Imam Ahmad : 161
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ عُمَرَ حَمَلَ عَلَى فَرَسٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ فَرَآهَا أَوْ بَعْضَ نِتَاجِهَا يُبَاعُ فَأَرَادَ شِرَاءَهُ فَسَأَلَ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْهُ فَقَالَ اتْرُكْهَا تُوَافِكَ أَوْ تَلْقَهَا جَمِيعًا وَقَالَ مَرَّتَيْنِ فَنَهَاهُ وَقَالَ لَا تَشْتَرِهِ وَلَا تَعُدْ فِي صَدَقَتِكَ
Jiwasax yatiyataw [Sufyan] [Zaid Bin Aslam] [awkipat] Umar jupax mä caballo apnaqatayna Allah thakinxa, ukatx uñjataynawa jan ukax yaqhip resultados ukanaka, ukat jupax alañ munatayna, ukatx jupax Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam ukaruw uka tuqit jiskt’atayna, ukampis Profetax jaysataynawa: ‘Caballot jaytxapxam, jumatakix wakisispawa jan ukax jumax taqpach jaytañamawa’ Umar jupax pä kutiw mayitayna ukat Profetax jark’awayiwa ukat jupax akham sänwa: ‘Janiw alañamäkiti ukat janirakiw limosnanakamat kutt’ayañamäkiti’.
Imam Ahmad : 162
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَاصِمِ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ يُحَدِّثُ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ وَقَالَ سُفْيَانُ مَرَّةً عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ تَابِعُوا بَيْنَ الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ فَإِنَّ مُتَابَعَةً بَيْنَهُمَا يَنْفِيَانِ الْفَقْرَ وَالذُّنُوبَ كَمَا يَنْفِي الْكِيرُ خَبَثَ الْحَدِيدِ
Jiwasax [Sufyan] [‘Ashim Bin ‘Ubaidillah] [Abdullah Bin ‘Amir Bin Rabi’ah] jupat yatiyawayistu jupax [Umar] ukan sarnaqäwip yatiyawayitu ukax Profetar atinisitaynawa, ukat Sufyan jupax yaqha kutiw akham säna; Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam ukata, jupax akham sänwa: ‘Hajj ukat Umrah ukanakamp chikt’atäpxam, kunatix panpachan arktañax pisinkañamp juchampiw chhaqtayatäni, kunjamatix hierro herrerox hierrot q’añunak apsu’.
Imam Ahmad : 163
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ التَّيْمِيِّ عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ وَقَّاصٍ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِنَّمَا الْأَعْمَالُ بِالنِّيَّةِ وَلِكُلِّ امْرِئٍ مَا نَوَى فَمَنْ كَانَتْ هِجْرَتُهُ إِلَى اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ فَهِجْرَتُهُ إِلَى مَا هَاجَرَ إِلَيْهِ وَمَنْ كَانَتْ هِجْرَتُهُ لِدُنْيَا يُصِيبُهَا أَوْ امْرَأَةٍ يَنْكِحُهَا فَهِجْرَتُهُ إِلَى مَا هَاجَرَ إِلَيْهِ
Jiwasax [Sufyan] [Yahya] ukan [Muhammad Bin Ibrahim At Taimi] [‘Alqamah Bin Waqqash] ukan yatiyasax jupax akham sänwa; Nayax [Umar] juparux ist’twa; Nayax ist’twa Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam jupax akham siwa: ‘Luräwinakax amtanakat dependeriwa, ukat taqiniw kuntix amtkän ukx katuqapxani, khititix Hijrah ukax Allah ukat khithanitapar lurani, ukatx Hijrah ukax Allah ukat khithanitaparuw lurani, ukat khititix Hijrah lurani akapachankañ jikxatañataki jan ukax mä warmitakix jaqichasiñataki, ukatx Hijrah ukax kuntix jupax amtkän ukx katuqani’.
