Imam Malik : 1261
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ أَنَّ أَبَا الدَّرْدَاءِ كَتَبَ إِلَى سَلْمَانَ الْفَارِسِيِّأَنْ هَلُمَّ إِلَى الْأَرْضِ الْمُقَدَّسَةِ فَكَتَبَ إِلَيْهِ سَلْمَانُ إِنَّ الْأَرْضَ لَا تُقَدِّسُ أَحَدًا وَإِنَّمَا يُقَدِّسُ الْإِنْسَانَ عَمَلُهُ وَقَدْ بَلَغَنِي أَنَّكَ جُعِلْتَ طَبِيبًا تُدَاوِي فَإِنْ كُنْتَ تُبْرِئُ فَنَعِمَّا لَكَ وَإِنْ كُنْتَ مُتَطَبِّبًا فَاحْذَرْ أَنْ تَقْتُلَ إِنْسَانًا فَتَدْخُلَ النَّارَ فَكَانَ أَبُو الدَّرْدَاءِ إِذَا قَضَى بَيْنَ اثْنَيْنِ ثُمَّ أَدْبَرَا عَنْهُ نَظَرَ إِلَيْهِمَا وَقَالَ ارْجِعَا إِلَيَّ أَعِيدَا عَلَيَّ قِصَّتَكُمَا مُتَطَبِّبٌ وَاللَّهِ
Malik naxa a fala n bE [Yahya bin Sa'id] yi ra [Abu Darda] lEtE nde sEbE Salman Al Farisi bE a xa gbilen bOxi sEnE ma. Salman naxa a yabi; ‹Bɔxi mu mixi rasɛniyɛnma, kɔnɔ naxan mixi rasɛniyɛnma, a xa kɛwali nan tun na. N bara xibaaru sOtO a wo sugandixi nE a findi furema ra - kiitisa -, xa wo nO ma yi fe yabade na nan fan wo bE. Xa wo bara findi mixi ra naxan fe nde ra bama, wo wo ma kanta mixi faxafe ra - wo xa fe kobi raba fe ra - naxan wo ra tima yahannama. Na kui xa Abu Darda nu na fe nde ra bama mixi firin tagi, na mixi firin naxa keli a yire, a naxa e firin mato a fa a fala; 'Wo gbilen wo xa wo xa fe fala'. Ala xili ra, - na dangi xanbi - a nOma na fe raxande.
Imam Malik : 1262
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ عُمَرَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ دَلَافٍ الْمُزَنِيِّ عَنْ أَبِيهِأَنَّ رَجُلًا مِنْ جُهَيْنَةَ كَانَ يَسْبِقُ الْحَاجَّ فَيَشْتَرِي الرَّوَاحِلَ فَيُغْلِي بِهَا ثُمَّ يُسْرِعُ السَّيْرَ فَيَسْبِقُ الْحَاجَّ فَأَفْلَسَ فَرُفِعَ أَمْرُهُ إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَقَالَ أَمَّا بَعْدُ أَيُّهَا النَّاسُ فَإِنَّ الْأُسَيْفِعَ أُسَيْفِعَ جُهَيْنَةَ رَضِيَ مِنْ دِينِهِ وَأَمَانَتِهِ بِأَنْ يُقَالَ سَبَقَ الْحَاجَّ أَلَا وَإِنَّهُ قَدْ دَانَ مُعْرِضًا فَأَصْبَحَ قَدْ رِينَ بِهِ فَمَنْ كَانَ لَهُ عَلَيْهِ دَيْنٌ فَلْيَأْتِنَا بِالْغَدَاةِ نَقْسِمُ مَالَهُ بَيْنَهُمْ وَإِيَّاكُمْ وَالدَّيْنَ فَإِنَّ أَوَّلَهُ هَمٌّ وَآخِرَهُ حَرْبٌ
Malik naxa a fala n bE [Umar bin Abdurrahman bin Dalaf Al Muzani] kelife [a baba] a xamE nde kelife Juhainah a siga nE Hajj, a naxa yEtE wuyaxi sara naxan nu nOma gnErE de a gbe ra. A naxa a xa gnErE ma fura ala ko a xa mixe li naxee nu bara siga hajj, kOnO e nu bara e xa banxi kana. Na xanbi e naxa na fe fala [Umar bin Khattab] bE a naxa a fala; 'Amma badu, O mixie, na kanafe findixi Juhainah xa kanafe nan na, a bara a xa diinE nun a xa masen gni lu na a yEtE xa walie ra. Wo a kolon, a bara a tunnabɛxi a xa a maso fe ɲaaxi ra alako a xa suxu yɛlɛ kui naxan mu nɔma gide. Naxan doni na a yi ra a xa fa moxo yire tina gEgEn, moxo a xa naafuli itaxun ma nE, moxo naxa doni tongo barima a fOlO ma sunnunyi nan a ra a dOnxE setareya nan a ra a nun lOE.
