Imam Malik (الامام مالك) - 1594 حديث
حديث
Imam Malik : 1241
حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ حُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ وَعَنْ مُحَمَّدِ بْنِ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ أَنَّهُمَا حَدَّثَاهُ عَنِ النُّعْمَانِ بْنِ بَشِيرٍ أَنَّهُ قَالَإِنَّ أَبَاهُ بَشِيرًا أَتَى بِهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ إِنِّي نَحَلْتُ ابْنِي هَذَا غُلَامًا كَانَ لِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَكُلَّ وَلَدِكَ نَحَلْتَهُ مِثْلَ هَذَا فَقَالَ لَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَارْتَجِعْهُ
يحييٰ اسان کي مالڪ کان، ابن شهاب کان، حميد بن عبدالرحمان بن عوف کان ۽ محمد بن نعمان بن بشير کان روايت ڪئي آهي ته ٻنهي ان کان، نعمان بن بشير کان روايت ڪئي آهي ته سندس پيءُ بشير ان کي رسول الله ﷺ جي خدمت ۾ آندو ۽ چيو ته: مون پنهنجي پٽ کي هڪ غلام ڏنو آهي. رسول الله ﷺ پڇيو: ڇا توهان پنهنجي هر ٻار کي هڪ هڪ ڏنو آهي؟ هن جواب ڏنو: نه. رسول الله ﷺ فرمايو: پوءِ پنهنجو تحفو واپس وٺو.
حديث
Imam Malik : 1242
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهَا قَالَتْ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَكَانَ نَحَلَهَا جَادَّ عِشْرِينَ وَسْقًا مِنْ مَالِهِ بِالْغَابَةِ فَلَمَّا حَضَرَتْهُ الْوَفَاةُ قَالَ وَاللَّهِ يَا بُنَيَّةُ مَا مِنْ النَّاسِ أَحَدٌ أَحَبُّ إِلَيَّ غِنًى بَعْدِي مِنْكِ وَلَا أَعَزُّ عَلَيَّ فَقْرًا بَعْدِي مِنْكِ وَإِنِّي كُنْتُ نَحَلْتُكِ جَادَّ عِشْرِينَ وَسْقًا فَلَوْ كُنْتِ جَدَدْتِيهِ وَاحْتَزْتِيهِ كَانَ لَكِ وَإِنَّمَا هُوَ الْيَوْمَ مَالُ وَارِثٍ وَإِنَّمَا هُمَا أَخَوَاكِ وَأُخْتَاكِ فَاقْتَسِمُوهُ عَلَى كِتَابِ اللَّهِ قَالَتْ عَائِشَةُ فَقُلْتُ يَا أَبَتِ وَاللَّهِ لَوْ كَانَ كَذَا وَكَذَا لَتَرَكْتُهُ إِنَّمَا هِيَ أَسْمَاءُ فَمَنْ الْأُخْرَى فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ ذُو بَطْنِ بِنْتِ خَارِجَةَ أُرَاهَا جَارِيَةً
مالڪ مون کي [ابن شهاب] کان [عروه بن الزبير] کان روايت ڪئي آهي ته [عائشه] رسول الله صلي الله عليه وسلم جي زال هئي، جنهن چيو ته [ابوبڪر صديق] کيس غابه جي علائقي ۾ پنهنجي ملڪيت مان ويهه وسق - سٺ صاع - ڏنا هئا. جڏهن ابوبڪر پنهنجي وفات جي ويجهو هو، تڏهن هن چيو: 'اي منهنجا پٽ! الله جو قسم، مون کي پسند ناهي ته مون کان پوءِ ڪو به امير ٿئي سواءِ توهان جي. مون کان پوءِ توهان کان وڌيڪ ڪو به غريب ناهي. مون توهان کي پنهنجي ملڪيت مان ويهه وسق - کجور - ڏنيون آهن، جيڪڏهن توهان انهن کي فصل ڪري گڏ ڪيو ها ته اهي توهان جا هجن ها. پر اڄ، اهو ورثو بڻجي چڪو آهي. ان کي پنهنجن ٻن ڀائرن ۽ ٻن ڀينرن کي ڏيو، ان کي الله جي ڪتاب مطابق ورهايو.' عائشه چيو: 'اي منهنجا پيءُ! الله جو قسم، جيڪڏهن اهڙو ۽ اهڙو ٿئي ٿو - توهان جي وفات - مان ضرور پنهنجي ملڪيت ڇڏي ويندس. منهنجو ڀاءُ اسماء آهي، تنهنڪري مان ڪنهن ٻئي تي ڌيان ڏيان؟' ابو بڪر چيو؛ "مون ڏٺو ته اهو پيٽ جيڪو بنت خارجه جي پيٽ ۾ هو، هڪ ٻانهي هئي - منهنجي ڀاتي -".