Imam Ahmad : 164
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَبْدَةَ بْنِ أَبِي لُبَابَةَ عَنْ أَبِي وَائِلٍ قَالَ قَالَ الصُّبَيُّ بْنُ مَعْبَدٍ كُنْتُ رَجُلًا نَصْرَانِيًّا فَأَسْلَمْتُ فَأَهْلَلْتُ بِالْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ فَسَمِعَنِي زَيْدُ بْنُ صُوحَانَ وَسَلْمَانُ بْنُ رَبِيعَةَ وَأَنَا أُهِلُّ بِهِمَا فَقَالَا لَهَذَا أَضَلُّ مِنْ بَعِيرِ أَهْلِهِ فَكَأَنَّمَا حُمِلَ عَلَيَّ بِكَلِمَتِهِمَا جَبَلٌ فَقَدِمْتُ عَلَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَخْبَرْتُهُ فَأَقْبَلَ عَلَيْهِمَا فَلَامَهُمَا وَأَقْبَلَ عَلَيَّ فَقَالَ هُدِيتَ لِسُنَّةِ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ هُدِيتَ لِسُنَّةِ نَبِيِّكَ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ عَبْدَةُ قَالَ أَبُو وَائِلٍ كَثِيرًا مَا ذَهَبْتُ أَنَا وَمَسْرُوقٌ إِلَى الصُّبَيِّ نَسْأَلُهُ عَنْهُ
[Sufyan] jupat ['Abdah Bin Abu Lubabah] [Abu Wa`il] jupat yatiyasax jupax akham sänwa; [Shubay Bin Ma’bad] jupax akham siwa; Nayax nayrax cristiano ukhamäyätwa ukatx islam ukaruw kutt’awayta, ukatx Hajj ukat Umrah ukanak lurañ amtawayta, ukatx Zaid Bin Shuhan ukat Salman Bin Rabi’ah jupanakax ist’apxituwa kunapachatix Hajj ukat Umrah ukanak lurañ amtaskäyät ukhaxa, panpachaniw sapxi; ‘Aka jaqix familiapan camellopat sipansa jukʼamp mayjtʼatawa’. Ukhamatw nayax mä qullu apt’asiskäyät ukhamaw kuntix paninix sapkän ukat, ukatx Umar ukar jutasinx uka tuqit yatiyaraktwa, ukatx [Umar] paniniruw jutasinx tuqinuqäna, ukatx nayar jak’achasisinx akham sasaw säna; ‘Jumanakax Profetan Sunnah tuqit irnaqawi katuqapxtaxa, Profetaman Sunnah tuqit irnaqawi katuqapxtaxa’. Abdah jupax siwa, Abu Wa`il jupax siwa; ‘Masruq ukat nayax Shubay markaruw uka tuqit jiskt’asir jutapxta’.
Imam Ahmad : 165
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو عَنْ طَاوُسٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ذُكِرَ لِعُمَرَ أَنَّ سَمُرَةَ وَقَالَ مَرَّةً بَلَغَ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ سَمُرَةَ بَاعَ خَمْرًا قَالَ قَاتَلَ اللَّهُ سَمُرَةَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَعَنَ اللَّهُ الْيَهُودَ حُرِّمَتْ عَلَيْهِمْ الشُّحُومُ فَجَمَلُوهَا فَبَاعُوهَا
Jiwasax [Sufyan] ['Amru] [Thawus] [Ibn Abbas] [Umar] ukar arsuwaytan sasaw yatiyapxistu, Samurah -yaqha kutix akham sänwa; - Umar markarux purinxataynawa, Samurax khamer aljasiski, ukatwa Umar-ax säna; ‘Allah jupax Samurah t’unjañapawa, chiqpachans Allahan khithanitapax sallallaahu ‘alaihi wasallam jupax akham siwa: ‘Allah jupax judionakarux maldecawayi, kunatix Allah jupax jupanakarux mantequilla jark’awayi, ukatx aceiteruw tukuyapxi ukat aljapxi’.
Imam Ahmad : 166
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو وَمَعْمَرٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ كَانَتْ أَمْوَالُ بَنِي النَّضِيرِ مِمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِمَّا لَمْ يُوجِفْ الْمُسْلِمُونَ عَلَيْهِ بِخَيْلٍ وَلَا رِكَابٍ فَكَانَتْ لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خَالِصَةً وَكَانَ يُنْفِقُ عَلَى أَهْلِهِ مِنْهَا نَفَقَةَ سَنَةٍ وَقَالَ مَرَّةً قُوتَ سَنَةٍ وَمَا بَقِيَ جَعَلَهُ فِي الْكُرَاعِ وَالسِّلَاحِ عُدَّةً فِي سَبِيلِ اللَّهِ عَزَّ وَجَلَّ
[Sufyan] [‘Amru] ukat [Ma’mar] [Az Zuhri] [Malik Bin Aus Bin Al Hadatsan] [Umar Bin Al Khaththab] ukan yatiyasax jupax akham sänwa; ‘Bani Nadlir ukan yänakapax Allah jupax Fai ukan yänakap Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam ukar tukuyäna, ukat janiw musulmananakax caballos ukat camellos ukanakamp atipt’apkänti, ukatx Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam ukan q’uma yänakaparuw tukuwayi kunatix jupax mä maraw familiapar uñjäna’, yaqha kutix akham sänwa; ‘Mä maratakix necesidades básicas ukat qhipharux jupax -alasir- caballos ukat armas ukanak Allah thakin jihad ukar wakicht’añataki’.