Imam Malik : 1263
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ أَنَّ عُثْمَانَ بْنَ عَفَّانَ قَالَمَنْ نَحَلَ وَلَدًا لَهُ صَغِيرًا لَمْ يَبْلُغْ أَنْ يَحُوزَ نُحْلَهُ فَأَعْلَنَ ذَلِكَ لَهُ وَأَشْهَدَ عَلَيْهَا فَهِيَ جَائِزَةٌ وَإِنْ وَلِيَهَا أَبُوهُ
Malik naxa a fala n bE [Ibn Shihab] kelife [Sa'id bin Musayyab] [Uthman bin Affan] a fala nE; 'Naxan yo se nde so diyOrE ma naxan mu lanma a xa a fi, a fa a masen a man fa a to, na nan lanma a xa raba hali a baba nan a ra yamarima'.
Imam Malik : 1264
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَنْ أَعْتَقَ شِرْكًا لَهُ فِي عَبْدٍ فَكَانَ لَهُ مَالٌ يَبْلُغُ ثَمَنَ الْعَبْدِ قُوِّمَ عَلَيْهِ قِيمَةَ الْعَدْلِ فَأَعْطَى شُرَكَاءَهُ حِصَصَهُمْ وَعَتَقَ عَلَيْهِ الْعَبْدُ وَإِلَّا فَقَدْ عَتَقَ مِنْهُ مَا عَتَقَ
Malik kelife [Nafi'] a fala n bE kelife [Abdullah bin Umar] a Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'Naxan na a xa konyi sOtOxi naxan na mixi nde yi ra, hali a to kObiri sOtOxi naxan na konyi sare ra, konyi sare na a sare nan ma. Na tɛmui, a lanma a xa ɲama kɛ fi naxan na na lanyi kui, na tɛmui nan gbansan a nɔma na konyi ratangade. KOnO xa na mu a ra, a masenxi nE a naxan na a kui a gbansan nan na bama.
Imam Malik : 1265
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ وَعَنْ غَيْرِ وَاحِدٍ عَنْ الْحَسَنِ بْنِ أَبِي الْحَسَنِ الْبَصْرِيِّ وَعَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَأَنَّ رَجُلًا فِي زَمَانِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْتَقَ عَبِيدًا لَهُ سِتَّةً عِنْدَ مَوْتِهِ فَأَسْهَمَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَهُمْ فَأَعْتَقَ ثُلُثَ تِلْكَ الْعَبِيدِقَالَ مَالِك وَبَلَغَنِي أَنَّهُ لَمْ يَكُنْ لِذَلِكَ الرَّجُلِ مَالٌ غَيْرُهُمْ
A falaxi nE n bE kelife [Yahya bin Sa'id] a nun [Mixi wuyaxi] kelife [Al Hasan bin Abu Al Hasan Al Basri] a nun [Muhammad bin Sirin] a fala nE, 'xamE nde naxan nu na Annabi sallallaahu alaihi Wasallam waxati a naxa a xa konyi senni ratanga a nu wama faxafe. Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa a yEtE sa sEmbE sofe ra konyie tagi, na nan a ra na xamE naxa konyie saxan nde gbansan ratanga. Malik naxa a fala; 'A fa n ma xaxili ra yi xamE xa naafuli gbEtE nan a ra bafe yi konyie ra'.