حديث
Imam Malik : 1243
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدٍ الْقَارِيِّ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قَالَمَا بَالُ رِجَالٍ يَنْحَلُونَ أَبْنَاءَهُمْ نُحْلًا ثُمَّ يُمْسِكُونَهَا فَإِنْ مَاتَ ابْنُ أَحَدِهِمْ قَالَ مَا لِي بِيَدِي لَمْ أُعْطِهِ أَحَدًا وَإِنْ مَاتَ هُوَ قَالَ هُوَ لِابْنِي قَدْ كُنْتُ أَعْطَيْتُهُ إِيَّاهُ مَنْ نَحَلَ نِحْلَةً فَلَمْ يَحُزْهَا الَّذِي نُحِلَهَا حَتَّى يَكُونَ إِنْ مَاتَ لِوَرَثَتِهِ فَهِيَ بَاطِلٌ
مالڪ مون کي [ابن شهاب] کان [عروه بن الزبير] کان [عبدالرحمن بن عبدالقاري] کان ٻڌايو آهي ته [عمر بن خطاب] چيو ته؛ 'ماڻهو پنهنجي ٻارن کي ڪا شيءِ ڇو ڏيندا آهن ۽ پوءِ جيڪڏهن انهن مان ڪو مري وڃي ته ان کي واپس ڇو گهرندا آهن؟' هن چيو ته، 'مون ڪڏهن به پنهنجي هٿن ۾ هي خزانو ڪنهن کي نه ڏنو آهي'. پر جڏهن ٻار مري ويو ته هن چيو ته؛ 'ملڪيت منهنجي پٽ جي آهي، مون ان کي ڏني آهي'. خبردار رهو - جيڪي اهو ڪن ٿا - جيڪو به تحفو ڏئي ٿو، ۽ تحفو وصول ڪندڙ کي ان وقت تائين نه مليو آهي جيستائين هو مري نه وڃي، ته پوءِ ملڪيت جو وارث ٿيڻ صحيح ناهي'.
حديث
Imam Malik : 1244
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ دَاوُدَ بْنِ الْحُصَيْنِ عَنْ أَبِي غَطَفَانَ بْنِ طَرِيفٍ الْمُرِّيِّ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قَالَمَنْ وَهَبَ هِبَةً لِصِلَةِ رَحِمٍ أَوْ عَلَى وَجْهِ صَدَقَةٍ فَإِنَّهُ لَا يَرْجِعُ فِيهَا وَمَنْ وَهَبَ هِبَةً يَرَى أَنَّهُ إِنَّمَا أَرَادَ بِهَا الثَّوَابَ فَهُوَ عَلَى هِبَتِهِ يَرْجِعُ فِيهَا إِذَا لَمْ يُرْضَ مِنْهَا
مالڪ مون کي [داؤد بن الحسين] کان [ابو غطفان بن ظريف المري] کان ٻڌايو آهي ته [عمر بن خطاب] چيو آهي ته: 'جيڪو دوستي کي مضبوط ڪرڻ لاءِ يا خيرات جي مقصد لاءِ تحفو ڏئي ٿو، ان کي اهو واپس نه وٺڻ گهرجي. جيڪو به انعام جي اميد سان تحفو ڏئي ٿو، جيڪڏهن هو تحفي سان خوش نه هجي ته اهو واپس وٺي سگهي ٿو'.
حديث
Imam Malik : 1245
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْأَنْصَارِيِّأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ أَيُّمَا رَجُلٍ أُعْمِرَ عُمْرَى لَهُ وَلِعَقِبِهِ فَإِنَّهَا لِلَّذِي يُعْطَاهَا لَا تَرْجِعُ إِلَى الَّذِي أَعْطَاهَا أَبَدًالِأَنَّهُ أَعْطَى عَطَاءً وَقَعَتْ فِيهِ الْمَوَارِيثُ
مالڪ مون کي [ابن شعيب] کان [ابو سلمه بن عبدالرحمان بن عوف] کان [جابر بن عبدالله الانصاري] تائين ٻڌايو ته رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو: 'جنهن کي پاڻ لاءِ يا سندس اولاد لاءِ گهر ڏنو وڃي، اهو وٺڻ واري جو آهي، ۽ اهو هميشه لاءِ ڏيڻ واري کي واپس نٿو ڪري سگهجي. ڇاڪاڻ ته هن هڪ اهڙو تحفو ڏنو آهي جنهن ۾ وراثت جو حق آهي.'
