Imam Malik : 1381
و حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ حِمَاسٍ عَنْ عَمِّهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَتُتْرَكَنَّ الْمَدِينَةُ عَلَى أَحْسَنِ مَا كَانَتْ حَتَّى يَدْخُلَ الْكَلْبُ أَوْ الذِّئْبُ فَيُغَذِّي عَلَى بَعْضِ سَوَارِي الْمَسْجِدِ أَوْ عَلَى الْمِنْبَرِ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَلِمَنْ تَكُونُ الثِّمَارُ ذَلِكَ الزَّمَانَ قَالَ لِلْعَوَافِي الطَّيْرِ وَالسِّبَاعِ
Yahya naxa a fala n bE kelife Malik ma kelife [Ibn Himas] kelife [a baba] kelife [Abu Hurairah] a Ala xa Mixi Sugandixi a fala nE: 'Awa ma Medina fama nE lude a nun fe fangni birin na a kui han bare xa na mu xuruse xa so. na xanbi sube naxa a yEtE rafelen salide xungbe nde fari xa na mu a xa salide xungbe. Boree naxa a ma xOxun; 'I tan Ala xa Mixi Sugandixi, nde bE na lOxEe xa bogisee ra?' A naxa a fala: 'xOnEe nun dalisee bE'.
Imam Malik : 1382
حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ عَمْرٍو مَوْلَى الْمُطَّلِبِ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ طَلَعَ لَهُ أُحُدٌ فَقَالَ هَذَا جَبَلٌ يُحِبُّنَا وَنُحِبُّهُ اللَّهُمَّ إِنَّ إِبْرَاهِيمَ حَرَّمَ مَكَّةَ وَأَنَا أُحَرِّمُ مَا بَيْنَ لَابَتَيْهَا
A falaxi n bE a Yahya kelife Malik kelife [Amru] Al Muthallib xa konyi fori, kelife [Anas bin Malik] a fala nE, 'Uhud geya to Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam to, a naxa a fala: 'Yi geya nan a ra, a naxan xanuxi won bE a nun won fan a xanuxi. Ala, nOndi, Iburahima bara Makka ratOn, na nan a ra n fan bara ratOn naxan na a xa geya firin tagi - Medina - '.
Imam Malik : 1383
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ لَوْ رَأَيْتُ الظِّبَاءَ بِالْمَدِينَةِ تَرْتَعُ مَا ذَعَرْتُهَاقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا بَيْنَ لَابَتَيْهَا حَرَامٌ
A falaxi n bE a Malik kelife [Ibn Shihab] kelife [Sa'id bin Musayyab] kelife [Abu Hurairah] a fala nE; 'Xa n nu xuruse nde to - sExE kui - a nu donse fenfe Madina, n mu nu a ra tima a xa a gi, barima Ala xa Mixi Sugandixi a fala nE: 'naxan na a xa geya firin tagi na nan na haram''.
Imam Malik : 1384
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يُونُسَ بْنِ يُوسُفَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي أَيُّوبَ الْأَنْصَارِيِّأَنَّهُ وَجَدَ غِلْمَانًا قَدْ أَلْجَئُوا ثَعْلَبًا إِلَى زَاوِيَةٍ فَطَرَدَهُمْ عَنْهُقَالَ مَالِك لَا أَعْلَمُ إِلَّا أَنَّهُ قَالَ أَفِي حَرَمِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُصْنَعُ هَذَا
Malik naxa a fala n bE kelife [Yunus bin Yusuf] kelife ['Atha bin Yasar] kelife [Abu Ayub Al Ansari] a bara dimEdi gbegbe to e nu xuruse nde ra tima a nun e nu na xuruse nde keri fe. Malik naxa a fala; 'N mu nu a kolon fo Abu Hurairah naxa a fala; 'Yi wali rabaxi haram bOxi nan kui - Madina - Annabi Shallallahu Alaihi Wasallam? '
Imam Malik : 1385