Imam Malik : 1266
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ رَجُلًا فِي إِمَارَةِ أَبَانَ بْنِ عُثْمَانَأَعْتَقَ رَقِيقًا لَهُ كُلَّهُمْ جَمِيعًا وَلَمْ يَكُنْ لَهُ مَالٌ غَيْرُهُمْ فَأَمَرَ أَبَانُ بْنُ عُثْمَانَ بِتِلْكَ الرَّقِيقِ فَقُسِمَتْ أَثْلَاثًا ثُمَّ أَسْهَمَ عَلَى أَيِّهِمْ يَخْرُجُ سَهْمُ الْمَيِّتِ فَيَعْتِقُونَ فَوَقَعَ السَّهْمُ عَلَى أَحَدِ الْأَثْلَاثِ فَعَتَقَ الثُّلُثُ الَّذِي وَقَعَ عَلَيْهِ السَّهْمُ
Malik naxa a fala n bE [Rabi'ah bin Abu Abdurrahman] a xamE nde Aban bin Uthman xa waxati a naxa a xa konyie birin ratanga, kOnO a mu nu se yo sOtOxi fo e tan. Na kui [Aban bin Uthman] naxa yaamari fi e xa konyie itaxun dOxOde saxan. Na xanbi a naxa kanda ti e bɛ, naxan na kankan ti, na kanyi xa fulun. Na xanbi, kObiri naxa bira na yire keren ma, alako a xa konyi ratanga naxan nu bara a bɔnbɔ.
Imam Malik : 1267
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ أَنَّهُ سَمِعَهُ يَقُولُمَضَتْ السُّنَّةُ أَنَّ الْعَبْدَ إِذَا أُعْتِقَ تَبِعَهُ مَالُهُ
Malik naxa a fala n bE [Ibn Shihab] a a xui mExi nE a falafe ra, 'a lanma konyi xa a yEtE ratanga a xa naafuli fan na a kui'.
Imam Malik : 1268
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قَالَأَيُّمَا وَلِيدَةٍ وَلَدَتْ مِنْ سَيِّدِهَا فَإِنَّهُ لَا يَبِيعُهَا وَلَا يَهَبُهَا وَلَا يُوَرِّثُهَا وَهُوَ يَسْتَمْتِعُ بِهَا فَإِذَا مَاتَ فَهِيَ حُرَّةٌ
Malik kelife [Nafi'] a fala nE n bE [Abdullah bin Umar] [Umar bin Khattab] a fala nE; ‹Konyi ginɛ naxan di bari a marigi yi ra, a marigi mu lan a xa a mati, a mu lanma a xa a fi mixi gbɛtɛ ma, a man mu lanma a xa a fi mixi gbɛtɛ ma, a na a tan nun a kafufe tɛmui naxɛ. Xa a marigi faxa, a fama nE xOrOxOE ra.
Imam Malik : 1269
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ هِلَالِ بْنِ أُسَامَةَ عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْحَكَمِ أَنَّهُ قَالَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ جَارِيَةً لِي كَانَتْ تَرْعَى غَنَمًا لِي فَجِئْتُهَا وَقَدْ فُقِدَتْ شَاةٌ مِنْ الْغَنَمِ فَسَأَلْتُهَا عَنْهَا فَقَالَتْ أَكَلَهَا الذِّئْبُ فَأَسِفْتُ عَلَيْهَا وَكُنْتُ مِنْ بَنِي آدَمَ فَلَطَمْتُ وَجْهَهَا وَعَلَيَّ رَقَبَةٌ أَفَأُعْتِقُهَا فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَيْنَ اللَّهُ فَقَالَتْ فِي السَّمَاءِ فَقَالَ مَنْ أَنَا فَقَالَتْ أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْتِقْهَا
Malik naxa a fala n bE kelife [Hilal bin Usamah] kelife ['Atha bin Yasar] kelife [Umar bin Al Hakam] a naxɛ; 'N naxa Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam to n naxa a fala, 'O Rasululah, n ma konyi ginE nan n ma xurusee ra gatafe. N to siga a yire, a naxa a li n ma si keren mu na. N to a maxɔrin, a naxa n yaabi, ‹Sɔrɛ nu bara don. N naxa kinikini yi fe ma, n fa findi mixi gbansan nan na, n naxa a yatagi bɔnbɔ. N bara konyi nde sɔtɔ, a lanma n xa a bɛɲin?» Rasulullah Salallahu Alaihi Wasallam naxa konyi maxOrin: 'Ala na minden?' A naxa a yabi; 'Koore ma'. A man naxa a maxOrin: 'N tan nan na nde ra?' A naxa a yabi; 'I tan Rasulullah,' na xanbi Rasululah Salalahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'Wo a ratanga! '
