Imam Malik (الامام مالك) - 1594 حديث
حديث
Imam Malik : 1581
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي الْحُبَابِ سَعِيدِ بْنِ يَسَارٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ تَصَدَّقَ بِصَدَقَةٍ مِنْ كَسْبٍ طَيِّبٍ وَلَا يَقْبَلُ اللَّهُ إِلَّا طَيِّبًا كَانَ إِنَّمَا يَضَعُهَا فِي كَفِّ الرَّحْمَنِ يُرَبِّيهَا كَمَا يُرَبِّي أَحَدُكُمْ فَلُوَّهُ أَوْ فَصِيلَهُ حَتَّى تَكُونَ مِثْلَ الْجَبَلِ
مالڪ مون کي [يحيى بن سعيد] کان [ابو الحباب سعيد بن يسار] کان ٻڌايو آهي ته رسول الله ﷺ فرمايو: 'جيڪو نيڪ ڪوشش مان صدقو ڏئي ٿو، ۽ الله تعاليٰ نيڪي کان سواءِ ڪجهه به قبول نٿو ڪري. بيشڪ، هن ان کي رحمٰن جي هٿن ۾ رکيو آهي. الله تعاليٰ ان جي اهڙي طرح حفاظت ڪندو جيئن توهان مان ڪو پنهنجي ٻچي يا اُٺ جي سنڀال ڪندو آهي، جيستائين سندس صدقو جبل وانگر نه ٿي وڃي.'
حديث
Imam Malik : 1582
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ إِسْحَقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ أَنَّهُ سَمِعَ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ يَقُولُكَانَ أَبُو طَلْحَةَ أَكْثَرَ أَنْصَارِيٍّ بِالْمَدِينَةِ مَالًا مِنْ نَخْلٍ وَكَانَ أَحَبَّ أَمْوَالِهِ إِلَيْهِ بَيْرُحَاءَ وَكَانَتْ مُسْتَقْبِلَةَ الْمَسْجِدِ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَدْخُلُهَا وَيَشْرَبُ مِنْ مَاءٍ فِيهَا طَيِّبٍ قَالَ أَنَسٌ فَلَمَّا أُنْزِلَتْ هَذِهِ الْآيَةُ{ لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ }قَامَ أَبُو طَلْحَةَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى يَقُولُ{ لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ }وَإِنَّ أَحَبَّ أَمْوَالِي إِلَيَّ بَيْرُحَاءَ وَإِنَّهَا صَدَقَةٌ لِلَّهِ أَرْجُو بِرَّهَا وَذُخْرَهَا عِنْدَ اللَّهِ فَضَعْهَا يَا رَسُولَ اللَّهِ حَيْثُ شِئْتَ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَخْ ذَلِكَ مَالٌ رَابِحٌ ذَلِكَ مَالٌ رَابِحٌ وَقَدْ سَمِعْتُ مَا قُلْتَ فِيهِ وَإِنِّي أَرَى أَنْ تَجْعَلَهَا فِي الْأَقْرَبِينَ فَقَالَ أَبُو طَلْحَةَ أَفْعَلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَقَسَمَهَا أَبُو طَلْحَةَ فِي أَقَارِبِهِ وَبَنِي عَمِّهِ
مالڪ مون کي اسحاق بن عبدالله بن ابو طلحه کان ٻڌايو ته هن [انس بن مالڪ] کي چوندي ٻڌو ته: 'ابو طلحه انصار هو جنهن وٽ مديني ۾ سڀ کان وڌيڪ دولت کجور جي صورت ۾ هئي. هن کي سڀ کان وڌيڪ پسند ڪيل خزانو بيروحه آهي جيڪو مسجد جي سامهون آهي. رسول الله صلي الله عليه وسلم ان ۾ داخل ٿيندا هئا ۽ ان جي صاف پاڻي مان پيئندا هئا'. انس چيو ته: 'جڏهن هي آيت نازل ٿي ته: 'توهان ڪڏهن به نيڪي نه حاصل ڪندا - ڪامل - تنهنڪري توهان ڪجهه مال جيڪو توهان کي پسند آهي - ڏيو'. - سوال علي عمران؛ 92- ابو طلحه رسول الله صلي الله عليه وسلم جي سامهون بيٺو هو پوءِ چيو؛ 'يا رسول الله صلي الله عليه وسلم، الله تبارڪ و تعالٰي فرمايو؛' '- توهان ڪڏهن