Imam Ahmad : 167
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ عَمْرٍو عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ مَالِكِ بْنِ أَوْسٍ قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ لِعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَوْفٍ وَطَلْحَةَ وَالزُّبَيْرِ وَسَعْدٍ نَشَدْتُكُمْ بِاللَّهِ الَّذِي تَقُومُ السَّمَاءُ وَالْأَرْضُ بِهِ أَعَلِمْتُمْ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ إِنَّا لَا نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ قَالُوا اللَّهُمَّ نَعَمْ
[Sufyan] ['Amru] ukat [Az Zuhri] [Malik Bin Aus] ukat yatiyasax jupax akham sänwa; Nayax [Umar] juparux [Abdurrahman Bin Auf], [Thalhah], [Zubair] ukat [Sa’ad] jupanakaruw ist’ta; ‘Juramento lurapxsmawa Allah sutipxaru khititix alaxpacha ukat uraqi utt’ayi, yatipxtati Allahan khithanitapax sallallaahu ‘alaihi wasallam jupax akham siwa: ‘Chiqpachansa, janiw herencia katuqktanti ukat qamirïñ jaytawayktan ukax caridad ukar tukuwayxi’. Jupanakasti jaysapxänwa; ‘Allah sutimpi, chiqäskapuniwa’.
Imam Ahmad : 168
حَدَّثَنَا سَفْيَانُ عَنْ ابْنِ أَبِي يَزِيدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْوَلَدُ لِلْفِرَاشِ
Jiwasaruw [Sufyan] [Ibn Abu Yazid] [awkipat] [Umar Bin Al Khaththab] jupat yatiyapxistu, Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam jupax akham sänwa: ‘Wawanakax khititix ikiñani -chacha-’ ukankapxiwa.
Imam Ahmad : 169
حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ أَنْبَأَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ عَنِ ابْنِ أَبِي عَمَّارٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ بَابَيْهِ عَنْ يَعْلَى بْنِ أُمَيَّةَ قَالَ سَأَلْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ قُلْتُ { لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَنْ تَقْصُرُوا مِنْ الصَّلَاةِ إِنْ خِفْتُمْ أَنْ يَفْتِنَكُمْ الَّذِينَ كَفَرُوا } وَقَدْ أَمَّنَ اللَّهُ النَّاسَ فَقَالَ لِي عُمَرُ عَجِبْتُ مِمَّا عَجِبْتَ مِنْهُ فَسَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ ذَلِكَ فَقَالَ صَدَقَةٌ تَصَدَّقَ اللَّهُ بِهَا عَلَيْكُمْ فَاقْبَلُوا صَدَقَتَهُ
Jiwasax yatiyawayistu [Ibn Idris] yatiyawayistu [Ibn Juraij] [Ibn Abi 'Ammar] ukat [Abdullah Bin Babaih] ukat [Ya'la Bin Umaiyah] jupax siwa; Umar Bin Al Khaththab juparuw jiskt’ta, Allahan arup uñxatt’awayta: ‘Ukat kunapachatix aka uraqin sarnaqapkta ukhax janiw kuna razonas utjkiti jumatakix mayisiñanakam arsuñataki, jumatix jan iyawsirinakan atacatäñ ajjsarapxsta ukhaxa. Chiqansa, jan iyawsirinakax jumatakix chiqpach uñisirinakapxiwa’. -QS Mä Nisa'ayat 101-. ¿Janit Diosax jaqinakar jan kuna jan waltʼäwin uñjasiñapatak tukuyki?’ sasa. [Umar] sataynawa; ‘Nayaw muspharta kunjamtix jumax jikxataskta ukhama, ukatwa Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam jupar uka tuqit jiskt’ta, ukatx jupax akham siwa: ‘Ukax Allah tuqit limosnawa jumatakix ukhamax limosnanakap katuqapxam’.