Imam Malik : 1270
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ بْنِ مَسْعُودٍأَنَّ رَجُلًا مِنْ الْأَنْصَارِ جَاءَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِجَارِيَةٍ لَهُ سَوْدَاءَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ عَلَيَّ رَقَبَةً مُؤْمِنَةً فَإِنْ كُنْتَ تَرَاهَا مُؤْمِنَةً أُعْتِقُهَا فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَتَشْهَدِينَ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ قَالَتْ نَعَمْ قَالَ أَتَشْهَدِينَ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ قَالَتْ نَعَمْ قَالَ أَتُوقِنِينَ بِالْبَعْثِ بَعْدَ الْمَوْتِ قَالَتْ نَعَمْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَعْتِقْهَا
A falaxi n bE a Malik kelife [Ibn Shihab] kelife [Ubaidullah bin Abdullah bin 'Utbah bin Mas'ud] a fala nE, 'Ansar xamE nde naxa Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam to a fafe a xa konyi ginE ra, na xanbi a naxa a maxOrin; 'I tan Ala xa Mixi Sugandixi, n ma konyi nde na n yi ra naxan danxaniyaxi, xa i a to danxaniyaxi yati, n na a ratangama nɛ'. Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa a ma xOxun: 'I seedeɲɔxɔya bama ala yo mu na naxan lan ma a xa batu fo Ala?' A naxa a yaabi, ‹Iyo›. A man naxa a maxOrin: 'I seedeɲɔxɔya bama a Muxumadi nan Ala xa xɛɛra ra?' A naxa a yabi; 'Iyoo'. A man naxa a ma xOxun: 'I laxi a ra a faxa lOxE fama nE keli de?' A naxa a yabi; 'Iyoo'. Rasulullah Sllallahu Alaihi Wasallam fan naxa a fala: 'Wo a ratanga! '
Imam Malik : 1271
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي عَمْرَةَ الْأَنْصَارِيِّ أَنَّ أُمَّهُ أَرَادَتْ أَنْ تُوصِيَ ثُمَّ أَخَّرَتْ ذَلِكَ إِلَى أَنْ تُصْبِحَ فَهَلَكَتْ وَقَدْ كَانَتْ هَمَّتْ بِأَنْ تُعْتِقَ فَقَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ فَقُلْتُ لِلْقَاسِمِ بْنِ مُحَمَّدٍأَيَنْفَعُهَا أَنْ أُعْتِقَ عَنْهَا فَقَالَ الْقَاسِمُ إِنَّ سَعْدَ بْنَ عُبَادَةَ قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أُمِّي هَلَكَتْ فَهَلْ يَنْفَعُهَا أَنْ أُعْتِقَ عَنْهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ
Malik naxa a fala n bE [Abdurrahman bin Abu 'Amrah Al Ansari] a nga nu wama testamenti sEbE fe, na xanbi a naxa a ra gbilen han tina a naxa faxa a xOnE ra beenun a xa testamenti xa raba, hali a to nu wama konyi nde ratangafe. Na kui Abdurrahman naxa a fala; 'Na xanbi n naxa [Al Qasim bin Muhammad] maxOrin, 'A findima fe fangni nan na xa n a rabolo?' Al Qasim naxa a yabi; 'Sa'd bin Ubadah a fala nE Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam bE, 'N nga bara faxa, a findima fe fangni nan na xa n konyi nde ba a bE? ' Rasulullah Sllallahu Alaihi Wasallam naxa a yabi: 'Iyo'.