حديث
Imam Malik : 1246
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ أَنَّهُ سَمِعَ مَكْحُولًا الدِّمَشْقِيَّ يَسْأَلُ الْقَاسِمَ بْنَ مُحَمَّدٍعَنْ الْعُمْرَى وَمَا يَقُولُ النَّاسُ فِيهَا فَقَالَ الْقَاسِمُ بْنُ مُحَمَّدٍ مَا أَدْرَكْتُ النَّاسَ إِلَّا وَهُمْ عَلَى شُرُوطِهِمْ فِي أَمْوَالِهِمْ وَفِيمَا أُعْطُوا
مالڪ مون کي [يحيى بن سعيد] کان [عبدالرحمن بن القاسم] کان ٻڌايو ته هن مخول الدمسيقي کي [القاسم بن محمد] کان عمري ۽ ان بابت ماڻهن جي راءِ بابت پڇندي ٻڌو، پوءِ القاسم بن محمد چيو: 'مان انهن کان سواءِ ڪنهن کي به نه مليو آهيان انهن جي ملڪيت ۽ انهن جي ڏنل شين جي معاهدي ۾.'
حديث
Imam Malik : 1247
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ نَافِعٍ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَوَرِثَ مِنْ حَفْصَةَ بِنْتِ عُمَرَ دَارَهَا قَالَ وَكَانَتْ حَفْصَةُ قَدْ أَسْكَنَتْ بِنْتَ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ مَا عَاشَتْ فَلَمَّا تُوُفِّيَتْ بِنْتُ زَيْدٍ قَبَضَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْمَسْكَنَ وَرَأَى أَنَّهُ لَهُ
مالڪ مون کي [نافع] کان ٻڌايو ته [عبدالله بن عمر] حفشه بنت عمر جو گهر ورثي ۾ مليو. نافع چيو؛ 'حفشه زيد بن خطاب جي ڌيءَ کي جيستائين هوءَ جيئري آهي، جڳهه جا حق ڏنا آهن. جڏهن زيد جي ڌيءَ فوت ٿي وئي، ته عبدالله بن عمر گهر سنڀاليو ۽ هن دليل ڏنو ته گهر سندس آهي.'
حديث
Imam Malik : 1248
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ يَزِيدَ مَوْلَى الْمُنْبَعِثِ عَنْ زَيْدِ بْنِ خَالِدٍ الْجُهَنِيِّ أَنَّهُ قَالَجَاءَ رَجُلٌ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَسَأَلَهُ عَنْ اللُّقَطَةِ فَقَالَ اعْرِفْ عِفَاصَهَا وَوِكَاءَهَا ثُمَّ عَرِّفْهَا سَنَةً فَإِنْ جَاءَ صَاحِبُهَا وَإِلَّا فَشَأْنَكَ بِهَا قَالَ فَضَالَّةُ الْغَنَمِ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ هِيَ لَكَ أَوْ لِأَخِيكَ أَوْ لِلذِّئْبِ قَالَ فَضَالَّةُ الْإِبِلِ قَالَ مَا لَكَ وَلَهَا مَعَهَا سِقَاؤُهَا وَحِذَاؤُهَا تَرِدُ الْمَاءَ وَتَأْكُلُ الشَّجَرَ حَتَّى يَلْقَاهَا رَبُّهَا
مالڪ مون کي [ربيع بن ابو عبدالرحمان] کان [يزيد] المنبيطس جي غلام کان، [زيد بن خالد الجهني کان] بيان ڪيو آهي ته: 'هڪ ماڻهو رسول الله صلي الله عليه وسلم سان مليو ۽ لُقَطَه - مليل شين - بابت پڇيو، پوءِ پاڻ فرمايو: 'ٽوپي ۽ پٽو سڃاڻو، پوءِ هڪ سال تائين ان جو اعلان ڪريو. جيڪڏهن مالڪ اچي ته ان کي ڏيو، ۽ جيڪڏهن نه ته اهو توهان جو آهي'. ان شخص ٻيهر پڇيو، 'يا رسول الله، گم ٿيل ٻڪري بابت ڇا؟' هن جواب ڏنو؛ 'ٻڪري توهان لاءِ آهي، يا توهان جي ڀاءُ لاءِ، يا بگھڙ لاءِ'. ان شخص ٻيهر پڇيو؛ 'گم ٿيل اُٺ بابت ڇا؟' هن جواب ڏنو؛ 'اوٺ سان توهان جو ڇا معاملو آهي، اهو پي سگهي ٿو ۽ ان جا پير آهن! هو پنهنجي مالڪ سان ملڻ تائين پنهنجو پيئڻ ۽ کاڌو پاڻ ڳوليندو رهندو.'
