي واڌ ويجهه کي سٺو ۽ ميوو ڏين، ۽ الله جا اولياءَ تنهنجا ميوا - کجور - کائي سگهن. ' ابن بريده جي پيءُ جو خيال هو ته هن رسول الله ﷺ کان ٻڌو آهي، هن کجور جي وڻ کي چيو؛ 'ٺيڪ آهي، مون اهو ڪيو آهي - نبي ﷺ پنهنجا لفظ ٻه ڀيرا ورجايا. ' پوءِ رسول الله ﷺ کان پڇيو ويو ۽ هن جواب ڏنو؛ ٿڙ مون لاءِ جنت ۾ بعد ۾ پوکڻ لاءِ چونڊيندو آهي.
حديث
Imam Darimi : 33
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ كَثِيرٍ عَنْ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْأَنْصَارِيِّ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُومُ إِلَى جِذْعٍ قَبْلَ أَنْ يُجْعَلَ الْمِنْبَرُ فَلَمَّا جُعِلَ الْمِنْبَرُ حَنَّ ذَلِكَ الْجِذْعُ حَتَّى سَمِعْنَا حَنِينَهُ فَوَضَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَدَهُ عَلَيْهِ فَسَكَنَ
اسان کي [محمد بن ڪثير]، [سليمان بن ڪثير]، [عز زهري]، [سعيد بن المسيب]، [جابر بن عبدالله]، روايت ڪئي آهي ته: اڳ ۾ رسول الله ﷺ منبر ٺاهڻ کان اڳ هميشه کجيءَ تي ٽيڪ ڏئي بيٺا هوندا هئا. جڏهن منبر ٺاهيو ويندو هو ته کجيءَ جو وڻ ڪرڪڻ لڳندو هو، ايتري تائين جو اسان ان جي ڪرڪڻ جو آواز ٻڌو، پوءِ رسول الله ﷺ ان تي پنهنجا هٿ رکيا ۽ اهو خاموش ٿي ويو.
حديث
Imam Darimi : 34
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ كَثِيرٍ عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ حَفْصِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ إِلَى خَشَبَةٍ فَلَمَّا صُنِعَ الْمِنْبَرُ فَجَلَسَ عَلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَنَّتْ حَنِينَ الْعِشَارِ حَتَّى وَضَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَدَهُ عَلَيْهَا فَسَكَنَتْ
اسان کي [محمد بن ڪثير] ٻڌايو آهي اسان کي [سليمان بن ڪثير] ٻڌايو آهي [يحيى بن سعيد] کان [حفص بن عبيدالله] کان [جابر بن عبدالله] رضه فرمايو آهي ته: اڳ ۾، رسول الله صلي الله عليه وسلم ڪاٺ جي لٺ تي ٽيڪ ڏئي وعظ ڪندا هئا، پوءِ جڏهن منبر ٺاهيو ويو ته رسول الله صلي الله عليه وسلم ان تي ويهندا هئا، پوءِ ڪاٺ جي لٺ اهڙي طرح ڪرڪڻ لڳي جيئن اُٺ ڪري رهي هجي، پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم ان تي پنهنجا هٿ رکيا ۽ اهو خاموش ٿي ويو.
حديث
Imam Darimi : 35
أَخْبَرَنَا فَرْوَةُ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ زَكَرِيَّا عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي إِسْحَقَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي كَرِبٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ قَالَ حَنَّتْ الْخَشَبَةُ حَنِينَ النَّاقَةِ الْخَلُوجِ
اسان کي [فروه] ٻڌايو آهي [يحيى بن زڪريا] پنهنجي پيءُ کان [ابو اسحاق] کان [سعيد بن ابي ڪرب] کان [جابر بن عبدالله] رضي الله عنهما چيو آهي ته: ڪاٺي اهڙي طرح ڪرڪي جيئن اُٺ پنهنجي گابي پٺيان ڪرڪي.
