Imam Malik (الامام مالك) - 1594 Hadith
Hadith
Imam Malik : 1281
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرِ بْنِ حَزْمٍ أَنَّهُ أَخْبَرَهُ أَبُوهُأَنَّهُ كَانَ جَالِسًا عِنْدَ أَبَانَ بْنِ عُثْمَانَ فَاخْتَصَمَ إِلَيْهِ نَفَرٌ مِنْ جُهَيْنَةَ وَنَفَرٌ مِنْ بَنِي الْحَارِثِ بْنِ الْخَزْرَجِ وَكَانَتْ امْرَأَةٌ مِنْ جُهَيْنَةَ عِنْدَ رَجُلٍ مِنْ بَنِي الْحَارِثِ بْنِ الْخَزْرَجِ يُقَالُ لَهُ إِبْرَاهِيمُ بْنُ كُلَيْبٍ فَمَاتَتْ الْمَرْأَةُ وَتَرَكَتْ مَالًا وَمَوَالِيَ فَوَرِثَهَا ابْنُهَا وَزَوْجُهَا ثُمَّ مَاتَ ابْنُهَا فَقَالَ وَرَثَتُهُ لَنَا وَلَاءُ الْمَوَالِي قَدْ كَانَ ابْنُهَا أَحْرَزَهُ فَقَالَ الْجُهَنِيُّونَ لَيْسَ كَذَلِكَ إِنَّمَا هُمْ مَوَالِي صَاحِبَتِنَا فَإِذَا مَاتَ وَلَدُهَا فَلَنَا وَلَاؤُهُمْ وَنَحْنُ نَرِثُهُمْ فَقَضَى أَبَانُ بْنُ عُثْمَانَ لِلْجُهَنِيِّينَ بِوَلَاءِ الْمَوَالِي
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Abdullah bin Abu Bakri bin Hazm] fɛ ko [a facɛ] y’a fɔ a ye ko ale tun siginin be Aban bin Usman gɛrɛfɛ loon dɔ. O kɔ, mɔgɔ damadɔ minw bɔra Juhaina ani mɔgɔ damadɔ minw bɔra Bani Harith bin Al Khazraj nana a fɛ k’a ɲini sariyako fɛ. Muso dɔ tun be bɔ Juhaina, a tun be baara kɛra ni cɛɛ dɔ ye min bɔra Banu Harith, n’a tɔgɔ ko Ibrahim bin Kulaib, o kɔ, muso nin sara ka nafolo ni jɔnw to yen. O kama, a deenw n’a cɛɛ y’a ka ciyɛn sɔrɔ, o kɔ, a deenw fana sara. Den cɛntabaga ko; ‘Jɔɔn ka ladonbaga hakɛ - den ye min sɔrɔ a bamuso fɛ - an fɛ’. Al Juhaina mɔgɔw ko; "O tɛ ten, tiɲɛ na, u ye an teriw ka jɔnw ye, o la, n'u den sara, lannaya be kɛ an ta ye, anw lo b'a ciyɛn ta." O la, [Aban bin ‘Uthman] y’a latigɛ ko o jɔnw ladonni hakɛ ye Al Juhainah mɔgɔw ta ye’.
Hadith
Imam Malik : 1282
و حَدَّثَنِي مَالِك أَنَّهُ سَأَلَ ابْنَ شِهَابٍعَنْ السَّائِبَةِ قَالَ يُوَالِي مَنْ شَاءَ فَإِنْ مَاتَ وَلَمْ يُوَالِي أَحَدًا فَمِيرَاثُهُ لِلْمُسْلِمِينَ وَعَقْلُهُ عَلَيْهِمْ
Malik y’a fɔ n ye ko a ye [Ibn Shihab] ɲininga loon dɔ la Sai`bah koo la. Ibnu Shihab y’a jaabi ko; ‘A b’a fɛ ka mɔgɔ min latanga, n’a sara, n’a latangabaga tɛ yen o tuma na a ka ciyɛn be taga silamɛw fɛ ani a ka diyat dafali ye u ka wajibi ye’.
Hadith
Imam Malik : 1283
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ كَانَ يَقُولُالْمُكَاتَبُ عَبْدٌ مَا بَقِيَ عَلَيْهِ مِنْ كِتَابَتِهِ شَيْءٌ
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Nafi’] fɛ ko [Abdullah bin Umar] ko; ‘Al Mukatab bele ye jɔn ye, n’a y’a sɔrɔ manumission balansi tɔɔ be yen a ka kan ka min sara’.