حديث
Imam Malik : 1249
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ أَيُّوبَ بْنِ مُوسَى عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَدْرٍ الْجُهَنِيِّ أَنَّ أَبَاهُ أَخْبَرَهُأَنَّهُ نَزَلَ مَنْزِلَ قَوْمٍ بِطَرِيقِ الشَّامِ فَوَجَدَ صُرَّةً فِيهَا ثَمَانُونَ دِينَارًا فَذَكَرَهَا لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَقَالَ لَهُ عُمَرُ عَرِّفْهَا عَلَى أَبْوَابِ الْمَسَاجِدِ وَاذْكُرْهَا لِكُلِّ مَنْ يَأْتِي مِنْ الشَّأْمِ سَنَةً فَإِذَا مَضَتْ السَّنَةُ فَشَأْنَكَ بِهَا
مالڪ مون کي [ايوب بن موسيٰ] کان [معاويه بن عبدالله بن بدر الجهني] کان روايت ڪئي ته [سندس پيءُ] کيس ٻڌايو ته هو شام جي رستي تي ڪجهه ماڻهن وٽ رڪيو هو. پوءِ هن کي اسي دينار سان ڀريل هڪ ٿيلهو مليو، ۽ هن اهو عمر بن خطاب کي ٻڌايو. پوءِ [عمر] چيو: 'مسجدن جي دروازن تي ان جو اعلان ڪر ۽ هر ڪنهن کي خبر ڏي جيڪو شام کان هڪ سال لاءِ ايندو آهي. جيڪڏهن هڪ سال گذري ويو آهي، ته اهو توهان تي منحصر آهي.'
حديث
Imam Malik : 1250
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ نَافِعٍ أَنَّ رَجُلًا وَجَدَ لُقَطَةً فَجَاءَ إِلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَفَقَالَ لَهُ إِنِّي وَجَدْتُ لُقَطَةً فَمَاذَا تَرَى فِيهَا فَقَالَ لَهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ عَرِّفْهَا قَالَ قَدْ فَعَلْتُ قَالَ زِدْ قَالَ قَدْ فَعَلْتُ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ لَا آمُرُكَ أَنْ تَأْكُلَهَا وَلَوْ شِئْتَ لَمْ تَأْخُذْهَا
مالڪ مون کي [نافع] کان روايت ڪئي ته هڪ ماڻهو ڪجهه ڳولهيو ۽ عبدالله بن عمر وٽ ويو ۽ چيو، 'مون ڪجهه ڳولي لڌو آهي، توهان جو ڇا خيال آهي؟' [عبدالله بن عمر] جواب ڏنو، 'ان جو اعلان ڪريو!' ان ماڻهو چيو، 'مون اهو ڪيو آهي.' عبدالله چيو، 'ٻيهر ڪريو.' ان ماڻهو چيو، 'مون اهو ڪيو آهي.' عبدالله چيو، 'مون توهان کي اهو کائڻ جو حڪم نه ڏنو هو، پر جيڪڏهن توهان چاهيو ٿا، ته ان کي نه کائو.'
حديث
Imam Malik : 1251
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ أَنَّ ثَابِتَ بْنَ الضَّحَّاكِ الْأَنْصَارِيَّ أَخْبَرَهُأَنَّهُ وَجَدَ بَعِيرًا بِالْحَرَّةِ فَعَقَلَهُ ثُمَّ ذَكَرَهُ لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَأَمَرَهُ عُمَرُ أَنْ يُعَرِّفَهُ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ فَقَالَ لَهُ ثَابِتٌ إِنَّهُ قَدْ شَغَلَنِي عَنْ ضَيْعَتِي فَقَالَ لَهُ عُمَرُ أَرْسِلْهُ حَيْثُ وَجَدْتَهُ
مالڪ مون کي [يحييٰ بن سعيد] کان [سليمان بن يسار] کان ٻڌايو ته [ثابت بن دلحڪ الانصاري] کيس ٻڌايو؛ ته هڪ ڀيرو هن کي هڪ اُٺ مليو جيڪو ڪٿي ڀڄي ويو هو، پوءِ هن ان کي ٻڌي ڇڏيو ۽ ان جي خبر عمر بن خطاب کي ڏني. پوءِ عمر کيس چيو ته ٽي ڀيرا اعلان ڪر. ثابت چيو؛ 'ان مون کي ايترو مصروف رکيو آهي جو مان پنهنجي ٻنين جي سنڀال نٿو ڪري سگهان'. عمر اهو به چيو؛ 'اُٺ کي اتي وڃڻ ڏيو جتي توهان کي مليو آهي!'
حديث
Imam Malik : 1252
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ أَنَّ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قَالَ وَهُوَ مُسْنِدٌ ظَهْرَهُ إِلَى الْكَعْبَةِمَنْ أَخَذَ ضَالَّةً فَهُوَ ضَالٌّ
مالڪ مون کي [يحيى بن سعيد] کان [سعيد بن مسيب] کان ٻڌايو ته [عمر بن خطاب] ڪعبي تي پٺي ٽيڪ ڏيندي چيو ته، 'جيڪو به ڀُليل جانور کڻي ٿو سو گمراهه ٿي ويو'.