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ أَنَّهَا قَالَتْلَمَّا قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمَدِينَةَ وُعِكَ أَبُو بَكْرٍ وَبِلَالٌ قَالَتْ فَدَخَلْتُ عَلَيْهِمَا فَقُلْتُ يَا أَبَتِ كَيْفَ تَجِدُكَ وَيَا بِلَالُ كَيْفَ تَجِدُكَ قَالَتْ فَكَانَ أَبُو بَكْرٍ إِذَا أَخَذَتْهُ الْحُمَّى يَقُولُ كُلُّ امْرِئٍ مُصَبَّحٌ فِي أَهْلِهِوَالْمَوْتُ أَدْنَى مِنْ شِرَاكِ نَعْلِهِوَكَانَ بِلَالٌ إِذَا أُقْلِعَ عَنْهُ يَرْفَعُ عَقِيرَتَهُ فَيَقُولُ أَلَا لَيْتَ شِعْرِي هَلْ أَبِيتَنَّ لَيْلَةًبِوَادٍ وَحَوْلِي إِذْخِرٌ وَجَلِيلُوَهَلْ أَرِدَنْ يَوْمًا مِيَاهَ مَجِنَّةٍوَهَلْ يَبْدُوَنْ لِي شَامَةٌ وَطَفِيلُقَالَتْ عَائِشَةُ فَجِئْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرْتُهُ فَقَالَ اللَّهُمَّ حَبِّبْ إِلَيْنَا الْمَدِينَةَ كَحُبِّنَا مَكَّةَ أَوْ أَشَدَّ وَصَحِّحْهَا وَبَارِكْ لَنَا فِي صَاعِهَا وَمُدِّهَا وَانْقُلْ حُمَّاهَا فَاجْعَلْهَا بِالْجُحْفَةِقَالَ مَالِك و حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ أَنَّ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَتْ وَكَانَ عَامِرُ بْنُ فُهَيْرَةَ يَقُولُ قَدْ رَأَيْتُ الْمَوْتَ قَبْلَ ذَوْقِهِإِنَّ الْجَبَانَ حَتْفُهُ مِنْ فَوْقِهِ
A nu bara a fala n bE kelife Malik ma kelife [Hisyam bin 'Urwah] kelife [a baba] kelife [Aisyah] Ummul Mukminin, a naxa a fala; 'Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam to so Madina, Abu Bakr nun Bilal naxa e tOrO xOnE ra'. Aisha naxa a fala; Na xanbi n naxa e firin to. N naxa a fala; N baba, i tan? O Bilal, i tan? '' a naxa a sa a fari; 'Abu Bakr to fure sOtOxi, a nu a falama tEmui birin; 'Mixi birin kelima gEgEn ma a xa denbaya yire, hali faxE to ma kOrE a xa sankiri ra'. Bilal tan, a to yalan a xa fure ma, a naxa a xui ite a fa a fala; 'N ma xanuntenyi, xa mixi nde n ma poyi ramE xi, n nu luma to kOE ra xure kui a nun n sEti ma idkhir wurie nun jalil wurie. N fama nE lOxun de Majinnah ye yire xa na mu n fama Shamah nun Thafil tode. Aisha naxa a fala; 'N naxa Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam to n naxa a fala a bE. A naxa sali raba: 'Ala, i xa moxo mali Medina xanufe ra alo moxo Makka xanuxi ki naxE, xa na mu i xa moxo xa xanunteya xun masa. Wo duba moxo bE moxo xa sha' nun moxo xa bOxi kui, a nun moxo xa fure xanin Juhfah ma,' Malik naxa a fala; Yahya bin Sa'id naxa a fala n bE a Aisyah, Annabi Sallallahu Alaihi Wasallam xa ginE, a fala nE; Amir bin Fuhairah naxa a fala; 'N bara faxE to beenun n xa a tOrO, n bara gaxui faxa kelife a fari'.
Imam Malik : 1386
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ نُعَيْمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْمُجْمِرِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّهُ قَالَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى أَنْقَابِ الْمَدِينَةِ مَلَائِكَةٌ لَا يَدْخُلُهَا الطَّاعُونُ وَلَا الدَّجَّالُ
A falaxi nE n bE Malik kelife [Nu'aim bin Abdullah Al Mujmir] kelife [Abu Hurairah] a fala nE; 'Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'Madina kira birin ma malekEe na na ala ko Tha'un xa fure naxa so, a nun Dajjal fan mu nOma sode'.
Imam Malik : 1387
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ إِسْمَعِيلَ بْنِ أَبِي حَكِيمٍ أَنَّهُ سَمِعَ عُمَرَ بْنَ عَبْدِ الْعَزِيزِ يَقُولُكَانَ مِنْ آخِرِ مَا تَكَلَّمَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ قَالَ قَاتَلَ اللَّهُ الْيَهُودَ وَالنَّصَارَى اتَّخَذُوا قُبُورَ أَنْبِيَائِهِمْ مَسَاجِدَ لَا يَبْقَيَنَّ دِينَانِ بِأَرْضِ الْعَرَبِ
Malik naxa a fala n bE [Isma'il bin Abu Hakim] a bara a mE [Umar bin Abdul Aziz] a falafe ra, 'Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam xa masen gni dOnxE nan ya: Ala xa Yuwifie nun Kiristae kana. E naxa e xa namiɲɔnmɛe xa gaburie findi salidee ra. Dinɛ firin mu luma Arabi bɔxi ma.