Hadith
Imam Malik : 1284
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ حُمَيْدِ بْنِ قَيْسٍ الْمَكِّيِّ أَنَّ مُكَاتَبًا كَانَ لِابْنِ الْمُتَوَكِّلِ هَلَكَ بِمَكَّةَ وَتَرَكَ عَلَيْهِ بَقِيَّةً مِنْ كِتَابَتِهِ وَدُيُونًا لِلنَّاسِ وَتَرَكَ ابْنَتَهُ فَأَشْكَلَ عَلَى عَامِلِ مَكَّةَ الْقَضَاءُ فِيهِ فَكَتَبَ إِلَى عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ مَرْوَانَيَسْأَلُهُ عَنْ ذَلِكَ فَكَتَبَ إِلَيْهِ عَبْدُ الْمَلِكِ أَنْ ابْدَأْ بِدُيُونِ النَّاسِ ثُمَّ اقْضِ مَا بَقِيَ مِنْ كِتَابَتِهِ ثُمَّ اقْسِمْ مَا بَقِيَ مِنْ مَالِهِ بَيْنَ ابْنَتِهِ وَمَوْلَاهُ
A fɔra n ye ko Malik ka bɔ [Humaid bin Qais Al Makki] ko, ‘Ibn Mutawakkil ka mukatab jɔn dɔ sara Mɛki, a ye sara dɔw to a kɔ a ka bɔli kama, juru minw tun be mɔgɔ caaman kan ani denmuso dɔ. Gofɛrɛnɛman ka baarakɛlaw ye gwɛlɛya sɔrɔ Mɛki dugu la k’o koo ɲɛnabɔ. O kama, a ye lɛtɛrɛ sɛbɛ ka ci Abdul Malik bin Marwan ma k’a ɲininga o koo la. [Abdul Maliki bin Marwan] y’a jaabi o kɔ; ‘A ka juru minw be mɔgɔw la, a k’u sara fɔlɔ, o kɔ, a ka koo tɔw sara ka bɔ a bɔli la ani o kɔ, a ka nafolo tɔw tilan k’u di a denmuso n’a ka patɔrɔn ma’.
Hadith
Imam Malik : 1285
حَدَّثَنِي مَالِك أَنَّهُ سَمِعَ رَبِيعَةَ بْنَ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَغَيْرَهُ يَذْكُرُونَأَنَّ مُكَاتَبًا كَانَ لِلْفُرَافِصَةِ بْنِ عُمَيْرٍ الْحَنَفِيِّ وَأَنَّهُ عَرَضَ عَلَيْهِ أَنْ يَدْفَعَ إِلَيْهِ جَمِيعَ مَا عَلَيْهِ مِنْ كِتَابَتِهِ فَأَبَى الْفُرَافِصَةُ فَأَتَى الْمُكَاتَبُ مَرْوَانَ بْنَ الْحَكَمِ وَهُوَ أَمِيرُ الْمَدِينَةِ فَذَكَرَ ذَلِكَ لَهُ فَدَعَا مَرْوَانُ الْفُرَافِصَةَ فَقَالَ لَهُ ذَلِكَ فَأَبَى فَأَمَرَ مَرْوَانُ بِذَلِكَ الْمَالِ أَنْ يُقْبَضَ مِنْ الْمُكَاتَبِ فَيُوضَعَ فِي بَيْتِ الْمَالِ وَقَالَ لِلْمُكَاتَبِ اذْهَبْ فَقَدْ عَتَقْتَ فَلَمَّا رَأَى ذَلِكَ الْفُرَافِصَةُ قَبَضَ الْمَالَ
Malik y’a fɔ n ye ko ale ye [Rabi’ah bin Abu Abdurrahman] mɛn ani [Ka fara o kan] u y’a fɔ ko mukatab min tun ye Furafishah bin Umair Al Hanafi ta ye, o y’a fɔ ko a bena min sara a ka bɔli doni ye, nka Furafishah banna. O kɔ, mukatab jɔɔn ye [Marwan bin Hakam] kunbɛn, min ye Madina mara ɲɛmɔgɔ ye, walisa k’o fɔ. O kɔ, Marwan ye Furafishah weele k’o gwɛlɛya fɔ a ye, nka a bele banna. A laban, Marwan ye yamaruya di ko Mukatab jɔn ka nafolo ka don baitul mal kɔnɔ, ani jɔn Marwan ko: ‘Taga, i hɔɔrɔnyanin lo’. Furafishah y’o ye minkɛ, a ye nafolo ta.
Hadith
Imam Malik : 1286
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَدَبَّرَ جَارِيَتَيْنِ لَهُ فَكَانَ يَطَؤُهُمَا وَهُمَا مُدَبَّرَتَانِ
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Nafi’] fɛ ko [Abdullah bin Umar] ye layidu ta ko n’a sara, a bena jɔnmuso fila bɔ kaso la, ani a tora ka cɛnimusoko kɛ n’u ye hali ni jɔnw bɛɛ tun ye kanbelew ye.
Hadith
Imam Malik : 1287
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ أَنَّ سَعِيدَ بْنَ الْمُسَيَّبِ كَانَ يَقُولُإِذَا دَبَّرَ الرَّجُلُ جَارِيَتَهُ فَإِنَّ لَهُ أَنْ يَطَأَهَا وَلَيْسَ لَهُ أَنْ يَبِيعَهَا وَلَا يَهَبَهَا وَوَلَدُهَا بِمَنْزِلَتِهَا
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Yaya bin Sa’id] fɛ ko [Sa’id bin Musayyab] ko; ‘Ni kuntigi dɔ ye hɔɔrɔnya layidu ta a ka jɔnmuso ye a sanin kɔ, o tuma na, a be se k’a furu nka a man kan k’a feere wala k’a di - mɔgɔ wɛrɛ ma -. Ani den - jɔn - be lɔyɔrɔ kelen na n’a bamuso ye’.