حديث
Imam Malik : 1253
و حَدَّثَنِي مَالِك أَنَّهُ سَمِعَ ابْنَ شِهَابٍ يَقُولُكَانَتْ ضَوَالُّ الْإِبِلِ فِي زَمَانِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ إِبِلًا مُؤَبَّلَةً تَنَاتَجُ لَا يَمَسُّهَا أَحَدٌ حَتَّى إِذَا كَانَ زَمَانُ عُثْمَانَ بْنِ عَفَّانَ أَمَرَ بِتَعْرِيفِهَا ثُمَّ تُبَاعُ فَإِذَا جَاءَ صَاحِبُهَا أُعْطِيَ ثَمَنَهَا
مالڪ مون کي ٻڌايو ته هن ابن شهاب کي چوندي ٻڌو آهي ته، "عمر بن خطاب جي دور ۾ ڪيترائي ڀٽڪندڙ اُٺ هئا، ۽ اهي وڌندا ويا، ۽ ڪنهن به انهن کي نه ورتو. عثمان بن عفان جي دور ۾، انهن جي خاصيتن کي سڃاڻڻ کان پوءِ، هن انهن کي وڪڻڻ جو حڪم ڏنو. جيڪڏهن انهن جا مالڪ ايندا، ته پئسا کيس ڏنا ويندا."
حديث
Imam Malik : 1254
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَمْرِو بْنِ شُرَحْبِيلَ بْنِ سَعِيدِ بْنِ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ أَنَّهُ قَالَخَرَجَ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي بَعْضِ مَغَازِيهِ فَحَضَرَتْ أُمَّهُ الْوَفَاةُ بِالْمَدِينَةِ فَقِيلَ لَهَا أَوْصِي فَقَالَتْ فِيمَ أُوصِي إِنَّمَا الْمَالُ مَالُ سَعْدٍ فَتُوُفِّيَتْ قَبْلَ أَنْ يَقْدَمَ سَعْدٌ فَلَمَّا قَدِمَ سَعْدُ بْنُ عُبَادَةَ ذُكِرَ ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ سَعْدٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ يَنْفَعُهَا أَنْ أَتَصَدَّقَ عَنْهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ فَقَالَ سَعْدٌ حَائِطُ كَذَا وَكَذَا صَدَقَةٌ عَنْهَا لِحَائِطٍ سَمَّاهُ
مالڪ مون کي سعيد بن عمرو بن سيرهبيل بن سعيد بن سعد بن عباده کان روايت ڪئي آهي ته هو پنهنجي پيءُ کان سندس ڏاڏي کان وٺي چوي ٿو ته سعد بن عباده رسول الله صلي الله عليه وسلم سان گڏ ڪيترن ئي جنگين تي نڪتو هو. سندس ماءُ، جيڪا مديني ۾ هئي، پنهنجي وفات جي ويجهو هئي، ۽ کيس چيو ويو ته وصيت ڪر. پوءِ سندس ماءُ چيو: "بيشڪ، ملڪيت سعد جي آهي." پوءِ هوءَ سعد جي مديني پهچڻ کان اڳ فوت ٿي وئي. جڏهن سعد بن عباده پهتو ته کيس ٻڌايو ويو ته سعد چيو: "يا رسول الله صلي الله عليه وسلم، جيڪڏهن مان هي ملڪيت صدقو ڪريان ته ڇا اها منهنجي ماءُ کي فائدو ڏيندي؟" رسول الله صلي الله عليه وسلم جواب ڏنو: "ها." تڏهن سعد چيو: "هي باغ ۽ هي منهنجي ماءُ جي طرفان صدقو آهي."
حديث
Imam Malik : 1255
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَأَنَّ رَجُلًا قَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّ أُمِّي افْتُلِتَتْ نَفْسُهَا وَأُرَاهَا لَوْ تَكَلَّمَتْ تَصَدَّقَتْ أَفَأَتَصَدَّقُ عَنْهَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَعَمْ
مون کي مالڪ [هشام بن عروه] کان [پنهنجي پيءُ] کان [عائشه] رسول الله ﷺ جي زال کان ٻڌايو هو، هن چيو ته: هڪ شخص رسول الله ﷺ کي چيو ته: منهنجي ماءُ اوچتو فوت ٿي وئي، مون سوچيو ته جيڪڏهن هن کي ڳالهائڻ جو وقت ملي ته هوءَ ڪجهه ڏئي ڇڏيندي. ڇا مان هن کي خيرات ڪري سگهان ٿو؟ رسول الله ﷺ جواب ڏنو؛ 'ها'.