Imam Malik : 1388
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَجْتَمِعُ دِينَانِ فِي جَزِيرَةِ الْعَرَبِقَالَ مَالِك قَالَ ابْنُ شِهَابٍ فَفَحَصَ عَنْ ذَلِكَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ حَتَّى أَتَاهُ الثَّلْجُ وَالْيَقِينُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا يَجْتَمِعُ دِينَانِ فِي جَزِيرَةِ الْعَرَبِ فَأَجْلَى يَهُودَ خَيْبَرَ
A falaxi n bE Malik nan ma kelife [Ibn Shihab] a Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam a fala nE: 'xaran gni firin mu fama malan de arabu bOxi ma'. Malik naxa a fala; [Ibn Shihab] naxa a fala; '[Umar bin Khattab] naxa na fe mato han a naxa la a ra a Annabi sallallahu alaihi Wasallam naxa a fala: 'xaran gni firin mu fama malande arabu bOxi ma''. na xanbi a naxa Yuwifie keri Khaibar.
Imam Malik : 1389
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ طَلَعَ لَهُ أُحُدٌ فَقَالَ هَذَا جَبَلٌ يُحِبُّنَا وَنُحِبُّهُ
A falaxi n bE Malik nan ma kelife [Hisyam bin 'Urwah] kelife [a baba] naxan a fala, 'Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam to Uhud geya to, a naxa a fala: 'Yi geya nan won xanuxi a nun won fan a xanuxi'.
Imam Malik : 1390
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ أَنَّ أَسْلَمَ مَوْلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ أَخْبَرَهُأَنَّهُ زَارَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَيَّاشٍ الْمَخْزُومِيَّ فَرَأَى عِنْدَهُ نَبِيذًا وَهُوَ بِطَرِيقِ مَكَّةَ فَقَالَ لَهُ أَسْلَمُ إِنَّ هَذَا الشَّرَابَ يُحِبُّهُ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَحَمَلَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَيَّاشٍ قَدَحًا عَظِيمًا فَجَاءَ بِهِ إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَوَضَعَهُ فِي يَدَيْهِ فَقَرَّبَهُ عُمَرُ إِلَى فِيهِ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَقَالَ عُمَرُ إِنَّ هَذَا لَشَرَابٌ طَيِّبٌ فَشَرِبَ مِنْهُ ثُمَّ نَاوَلَهُ رَجُلًا عَنْ يَمِينِهِ فَلَمَّا أَدْبَرَ عَبْدُ اللَّهِ نَادَاهُ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَقَالَ أَأَنْتَ الْقَائِلُ لَمَكَّةُ خَيْرٌ مِنْ الْمَدِينَةِ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَقُلْتُ هِيَ حَرَمُ اللَّهِ وَأَمْنُهُ وَفِيهَا بَيْتُهُ فَقَالَ عُمَرُ لَا أَقُولُ فِي بَيْتِ اللَّهِ وَلَا فِي حَرَمِهِ شَيْئًا ثُمَّ قَالَ عُمَرُ أَأَنْتَ الْقَائِلُ لَمَكَّةُ خَيْرٌ مِنْ الْمَدِينَةِ قَالَ فَقُلْتُ هِيَ حَرَمُ اللَّهِ وَأَمْنُهُ وَفِيهَا بَيْتُهُ فَقَالَ عُمَرُ لَا أَقُولُ فِي حَرَمِ اللَّهِ وَلَا فِي بَيْتِهِ شَيْئًا ثُمَّ انْصَرَفَ
Malik naxa a fala n bE [Yahya bin Sa'id] kelife [Abdurrahman bin Al Qasim] [Aslam], Umar bin Khattab xa konyi fori, a fala nE a bE a bara Abdullah bin 'Ayasy Al Makhzumy to. A to nu na mekka kira ra a naxa a to a nu na namiɲɔnmɛ xa fe nan xaninfe. Aslam naxa a fala a bE; 'Yi minse nan a ra naxan rafanxi Umar bin Khattab ma'. Na kui, Abdullah bin Ayasy naxa kObiri xungbe tongo a naxa fa a ra Umar bin Khattab yi ra. Umar naxa a sa a bElExE a naxa a raso a dE kui, a naxa a xunyi rate a fa a fala, 'Yi minse fangni nan a ra'. Umar naxa a min a naxa a so xamE nde yi ra naxan nu na a yirefanyi ma. Abdullah to nu sigafe, [Umar bin Khattab] naxa a xili a naxa a maxOrin; 'I tan nan na mixi ra na xan a falaxi a makka fan dangi medina ra'. [Abdullah] naxa a fala; N naxa a yaabi; 'Ala xa bOxi nan a ra, naxan a xa makantaxi ra tima, a nun a xa banxi fan na a kui'. Umar naxa a fala; 'N mu a falama ala xa banxi kui a nun a xa bOxi sEniyE kui - xunnakeli-' na. na xanbi Umar naxa a ma xOxun; 'I tan nan na mixi ra na xan a falaxi a makka fan dangi madina ra? ' na xanbi n naxa a yaabi; 'Ala xa bOxi nan a ra, naxan a xa makantaxi ra tima, a nun a xa banxi na na kui'. Umar naxa a fala a man; 'N mu a falama a Ala xa banxi kui a nun a xa Haram bOxi kui - xunnakeli-' na. Na dangi xanbi a naxa siga'.