Imam Ahmad : 170
حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ وَهُوَ بِعَرَفَةَ قَالَ أَبُو مُعَاوِيَةَ وَحَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ خَيْثَمَةَ عَنْ قَيْسِ بْنِ مَرْوَانَ أَنَّهُ أَتَى عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ جِئْتُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ مِنْ الْكُوفَةِ وَتَرَكْتُ بِهَا رَجُلًا يُمْلِي الْمَصَاحِفَ عَنْ ظَهْرِ قَلْبِهِ فَغَضِبَ وَانْتَفَخَ حَتَّى كَادَ يَمْلَأُ مَا بَيْنَ شُعْبَتَيْ الرَّحْلِ فَقَالَ وَمَنْ هُوَ وَيْحَكَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْعُودٍ فَمَا زَالَ يُطْفَأُ وَيُسَرَّى عَنْهُ الْغَضَبُ حَتَّى عَادَ إِلَى حَالِهِ الَّتِي كَانَ عَلَيْهَا ثُمَّ قَالَ وَيْحَكَ وَاللَّهِ مَا أَعْلَمُهُ بَقِيَ مِنْ النَّاسِ أَحَدٌ هُوَ أَحَقُّ بِذَلِكَ مِنْهُ وَسَأُحَدِّثُكَ عَنْ ذَلِكَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَا يَزَالُ يَسْمُرُ عِنْدَ أَبِي بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ اللَّيْلَةَ كَذَاكَ فِي الْأَمْرِ مِنْ أَمْرِ الْمُسْلِمِينَ وَإِنَّهُ سَمَرَ عِنْدَهُ ذَاتَ لَيْلَةٍ وَأَنَا مَعَهُ فَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَخَرَجْنَا مَعَهُ فَإِذَا رَجُلٌ قَائِمٌ يُصَلِّي فِي الْمَسْجِدِ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَسْتَمِعُ قِرَاءَتَهُ فَلَمَّا كِدْنَا أَنْ نَعْرِفَهُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يَقْرَأَ الْقُرْآنَ رَطْبًا كَمَا أُنْزِلَ فَلْيَقْرَأْهُ عَلَى قِرَاءَةِ ابْنِ أُمِّ عَبْدٍ قَالَ ثُمَّ جَلَسَ الرَّجُلُ يَدْعُو فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ لَهُ سَلْ تُعْطَهْ سَلْ تُعْطَهْ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قُلْتُ وَاللَّهِ لَأَغْدُوَنَّ إِلَيْهِ فَلَأُبَشِّرَنَّهُ قَالَ فَغَدَوْتُ إِلَيْهِ لِأُبَشِّرَهُ فَوَجَدْتُ أَبَا بَكْرٍ قَدْ سَبَقَنِي إِلَيْهِ فَبَشَّرَهُ وَلَا وَاللَّهِ مَا سَبَقْتُهُ إِلَى خَيْرٍ قَطُّ إِلَّا وَسَبَقَنِي إِلَيْهِ
Jiwasax yatiyawayistu [Abu Mu’awiyah] Jupax yatiyawayistu [Al A’masy] [Ibrahim] ukat [‘Alqamah] jupax sataynawa; ‘Mä jaqiw [Umar] ukar uñjir jutäna, Arafat markan jikxataskän ukhaxa’, [Abu Mu’awiyah] jupax siwa; ukat Has jupax [Al A’masy] [Khaitsamah] ukan [Qais Bin Marwan] ukan yatiyawayistu, jupax [Umar] ukar uñjiriw jutäna ukatx akham sänwa; ‘O Amirul Mukminin, Kufa markat jutta ukat ukan mä jaqiruw jaytawayta, jupax Mushaf -by rote- ukar dictatayna’, ukatx Umar jupax jach’a arumpiw colerasïna, ukax taqpach ajanuparux pico ukham uñt’atawa, ukatx jiskt’asiwayi; ‘¿Ay jumatakejja, ¿khitis jupajja?’ sasa. Jupax -Qais- jaysatayna; ‘Abdullah Bin Mas’ud jupax ukham luratayna. Ukatxa mä akatjamat colerasiñapax juk’ampiw jilxattawayi ukat kusisitaw jikxatasïna ukhamat kunaymaninak normalar kutt’awayxäna, ukatx akham sänwa; ‘Ay jumataki, Allah sutimp uñt’ata janiw khitirus uñt’kti - compañeros ukanakat - khititix wali jakaski khititix jupat sipan juk’amp derechonïki uka tuqitxa, nayax uka tuqit yatiyapxäma, Allah-an khithanitapax sallallaahu ‘alaihi wasallam-ax sapa kutiw guardia ukham sayt’asirïna - janiw ikiskänti - arumax Abu Bakr-an jak’apan musulmanes-an asuntos ukanakat aruskipt’asa, ukat mä kutix mä arumax jupax jupan jak’apan guardia ukham sayt’atäna ukat nayax jupamp chikaw jikxatasiyäta juparux, ukatx Allahan khithanitapax mistuwayxänwa ukat jupamp chikaw mistuwayapxta, mä akatjamat mä jaqiw sayt’atäskäna mezquita ukan mayiskäna, ukatx Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam jupax sartasisinx ullart’äw ist’äna, ukat kunapachatix niyaw yattan ukhax Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam jupax akham sänwa: ‘Khititix Qur’an llamp’u chuymamp ullart’añ munki kunjamtix uñacht’ayaski ukhamarjamaw ullart’añapa Ibn Ummi ‘Abd’ jupan uñakipata. Umar jupax saskakiwa; ‘Ukat jaqix qunt’asisaw mayisïna, ukatx Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam juparux sänwa; ‘Mayasiñax chiqpachapuniw churatäni, mayiñax chiqpachapuniw churatäni’. Umar jupax sataynawa; Nayajj sista; ‘Allah sutimpixa, chiqpachapuniw wali alwat jupar jakʼachasini ukat suma yatiyäwinak yatiyarakï’ sasaw säna; Ukatx wali alwat jupar sarawayta suma yatiyäwinak churañataki, ukampis jikxatawayta Abu Bakr juparuw nayraqat sarawayxi ukat suma yatiyäwinak yatiyarakitu, Allah sutimpix janiw jupamp askitak ch’axwañax utjkaniti jan ukax chiqpachapuniw nayat nayrankchi’.