به نيڪي نه حاصل ڪندا - ڪامل - تنهنڪري توهان پنهنجي پسند جي دولت مان ڪجهه ڏيو - '، واقعي خزانو جيڪو مون کي سڀ کان وڌيڪ پسند آهي اهو بيروحه آهي، مون هي باغ الله جي رضا لاءِ ڏنو آهي، مون کي اميد آهي ته اهو سٺو هوندو ۽ اهو الله وٽ رکيو ويندو. اي الله جا رسول، هن دولت کي جيئن توهان چاهيو استعمال ڪريو'. انس چيو؛ 'پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو؛ 'شاندار...! اهو هڪ نيڪ خزانو آهي، اهو هڪ نيڪ خزانو آهي. مون ٻڌو آهي جيڪو توهان چيو. مون کي لڳي ٿو ته توهان کي اهو ڪنهن ويجهي مائٽ کي ڏيڻ گهرجي.' تڏهن ابو طلحه چيو؛ 'يا الله جا رسول، مان اهو ڪندس'. پوءِ هن ان کي پنهنجي چاچي جي خاندان ۽ ٻارن ۾ ورهايو'.
حديث
Imam Malik : 1583
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَعْطُوا السَّائِلَ وَإِنْ جَاءَ عَلَى فَرَسٍ
مالڪ مون کي [زيد بن اسلم] کان روايت ڪئي ته رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو: 'جيڪو گهرندو آهي ان کي ڏيو جيتوڻيڪ اهو گهوڙي تي سوار هجي.'
حديث
Imam Malik : 1584
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُعَاذٍ الْأَشْهَلِيِّ الْأَنْصَارِيِّ عَنْ جَدَّتِهِ أَنَّهَا قَالَتْقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَا نِسَاءَ الْمُؤْمِنَاتِ لَا تَحْقِرَنَّ إِحْدَاكُنَّ أَنْ تُهْدِيَ لِجَارَتِهَا وَلَوْ كُرَاعَ شَاةٍ مُحْرَقًا
مون کي مالڪ [زيد بن اسلم] کان [عمرو بن معاذ الاشيلي الانصاري] کان [پنهنجي ڏاڏي] کان ٻڌايو آهي ته: 'رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو: 'اي ايمان واريون عورتون، توهان مان ڪو به پنهنجي پاڙيسري کي تحفو ڏيڻ جي خيال کي گهٽ نه سمجهو، جيتوڻيڪ اهو صرف هڪ ڀُريل بکري جي ٽنگ هجي.'
حديث
Imam Malik : 1585
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَزِيدَ اللَّيْثِيِّ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّأَنَّ نَاسًا مِنْ الْأَنْصَارِ سَأَلُوا رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَعْطَاهُمْ ثُمَّ سَأَلُوهُ فَأَعْطَاهُمْ حَتَّى نَفِدَ مَا عِنْدَهُ ثُمَّ قَالَ مَا يَكُونُ عِنْدِي مِنْ خَيْرٍ فَلَنْ أَدَّخِرَهُ عَنْكُمْ وَمَنْ يَسْتَعْفِفْ يُعِفَّهُ اللَّهُ وَمَنْ يَسْتَغْنِ يُغْنِهِ اللَّهُ وَمَنْ يَتَصَبَّرْ يُصَبِّرْهُ اللَّهُ وَمَا أُعْطِيَ أَحَدٌ عَطَاءً هُوَ خَيْرٌ وَأَوْسَعُ مِنْ الصَّبْرِ
مون کي ٻڌايو ويو آهي ته مالڪ، ابن شهاب، عطا بن يزيد الليثي، ابو سعيد الخدري کان، چيو ته: ڪجهه انصاري ماڻهن رسول الله ﷺ کان پڇيو، پوءِ انهن کي ڏنو. پوءِ انهن وڌيڪ گهريو، پوءِ انهن کي وڌيڪ ڏنو، جيستائين انهن وٽ سڀ ڪجهه ختم ٿي ويو. پوءِ پاڻ فرمايائون: 'مون وٽ جيڪا به نيڪي آهي، مان ان کي توهان کان نه روڪيندس. جيڪو پنهنجي عزت جي حفاظت ڪندو، الله ضرور ان جي عزت جي حفاظت ڪندو. جيڪو ڪفايت جي طلب ڪندو، الله ضرور ان کي ڏيندو. جيڪو صبر ڪرڻ جي ڪوشش ڪندو، الله ضرور ان کي صبر ڏيندو. ڪنهن کي به صبر کان بهتر ۽ وسيع تحفو نه ڏنو ويو آهي'.