حديث
Imam Malik : 1256
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ نَافِعٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَأَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ مَا حَقُّ امْرِئٍ مُسْلِمٍ لَهُ شَيْءٌ يُوصَى فِيهِ يَبِيتُ لَيْلَتَيْنِ إِلَّا وَوَصِيَّتُهُ عِنْدَهُ مَكْتُوبَةٌ
مالڪ مون کي [نافع] کان [عبدالله بن عمر] کان روايت ڪئي ته رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو: 'ڪنهن مسلمان لاءِ اهو صحيح ناهي ته وٽس وصيت ڪرڻ لاءِ ڪا شيءِ هجي ۽ پوءِ ان کي ٻن راتين لاءِ ڇڏي ڏئي، جيستائين - پهرين سندس وصيت لکي نه وڃي.'
حديث
Imam Malik : 1257
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرِ بْنِ حَزْمٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ عَمْرَو بْنَ سُلَيْمٍ الزُّرَقِيَّ أَخْبَرَهُأَنَّهُ قِيلَ لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ إِنَّ هَاهُنَا غُلَامًا يَفَاعًا لَمْ يَحْتَلِمْ مِنْ غَسَّانَ وَوَارِثُهُ بِالشَّامِ وَهُوَ ذُو مَالٍ وَلَيْسَ لَهُ هَاهُنَا إِلَّا ابْنَةُ عَمٍّ لَهُ قَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَلْيُوصِ لَهَا قَالَ فَأَوْصَى لَهَا بِمَالٍ يُقَالُ لَهُ بِئْرُ جُشَمٍ قَالَ عَمْرُو بْنُ سُلَيْمٍ فَبِيعَ ذَلِكَ الْمَالُ بِثَلَاثِينَ أَلْفَ دِرْهَمٍ وَابْنَةُ عَمِّهِ الَّتِي أَوْصَى لَهَا هِيَ أُمُّ عَمْرِو بْنِ سُلَيْمٍ الزُّرَقِيِّو حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ حَزْمٍ أَنَّ غُلَامًا مِنْ غَسَّانَ حَضَرَتْهُ الْوَفَاةُ بِالْمَدِينَةِ وَوَارِثُهُ بِالشَّامِ فَذُكِرَ ذَلِكَ لِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَقِيلَ لَهُ إِنَّ فُلَانًا يَمُوتُ أَفَيُوصِي قَالَ فَلْيُوصِ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ قَالَ أَبُو بَكْرٍ وَكَانَ الْغُلَامُ ابْنَ عَشْرِ سِنِينَ أَوْ اثْنَتَيْ عَشَرَةَ سَنَةً قَالَ فَأَوْصَى بِبِئْرِ جُشَمٍ فَبَاعَهَا أَهْلُهَا بِثَلَاثِينَ أَلْفَ دِرْهَمٍ
مالڪ مون کي [عبدالله بن ابي بڪر بن حزم] کان [پنهنجي پيءُ] کان روايت ڪئي ته [عمرو بن سليم الزرقي] کيس ٻڌايو ته عمر بن خطاب کي چيو ويو هو: 'يقيناً، حسن جي خاندان جو هڪ ڇوڪرو آهي جيڪو بلوغت کي نه پهتو آهي، جڏهن ته ان جو وارث شام ۾ هڪ مرد آهي. هو هڪ امير ڇوڪرو آهي پر ان جي چاچي جي ڌيءَ کان سواءِ ٻيو ڪو به ناهي.' [عمر بن خطاب] جواب ڏنو: 'هن کي پنهنجي چاچي جي ڌيءَ کي وصيت ڪرڻ گهرجي.' عمرو بن سليم چيو: 'ڇوڪرو پنهنجي چاچي جي ڌيءَ کي جصيم جي کوهه نالي ملڪيت سان وصيت ڪئي.' عمرو بن سليم چيو: 'تنهنڪري اهو ٽيهه هزار درهم ۾ وڪرو ڪيو ويو ۽ جنهن ڌيءَ کي وصيت ڏني وئي ان جو نالو عمرو بن سليم الزرقي جي ماءُ آهي.' مالڪ مون کي [يحيى بن سعيد] کان [ابوبڪر بن حزم] کان روايت ڪئي ته مديني ۾ حسن جو هڪ ڇوڪرو هو جيڪو پنهنجي موت جي ويجهو هو، ۽ ان جا وارث شام ۾ هئا. پوءِ ان بابت عمر بن خطاب کي ٻڌايو ويو. ان کان پڇيو ويو ته 'هڪ ماڻهو فوت ٿي ويو آهي، ڇا هن ڪا وصيت ڇڏي آهي؟' [عمر] چيو ته 'انهي کي وصيت ڇڏڻ گهرجي.' يحيى بن سعيد چيو ته 'ابوبڪر چيو ته 'ڇوڪرو ڏهه يا ٻارهن سالن جو هو، ۽ هن جصيم جي کوهه لاءِ وصيت ڇڏي هئي، ۽ ان جي گهر وارن ان کي ٽيهه هزار درهم ۾ وڪرو ڪيو.'