Imam Ahmad : 171
حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ قَالَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَابِسِ بْنِ رَبِيعَةَ قَالَ رَأَيْتُ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يُقَبِّلُ الْحَجَرَ وَيَقُولُ إِنِّي لَأُقَبِّلُكَ وَأَعْلَمُ أَنَّكَ حَجَرٌ وَلَوْلَا أَنِّي رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُقَبِّلُكَ لَمْ أُقَبِّلْكَ
Jiwasax [Abu Mu’awiyah] yatiyasax jupax akham sänwa; Jiwasax yatiyawayistu [Al A’masy] [Ibrahim] ukat [‘Abis Bin Rabi’ah] jupax siwa; [Umar] juparux Ch’iyara Qala jamp’att’asis akham sasaw uñjta; ‘Chiqpachansa, jamp’att’apxsmawa, ukat nayax yattwa jumax mä qalakïtawa, janitix Allahan khithanitapar jamp’att’ir uñjkiriskayätti, janiw jamp’att’kiriskayätti’.
Imam Ahmad : 172
حَدَّثَنَا جَرِيرٌ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ سَمُرَةَ قَالَ خَطَبَ عُمَرُ النَّاسَ بِالْجَابِيَةِ فَقَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ فِي مِثْلِ مَقَامِي هَذَا فَقَالَ أَحْسِنُوا إِلَى أَصْحَابِي ثُمَّ الَّذِينَ يَلُونَهُمْ ثُمَّ الَّذِينَ يَلُونَهُمْ ثُمَّ يَجِيءُ قَوْمٌ يَحْلِفُ أَحَدُهُمْ عَلَى الْيَمِينِ قَبْلَ أَنْ يُسْتَحْلَفَ عَلَيْهَا وَيَشْهَدُ عَلَى الشَّهَادَةِ قَبْلَ أَنْ يُسْتَشْهَدَ فَمَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يَنَالَ بُحْبُوحَةَ الْجَنَّةِ فَلْيَلْزَمْ الْجَمَاعَةَ فَإِنَّ الشَّيْطَانَ مَعَ الْوَاحِدِ وَهُوَ مِنْ الِاثْنَيْنِ أَبْعَدُ وَلَا يَخْلُوَنَّ رَجُلٌ بِامْرَأَةٍ فَإِنَّ ثَالِثَهُمَا الشَّيْطَانُ وَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ تَسُرُّهُ حَسَنَتُهُ وَتَسُوءُهُ سَيِّئَتُهُ فَهُوَ مُؤْمِنٌ
[Jarir] [Abdul Malik Bin 'Umair] jupat [Jabir Bin Samurah] jupat yatiyasax jupax akham sänwa; [Umar jupax yatiyäna] jaqinak nayraqatan Jabiyah -Damasco markan mä ayllun- ukat akham sänwa; ‘Chiqpachansa, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam jupax mä chiqan sayt’asiwayi kunjamatix nayax jikxataskta ukhama ukat ukjatx akham sänwa: ‘Jumanakax jach’añchapxam masinakajarux suma chuymampi, ukjatx khitinakatix jupanakan qhipäxapan jutapki, ukjatx khitinakatix jupanakar arktapki ukanakax jutapxani, jupanakat maynix juramento lurañapawa janïr juramento lurañapataki ukat qhanañchañapatak mayitäkipan janïr qhanañchañapatak mayitäkipana. Khitinakatix jumanak taypit alaxpachan thujsap katuqañ munki ukax Jama’ah ukaruw ch’amanchañapa, kunatix Supayax khitinakati sapakïpki ukanakamp chikaw utji pä jaqimp chikaw jayarst’ani, ukat janiw maynix sapak warmimp sarnaqañapatak jaytañamäkiti - khititix janiw muhram ukhamäkiti - kunatix chiqans kimsïr jaqix saxrawa, khititix suma luratapax juparux kusisiyaraki ukat pantjasitanakapax llakisiyaraki, ukhamax jupax iyawsiriwa’.