حديث
Imam Malik : 1586
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَهُوَ عَلَى الْمِنْبَرِ وَهُوَ يَذْكُرُ الصَّدَقَةَ وَالتَّعَفُّفَ عَنْ الْمَسْأَلَةِ الْيَدُ الْعُلْيَا خَيْرٌ مِنْ الْيَدِ السُّفْلَى وَالْيَدُ الْعُلْيَا هِيَ الْمُنْفِقَةُ وَالسُّفْلَى هِيَ السَّائِلَةُ
مون کي مالڪ کان نافع کان، عبدالله بن عمر کان، ٻڌايو آهي ته: جڏهن پاڻ منبر تي هئا، ته خيرات ۽ سوال ڪرڻ کان عزت بچائڻ جو ذڪر ڪندا هئا، ۽ چوندا هئا ته: 'مٿيون هٿ هيٺ واري هٿ کان بهتر آهن'. مٿي وارو هٿ اهو آهي جيڪو ڏيندو آهي ۽ هيٺ وارو اهو آهي جيڪو گهرندو آهي.'
حديث
Imam Malik : 1587
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْسَلَ إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ بِعَطَاءٍ فَرَدَّهُ عُمَرُ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لِمَ رَدَدْتَهُ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلَيْسَ أَخْبَرْتَنَا أَنَّ خَيْرًا لِأَحَدِنَا أَنْ لَا يَأْخُذَ مِنْ أَحَدٍ شَيْئًا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّمَا ذَلِكَ عَنْ الْمَسْأَلَةِ فَأَمَّا مَا كَانَ مِنْ غَيْرِ مَسْأَلَةٍ فَإِنَّمَا هُوَ رِزْقٌ يَرْزُقُكَهُ اللَّهُ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ أَمَا وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَا أَسْأَلُ أَحَدًا شَيْئًا وَلَا يَأْتِينِي شَيْءٌ مِنْ غَيْرِ مَسْأَلَةٍ إِلَّا أَخَذْتُهُ
مون کي مالڪ کان [زيد بن اسلم] کان [عثٰ بن يسار] ٻڌايو آهي ته: 'رسول الله ﷺ عمر بن خطاب ڏانهن ڪجهه موڪليو، پوءِ عمر ان کي واپس ڪيو. پوءِ رسول الله ﷺ ان کان پڇيو؛ 'توهان اهو ڇو واپس ڪيو؟' عمر جواب ڏنو، 'يا رسول الله ﷺ، ڇا توهان اسان کي نه ٻڌايو آهي ته هڪ شخص جي نيڪي ٻئي شخص کان ڪجهه نه وٺڻ ۾ آهي؟' رسول الله ﷺ چيو؛ 'ان جو مطلب اهو آهي ته جيڪڏهن هو گهري. جيڪڏهن اهو پڇڻ سان نه آهي، ته اهو رزق آهي جيڪو الله توهان کي ڏئي ٿو.' عمر بن خطاب چيو؛ 'جنهن جي هٿ ۾ منهنجي جان آهي، مان ڪنهن کان ڪجهه به نه گهرندس، ۽ ڪو به مون کي اهڙي شيءِ نه ڏيندو جيڪا مون نه گهري هجي جيستائين مان ان کي نه وٺان'.