حديث
Imam Malik : 1258
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّهُ قَالَجَاءَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَعُودُنِي عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ مِنْ وَجَعٍ اشْتَدَّ بِي فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَدْ بَلَغَ بِي مِنْ الْوَجَعِ مَا تَرَى وَأَنَا ذُو مَالٍ وَلَا يَرِثُنِي إِلَّا ابْنَةٌ لِي أَفَأَتَصَدَّقُ بِثُلُثَيْ مَالِي قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا فَقُلْتُ فَالشَّطْرُ قَالَ لَا ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الثُّلُثُ وَالثُّلُثُ كَثِيرٌ إِنَّكَ أَنْ تَذَرَ وَرَثَتَكَ أَغْنِيَاءَ خَيْرٌ مِنْ أَنْ تَذَرَهُمْ عَالَةً يَتَكَفَّفُونَ النَّاسَ وَإِنَّكَ لَنْ تُنْفِقَ نَفَقَةً تَبْتَغِي بِهَا وَجْهَ اللَّهِ إِلَّا أُجِرْتَ حَتَّى مَا تَجْعَلُ فِي فِي امْرَأَتِكَ قَالَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَأُخَلَّفُ بَعْدَ أَصْحَابِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِنَّكَ لَنْ تُخَلَّفَ فَتَعْمَلَ عَمَلًا صَالِحًا إِلَّا ازْدَدْتَ بِهِ دَرَجَةً وَرِفْعَةً وَلَعَلَّكَ أَنْ تُخَلَّفَ حَتَّى يَنْتَفِعَ بِكَ أَقْوَامٌ وَيُضَرَّ بِكَ آخَرُونَ اللَّهُمَّ أَمْضِ لِأَصْحَابِي هِجْرَتَهُمْ وَلَا تَرُدَّهُمْ عَلَى أَعْقَابِهِمْ لَكِنْ الْبَائِسُ سَعْدُ بْنُ خَوْلَةَ يَرْثِي لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ مَاتَ بِمَكَّةَ
مالڪ مون کي [ابن شهاب] کان [عامر بن سعد بن ابو وقاص] کان روايت ڪئي آهي ته [پنهنجي پيءُ] کان، جنهن چيو ته: 'الله جي رسول صلي الله عليه وسلم حجة الوداع جي موقعي تي منهنجي عيادت ڪئي، ڇاڪاڻ ته مان ان وقت تمام گهڻو بيمار هوس. مون چيو: 'يا الله جا رسول صلي الله عليه وسلم، مان تمام گهڻو بيمار آهيان ۽ مون وٽ گهڻو مال آهي، پر منهنجي ڌيءَ کان سواءِ ڪو به مون کان وارث نه ٿيندو. ڇا مان پنهنجي دولت جو ٻه ٽيون حصو خيرات ۾ ڏيان؟' رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو: 'نه،' مون پڇيو: 'يا اڌ؟' هن چيو: 'نه،' پوءِ رسول الله صلي الله عليه وسلم فرمايو: 'هڪ ٽيون حصو. هڪ ٽيون حصو اڳ ۾ ئي گهڻو آهي. توهان لاءِ بهتر آهي ته توهان پنهنجي وارثن کي امير ڇڏي ڏيو ان کان ته توهان انهن کي غريب ۽ ماڻهن کان سوال ڪندي ڇڏي وڃو. پنهنجو مال الله جي رضا جي اميد ۾ خرچ نه ڪريو جيستائين توهان کي پنهنجي زال جي وات ۾ وجهڻ تائين ثواب نه ملي.' سعد بن ابو وقاص چيو؛ 'مون چيو؛ 'يا الله جا رسول، ڇا مان پنهنجن دوستن جي وڃڻ کان پوءِ مڪي ۾ رهي سگهان ٿو؟' رسول الله صلي الله عليه وسلم جواب ڏنو؛ 'جيتوڻيڪ جيڪڏهن توهان مڪي ۾ رهندا آهيو، ۽ توهان نيڪ ڪم ڪندا آهيو، ته به توهان جي شان ۽ شوڪت ۾ يقيني طور تي اضافو ٿيندو. اهو ٿي سگهي ٿو ته جيڪڏهن توهان ان ۾ رهندا آهيو، ته اهو هڪ گروهه کي فائدو پهچائيندو ۽ ٻين کي نقصان پهچائيندو. اي الله، منهنجي دوستن جي هجرت جو سفر آسان ڪر، انهن جي جوش کي گهٽ نه ڪر.' پر سعد بن خوله تي هڪ افسوسناڪ انجام پيش آيو، هو مڪي ۾ فوت ٿي ويو. رسول الله صلي الله عليه وسلم ان لاءِ رحمت ۽ بخشش جي دعا ڪئي'.