حديث
Imam Darimi : 36
أَخْبَرَنَا زَكَرِيَّا بْنُ عَدِيٍّ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ عَنْ الطُّفَيْلِ بْنِ أُبَيِّ بْنِ كَعْبٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصَلِّي إِلَى جِذْعٍ وَيَخْطُبُ إِلَيْهِ إِذْ كَانَ الْمَسْجِدُ عَرِيشًا فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِهِ أَلَا نَجْعَلُ لَكَ عَرِيشًا تَقُومُ عَلَيْهِ يَرَاكَ النَّاسُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ وَتُسْمِعُ مِنْ خُطْبَتِكَ قَالَ نَعَمْ فَصَنَعَ لَهُ الثَّلَاثَ دَرَجَاتٍ هُنَّ اللَّوَاتِي عَلَى الْمِنْبَرِ فَلَمَّا صُنِعَ الْمِنْبَرُ وَوُضِعَ فِي مَوْضِعِهِ الَّذِي وَضَعَهُ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فَلَمَّا جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُرِيدُ الْمِنْبَرَ مَرَّ عَلَيْهِ فَلَمَّا جَاوَزَهُ خَارَ الْجِذْعُ حَتَّى تَصَدَّعَ وَانْشَقَّ فَرَجَعَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَمَسَحَهُ بِيَدِهِ حَتَّى سَكَنَ ثُمَّ رَجَعَ إِلَى الْمِنْبَرِ قَالَ فَكَانَ إِذَا صَلَّى صَلَّى إِلَيْهِ فَلَمَّا هُدِمَ الْمَسْجِدُ أَخَذَ ذَلِكَ الْجِذْعَ أُبَيُّ بْنُ كَعْبٍ فَلَمْ يَزَلْ عِنْدَهُ حَتَّى بَلِيَ وَأَكَلَتْهُ الْأَرَضَةُ وَعَادَ رُفَاتًا
اسان کي [زڪريا بن عدي]، [عبيدالله بن عمرو]، [عبدالله بن محمد بن عقيل]، [اث طفيل بن ابي بن ڪعب]، [پنهنجي پيءُ] رضي الله عنه کان روايت ڪئي آهي ته: اڳ ۾ رسول الله صلي الله عليه وسلم کجيءَ جي وڻ تي ٽيڪ ڏئي نماز پڙهندا هئا ۽ جڏهن مسجدن ۾ اڃا تائين پناهه نه هئي ته خطبو ڏيندا هئا. پوءِ سندس دوست مان هڪ ماڻهو کيس چيو: 'ڇا اسان هڪ پناهه - هڪ منبر - ٺاهينداسين ۽ منبر کي اهڙي جاءِ تي رکنداسين جتي توهان ان تي بيهي سگهو ۽ ماڻهو توهان کي جمعي جي خطبي ۾ ڏسي سگهن ۽ اهي توهان جا خطبا ٻڌي سگهن. هن جواب ڏنو: 'ها، توهان ڪري سگهو ٿا'. تنهن ڪري منبر تي سندس لاءِ ٽي قدم ٺاهيا ويا ۽ ان جاءِ تي رکيا ويا جتي رسول الله صلي الله عليه وسلم انهن کي رکيو هو - کجيءَ جا ٿڙ -. جڏهن هو منبر تي پهتو، ته هو کجيءَ جي وڻ وٽان گذريو، ۽ کجيءَ جو وڻ روئي رهيو هو جيستائين اهو ٽٽي پيو ۽ ڦاٽي پيو. پوءِ رسول الله ﷺ ان ڏانهن موٽي آيا. هن ان کي پنهنجي هٿ سان ملائي ڇڏيو جيستائين کجيءَ جو وڻ ٻيهر سڪون نه ڪيو ۽ نبي ﷺ منبر تي موٽي آيا. ۽ جڏهن نبي ﷺ نماز پڙهي، ته پاڻ وڻ ڏانهن منهن ڪيو. جڏهن مسجد ڊاهي وئي، ته ابي بن ڪعب کجيءَ جو ٿڙ کڻي ان کي رکيو جيستائين اهو سڙي نه ويو ۽ ديمڪ کائي ويو جيستائين اهو تباهه نه ٿي ويو.