Hadith
Imam Malik : 1288
حَدَّثَنَا مَالِك عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّهُ قَالَجَاءَتْ الْيَهُودُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَذَكَرُوا لَهُ أَنَّ رَجُلًا مِنْهُمْ وَامْرَأَةً زَنَيَا فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَا تَجِدُونَ فِي التَّوْرَاةِ فِي شَأْنِ الرَّجْمِ فَقَالُوا نَفْضَحُهُمْ وَيُجْلَدُونَ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلَامٍ كَذَبْتُمْ إِنَّ فِيهَا الرَّجْمَ فَأَتَوْا بِالتَّوْرَاةِ فَنَشَرُوهَا فَوَضَعَ أَحَدُهُمْ يَدَهُ عَلَى آيَةِ الرَّجْمِ ثُمَّ قَرَأَ مَا قَبْلَهَا وَمَا بَعْدَهَا فَقَالَ لَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلَامٍ ارْفَعْ يَدَكَ فَرَفَعَ يَدَهُ فَإِذَا فِيهَا آيَةُ الرَّجْمِ فَقَالُوا صَدَقَ يَا مُحَمَّدُ فِيهَا آيَةُ الرَّجْمِ فَأَمَرَ بِهِمَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرُجِمَافَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ فَرَأَيْتُ الرَّجُلَ يَحْنِي عَلَى الْمَرْأَةِ يَقِيهَا الْحِجَارَةَ قَالَ مَالِك يَعْنِي يَحْنِي يُكِبُّ عَلَيْهَا حَتَّى تَقَعَ الْحِجَارَةُ عَلَيْهِ
A fɔra an ye ko Malik ka bɔ [Nafi’] ka bɔ [Abdullah bin Umar] ko; ‘Yahutuw ye Ala ka ciden sallallaahu ‘alaihi wasallam kunbɛn, k’a fɔ ko cɛɛ dɔ ni muso dɔ ye kakalaya kɛ u cɛma. Rasulullah y’a ɲininga ko: ‘I be mun lo sɔrɔ tawurata kɔnɔ kabakuruw ciko la? ’ U y’a jaabi ko: ‘An bena u ka maloya bɔ kɛnɛ kan k’u siri’. Abdullah bin Salam fana y’a fɔ ko; ‘I be ngalon tigɛra! Tiɲɛn na, kabakuruw ci sariya be yen a kɔnɔ’. O kama, u nana ni tawurata gafe ye k’a dayɛlɛ, nka u dɔ y’a bolo bila vɛrise kan min tun be kabakuruw ci. Kamuidan a ye vɛrise tɛmɛninw n’u kɔtaw kalan. O kɔ, Abdullah bin Salam y’a fɔ cɛɛ ye ko: ‘I bolow kɔrɔta! ’ O kɔ, Yahutu y’a bolo kɔrɔta ani a y’a ye ko kabakuruw ciko vɛrise lo b’a kɔnɔ. O ko; ‘E Muhamadu, a ka tiɲɛ fɔ. Tawurata kɔnɔ, vɛrise dɔ be yen min be kuma kabakuruw cili koo la. O la, cira y’a fɔ ko u ka u fila bɛɛ bon ni kabakuruw ye. Abdullah bin Umar ko; ‘Ne ye cɛɛ ye a be yɛlɛla muso kan walisa k’a tanga kabakuruw fili ma’. Malik ko; "Cɛɛ ye muso latanga n'a farikolo ye fɔɔ kabakuru min filila, o y'a yɛrɛ farikolo gosi."