Imam Malik : 1391
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ نَوْفَلٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ خَرَجَ إِلَى الشَّامِ حَتَّى إِذَا كَانَ بِسَرْغَ لَقِيَهُ أُمَرَاءُ الْأَجْنَادِ أَبُو عُبَيْدَةَ بْنُ الْجَرَّاحِ وَأَصْحَابُهُ فَأَخْبَرُوهُ أَنَّ الْوَبَأَ قَدْ وَقَعَ بِأَرْضِ الشَّامِ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ ادْعُ لِي الْمُهَاجِرِينَ الْأَوَّلِينَ فَدَعَاهُمْ فَاسْتَشَارَهُمْ وَأَخْبَرَهُمْ أَنَّ الْوَبَأَ قَدْ وَقَعَ بِالشَّامِ فَاخْتَلَفُوا فَقَالَ بَعْضُهُمْ قَدْ خَرَجْتَ لِأَمْرٍ وَلَا نَرَى أَنْ تَرْجِعَ عَنْهُ وَقَالَ بَعْضُهُمْ مَعَكَ بَقِيَّةُ النَّاسِ وَأَصْحَابُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَلَا نَرَى أَنْ تُقْدِمَهُمْ عَلَى هَذَا الْوَبَإِ فَقَالَ عُمَرُ ارْتَفِعُوا عَنِّي ثُمَّ قَالَ ادْعُ لِي الْأَنْصَارَ فَدَعَوْتُهُمْ فَاسْتَشَارَهُمْ فَسَلَكُوا سَبِيلَ الْمُهَاجِرِينَ وَاخْتَلَفُوا كَاخْتِلَافِهِمْ فَقَالَ ارْتَفِعُوا عَنِّي ثُمَّ قَالَ ادْعُ لِي مَنْ كَانَ هَاهُنَا مِنْ مَشْيَخَةِ قُرَيْشٍ مِنْ مُهَاجِرَةِ الْفَتْحِ فَدَعَوْتُهُمْ فَلَمْ يَخْتَلِفْ عَلَيْهِ مِنْهُمُ رَجُلَانِ فَقَالُوا نَرَى أَنْ تَرْجِعَ بِالنَّاسِ وَلَا تُقْدِمَهُمْ عَلَى هَذَا الْوَبَإِ فَنَادَى عُمَرُ فِي النَّاسِ إِنِّي مُصْبِحٌ عَلَى ظَهْرٍ فَأَصْبِحُوا عَلَيْهِ فَقَالَ أَبُو عُبَيْدَةَ أَفِرَارًا مِنْ قَدَرِ اللَّهِ فَقَالَ عُمَرُ لَوْ غَيْرُكَ قَالَهَا يَا أَبَا عُبَيْدَةَ نَعَمْ نَفِرُّ مِنْ قَدَرِ اللَّهِ إِلَى قَدَرِ اللَّهِ أَرَأَيْتَ لَوْ كَانَ لَكَ إِبِلٌ فَهَبَطَتْ وَادِيًا لَهُ عُدْوَتَانِ إِحْدَاهُمَا خَصِبَةٌ وَالْأُخْرَى جَدْبَةٌ أَلَيْسَ إِنْ رَعَيْتَ الْخَصِبَةَ رَعَيْتَهَا بِقَدَرِ اللَّهِ وَإِنْ رَعَيْتَ الْجَدْبَةَ رَعَيْتَهَا بِقَدَرِ اللَّهِفَجَاءَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ وَكَانَ غَائِبًا فِي بَعْضِ حَاجَتِهِ فَقَالَ إِنَّ عِنْدِي مِنْ هَذَا عِلْمًا سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِذَا سَمِعْتُمْ بِهِ بِأَرْضٍ فَلَا تَقْدَمُوا عَلَيْهِ وَإِذَا وَقَعَ بِأَرْضٍ وَأَنْتُمْ بِهَا فَلَا تَخْرُجُوا فِرَارًا مِنْهُ قَالَ فَحَمِدَ اللَّهَ عُمَرُ ثُمَّ انْصَرَفَ
A falaxi n bE Malik kelife [Ibnu Shihab] kelife [Abdul Hamid bin Abdurrahman bin Zaid bin Al Khattab] kelife [Abdullah bin Abdullah bin Al Harith bin Naufal] kelife [Abdullah bin 'Abbas] a fala nE, 'Umar bin Khattab naxa siga Siri, a to so yire nde Sarha, a naxa sɔɔri mangEe xili; Abu Ubaidah bin Jarrah nun a boree naxa a li e naxa a fala a bE a Sham bOxi bara suxu fure ra. Ibn Abbas naxa a fala; Na xanbi [Umar bin Khattab] naxa a fala; 'I xa n xili muhajirin singe ra.' Na xanbi e naxa e boree xili, na xanbi Umar naxa e maxOrin a naxa a fala e bE a syam bOxi bara suxu fure nde ra. E fan mu lan, ndee naxa a fala; 'Wo minixi fe nde nan ma, moxo a kolon a wo mu lan wo xa gbilen'. Ndee fan a falama; 'Wo na adamadie ndee nan ya ma a nun Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam boree! Muxu a kolon wo mu lan wo xa e yailan yi fure ra. Umar naxa a fala; 'Wo mini,' a naxɛ; 'Wo n xili Ansar'. N naxa e xili, a naxa e maxOrin, kOnO e xa ma gnErE nu na muhajirin bE a nun e xa ma gnErE gbEtE alo e tan. Umar naxa a fala; 'Wo mini,' a naxɛ; 'Wo mixi yo xili be naxan nu na Quraysh fori ra a nun naxan nu siga Fathul Makkah waxati.' N naxa a xili, e mu lan e bore ma fo mixi firin. E naxa a fala; 'Moxo na a kolon wo lan ma wo xa mixie ragbilen wo naxa e sa yi fure ma'. Umar naxa mixie xili; Abu Ubaidah naxa a ma xOxun, 'N na keli gEgEn ma sose fari, wo fan kelima gEgEn ma a fari.' 'Wo wama wo gife Ala xa fe ra? ' na xanbi Umar naxa a yabi; 'Xa wo mu a falaxi, O Abu 'Ubaida! Iyo, muxu naxa keli Ala xa fe ma sigafe ra Ala gbɛtɛ xa fe ma. Wo tan xa ma gnErE, xa wo bara yEtE sOtO wo fa siga xure kui yire firin na na xan ma, keren fangni a nun boore xaraxi, wo a kolon xa wo a xanin yire fangni, wo fama nE a xanin de ala xa fe ra. Xa wo a xanin yire xaraxi, wo a xanin ala xa fe ra. Na xanbi [Abdurrahman bin Auf] naxa fa, a mu nu na barima a nu wama. A naxɛ; 'N bara xibaaru sOtO yi fe ma kelife Rasulullah salla Allahu 'alaihi wa sallam, a naxɛ: 'Xa wo a mE a bOxi nde bara fure sOtO, wo naxa siga na, kOnO xa a bara bOxi nde suxu wo na a kui, wo naxa keli a ra wo naxa gi a ra'. -Ibn 'Abbas RA- naxE; 'Na xanbi Umar naxa Ala matOxO a fa siga'.
Imam Malik : 1392
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُنْكَدِرِ وَعَنْ سَالِمٍ أَبِي النَّضْرِ مَوْلَى عُمَرَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ سَمِعَهُ يَسْأَلُ أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍمَا سَمِعْتَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي الطَّاعُونِ فَقَالَ أُسَامَةُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الطَّاعُونُ رِجْزٌ أُرْسِلَ عَلَى طَائِفَةٍ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ أَوْ عَلَى مَنْ كَانَ قَبْلَكُمْ فَإِذَا سَمِعْتُمْ بِهِ بِأَرْضٍ فَلَا تَدْخُلُوا عَلَيْهِ وَإِذَا وَقَعَ بِأَرْضٍ وَأَنْتُمْ بِهَا فَلَا تَخْرُجُوا فِرَارًا مِنْهُقَالَ مَالِك قَالَ أَبُو النَّضْرِ لَا يُخْرِجُكُمْ إِلَّا فِرَارٌ مِنْهُ
A falaxi nE n bE kelife [Muhammad bin Al Munkadir] a nun [Salim Abu Nadlr] 'Umar bin 'Ubaidullah xa konyi fori kelife [Amir bin Abu Waqqas] kelife a baba ma, a bara a baba xui mE a nu Usamah bin Zaid maxOrin, 'I munse mExi Rasuluh Salalai Walahi Walahi fure xa fe ra?' [Usamah] naxa a yabi, 'Rasulullah sallallahu alaihi wasallam naxa a fala: 'Tha'un findixi tOrE nan na Ala naxan xErE mixi ndee ma kelife Bani Isra'il, xa na mu mixie ma naxee nu na wo ya ra. Xa wo a mE a na bOxi nde nan kui wo naxa so na kui. Xa fure bara mini wo xa bɔxi ma wo sabatixi dɛnnaxɛ, wo naxa mini wo xa wo gi a ma. Malik naxa a fala; Abu Nadlr naxa a fala; 'Mixi yo mu wo keri fo - barima wo nu wama - wo xa wo yEtE ratanga na ma'.