حديث
Imam Malik : 1588
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَأَنْ يَأْخُذَ أَحَدُكُمْ حَبْلَهُ فَيَحْتَطِبَ عَلَى ظَهْرِهِ خَيْرٌ لَهُ مِنْ أَنْ يَأْتِيَ رَجُلًا أَعْطَاهُ اللَّهُ مِنْ فَضْلِهِ فَيَسْأَلَهُ أَعْطَاهُ أَوْ مَنَعَهُ
مالڪ مون کي [ابو الزناد]، [الاعرج]، [ابو هريره] کان روايت ڪئي آهي ته رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو: 'ان ذات جو قسم جنهن جي هٿ ۾ منهنجي جان آهي، جيڪڏهن توهان مان ڪو ماڻهو پنهنجي رسي کڻي ڪاٺيون ڳولي ۽ ان کي پنهنجي ڪلهن تي کڻي، ته اهو ان لاءِ بهتر آهي ته ڪنهن اهڙي ماڻهوءَ وٽ وڃي جنهن کي گهڻو رزق ڏنو ويو آهي ۽ ان کان پڇي، ڇا ان کي ڏنو وڃي يا نه ڏنو وڃي.'
حديث
Imam Malik : 1589
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ رَجُلٍ مِنْ بَنِي أَسَدٍ أَنَّهُ قَالَنَزَلْتُ أَنَا وَأَهْلِي بِبَقِيعِ الْغَرْقَدِ فَقَالَ لِي أَهْلِي اذْهَبْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَاسْأَلْهُ لَنَا شَيْئًا نَأْكُلُهُ وَجَعَلُوا يَذْكُرُونَ مِنْ حَاجَتِهِمْ فَذَهَبْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَوَجَدْتُ عِنْدَهُ رَجُلًا يَسْأَلُهُ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَا أَجِدُ مَا أُعْطِيكَ فَتَوَلَّى الرَّجُلُ عَنْهُ وَهُوَ مُغْضَبٌ وَهُوَ يَقُولُ لَعَمْرِي إِنَّكَ لَتُعْطِي مَنْ شِئْتَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّهُ لَيَغْضَبُ عَلَيَّ أَنْ لَا أَجِدَ مَا أُعْطِيهِ مَنْ سَأَلَ مِنْكُمْ وَلَهُ أُوقِيَّةٌ أَوْ عَدْلُهَا فَقَدْ سَأَلَ إِلْحَافًا قَالَ الْأَسَدِيُّ فَقُلْتُ لَلَقْحَةٌ لَنَا خَيْرٌ مِنْ أُوقِيَّةٍ قَالَ مَالِك وَالْأُوقِيَّةُ أَرْبَعُونَ دِرْهَمًا قَالَ فَرَجَعْتُ وَلَمْ أَسْأَلْهُ فَقُدِمَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْدَ ذَلِكَ بِشَعِيرٍ وَزَبِيبٍ فَقَسَمَ لَنَا مِنْهُ حَتَّى أَغْنَانَا اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ
مونکي مالڪ کان [زيد بن اسلم] کان [عثا بن يسار] کان [بني اسد جي هڪ شخص] تائين ٻڌايو ويو آهي ته: 'منهنجي زال ۽ مان بقيع الغرقد ۾ رڪيا، پوءِ منهنجي گهر وارن چيو ته: 'رسول الله صلي الله عليه وسلم سان ملو، پوءِ ڪجهه کائڻ لاءِ پڇو'. پوءِ انهن پنهنجي پنهنجي ضرورتن جو ذڪر ڪيو، پوءِ مان رسول الله صلي الله عليه وسلم جي خدمت ۾ ويس، مون کي ڪو ماڻهو مليو جيڪو کانئس ڪجهه گهري رهيو هو. رسول الله صلي الله عليه وسلم جواب ڏنو؛ 'مون وٽ ڪجهه به ناهي جيڪو مان توکي ڏئي سگهان'. اهو ماڻهو ڪاوڙ ۾ هليو ويو ۽ چيو، 'يقيناً، توهان جنهن کي چاهيو ڏئي سگهو ٿا!' تڏهن رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو؛ 'هو مون تي ناراض هو، ڇاڪاڻ ته مون وٽ اهو نه هو جيڪو هن گهريو هو. توهان مان جيڪو به هڪ اوقيه يا ان جي برابر گهري ٿو، ان واقعي زور سان ڪجهه گهريو آهي'. الاسدي چيو؛ 'اسان جو لڳ ڀڳ ٻڏندڙ اُٺ هڪ 'اوقيه' کان بهتر آهي. مالڪ چيو؛ 'هڪ 'اوقيه چاليهه درهم' آهي. بني اسد جي ماڻهوءَ چيو؛ 'مان ان کان پڇڻ کان سواءِ واپس آيس'. پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم ڪنهن کي اٽو ۽ ڪڻڪ ڏني، پوءِ ان کي اسان ۾ ورهايو، جيستائين الله عزوجل اسان لاءِ ڪافي نه ڪيو.'