Hadith
Imam Malik : 1289
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِأَنَّ رَجُلًا مِنْ أَسْلَمَ جَاءَ إِلَى أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ فَقَالَ لَهُ إِنَّ الْأَخِرَ زَنَى فَقَالَ لَهُ أَبُو بَكْرٍ هَلْ ذَكَرْتَ هَذَا لِأَحَدٍ غَيْرِي فَقَالَ لَا فَقَالَ لَهُ أَبُو بَكْرٍ فَتُبْ إِلَى اللَّهِ وَاسْتَتِرْ بِسِتْرِ اللَّهِ فَإِنَّ اللَّهَ يَقْبَلُ التَّوْبَةَ عَنْ عِبَادِهِ فَلَمْ تُقْرِرْهُ نَفْسُهُ حَتَّى أَتَى عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ فَقَالَ لَهُ مِثْلَ مَا قَالَ لِأَبِي بَكْرٍ فَقَالَ لَهُ عُمَرُ مِثْلَ مَا قَالَ لَهُ أَبُو بَكْرٍ فَلَمْ تُقْرِرْهُ نَفْسُهُ حَتَّى جَاءَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَهُ إِنَّ الْأَخِرَ زَنَى فَقَالَ سَعِيدٌ فَأَعْرَضَ عَنْهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ كُلُّ ذَلِكَ يُعْرِضُ عَنْهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَتَّى إِذَا أَكْثَرَ عَلَيْهِ بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى أَهْلِهِ فَقَالَ أَيَشْتَكِي أَمْ بِهِ جِنَّةٌ فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ وَاللَّهِ إِنَّهُ لَصَحِيحٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَبِكْرٌ أَمْ ثَيِّبٌ فَقَالُوا بَلْ ثَيِّبٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَأَمَرَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرُجِمَ
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Yahiya bin Sayidi] fɛ ka bɔ [Sayidi bin Musayyab] fɛ ko kanbele dɔ bɔra Aslam ka Abu Bakri As Sidiki kunbɛn. A ko; ‘Tiɲɛn na, Al Akhir ye kakalaya kɛ’. Abu Bakri y’a ɲininga ko; ‘Yala i y’o fɔ mɔgɔ wɛrɛ ye ni ne tɛ wa?’ a ka o jaabi; 'Ayi'. Abu Bakri y’a fɔ a ye ko; ‘Aw ye nimisa Ala fɛ k’a datugu ni Ala ka latanga ye. Ala be sɔn a ka jɔnw ka nimisali ma’. Nka a dusukun ma wasa fɔɔ a ye Umar bin Khattab kunbɛn, o kɔ, a ye min fɔ Abu Bakri ye, a y’o jaabi i n’a fɔ Abu Bakri y’a fɔ cogo min na. Cɛɛ nin dusukun tun ma wasa hali bi fɔɔ a nana cira sallallaahu alayihi wasallam fɛ. A ko: ‘Alakiri ye kakalaya kɛ! ’ Sa’id ko tugun; Rasulullah y’a kɔ don a la siɲɛ saba. Tuma o tuma n’a tun be kuma dɔ fɔra, a tun b’a yɛrɛ mabɔ a la, siɲɛ caaman. O kɔ, Rasulullah ye ciden ci a somɔgɔw ma k’u ɲininga ko: ‘Yala a ka di a ye ka ŋunuŋunu wala a ka fatɔ lo?’ U ko: ‘E Ala ka ciden, Ala ye mɔgɔ kɛnɛman ye’. Rasulullah ko: «A bele ma furu wala a furunin lo wa?» o ka o jaabi; ‘I furunin lo, Ala ka ciden’. O kama, a y’a fɔ ko u k’a bon ni kabakuruw ye’.
Hadith
Imam Malik : 1290
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ أَنَّهُ قَالَ بَلَغَنِيأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لِرَجُلٍ مِنْ أَسْلَمَ يُقَالُ لَهُ هَزَّالٌ يَا هَزَّالُ لَوْ سَتَرْتَهُ بِرِدَائِكَ لَكَانَ خَيْرًا لَكَقَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ فَحَدَّثْتُ بِهَذَا الْحَدِيثِ فِي مَجْلِسٍ فِيهِ يَزِيدُ بْنُ نُعَيْمِ بْنِ هَزَّالٍ الْأَسْلَمِيِّ فَقَالَ يَزِيدُ هَزَّالٌ جَدِّي وَهَذَا الْحَدِيثُ حَقٌّ
A fɔra ne ye ko Malik min bɔra [Yahya bin Sa’id] la ka bɔ [Sa’id bin Musayyab] la, o ko; Kibaruya dɔ sera ne ma ko Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam y’a fɔ silamɛ kanbele dɔ ye min tɔgɔ ko Hazal ko: ‘E Hazal, n’i y’a datugu n’i ka fani ye, o ka fisa i ma’. Yaya bin Sayidi ko; ‘N ye nin hadisi fɔ jamalajɛ dɔ la, [Yazidi bin Nu’ayimu bin Hazal Al Aslami] tun be yen, o kɔ, Yazidi ko; 'Hazzal ye n' bɛnba ye ani nin hadisi ye tiɲɛ ye''.
Hadith
Imam Malik : 1291
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّهُ أَخْبَرَهُأَنَّ رَجُلًا اعْتَرَفَ عَلَى نَفْسِهِ بِالزِّنَا عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَشَهِدَ عَلَى نَفْسِهِ أَرْبَعَ مَرَّاتٍ فَأَمَرَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَرُجِمَقَالَ ابْنُ شِهَابٍ فَمِنْ أَجْلِ ذَلِكَ يُؤْخَذُ الرَّجُلُ بِاعْتِرَافِهِ عَلَى نَفْسِهِ
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Ibn Shihab] fɛ, k’a y’a lalɔnniya ko cɛɛ dɔ be yen min sɔnna a ma ko a ye kakalaya kɛ cira salla Allah ka wagati la, ani a ye kali a yɛrɛ kan siɲɛ naani. O la, Rasulullah y’a fɔ ko u k’a bon ni kabakuruw ye. Ibnu Sihabu ko; ‘O la, mɔgɔ be se ka ɲangili sɔrɔ ka kɛɲɛ n’a ka sɔnni ye’.