Imam Malik : 1393
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَأَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ خَرَجَ إِلَى الشَّامِ فَلَمَّا جَاءَ سَرْغَ بَلَغَهُ أَنَّ الْوَبَأَ قَدْ وَقَعَ بِالشَّامِ فَأَخْبَرَهُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَوْفٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِذَا سَمِعْتُمْ بِهِ بِأَرْضٍ فَلَا تَقْدَمُوا عَلَيْهِ وَإِذَا وَقَعَ بِأَرْضٍ وَأَنْتُمْ بِهَا فَلَا تَخْرُجُوا فِرَارًا مِنْهُ فَرَجَعَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ مِنْ سَرْغَو حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ إِنَّمَا رَجَعَ بِالنَّاسِ مِنْ سَرْغَ عَنْ حَدِيثِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ
A falaxi n bE Malik nan ma kelife [Ibn Shihab] kelife [Abdullah bin Amir bin Rabi'ah] a Umar bin Khattab naxa siga Siri bOxi ma, a to so Sargha, xibaaru naxa mini a fure nde nu na Siri bOxi ma. Na xanbi [Abdurrahman bin Auf] naxa a fala a bE a Rasulullah salla Allahu 'alaihi wa sallam naxa a fala: 'Xa wo bara fure mE yire nde wo naxa so na kui. Xa -fure- na bOxi nde kui, wo na na bOxi kui, wo naxa mini wo xa wo gi a ma'. Na xanbi, Umar bin Khattab naxa keli Sargha. A falaxi n bE Malik nan ma kelife [Ibnu Shihab] kelife [Salim bin Abdullah] a Umar bin Khattab naxa gbilen a nun mixe ra kelife Sargha Abdurrahman bin Auf xa masen gni ma.
Imam Malik : 1394
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَحَاجَّ آدَمُ وَمُوسَى فَحَجَّ آدَمُ مُوسَى قَالَ لَهُ مُوسَى أَنْتَ آدَمُ الَّذِي أَغْوَيْتَ النَّاسَ وَأَخْرَجْتَهُمْ مِنْ الْجَنَّةِ فَقَالَ لَهُ آدَمُ أَنْتَ مُوسَى الَّذِي أَعْطَاهُ اللَّهُ عِلْمَ كُلِّ شَيْءٍ وَاصْطَفَاهُ عَلَى النَّاسِ بِرِسَالَتِهِ قَالَ نَعَمْ قَالَ أَفَتَلُومُنِي عَلَى أَمْرٍ قَدْ قُدِّرَ عَلَيَّ قَبْلَ أَنْ أُخْلَقَ
A falaxi n bE Malik ma [Abu Az Zinad] kelife [Al A'raj] kelife [Abu Hurairah] a Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'Adama nun Musa naxa gere so e bore tagi, na xanbi Adama naxa Musa bOxO. Munsa naxa a fala a bɛ; ‹ I tan nan na Adama ra, naxan adamadie ratantanxi, a e keri ariyanna kui ! ' Na xanbi Adama naxa Munsa maxOrin; 'I tan nan na Musa ra, Ala naxan fixi fe birin ma, a nun mixi sugandixi adamadie xun ma a xa masen gni ra? ' Munsa naxa a yabi; 'A tinkhinyi'. Adama naxa a fala; "I wama n mayele fe naxan nu lanxi n ma, beenun n xa daa?"