Imam Malik : 1272
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ أَنَّهُ قَالَتُوُفِّيَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي بَكْرٍ فِي نَوْمٍ نَامَهُ فَأَعْتَقَتْ عَنْهُ عَائِشَةُ زَوْجُ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رِقَابًا كَثِيرَةًقَالَ مَالِك وَهَذَا أَحَبُّ مَا سَمِعْتُ إِلَيَّ فِي ذَلِكَ
A naxa a fala n bE Malik kelife [Yahya bin Said] a fala nE; 'Abdurrahman bin Abu Bakr faxa nE a nu xife, [Aisyah], Annabi Sallallahu Alaihi Wasallam xa ginE naxa konyi gbegbe ratanga. Malik naxa a fala; 'Yi fe kui, yi xaxili nan n wama naxan ramE fe.'
Imam Malik : 1273
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سُئِلَ عَنْ الرِّقَابِ أَيُّهَا أَفْضَلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَغْلَاهَا ثَمَنًا وَأَنْفَسُهَا عِنْدَ أَهْلِهَا
Malik nan a falaxi n bE kelife [Hisyam bin 'Urwah] kelife [a baba] kelife [Aisyah] Annabi xa ginE ra, a Rasulullah sallalahu alaihi wasallam nu maxOrin xi nE konyi mundun tide gbo. Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa a yabi: 'A sare xOrOxO, a nun a xa denbaya kui'.
Imam Malik : 1274
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّهُ أَعْتَقَ وَلَدَ زِنًا وَأُمَّهُ
Malik kelife [Nafi'] a fala n bE kelife [Abdullah bin Umar] a bara diyOrE ratanga naxan fatanxi yEtE ra a nun a nga.
Imam Malik : 1275
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهَا قَالَتْجَاءَتْ بَرِيرَةُ فَقَالَتْ إِنِّي كَاتَبْتُ أَهْلِي عَلَى تِسْعِ أَوَاقٍ فِي كُلِّ عَامٍ أُوقِيَّةٌ فَأَعِينِينِي فَقَالَتْ عَائِشَةُ إِنْ أَحَبَّ أَهْلُكِ أَنْ أَعُدَّهَا لَهُمْ عَنْكِ عَدَدْتُهَا وَيَكُونَ لِي وَلَاؤُكِ فَعَلْتُ فَذَهَبَتْ بَرِيرَةُ إِلَى أَهْلِهَا فَقَالَتْ لَهُمْ ذَلِكَ فَأَبَوْا عَلَيْهَا فَجَاءَتْ مِنْ عِنْدِ أَهْلِهَا وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَالِسٌ فَقَالَتْ لِعَائِشَةَ إِنِّي قَدْ عَرَضْتُ عَلَيْهِمْ ذَلِكَ فَأَبَوْا عَلَيَّ إِلَّا أَنْ يَكُونَ الْوَلَاءُ لَهُمْ فَسَمِعَ ذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَهَا فَأَخْبَرَتْهُ عَائِشَةُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خُذِيهَا وَاشْتَرِطِي لَهُمْ الْوَلَاءَ فَإِنَّمَا الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْتَقَ فَفَعَلَتْ عَائِشَةُ ثُمَّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي النَّاسِ فَحَمِدَ اللَّهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ أَمَّا بَعْدُ فَمَا بَالُ رِجَالٍ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ مَا كَانَ مِنْ شَرْطٍ لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَهُوَ بَاطِلٌ وَإِنْ كَانَ مِائَةَ شَرْطٍ قَضَاءُ اللَّهِ أَحَقُّ وَشَرْطُ اللَّهِ أَوْثَقُ وَإِنَّمَا الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْتَقَ
A falaxi n bE a Malik kelife [Hisyam bin 'Urwah] kelife [a baba] kelife [Aisyah] Annabi sallallahu alaihi wasallam xa ginE a fala nE; 'Barirah naxa fa a fala; 'N bara n yEtE ratanga n marigi ma a singe ra n bara uqiyah solomanaani fi, a nun uqiyah keren gnEkeren gnEkeren. Na kui n mali'. Aisha naxa a fala; 'Xa wo xa dembaya - wo xa walide - tin, n na sare fima e bE wo xili ra, kOnO wo xa kantafe lan ma a xa lu n yi ra'. Barira naxa siga a xa mixie yire, a na fala e bɛ, kɔnɔ e mu tin. A mu bu a naxa fa a xabilE ra, Rasulullah Salalahu Alaihi Wasallam nu dOxO xi a ramE xi. Barira naxa a fala Aisyah bE; 'N bara a so e yi ra kOnO e mu tinxi, fo e xa e yEtE ragata e yi ra'. Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam, na xan na wOyEn mExi, a naxa a maxOrin keren na, na xanbi 'Aisyah naxa a fala a bE. Na kui, Rasulullah Salallahu Alaihi Wasallam naxa a fala: 'Wo a tongo wo xa fe nde sa e bE, barima kantafe findixi mixi nan na naxan a raboloxi'. Aisyah naxa a xa marasi raba, na xanbi Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam naxa ti ɲama ya ra a naxa tahmid raba a naxa Ala matɔxɔ. A naxa a fala: 'Amma ba'du, munfe ra mixee na fe nde ra bama naxan mu fatanxi Ala xa kitaabui ra. Fe birin naxan mu na Ala xa Kitaabui kui, wule nan a ra, hali a findi fe kEmE ra. Ala xa yaamarie tide gbo a nun Ala xa sariyE sEmbE. Na kantafe na emancipator nan bE.