Hadith
Imam Malik : 1292
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَعْقُوبَ بْنِ زَيْدِ بْنِ طَلْحَةَ عَنْ أَبِيهِ زَيْدِ بْنِ طَلْحَةَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ أَنَّهُ أَخْبَرَهُأَنَّ امْرَأَةً جَاءَتْ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَأَخْبَرَتْهُ أَنَّهَا زَنَتْ وَهِيَ حَامِلٌ فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اذْهَبِي حَتَّى تَضَعِي فَلَمَّا وَضَعَتْ جَاءَتْهُ فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اذْهَبِي حَتَّى تُرْضِعِيهِ فَلَمَّا أَرْضَعَتْهُ جَاءَتْهُ فَقَالَ اذْهَبِي فَاسْتَوْدِعِيهِ قَالَ فَاسْتَوْدَعَتْهُ ثُمَّ جَاءَتْ فَأَمَرَ بِهَا فَرُجِمَتْ
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Ya’qub bin Zaid bin Talhah] fɛ ka bɔ a facɛ [Zaid bin Talhah] fɛ ka bɔ [Abdullah bin Abu Awalkah] fɛ ko a y’a fɔ a ye ko muso dɔ be yen min ye Ala ka ciden kunbɛn, sallallaahu ‘alaihi wasallam, k’a fɔ a ye ko a ye kakalaya kɛ ka kɔn muso ɲɛ ani a ye kakalaya kɛ. O kɔ, cibi y’a fɔ ko: ‘Taga fɔɔ i ka deen wolo! ’ A ye deen wolo tuma min na, a kɔsegira a fɛ. A ko: ‘Taga fɔɔ i ka sin di a ma’. A ka sin min ka ban tuma min na, a kɔsegira ka na a filɛ tugu. A ko fana ko: ‘Taga den kalifa’. Muso y’a den kalifa o kɔ, o kɔfɛ a tagara Ala ka ciden fɛ, o kɔfɛ, a ye yamaruya di ko u k’a bon ni kabakuruw ye, u y’a bon ni kabakuruw ye.
Hadith
Imam Malik : 1293
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَزَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ أَنَّهُمَا أَخْبَرَاهُأَنَّ رَجُلَيْنِ اخْتَصَمَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَحَدُهُمَا يَا رَسُولَ اللَّهِ اقْضِ بَيْنَنَا بِكِتَابِ اللَّهِ وَقَالَ الْآخَرُ وَهُوَ أَفْقَهُهُمَا أَجَلْ يَا رَسُولَ اللَّهِ فَاقْضِ بَيْنَنَا بِكِتَابِ اللَّهِ وَأْذَنْ لِي فِي أَنْ أَتَكَلَّمَ قَالَ تَكَلَّمْ فَقَالَ إِنَّ ابْنِي كَانَ عَسِيفًا عَلَى هَذَا فَزَنَى بِامْرَأَتِهِ فَأَخْبَرَنِي أَنَّ عَلَى ابْنِي الرَّجْمَ فَافْتَدَيْتُ مِنْهُ بِمِائَةِ شَاةٍ وَبِجَارِيَةٍ لِي ثُمَّ إِنِّي سَأَلْتُ أَهْلَ الْعِلْمِ فَأَخْبَرُونِي أَنَّ مَا عَلَى ابْنِي جَلْدُ مِائَةٍ وَتَغْرِيبُ عَامٍ وَأَخْبَرُونِي أَنَّمَا الرَّجْمُ عَلَى امْرَأَتِهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَمَا وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَأَقْضِيَنَّ بَيْنَكُمَا بِكِتَابِ اللَّهِ أَمَّا غَنَمُكَ وَجَارِيَتُكَ فَرَدٌّ عَلَيْكَ وَجَلَدَ ابْنَهُ مِائَةً وَغَرَّبَهُ عَامًا وَأَمَرَ أُنَيْسًا الْأَسْلَمِيَّ أَنْ يَأْتِيَ امْرَأَةَ الْآخَرِ فَإِنْ اعْتَرَفَتْ رَجَمَهَا فَاعْتَرَفَتْ فَرَجَمَهَاقَالَ مَالِك وَالْعَسِيفُ الْأَجِيرُ
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Ibnu Shihab] fɛ ka bɔ [Ubaidullah bin Abdullah bin Utbah bin Mas’ud] fɛ ka bɔ [Abu Hurairah] ani [Zaid bin Khalid Al Juhani] fɛ u fila bɛɛ y’a fɔ ko mɔgɔ fila dɔw tun be yen minw tun be ŋunuŋunu u ka koo la Rasulullah ma. O ra kelen ko; ‘E Ala ka ciden, an ka koɲɛw latigɛ ka kɛɲɛ ni Ala ka kitabu ye,’ k’a sɔrɔ tɔ kelen - ani ale tun ye Alaɲasiranbaga ye ka tɛmɛ - ko; ‘O lo, Ala ka ciden! An ka ko latigɛ ka kɛɲɛ ni Ala ka kitabu ye, nka a to ne ka kuma’. A ko: ‘Kuma’. O kɔ, cɛ ko; ‘Tiɲɛ na, ne dencɛ tun ye baarakɛla ye min tun be baara kɛra nin cɛɛ fɛ, o kɔ, a ye kakalaya kɛ n’a muso ye. O kɔ, a y’a fɔ n’ ye ko u ka ɲi ka n’ dencɛ bon ni kabakuruw ye. O ra, ne sinna ka bakɔrɔnin kɛmɛ sara a kunmabɔ, ka ne ta jɔncɛ bɔ kaso ra. O kɔ, n ye lɔnnikɛla caaman ɲininga o koo la, u ko n dencɛ ka kan ka bugɔ siɲɛ kɛmɛ, k’a labɔ jamana na saan kelen kɔnɔ, k’a sɔrɔ muso ka kan ka bon ni kabakuruw ye’. Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam ko: ‘Ne niin be min bolo, ne bena i ka koo latigɛ tiɲɛn na ni Ala ka kitabu ye. I ka bakɔrɔnw n’i ka jɔnw bena segi ka na’. O kɔ, a y’o cɛɛ deen bugɔ siɲɛ kɛmɛ ani k’a gwɛn ka taga jamana na saan kelen kɔnɔ. O kɔ, a ye yamaruya di Unais Al Aslami ma ko a ka na ni muso ye, n’a sɔnna, u bena a bon ni kabakuruw ye. O kɔ, muso sɔnna o ma, o kama Unais y’a bon ni kabakuruw ye. Malik ko; ''Asif ye baarakɛla ye''.