Imam Malik : 1395
و حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَبِي أُنَيْسَةَ عَنْ عَبْدِ الْحَمِيدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّهُ أَخْبَرَهُ عَنْ مُسْلِمِ بْنِ يَسَارٍ الْجُهَنِيِّ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِسُئِلَ عَنْ هَذِهِ الْآيَةِ{ وَإِذْ أَخَذَ رَبُّكَ مِنْ بَنِي آدَمَ مِنْ ظُهُورِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَأَشْهَدَهُمْ عَلَى أَنْفُسِهِمْ أَلَسْتُ بِرَبِّكُمْ قَالُوا بَلَى شَهِدْنَا أَنْ تَقُولُوا يَوْمَ الْقِيَامَةِ إِنَّا كُنَّا عَنْ هَذَا غَافِلِينَ }فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُسْأَلُ عَنْهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ تَبَارَكَ وَتَعَالَى خَلَقَ آدَمَ ثُمَّ مَسَحَ ظَهْرَهُ بِيَمِينِهِ فَاسْتَخْرَجَ مِنْهُ ذُرِّيَّةً فَقَالَ خَلَقْتُ هَؤُلَاءِ لِلْجَنَّةِ وَبِعَمَلِ أَهْلِ الْجَنَّةِ يَعْمَلُونَ ثُمَّ مَسَحَ ظَهْرَهُ فَاسْتَخْرَجَ مِنْهُ ذُرِّيَّةً فَقَالَ خَلَقْتُ هَؤُلَاءِ لِلنَّارِ وَبِعَمَلِ أَهْلِ النَّارِ يَعْمَلُونَ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَفِيمَ الْعَمَلُ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ اللَّهَ إِذَا خَلَقَ الْعَبْدَ لِلْجَنَّةِ اسْتَعْمَلَهُ بِعَمَلِ أَهْلِ الْجَنَّةِ حَتَّى يَمُوتَ عَلَى عَمَلٍ مِنْ أَعْمَالِ أَهْلِ الْجَنَّةِ فَيُدْخِلُهُ رَبُّهُ الْجَنَّةَ وَإِذَا خَلَقَ الْعَبْدَ لِلنَّارِ اسْتَعْمَلَهُ بِعَمَلِ أَهْلِ النَّارِ حَتَّى يَمُوتَ عَلَى عَمَلٍ مِنْ أَعْمَالِ أَهْلِ النَّارِ فَيُدْخِلُهُ رَبُّهُ النَّارَو حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك أَنَّهُ بَلَغَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَرَكْتُ فِيكُمْ أَمْرَيْنِ لَنْ تَضِلُّوا مَا تَمَسَّكْتُمْ بِهِمَا كِتَابَ اللَّهِ وَسُنَّةَ نَبِيِّهِ
Yahya a fala nE n bE Malik ma [Zaid bin Abu Unaisah] kelife [Abdul Hamid bin Abdurrahman bin Zaid bin Al Khattab] a a fala nE a bE, kelife [Muslim bin Yasar Al Juhani] a [Umar bin Khattab] yi sEbEli nan maxOrin xi: '-A nun -wo xa ratu-, wo Marigi to Adamok xa die ra mini e xa die yi ra Ala bE e nii seedeɲɔxɔya bama - e nu a falama-: 'N tan mu wo Marigi ra?' e naxa a yabi: 'Iyo -I tan nan na moxo Marigi ra-, moxo seede nan e ra'. -Moxo na ra bama- ala ko faxE lOxE wo naxa a fala: 'NOndi, moxo -Adama xa die- nan nu na mixie ra na xan mu e xaxili ti yi -Ala keren ma-' -Qs. Al A'raf: 172- Umar naxa a fala, 'N bara a mE Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam maxOrin yi ayat ma, na nan a ra a naxa a yaabi; 'Awa, Ala Tabaraka Wa Ta'ala nan Adama daxi a fa a xanbi ma sElExun a bElExE yirefanyi ra, Ala naxa di wuyaxi ramini a yi ra. Na xanbi a naxa a fala; 'N e daxi koore nan ma e wali fan gni rabama koore xaxilimae xa walie ra'. Na xanbi, Ala man naxa Adama xa furi maxa, a naxa di bari a yi ra. Na xanbi Ala naxa a fala; 'N e daxi yahannama nan bE, e wali fangni rabama yahannama xaxilimae xa walie ra'. XamE nde naxa a ma xOxun, 'I tan Ala xa Mixi Sugandixi, munfe ra moxo yi ra bama?' Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa a yaabi: 'Xa Ala walikE nde daxi koore mixie ya ma, a naxa a rawali koore mixie xa walie ra, han a naxa faxa koore mixie xa walie ra, na xanbi a xa Rabb naxa a sa koore ma. Xa a sa li a walikE nde daxi naxan kolon xi yahannama, a na walima yahannama xaxilima xa walie nan na han a faxa yahannama xaxilima xa walie nan ma. Na xanbi a Marigi naxa a woli yahannama'. A falaxi nE n bE Malik ma a bara a li a Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam a fala nE: 'N bara fe firin lu wo bE, wo mu fama lOE de wo na e suxu; Ala xa kitaabui nun a xa namiɲɔnmɛ xa sunna'.