حديث
Imam Darimi : 37
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ عَنْ مُجَالِدٍ عَنْ أَبِي الْوَدَّاكِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ إِلَى لِزْقِ جِذْعٍ فَأَتَاهُ رَجُلٌ رُومِيٌّ فَقَالَ أَصْنَعُ لَكَ مِنْبَرًا تَخْطُبُ عَلَيْهِ فَصَنَعَ لَهُ مِنْبَرًا هَذَا الَّذِي تَرَوْنَ قَالَ فَلَمَّا قَامَ عَلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَخْطُبُ حَنَّ الْجِذْعُ حَنِينَ النَّاقَةِ إِلَى وَلَدِهَا فَنَزَلَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَضَمَّهُ إِلَيْهِ فَسَكَنَ فَأُمِرَ بِهِ أَنْ يُحْفَرَ لَهُ وَيُدْفَنَ
اسان کي [عبيدالله بن سعيد] ٻڌايو آهي ته اسان کي [ابو اسامه] ٻڌايو آهي ته [مجاهد] کان [ابو الودڪ] کان [ابو سعيد] چيو ته: اڳ ۾ رسول الله ﷺ کجيءَ جي ٽاريءَ تي ٽيڪ ڏئي وعظ ڪندا هئا، پوءِ هڪ رومي وٽس آيو ۽ چيو ته: مان منبر ٺاهيندس ۽ بادشاهه مٿي کان وعظ ڪري سگهي ٿو، تنهن ڪري هن منبر ٺاهيو جيئن توهان ڏسو ٿا. راوي چيو ته: پوءِ جڏهن رسول الله ﷺ منبر تي بيٺا هئا ۽ وعظ ڏئي رهيا هئا ته کجيءَ جي دڙي اهڙي ڪرڪڻ لڳي جيئن هڪ اُٺ پنهنجو گابي وڃائي چڪي هجي. پوءِ رسول الله ﷺ ان وٽ لٿو ۽ ان کي ڀاڪر پائي ورتو ته هو خاموش ٿي ويو، پوءِ رسول الله ﷺ ان کي حڪم ڏنو ته هڪ سوراخ ڪري ۽ ان کي دفن ڪري.
حديث
Imam Darimi : 38
أَخْبَرَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ حَدَّثَنَا الصَّعْقُ قَالَ سَمِعْتُ الْحَسَنَ يَقُولُ لَمَّا أَنْ قَدِمَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ جَعَلَ يُسْنِدُ ظَهْرَهُ إِلَى خَشَبَةٍ وَيُحَدِّثُ النَّاسَ فَكَثُرُوا حَوْلَهُ فَأَرَادَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ يُسْمِعَهُمْ فَقَالَ ابْنُوا لِي شَيْئًا أَرْتَفِعُ عَلَيْهِ قَالُوا كَيْفَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ قَالَ عَرِيشٌ كَعَرِيشِ مُوسَى فَلَمَّا أَنْ بَنَوْا لَهُ قَالَ الْحَسَنُ حَنَّتْ وَاللَّهِ الْخَشَبَةُ قَالَ الْحَسَنُ سُبْحَانَ اللَّهِ هَلْ تُبْتَغَى قُلُوبُ قَوْمٍ سَمِعُوا قَالَ أَبُو مُحَمَّد يَعْنِي هَذَا
اسان کي [مسلم بن ابراهيم] ٻڌايو آهي [اشاق] چيو آهي ته؛ مون [الحسن] کي چوندي ٻڌو آهي ته؛ جڏهن رسول الله ﷺ مديني ۾ آيا ته ماڻهن کي نصيحت ڪندي پنهنجي پٺي هڪ وڻ تي ٽيڪ ڏني. آهستي آهستي سندس چوڌاري وڌيڪ ماڻهو ٿي ويا. ان ڪري هن ارادو ڪيو ته هر ڪو - بغير ڪنهن استثنا جي - سندس ڳالهيون ٻڌي. تنهن ڪري پاڻ ﷺ فرمايو ته 'مهرباني ڪري، مون کي موسيٰ جي منبر وانگر هڪ بلند منبر ٺاهيو!' جڏهن اهي ٺاهيا، ته الله جي طرفان وڻ جو ٿڙ - الحسن چيو - ڪراهت ڪئي. الحسن ٻيهر چيو؛ الله پاڪ آهي سبحان الله وتعاليٰ، ڇا انهن ماڻهن جي دل جيڪي اهو ٻڌن ٿا انهن کان اڃا تائين - فرمانبردار - ٿيڻ جي اميد رکي سگهجي ٿي؟ ابو محمد چيو؛ مطلب ته اهي ماڻهو جن هي ڪهاڻي ٻڌي هئي.