Hadith
Imam Malik : 1294
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ سُهَيْلِ بْنِ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَأَنَّ سَعْدَ بْنَ عُبَادَةَ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرَأَيْتَ لَوْ أَنِّي وَجَدْتُ مَعَ امْرَأَتِي رَجُلًا أَأُمْهِلُهُ حَتَّى آتِيَ بِأَرْبَعَةِ شُهَدَاءَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Suhail bin Abu Salih] fɛ ka bɔ [a fa] fɛ ka bɔ [Abu Hurairah] fɛ ko Sa’d bin Ubadah ye Ala ka ciden ɲininga ko; ‘E ka miiriya la, ni n’ ye n’ muso sɔrɔ ni cɛɛ wɛrɛ ye, yala n’ ka ɲi ka kɔnɔni kɛ fɔɔ n’ ka seere naani weele wa?’ Rasulullah y’a jaabi ko: ‘Ɔnhɔn’.
Hadith
Imam Malik : 1295
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ يَقُولُالرَّجْمُ فِي كِتَابِ اللَّهِ حَقٌّ عَلَى مَنْ زَنَى مِنْ الرِّجَالِ وَالنِّسَاءِ إِذَا أُحْصِنَ إِذَا قَامَتْ الْبَيِّنَةُ أَوْ كَانَ الْحَبَلُ أَوْ الْاعْتِرَافُ
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Ibnu Shihab] fɛ ka bɔ [Ubaidullah bin Abdullah bin Utbah bin Mas’ud] fɛ ka bɔ [Abdullah bin Abas] fɛ ko: ‘N ye [Umar bin Khattab] ka kuma mɛn; ‘Kabakuru ci Ala ka kitabu kɔnɔ, o ye ko ye min ka kan, o ye cɛɛw walima musow ye minw be kakalaya kɛ; ni o furunin lo; ni dalilu dɔ be yen; walama ni muso kɔnɔman lo; walama sɔnni be yen’.
Hadith
Imam Malik : 1296
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ عَنْ أَبِي وَاقِدٍ اللَّيْثِيِّ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِأَتَاهُ رَجُلٌ وَهُوَ بِالشَّامِ فَذَكَرَ لَهُ أَنَّهُ وَجَدَ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلًا فَبَعَثَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ أَبَا وَاقِدٍ اللَّيْثِيَّ إِلَى امْرَأَتِهِ يَسْأَلُهَا عَنْ ذَلِكَ فَأَتَاهَا وَعِنْدَهَا نِسْوَةٌ حَوْلَهَا فَذَكَرَ لَهَا الَّذِي قَالَ زَوْجُهَا لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ وَأَخْبَرَهَا أَنَّهَا لَا تُؤْخَذُ بِقَوْلِهِ وَجَعَلَ يُلَقِّنُهَا أَشْبَاهَ ذَلِكَ لِتَنْزِعَ فَأَبَتْ أَنْ تَنْزِعَ وَتَمَّتْ عَلَى الْاعْتِرَافِ فَأَمَرَ بِهَا عُمَرُ فَرُجِمَتْ
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Yahya bin Sa’id] fɛ ka bɔ [Suliman bin Yasar] fɛ ka bɔ [Abu Wakid Al Laitsi] fɛ ko mɔgɔ dɔ ye Umar bin Khattab kunbɛn k’a to Siri jamana na. O cɛɛ y’a fɔ ko ale y’ale ka muso sɔrɔ cɛɛ wɛrɛ fɛ. O kɔ, Umar bin Khattab ye Abu Wakid Al Laitsi ci ka taga cɛɛ muso fɛ k’a ɲininga o koo la. O kɔ, Abu Waqid ye muso nin kunbɛn tuma min na a tun be ni muso caaman ye. O kɔ, Abu Waqid y’a cɛɛ ka kuma bɛɛ fɔ [Umar bin Khattab] ye, ani ko a tɛna ɲangili sɔrɔ a cɛɛ ka kuma dɔrɔn fɛ. O kɔ, Abu Waqid ye kuma dɔ fɔ walisa muso k’a yɛrɛ lafasa, nka muso banna. Tiɲɛn na, a laban, a sɔnna a ka kɛwalew ma. O kɔ, Umar y’a fɔ ko u k’a bon ni kabakuruw ye, u ye muso nin bon ni kabakuruw ye.’