Imam Ahmad : 173
حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا الْأَعْمَشُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَلْقَمَةَ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَسْمُرُ عِنْدَ أَبِي بَكْرٍ اللَّيْلَةَ كَذَلِكَ فِي الْأَمْرِ مِنْ أَمْرِ الْمُسْلِمِينَ وَأَنَا مَعَهُ
Jiwasax yatiyawayistu [Abu Mu’awiyah] Yatiyawayistu [Al A’masy] [Ibrahim] ukat [‘Alqamah] [Umar], jupax siwa; ‘Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam chachan khithanitapax arum paqaraw Abu Bakr jupamp aruskipt’äna musulmananakan lurawinakapatxa, ukat nayax jupamp chikaw jikxatasiyäta’.
Imam Ahmad : 174
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ عَنْ مَعْدَانَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ قَالَ قَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ مَا سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ شَيْءٍ أَكْثَرَ مِمَّا سَأَلْتُهُ عَنْ الْكَلَالَةِ حَتَّى طَعَنَ بِإِصْبَعِهِ فِي صَدْرِي وَقَالَ تَكْفِيكَ آيَةُ الصَّيْفِ الَّتِي فِي آخِرِ سُورَةِ النِّسَاءِ
Jiwasax yatiyawayistu [Isma’il] [Sa’id Bin Abu ‘Arubah] ukat [Qatadah] ukat [Salim Bin Abul Ja’d] ukat [Ma’dan Bin Abu Thalhah] jupax siwa; [Umar] jupax sataynawa; ‘Janiw kunapachas Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam juparux yaqha tuqit wal jiskt’kti, jan ukasti kunapachatix Kalalah tuqit jiskt’awaykta ukhakiw jiskt’asiwayta, ukatwa jupax pechojaruw amparapamp ch’allt’itu, kunatix jupax akham situwa: ‘Ukax jumatakix wakisiwa Ash Shaif versículo Surah An Nisa tukuyanxa’.
Imam Ahmad : 175
حَدَّثَنَا يَحْيَى حَدَّثَنَا شُعْبَةُ حَدَّثَنَا قَتَادَةُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ عَنِ ابْنِ عُمَرَ عَنْ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا عَنْ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ الْمَيِّتُ يُعَذَّبُ فِي قَبْرِهِ بِالنِّيَاحَةِ عَلَيْهِ
Jiwasax yatiyawayistu [Yahya] Yatiyawayistu [Syu’bah] Yatiyawayistu [Qatadah] [Sa’id Bin Al Musayyib] ukat [Ibn Umar] ukat [Umar] Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam, jupax siwa; ‘Mä jiwat jaqix sepulturapan t’aqhisiyataw uñjasini niyahah -jachaña- jupar utjatapata’.
Imam Ahmad : 176
حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ مَوْلَى أَسْمَاءَ قَالَ أَرْسَلَتْنِي أَسْمَاءُ إِلَى ابْنِ عُمَرَ أَنَّهُ بَلَغَهَا أَنَّكَ تُحَرِّمُ أَشْيَاءَ ثَلَاثَةً الْعَلَمَ فِي الثَّوْبِ وَمِيثَرَةَ الْأُرْجُوَانِ وَصَوْمَ رَجَبٍ كُلِّهِ فَقَالَ أَمَّا مَا ذَكَرْتَ مِنْ صَوْمِ رَجَبٍ فَكَيْفَ بِمَنْ يَصُومُ الْأَبَدَ وَأَمَّا مَا ذَكَرْتَ مِنْ الْعَلَمِ فِي الثَّوْبِ فَإِنِّي سَمِعْتُ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَنْ لَبِسَ الْحَرِيرَ فِي الدُّنْيَا لَمْ يَلْبَسْهُ فِي الْآخِرَةِ
Jiwasax [Yahya] [Abdul Malik] ukanx yatiyawayistuw yatiyawayistu [Abdullah esclavo Asma’] jupax siwa; ‘Asma’ jupax [Ibn Umar] -ukar khithawayitu- jupar puritapat yatiyañataki, ‘kimsa yänak jark’ata; isimp isthapt’ata, wila seda ukamp lurat silla de ruedas ukat Rajab phaxs tukuykam ayunañ uñacht’äwinaka. Ukhamaw Ibn Umar jupax akham säna; ‘Kuntix jumax Rajab ayunañ tuqit arsuwayktaxa, ukatx kunas sapürunjam ayunañ jaqinakat arsuwayta, ukat kuntix isinak patxan uñacht’äwinakat arsuwayktaxa, ukatx [Umar] juparux ist’twa; Nayax ist’twa Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam jupax akham siwa: ‘Khititix aka pachan seda isimp isthapt’atäki ukax janiw qhipa urunx uchatäkaniti’.