حديث
Imam Malik : 1259
حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِأَنَّ مُخَنَّثًا كَانَ عِنْدَ أُمِّ سَلَمَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي أُمَيَّةَ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَسْمَعُ يَا عَبْدَ اللَّهِ إِنْ فَتَحَ اللَّهُ عَلَيْكُمْ الطَّائِفَ غَدًا فَأَنَا أَدُلُّكَ عَلَى ابْنَةِ غَيْلَانَ فَإِنَّهَا تُقْبِلُ بِأَرْبَعٍ وَتُدْبِرُ بِثَمَانٍ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَدْخُلَنَّ هَؤُلَاءِ عَلَيْكُمْ
مالڪ مون کي [هشام بن عروه] کان [پنهنجي پيءُ] کان روايت ڪئي آهي ته رسول الله ﷺ جي زال ام سلمه جي ڀرسان هڪ حيض واري عورت هئي، هن عبدالله بن ابو اميه کي چيو ۽ رسول الله ﷺ ٻڌي رهيا هئا: 'اي عبدالله، جيڪڏهن الله توهان لاءِ طائف کولي ڇڏيو ته مان توهان کي غيلان جي ڌيءَ ڏيکاريندس. يقيناً هوءَ اڳيان چئن کان ۽ پوئتي اٺن کان نظر ايندي.' پوءِ رسول الله ﷺ فرمايو: 'انهن کي ڪڏهن به پاڻ ۾ داخل نه ٿيڻ ڏيو.'
حديث
Imam Malik : 1260
و حَدَّثَنِي مَالِك عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ أَنَّهُ قَالَ سَمِعْتُ الْقَاسِمَ بْنَ مُحَمَّدٍ يَقُولُكَانَتْ عِنْدَ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ امْرَأَةٌ مِنْ الْأَنْصَارِ فَوَلَدَتْ لَهُ عَاصِمَ بْنَ عُمَرَ ثُمَّ إِنَّهُ فَارَقَهَا فَجَاءَ عُمَرُ قُبَاءً فَوَجَدَ ابْنَهُ عَاصِمًا يَلْعَبُ بِفِنَاءِ الْمَسْجِدِ فَأَخَذَ بِعَضُدِهِ فَوَضَعَهُ بَيْنَ يَدَيْهِ عَلَى الدَّابَّةِ فَأَدْرَكَتْهُ جَدَّةُ الْغُلَامِ فَنَازَعَتْهُ إِيَّاهُ حَتَّى أَتَيَا أَبَا بَكْرٍ الصِّدِّيقَ فَقَالَ عُمَرُ ابْنِي وَقَالَتْ الْمَرْأَةُ ابْنِي فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ خَلِّ بَيْنَهَا وَبَيْنَهُ قَالَ فَمَا رَاجَعَهُ عُمَرُ الْكَلَامَقَالَ و سَمِعْت قَوْله تَعَالَى يَقُولُ وَهَذَا الْأَمْرُ الَّذِي آخُذُ بِهِ فِي ذَلِكَ
مالڪ مون کي يحييٰ بن سعيد کان روايت ڪئي آهي، جنهن چيو ته: مون القاسم بن محمد کي چوندي ٻڌو: 'عمر بن خطاب انصار جي هڪ عورت سان شادي ڪئي، ۽ انهن کي عاصم بن عمر نالي هڪ پٽ پيدا ٿيو، پوءِ عمر ان کي طلاق ڏئي ڇڏي. جڏهن عمر قبا آيو، ته هن پنهنجي پٽ کي مسجد جي ڇت تي راند ڪندي ڏٺو. تنهن ڪري عمر پنهنجي پٽ کي هٿ کان وٺي پنهنجي سواري تي پنهنجي گود ۾ رکيو. پر ڇوڪر جي ڏاڏي، عاصم بن عمر، اهو ڏٺو، ۽ اهي ٻئي ابوبڪر صديق وٽ آيا. پوءِ عمر چيو: 'هي منهنجو پٽ آهي.' ۽ ڏاڏي چيو: 'عورت - ٻار جي ماءُ - منهنجو پٽ آهي.' [ابوبڪر صديق] پوءِ چيو: 'ڇوڪرو کي سندس ڏاڏي وٽ ڇڏي ڏيو.' القاسم - راوي - چيو: 'ان کان پوءِ، عمر ٻيو ڪو لفظ نه چيو.' يحييٰ چيو: 'مون مالڪ کي چوندي ٻڌو: 'هن معاملي ۾ اسان جو اهو رايو آهي.'