Hadith
Imam Malik : 1297
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ أَنَّهُ سَمِعَهُ يَقُولُ لَمَّا صَدَرَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِمِنْ مِنًى أَنَاخَ بِالْأَبْطَحِ ثُمَّ كَوَّمَ كَوْمَةً بَطْحَاءَ ثُمَّ طَرَحَ عَلَيْهَا رِدَاءَهُ وَاسْتَلْقَى ثُمَّ مَدَّ يَدَيْهِ إِلَى السَّمَاءِ فَقَالَ اللَّهُمَّ كَبِرَتْ سِنِّي وَضَعُفَتْ قُوَّتِي وَانْتَشَرَتْ رَعِيَّتِي فَاقْبِضْنِي إِلَيْكَ غَيْرَ مُضَيِّعٍ وَلَا مُفَرِّطٍ ثُمَّ قَدِمَ الْمَدِينَةَ فَخَطَبَ النَّاسَ فَقَالَ أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ سُنَّتْ لَكُمْ السُّنَنُ وَفُرِضَتْ لَكُمْ الْفَرَائِضُ وَتُرِكْتُمْ عَلَى الْوَاضِحَةِ إِلَّا أَنْ تَضِلُّوا بِالنَّاسِ يَمِينًا وَشِمَالًا وَضَرَبَ بِإِحْدَى يَدَيْهِ عَلَى الْأُخْرَى ثُمَّ قَالَ إِيَّاكُمْ أَنْ تَهْلِكُوا عَنْ آيَةِ الرَّجْمِ أَنْ يَقُولَ قَائِلٌ لَا نَجِدُ حَدَّيْنِ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَقَدْ رَجَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَرَجَمْنَا وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَوْلَا أَنْ يَقُولَ النَّاسُ زَادَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فِي كِتَابِ اللَّهِ تَعَالَى لَكَتَبْتُهَا الشَّيْخُ وَالشَّيْخَةُ فَارْجُمُوهُمَا أَلْبَتَّةَ فَإِنَّا قَدْ قَرَأْنَاهَاقَالَ مَالِك قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ فَمَا انْسَلَخَ ذُو الْحِجَّةِ حَتَّى قُتِلَ عُمَرُ رَحِمَهُ اللَّهُ قَالَ يَحْيَى سَمِعْت قَوْله تَعَالَى يَقُولُ قَوْلُهُ الشَّيْخُ وَالشَّيْخَةُ يَعْنِي الثَّيِّبَ وَالثَّيِّبَةَ فَارْجُمُوهُمَا أَلْبَتَّةَ
Malik y’a fɔ n ye ka bɔ [Yahya bin Sa’id] fɛ ka bɔ [Sa’id bin Musayyab] fɛ ko a y’a mɛn a b’a fɔra ko; ‘Tuma min na [Umar bin Khattab] bɔra Mina, a y’a ka ɲɔgɔmɛ boli ka taga Abtah. O kɔ, Umar ye kabakuruw lajɛn k’u ɲɔgɔn lajɛn. A y’a ka fani don ka kabakuruw datugu o kɔ, k’a to a lanin be, a y’a bolow foni sankolo la k’a fɔ; ‘E Ala, n’ ka saanw tɛmɛna, n’ ka fanga dɔgɔyara, n’ ka mɔgɔw y’a daminɛ ka jɛnsɛn, o la, i ka n’ weele i ɲɛfɛ k’a sɔrɔ i ma tiɲɛni kɛ, i ma danbɔ’. O kɔ, a tagara Madina ka waajuli kɛ jama ɲɛfɛ, a ko: ‘E mɔgɔw, tiɲɛ na, sariya minw be yen, u y’aw minɛ ani wajibiw layidu tara aw ye minw ka kan ka dafa. I tora sariya gwɛninw sanfɛ, fo n’i ye mɔgɔw lafili numanbolo ni kininbolo la’. -K’a sɔrɔ Umar y’o yira k’a bolo kelen gosi bolo wɛrɛ la-- k’a sɔrɔ a b’a fɔra ko: ‘Aw kana tunu ka kabakurun ci aya bila, o ye mɔgɔ dɔ ko; an ma ɲangili fila sɔrɔ Ala ka kitabu kɔnɔ’. Rasulullah salla Alahi wa salam ye kabakurukuruw ci, an fana y’o kɛ. Min niin b’a bolo, ni mɔgɔw tun m’a fɔ ko Umar bin Khattab ye fɛɛn dɔ fara Ala Ta’ala ka kitabu kan, n tun b’a sɛbɛn -alikurana kɔnɔ-; ‘Cɛkɔrɔba walima muso - n’u ye kakalaya kɛ - i k’u fila bɛɛ bon ni kabakuru ye yɔrɔnin kelen, ‘bari an y’a kalan’. Malik ko; Yaya bin Sayidi ko; Sayidi bin Musayibi ko; ‘Dzulhijjah kalo tun ma tɛmɛ fɔlɔ, Umar bin Khattab fagara’. Yahya ko; 'Ne ye Ala Ta'ala ka kuma mɛn - Cɛɛw ni muso minw furunin lo, o kɔ, aw k'u bon ni kabakuruw ye - '.