حديث
Imam Malik : 1590
و عَنْ مَالِك عَنْ الْعَلَاءِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّهُ سَمِعَهُ يَقُولُمَا نَقَصَتْ صَدَقَةٌ مِنْ مَالٍ وَمَا زَادَ اللَّهُ عَبْدًا بِعَفْوٍ إِلَّا عِزًّا وَمَا تَوَاضَعَ عَبْدٌ إِلَّا رَفَعَهُ اللَّهُقَالَ مَالِك لَا أَدْرِي أَيُرْفَعُ هَذَا الْحَدِيثُ عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمْ لَا
مالڪ کان [علاء بن عبدالرحمان کان] ته هن کيس چوندي ٻڌو ته: 'صدقي سان دولت گهٽ نه ٿيندي آهي، ۽ الله معاف ڪندڙ ٻانهي کي صرف عزت ۾ وڌائيندو آهي. ۽ ڪو به ٻانهو تواضع نٿو ڪري جيستائين الله ان جو درجو بلند نه ڪري.' مالڪ چيو ته: 'مون کي خبر ناهي ته هي حديث رسول الله ﷺ لاءِ سٺي آهي يا نه'.
حديث
Imam Malik : 1591
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ عَنْ أَبِيهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اسْتَعْمَلَ رَجُلًا مِنْ بَنِي عَبْدِ الْأَشْهَلِ عَلَى الصَّدَقَةِ فَلَمَّا قَدِمَ سَأَلَهُ إِبِلًا مِنْ الصَّدَقَةِ فَغَضِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى عُرِفَ الْغَضَبُ فِي وَجْهِهِ وَكَانَ مِمَّا يُعْرَفُ بِهِ الْغَضَبُ فِي وَجْهِهِ أَنْ تَحْمَرَّ عَيْنَاهُ ثُمَّ قَالَ إِنَّ الرَّجُلَ لَيَسْأَلُنِي مَا لَا يَصْلُحُ لِي وَلَا لَهُ فَإِنْ مَنَعْتُهُ كَرِهْتُ الْمَنْعَ وَإِنْ أَعْطَيْتُهُ أَعْطَيْتُهُ مَا لَا يَصْلُحُ لِي وَلَا لَهُ فَقَالَ الرَّجُلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ لَا أَسْأَلُكَ مِنْهَا شَيْئًا أَبَدًا
مونکي مالڪ کان روايت آهي ته [عبدالله بن ابي بڪر] پنهنجي پيءُ کان، جنهن چيو ته: 'الله جي رسول صلي الله عليه وسلم بني عبدالعشق جي هڪ ماڻهوءَ کي زڪوات جمع ڪندڙ مقرر ڪيو. جڏهن هو پهتو ته ان ماڻهوءَ زڪوات مان هڪ اُٺ گهريو. پوءِ الله جي رسول صلي الله عليه وسلم ناراض ٿيا، ۽ سندس غصو سندس چهري تي ظاهر هو. سندس غصي جي نشانين مان هڪ اهو هو ته سندس اکيون ڳاڙهيون ٿي ويون. پوءِ فرمايائون: 'بيشڪ، هڪ ماڻهوءَ مون کان اهڙي شيءِ گهري جيڪا نه منهنجي لاءِ آهي ۽ نه ئي سندس لاءِ. جيڪڏهن مان ان کي انڪار ڪريان ٿو ته مان انڪار ڪرڻ پسند نٿو ڪريان - ڏيڻ -. جيڪڏهن مان ان کي ڏيان ٿو ته ان جو مطلب آهي ته مان اهڙي شيءِ ڏئي رهيو آهيان جيڪا نه منهنجي لاءِ آهي ۽ نه ئي ان لاءِ قبول ڪرڻ لاءِ.' پوءِ ان ماڻهوءَ چيو: 'يا الله جا رسول، مان ڪڏهن به توهان کان ڪجهه نه گهرندس.'