حديث
Imam Darimi : 39
أَخْبَرَنَا الْحَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ عَمَّارِ بْنِ أَبِي عَمَّارٍ عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ يَخْطُبُ إِلَى جِذْعٍ قَبْلَ أَنْ يَتَّخِذَ الْمِنْبَرَ فَلَمَّا اتَّخَذَ الْمِنْبَرَ وَتَحَوَّلَ إِلَيْهِ حَنَّ الْجِذْعُ فَاحْتَضَنَهُ فَسَكَنَ وَقَالَ لَوْ لَمْ أَحْتَضِنْهُ لَحَنَّ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ أَخْبَرَنَا الْحَجَّاجُ بْنُ مِنْهَالٍ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ عَنْ ثَابِتٍ عَنْ أَنَسٍ بِمِثْلِهِ
اسان کي ٻڌايو ويو آهي ته [حجاج بن منهل] اسان کي [حمد بن سلمه]، [عمار بن ابو عمر]، [ابن عباس] کان ٻڌايو آهي ته رسول الله ﷺ هڪ ڀيري وڻ تي ٽيڪ ڏئي وعظ ڪيو هو ان کان اڳ جو انهن کي منبر بڻايو ويو. جڏهن انهن کي منبر بڻايو ويو ۽ ان ڏانهن رخ ڪيو ويو، ته وڻ جو ٿڙ ڪرڪڻ لڳو، جيستائين انهن ان کي ڀاڪر پائي ورتو ۽ اهو خاموش ٿي ويو. پاڻ وڌيڪ چيو ته: 'جيڪڏهن مان هن کي ڀاڪر نه ڏيندس، ته هو ضرور دنيا جي آخر تائين روئندو رهندو.' اسان کي ٻڌايو آهي [الحجاج بن منهل] اسان کي [حمد]، [ثابت]، [انس بن مالڪ]، [رضي الله عنهما] کان بيان ڪيو آهي جيئن مٿي ڏنل حديث آهي.
حديث
Imam Darimi : 40
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ حَدَّثَنَا الْمَسْعُودِيُّ عَنْ أَبِي حَازِمٍ عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ قَالَ حَنَّتْ الْخَشَبَةُ الَّتِي كَانَ يَقُومُ عِنْدَهَا فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَيْهَا فَوَضَعَ يَدَهُ عَلَيْهَا فَسَكَنَتْ
اسان کي [عبدالله بن يزيد] ٻڌايو آهي ته اسان کي [المسعودي] ابو حازم کان ۽ [سھل بن سعيد کان] ٻڌايو آهي ته: جنهن وڻ تي هو بيهڻ وقت ٽيڪ ڏيندو هو، ان جو ٿڙ ڪرڪڻ لڳو، پوءِ رسول الله ﷺ ان ڏانهن اٿيا ۽ پنهنجو هٿ ان تي رکيو، تنهنڪري وڻ ڪري پيو.