Hadith
Imam Malik : 1298
حَدَّثَنِي مَالِك أَنَّهُ سَأَلَ ابْنَ شِهَابٍعَنْ الَّذِي يَعْمَلُ عَمَلَ قَوْمِ لُوطٍ فَقَالَ ابْنُ شِهَابٍ عَلَيْهِ الرَّجْمُ أَحْصَنَ أَوْ لَمْ يُحْصِنْ
Malik y’a fɔ n ye ko loon dɔ la, ale ye [Ibnu Shihab] ɲininga mɔgɔ min ye kira Lut ka mɔgɔw ka kɛwalew kɛ, a y’a jaabi ko; ‘A ka kan ka bon ni kabakuruw ye a furunin lo wo, a furunin tɛ wo’.
Hadith
Imam Malik : 1299
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَأَنَّ رَجُلًا اعْتَرَفَ عَلَى نَفْسِهِ بِالزِّنَا عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَدَعَا لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِسَوْطٍ فَأُتِيَ بِسَوْطٍ مَكْسُورٍ فَقَالَ فَوْقَ هَذَا فَأُتِيَ بِسَوْطٍ جَدِيدٍ لَمْ تُقْطَعْ ثَمَرَتُهُ فَقَالَ دُونَ هَذَا فَأُتِيَ بِسَوْطٍ قَدْ رُكِبَ بِهِ وَلَانَ فَأَمَرَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَجُلِدَ ثُمَّ قَالَ أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ آنَ لَكُمْ أَنْ تَنْتَهُوا عَنْ حُدُودِ اللَّهِ مَنْ أَصَابَ مِنْ هَذِهِ الْقَاذُورَاتِ شَيْئًا فَلْيَسْتَتِرْ بِسِتْرِ اللَّهِ فَإِنَّهُ مَنْ يُبْدِي لَنَا صَفْحَتَهُ نُقِمْ عَلَيْهِ كِتَابَ اللَّهِ
A fɔra n ye ko Malik min bɔra [Zaid bin Aslam] la, o ko: ‘Rasulullah ka wagati la, cɛɛ dɔ tun be yen min sɔnna a ma ko a ye kakalaya kɛ, Rasulullah ye gosi ɲini o kɔ, o la, a nana ni gosi karinin ye. A ko: ‘Mun lo ka bon ni nin ye’. O kɔ, u ye bugɔli dɔ di a ma min tun ka ɲi hali bi ani a kuncɛw tun ma tigɛ. A ko: ‘Mun lo ka nɔgɔ ka tɛmɛ nin kan’. O kɔ, u be bugɔli dɔ di u ma min sirinin lo ɲɔgɔn na ani a ka ɲi dɔɔni. O kɔ, cira y’a fɔ ko u k’a siri, o la, cɛɛ sirila. O kɔ, a ko: ‘E mɔgɔw, wagati sera tiɲɛ na, aw ka Ala ka baliliw tiɲɛ dabila. Mɔgɔ o mɔgɔ mana ben nin wale nɔgɔnin nin na, o ka kan k’a datugu ni Ala ka latanga ye. Mɔgɔ o mɔgɔ y’a ka kɛwale fɔ an ye, an bena Ala ka sariya labato a kan’.
Hadith
Imam Malik : 1300
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ نَافِعٍ أَنَّ صَفِيَّةَ بِنْتَ أَبِي عُبَيْدٍ أَخْبَرَتْهُ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَأُتِيَ بِرَجُلٍ قَدْ وَقَعَ عَلَى جَارِيَةٍ بِكْرٍ فَأَحْبَلَهَا ثُمَّ اعْتَرَفَ عَلَى نَفْسِهِ بِالزِّنَا وَلَمْ يَكُنْ أَحْصَنَ فَأَمَرَ بِهِ أَبُو بَكْرٍ فَجُلِدَ الْحَدَّ ثُمَّ نُفِيَ إِلَى فَدَكَ
Malik ka bɔ [Nafi’] y’a fɔ n ye ko [Shafiyah bint ‘Ubaid] y’a fɔ a ye ko loon dɔ la, tuma min na [Abu Bakar As Siddiq] ye cɛɛ dɔ kunbɛn min ye cɛnimusoko kɛ ni jɔnmuso dɔ ye min tun ye sunguru ye fɔɔ ka taga se a kɔnɔtiɲɛ ma, o cɛɛ sɔnna a ka kɛwalew ma, hali n’a tun ma furu. O kɔ, Abu Bakri y’a fɔ ko u k’a siri, ka sɔrɔ k’a gwɛn ka taga Fadak’.