Imam Malik : 1396
و حَدَّثَنِي يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ زِيَادِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ مُسْلِمٍ عَنْ طَاوُسٍ الْيَمَانِيِّ أَنَّهُ قَالَ أَدْرَكْتُ نَاسًا مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُونَ كُلُّ شَيْءٍ بِقَدَرٍ قَالَ طَاوُسٌ وَسَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ يَقُولُقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كُلُّ شَيْءٍ بِقَدَرٍ حَتَّى الْعَجْزِ وَالْكَيْسِ أَوْ الْكَيْسِ وَالْعَجْزِ
A falaxi n bE a Yahya kelife Malik kelife [Ziyad bin Sa'ad] kelife ['Amr bin Muslim] kelife [Thawus Al Yamani] a fala nE; 'N bara Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam xanuntenyi ndee to e na a falafe; 'fe birin nabama nE a ra'. Thawus naxa a fala; 'N man [Abdullah bin Umar] xui mExi nE, 'Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'fe birin nabama nE a xa sEmbE ra a nun xaxili, xa na mu xaxili nun sEmbEtareya'.
Imam Malik : 1397
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ زِيَادِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ أَنَّهُ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ يَقُولُ فِي خُطْبَتِهِإِنَّ اللَّهَ هُوَ الْهَادِي وَالْفَاتِنُ
A nu bara a fala n bE Malik kelife [Ziyad bin Sa'ad] kelife [Amru bin Dinar] a fala nE; N bara [Abdullah bin Zubair] xui mE a xa kawandi kui; 'Allah nan mixi ra tima a nun a mixi xili kana ma'.
Imam Malik : 1398
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ عَمِّهِ أَبِي سُهَيْلِ بْنِ مَالِكٍ أَنَّهُ قَالَ كُنْتُ أَسِيرُ مَعَ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الْعَزِيزِفَقَالَ مَا رَأْيُكَ فِي هَؤُلَاءِ الْقَدَرِيَّةِ فَقُلْتُ رَأْيِي أَنْ تَسْتَتِيبَهُمْ فَإِنْ تَابُوا وَإِلَّا عَرَضْتَهُمْ عَلَى السَّيْفِ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ وَذَلِكَ رَأْيِيقَالَ مَالِك وَذَلِكَ رَأْيِي
A nu bara a fala n bE kelife Malik ma kelife a taara [Abu Suhail bin Malik] a fala nE; 'N nu na gnErE fe umar bin abdul aziz ra, na xanbi a naxa n maxOrin, 'wo tan xa ma gnErE Qadariyah mixie ma?' N naxa a yabi, 'n ma xE ma wo lan ma wo xa e maxOrin e xa tuubi, xa e mu wama - wo tinma na ra-, kOnO xa na mu wo wo xa santidEgE ra mini e bE'. [Umar bin Abdul Aziz] a fala nE; 'N ma xaxili nan a ra'. Malik naxa a fala; 'N ma xaxili nan a ra'.
Imam Malik : 1399
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ الْأَعْرَجِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا تَسْأَلْ الْمَرْأَةُ طَلَاقَ أُخْتِهَا لِتَسْتَفْرِغَ صَحْفَتَهَا وَلِتَنْكِحَ فَإِنَّمَا لَهَا مَا قُدِّرَ لَهَا
A falaxi n bE Malik kelife [Abu Az Zinad] kelife [Al A'raj] kelife [Abu Hurairah] a Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'GinE yo naxa a maxOrin a xa a xunya ginE ra ala ko a xa nO a xa di ginE ra dOxOde, barima a tan nan a ra.
Imam Malik : 1400
و حَدَّثَنِي عَنْ مَالِك عَنْ يَزِيدَ بْنِ زِيَادٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ كَعْبٍ الْقُرَظِيِّ قَالَ قَالَ مُعَاوِيَةُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ وَهُوَ عَلَى الْمِنْبَرِأَيُّهَا النَّاسُ إِنَّهُ لَا مَانِعَ لِمَا أَعْطَى اللَّهُ وَلَا مُعْطِيَ لِمَا مَنَعَ اللَّهُ وَلَا يَنْفَعُ ذَا الْجَدِّ مِنْهُ الْجَدُّ مَنْ يُرِدْ اللَّهُ بِهِ خَيْرًا يُفَقِّهْهُ فِي الدِّينِ ثُمَّ قَالَ مُعَاوِيَةُ سَمِعْتُ هَؤُلَاءِ الْكَلِمَاتِ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَى هَذِهِ الْأَعْوَادِ
A falaxi n bE Malik ma [Yazid bin Ziyad] kelife [Muhammad bin Ka'b Al Qurazhi] a falafe ra, ' [Muawiyah bin Abu Sufyan] a falaxi pOti ma; 'O adama. Awa, sese mu nOma Ala xa fe raxande. Mixi yo mu nɔma naxan fide, Ala naxan ratɔnxi. Tina yo mu na mixi bɛ naxan na bannaxi. Naxan yo Ala wama a xa fe fan gni sOtO, Ala fama nE a xa diinE fe faxamude a bE. na xanbi Muawiyah naxa a fala, 'N yi wOyEn mExi Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam nan ma yi yire fari'.