Imam Ahmad : 177
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ وَأَنَا سَأَلْتُهُ حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ الْمُغِيرَةِ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ عَنْ أَنَسٍ قَالَ كُنَّا مَعَ عُمَرَ بَيْنَ مَكَّةَ وَالْمَدِينَةِ فَتَرَاءَيْنَا الْهِلَالَ وَكُنْتُ حَدِيدَ الْبَصَرِ فَرَأَيْتُهُ فَجَعَلْتُ أَقُولُ لِعُمَرَ أَمَا تَرَاهُ قَالَ سَأَرَاهُ وَأَنَا مُسْتَلْقٍ عَلَى فِرَاشِي ثُمَّ أَخَذَ يُحَدِّثُنَا عَنْ أَهْلِ بَدْرٍ قَالَ إِنْ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَيُرِينَا مَصَارِعَهُمْ بِالْأَمْسِ يَقُولُ هَذَا مَصْرَعُ فُلَانٍ غَدًا إِنْ شَاءَ اللَّهُ تَعَالَى وَهَذَا مَصْرَعُ فُلَانٍ غَدًا إِنْ شَاءَ اللَّهُ تَعَالَى قَالَ فَجَعَلُوا يُصْرَعُونَ عَلَيْهَا قَالَ قُلْتُ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا أَخْطَئُوا تِيكَ كَانُوا يُصْرَعُونَ عَلَيْهَا ثُمَّ أَمَرَ بِهِمْ فَطُرِحُوا فِي بِئْرٍ فَانْطَلَقَ إِلَيْهِمْ فَقَالَ يَا فُلَانُ يَا فُلَانُ هَلْ وَجَدْتُمْ مَا وَعَدَكُمْ اللَّهُ حَقًّا فَإِنِّي وَجَدْتُ مَا وَعَدَنِي اللَّهُ حَقًّا قَالَ عُمَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَتُكَلِّمُ قَوْمًا قَدْ جَيَّفُوا قَالَ مَا أَنْتُمْ بِأَسْمَعَ لِمَا أَقُولُ مِنْهُمْ وَلَكِنْ لَا يَسْتَطِيعُونَ أَنْ يُجِيبُوا
Jiwasax yatiyawayistu [Yahya Bin Sa’id] ukat nayax jupar jiskt’awayta, yatiyawayistu [Sulaiman Bin Al Mughirah] Yatiyawayistu [Tsabit] [Anas] jupat jupax siwa; Jiwasa ukat [Umar] La Meca ukat Medina uksankapxta ukatx panpachaniw machaq phaxsi - chika phaxsi - uñjapxta, ukat uñjäwijax juk’amp ch’ullqhiw machaq phaxs uñjañajataki, ukatw Umar-ar sista; ‘¿Janit uñjañ munkta?’ sasa. Jupasti jaysäna; ‘Kunapachatix ikiñan ikiskä ukhax uñjä’, ukatx Badr markan Yatxatiripat yatiyañ qalltäna, sasaw saraki; ‘Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam jupaw uñacht’ayistu kawkhantix jupanakax - jan iyawsirinakax - qharüru jiwayat uñjasipxi - janïr ch’axwäw qalltkasa -, ukatx jupax akham sänwa: ‘Akax qharüruw ukhama ukat ukhamanakatakiw chiqaxa, Diosan munataparjama, ukat akax qharüru ukham ukhamarak ukhamanakatakiw chiqaxa, Diosan munataparjama’, Umar jupax siwa; ‘Ukatsti uka chiqan jiwayatäpxänwa, sasaw jisktʼta; ‘Khititix chiqap yupaychäwimp khitktam ukax janiw uka tuqitx pantjasipkänti, ukan jiwayataw uñjasipxäna’, ukatx juparux jiwat jaqinakap phuch’ur jaquntañapatakiw kamachipxäna, ukatx jupanak tuqiw sarawayxäna - jan iyawsirinakan jiwat janchinakapa - ukat jiskt’asirakïnwa: ‘Ay ukhama ukat ukhama ukat ukhama, ¿janit jikxatapkta kuntix Allah arsuwayki ukax chiqpachapuniw chiqa? Ukhamajj kuntï Diosan arsuwaykitu ukajj cheqäskapuniwa’. Umar jupax sataynawa; ‘Allah-an khithanitapa, ¿mä markamp parltʼasktati, kunapachatï jiwat cuerpor tukupki ukhajja?’ sasa. Jupajj akham sasaw säna: ‘Jumanakajj janiw kuntï siskta uk lurapki ukat sipansa jukʼamp istʼapktati, ukampis janiw jaysañjamäkänti’.