Imam Malik : 1276
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ عَائِشَةَ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ أَرَادَتْ أَنْ تَشْتَرِيَ جَارِيَةً تُعْتِقُهَا فَقَالَ أَهْلُهَا نَبِيعُكِهَا عَلَى أَنَّ وَلَاءَهَا لَنَا فَذَكَرَتْ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لَا يَمْنَعَنَّكِ ذَلِكَ فَإِنَّمَا الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْتَقَ
Malik kelife [Nafi'] a fala n bE kelife [Abdullah bin Umar] a Aisyah Ummul Mukminin, nu wama konyi sarafe ala ko a xa a yEtE ratanga. Na tɛmui konyi kanyi naxa a fala a bɛ, ‹Muxu a matima nɛ i bɛ, kɔnɔ a kantama lu muxu yi ra›. Aisyah naxa a fala Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam bE, a naxa a fala: 'I naxa i yEtE ra gbata yi fe ra, a lanma i xa i yEtE ratanga yi fe ma.
Imam Malik : 1277
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ بَرِيرَةَ جَاءَتْ تَسْتَعِينُ عَائِشَةَ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ فَقَالَتْ عَائِشَةُ إِنْ أَحَبَّ أَهْلُكِ أَنْ أَصُبَّ لَهُمْ ثَمَنَكِ صَبَّةً وَاحِدَةً وَأُعْتِقَكِ فَعَلْتُ فَذَكَرَتْ ذَلِكَ بَرِيرَةُ لِأَهْلِهَا فَقَالُوا لَا إِلَّا أَنْ يَكُونَ لَنَا وَلَاؤُكِ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ فَزَعَمَتْ عَمْرَةُ أَنَّ عَائِشَةَذَكَرَتْ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ اشْتَرِيهَا وَأَعْتِقِيهَا فَإِنَّمَا الْوَلَاءُ لِمَنْ أَعْتَقَ
Malik naxa a fala n bE [Yahya bin Sa'id] kelife ['Amrah bint Abdurrahman] a Barirah naxa 'Aisyah Ummul Mukminin to ala ko a xa a mali. Aisha naxa a fala, xa wo xa denbaya wama, n wo sare fima nE kObiri ra, n wo rabolo. Barira naxa a xa denbaya maxOrin yi fe ma, e naxa a fala; 'A mu lanma fo wo xa kantafe findi moxo gbe ra'. Yahya bin Sa'id naxa a fala; "Amrah laxi a ra a Aisyah yi falaxi Rasulullah Shallalahu Alaihi Wasallam bE, Rasulullah Shallalahu Alaihi Wasallam fan a fala nE: 'A sara i xa a ratanga, barima a ratangafe na mixi nan yi ra naxan a ratangama'.
Imam Malik : 1278
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ دِينَارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ بَيْعِ الْوَلَاءِ وَعَنْ هِبَتِهِ
A falaxi nE n bE a Malik kelife [Abdullah bin Dinar] kelife [Abdullah bin Umar] a fala nE, 'Rasulullah Sallallahu Alaihi Wasallam bara a ratɔn a xa lanlanteya sarafe nun a matife ra'.