حديث
Imam Malik : 1592
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْأَرْقَمِادْلُلْنِي عَلَى بَعِيرٍ مِنْ الْمَطَايَا أَسْتَحْمِلُ عَلَيْهِ أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ فَقُلْتُ نَعَمْ جَمَلًا مِنْ الصَّدَقَةِ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْأَرْقَمِ أَتُحِبُّ أَنَّ رَجُلًا بَادِنًا فِي يَوْمٍ حَارٍّ غَسَلَ لَكَ مَا تَحْتَ إِزَارِهِ وَرُفْغَيْهِ ثُمَّ أَعْطَاكَهُ فَشَرِبْتَهُ قَالَ فَغَضِبْتُ وَقُلْتُ يَغْفِرُ اللَّهُ لَكَ أَتَقُولُ لِي مِثْلَ هَذَا فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْأَرْقَمِ إِنَّمَا الصَّدَقَةُ أَوْسَاخُ النَّاسِ يَغْسِلُونَهَا عَنْهُمْ
مالڪ کان [زيد بن اسلم] کان [پنهنجي پيءُ] تائين روايت آهي ته: [عبدالرحمن بن ارقم] چيو: 'مون کي هڪ اُٺ ڏيکاريو جنهن تي مان اميرالمؤمنين کي کڻي سگهان.' مون چيو: 'ها. خيرات جي اُٺن مان هڪ نر اُٺ آهي.' پوءِ عبدالله بن ارقم پڇيو، 'ڇا توهان کي اهو پسند ايندو ته هڪ ٿلهو ماڻهو سخت گرم ڏينهن ۾ پنهنجو چادر ۽ ران ڌوئي. پوءِ هن توهان کي پاڻي ڏنو ۽ توهان اهو پيتو؟' اسلم چيو: 'مون کي ڪاوڙ آئي ۽ چيو، 'الله توهان کي معاف ڪري، توهان مون کي اهو ڇو ٿا چئو؟' عبدالله بن ارقم چيو: 'بيشڪ، زڪوات ماڻهن جي گندگي آهي جنهن کي اهي پاڻ کان پاڪ ڪن ٿا.'