Imam Malik : 1279
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِأَنَّ الزُّبَيْرَ بْنَ الْعَوَّامِ اشْتَرَى عَبْدًا فَأَعْتَقَهُ وَلِذَلِكَ الْعَبْدِ بَنُونَ مِنْ امْرَأَةٍ حُرَّةٍ فَلَمَّا أَعْتَقَهُ الزُّبَيْرُ قَالَ هُمْ مَوَالِيَّ وَقَالَ مَوَالِي أُمِّهِمْ بَلْ هُمْ مَوَالِينَا فَاخْتَصَمُوا إِلَى عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ فَقَضَى عُثْمَانُ لِلزُّبَيْرِ بِوَلَائِهِمْ
A falaxi nE n bE a Malik kelife [Rabi'ah bin Abu Abdurrahman] a fala nE, 'Zubair bin Al 'Awwam konyi nan sara a fa a ra mini, konyi di bari ginE xOrOxOE nan ma. Na kui, Zubair to a rabolo, a naxa a fala; 'DimE die na n ma yamari bun ma'. Na tɛmui, e nga xa di ratangae naxa a fala; 'Ade, e na moxo xa yaamari bun ma'. Na xanbi e naxa na fe ma xOxun [Uthman bin Affan] bE, na xanbi Uthman naxa a fala a yi sariyE findixi Zubair nan gbe ra.
Imam Malik : 1280
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ حَزْمٍ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ أَخْبَرَهُأَنَّ الْعَاصِيَ بْنَ هِشَامٍ هَلَكَ وَتَرَكَ بَنِينَ لَهُ ثَلَاثَةً اثْنَانِ لِأُمٍّ وَرَجُلٌ لِعَلَّةٍ فَهَلَكَ أَحَدُ اللَّذَيْنِ لِأُمٍّ وَتَرَكَ مَالًا وَمَوَالِيَ فَوَرِثَهُ أَخُوهُ لِأَبِيهِ وَأُمِّهِ مَالَهُ وَوَلَاءَهُ مَوَالِيهِ ثُمَّ هَلَكَ الَّذِي وَرِثَ الْمَالَ وَوَلَاءَ الْمَوَالِي وَتَرَكَ ابْنَهُ وَأَخَاهُ لِأَبِيهِ فَقَالَ ابْنُهُ قَدْ أَحْرَزْتُ مَا كَانَ أَبِي أَحْرَزَ مِنْ الْمَالِ وَوَلَاءِ الْمَوَالِي وَقَالَ أَخُوهُ لَيْسَ كَذَلِكَ إِنَّمَا أَحْرَزْتَ الْمَالَ وَأَمَّا وَلَاءُ الْمَوَالِي فَلَا أَرَأَيْتَ لَوْ هَلَكَ أَخِي الْيَوْمَ أَلَسْتُ أَرِثُهُ أَنَا فَاخْتَصَمَا إِلَى عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ فَقَضَى لِأَخِيهِ بِوَلَاءِ الْمَوَالِي
Malik a fala n bE [Abdullah bin Abu Bakr bin Muhammad bin Amru bin Hazm] kelife [Abdul Malik bin Abu Bakar bin Abdurrahman bin Al Harith bin Hisyam] kelife [a baba] a bara a fala a bE a Al 'Ashi bin Hisham bara faxa a fa di saxan lu a xanbi ra, di firin a nga yi ra a nun di firin. Na xanbi e taara firin ya ma keren naxa faxa, a naxa naafuli lu a yi ra a nun konyi gbegbe. Na xanbi, ngaxakerenyie naxa e xa kObiri sOtO a nun e xa konyie kantafe. Na dangi xanbi, mixi naxan na konyie kɛ sɔtɔxi, a naxa faxa, a fa di nun a xunya lu naa. Na xanbi di xamE naxa a fala, 'n bara n baba xa konyie xa kObiri sOtO a nun e xa kantafe.' A baba xunya naxa a fala, ‹Na mu a ra, i tan gbansan nan lanma i xa naafuli sɔtɔ, alɔ yi konyie kantafe, i tan xa mu a ra. I mu a kolon, xa n xunya faxa to, n tan nan a findima a kɛ ra?› E firin birin naxa siga Uthman yire e xa sariyE fen, [Uthman] naxa a fala a konyi xa sEmbE soxi a xunya nan yi.