حديث
Imam Malik : 1593
حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِاسْتَعْمَلَ مَوْلًى لَهُ يُدْعَى هُنَيًّا عَلَى الْحِمَى فَقَالَ يَا هُنَيُّ اضْمُمْ جَنَاحَكَ عَنْ النَّاسِ وَاتَّقِ دَعْوَةَ الْمَظْلُومِ فَإِنَّ دَعْوَةَ الْمَظْلُومِ مُجَابَةٌ وَأَدْخِلْ رَبَّ الصُّرَيْمَةِ وَرَبَّ الْغُنَيْمَةِ وَإِيَّايَ وَنَعَمَ ابْنِ عَفَّانَ وَابْنِ عَوْفٍ فَإِنَّهُمَا إِنْ تَهْلِكْ مَاشِيَتُهُمَا يَرْجِعَانِ إِلَى الْمَدِينَةِ إِلَى زَرْعٍ وَنَخْلٍ وَإِنَّ رَبَّ الصُّرَيْمَةِ وَالْغُنَيْمَةِ إِنْ تَهْلِكْ مَاشِيَتُهُ يَأْتِنِي بِبَنِيهِ فَيَقُولُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ أَفَتَارِكُهُمْ أَنَا لَا أَبَا لَكَ فَالْمَاءُ وَالْكَلَأُ أَيْسَرُ عَلَيَّ مِنْ الذَّهَبِ وَالْوَرِقِ وَايْمُ اللَّهِ إِنَّهُمْ لَيَرَوْنَ أَنِّي قَدْ ظَلَمْتُهُمْ إِنَّهَا لَبِلَادُهُمْ وَمِيَاهُهُمْ قَاتَلُوا عَلَيْهَا فِي الْجَاهِلِيَّةِ وَأَسْلَمُوا عَلَيْهَا فِي الْإِسْلَامِ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَوْلَا الْمَالُ الَّذِي أَحْمِلُ عَلَيْهِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ مَا حَمَيْتُ عَلَيْهِمْ مِنْ بِلَادِهِمْ شِبْرًا
مالڪ مون کي [زيد بن اسلم] کان [پنهنجي پيءُ] کان روايت ڪئي آهي ته [عمر بن خطاب] پنهنجي اڳوڻي غلام هنيه کي سرحدن جي حفاظت لاءِ مقرر ڪيو. پوءِ عمر چيو: 'اي هنيه! ماڻهن تي ظلم ڪرڻ کان پاسو ڪر ۽ مظلوم جي دعا کان ڊڄ. ڇاڪاڻ ته مظلوم جي دعا قبول ڪئي ويندي آهي. اٺن ۽ ٻڪرين جي مالڪن ۾ داخل ٿيو جيڪي ٿورا آهن. ابن عفان ۽ ابن عوف جي چوپائي مال کي ڇڏي ڏيو، جيڪڏهن اهي ختم ٿي وڃن ته اهي کھیتي ۽ پوک ڪرڻ لاءِ مديني واپس ايندا. جن چرواهن وٽ ٿورا اُٺ يا ٻڪريون آهن، جڏهن اهي ختم ٿي ويندا ته اهي پنهنجن ٻارن سان گڏ مون وٽ ايندا ۽ چوندا ته اي امير المؤمنين! اي امير المؤمنين! ڇا توهان انهن کي ڇڏي ڏيندا؟ مان توهان کان نفرت نٿو ڪريان، پاڻي ۽ گاهه مون لاءِ سون ۽ چاندي کان هلڪو آهي. خدا جو قسم، اهي ڏسن ٿا ته مون انهن تي ظلم ڪيو آهي. هي انهن جي زمين ۽ انهن جو پاڻي آهي.' انهن جاهليت جي دور ۾ ان لاءِ جنگ ڪئي ۽ اسلامي دور ۾ ان کي تسليم ڪيو. قسم آهي ان ذات جو جنهن جي هٿ ۾ منهنجي جان آهي، جيڪڏهن اهو مال نه هجي ها جيڪو مان الله جي راهه ۾ کڻي آيو آهيان ته مان انهن جي زمين جي هڪ انچ به حفاظت نه ڪريان ها.
حديث
Imam Malik : 1594
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍأَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِي خَمْسَةُ أَسْمَاءٍ أَنَا مُحَمَّدٌ وَأَنَا أَحْمَدُ وَأَنَا الْمَاحِي الَّذِي يَمْحُو اللَّهُ بِيَ الْكُفْرَ وَأَنَا الْحَاشِرُ الَّذِي يُحْشَرُ النَّاسُ عَلَى قَدَمِي وَأَنَا الْعَاقِبُ
مالڪ مون کي [ابن شهاب] کان [محمد بن جابر بن مطعم] کان ٻڌايو آهي ته رسول الله ﷺ مون کي فرمايو: منهنجا پنج نالا آهن: مان محمد، احمد، ماحي آهيان، جنهن ۾ الله مون سان ڪفر کي ختم ڪيو آهي، الحاسير، جنهن ۾ سڀئي انسان منهنجي پيرن جي تري تي گڏ آهن، ۽ عاقب.