Imam Ahmad : 178
حَدَّثَنَا يَحْيَى حَدَّثَنَا حُسَيْنٌ الْمُعَلِّمُ حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ شُعَيْبٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَ فَلَمَّا رَجَعَ عَمْرٌو جَاءَ بَنُو مَعْمَرِ بْنِ حَبِيبٍ يُخَاصِمُونَهُ فِي وَلَاءِ أُخْتِهِمْ إِلَى عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ أَقْضِي بَيْنَكُمْ بِمَا سَمِعْتُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ مَا أَحْرَزَ الْوَلَدُ أَوْ الْوَالِدُ فَهُوَ لِعَصَبَتِهِ مَنْ كَانَ فَقَضَى لَنَا بِهِ
Jiwasax yatiyawayistu [Yahya] Yatiyawayistu [Husain Al Mu’allim] Yatiyawayistu [‘Amru Bin Syu’aib] [awkipat] [jach’a tatapat] jupax siwa; kunapachatix ‘Amru utar purinkäna ukhax Ma’mar Bin Habib ukan wawanakapax kullakapan wala’ -nasab ukat warits- ukanakat ch’axwañar jutapxäna, Umar Bin Al Khaththab ukar, ukhamat [Umar] jupax säna; ‘Nayaw jumanak taypinx amtanakax amtasta, kuntix Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam ukan khithanitapat ist’kta ukarjama, jupax akham sänwa: ‘Kuntix wawax jan ukax awkix jikxatki ukax Ashabah jupankiwa khititix jupax ukhamäki’. Ukatwa jupamp chika nanak layku amtawayi’.
Imam Ahmad : 179
قَالَ قَرَأْتُ عَلَى يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ عَنْ عُثْمَانَ بْنِ غِيَاثٍ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بُرَيْدَةَ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَعْمَرَ وَحُمَيْدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الْحِمْيَرِيِّ قَالَا لَقِينَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ فَذَكَرْنَا الْقَدَرَ وَمَا يَقُولُونَ فِيهِ فَقَالَ إِذَا رَجَعْتُمْ إِلَيْهِمْ فَقُولُوا إِنَّ ابْنَ عُمَرَ مِنْكُمْ بَرِيءٌ وَأَنْتُمْ مِنْهُ بُرَآءُ ثَلَاثَ مِرَارٍ ثُمَّ قَالَ أَخْبَرَنِي عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ أَنَّهُمْ بَيْنَا هُمْ جُلُوسٌ أَوْ قُعُودٌ عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ جَاءَهُ رَجُلٌ يَمْشِي حَسَنُ الْوَجْهِ حَسَنُ الشَّعْرِ عَلَيْهِ ثِيَابُ بَيَاضٍ فَنَظَرَ الْقَوْمُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ مَا نَعْرِفُ هَذَا وَمَا هَذَا بِصَاحِبِ سَفَرٍ ثُمَّ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ آتِيكَ قَالَ نَعَمْ فَجَاءَ فَوَضَعَ رُكْبَتَيْهِ عِنْدَ رُكْبَتَيْهِ وَيَدَيْهِ عَلَى فَخِذَيْهِ فَقَالَ مَا الْإِسْلَامُ قَالَ شَهَادَةُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَأَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ اللَّهِ وَتُقِيمُ الصَّلَاةَ وَتُؤْتِي الزَّكَاةَ وَتَصُومُ رَمَضَانَ وَتَحُجُّ الْبَيْتَ قَالَ فَمَا الْإِيمَانُ قَالَ أَنْ تُؤْمِنَ بِاللَّهِ وَمَلَائِكَتِهِ وَالْجَنَّةِ وَالنَّارِ وَالْبَعْثِ بَعْدَ الْمَوْتِ وَالْقَدَرِ كُلِّهِ قَالَ فَمَا الْإِحْسَانُ قَالَ أَنْ تَعْمَلَ لِلَّهِ كَأَنَّكَ تَرَاهُ فَإِنْ لَمْ تَكُنْ تَرَاهُ فَإِنَّهُ يَرَاكَ قَالَ فَمَتَى السَّاعَةُ قَالَ مَا الْمَسْئُولُ عَنْهَا بِأَعْلَمَ مِنْ السَّائِلِ قَالَ فَمَا أَشْرَاطُهَا قَالَ إِذَا الْعُرَاةُ الْحُفَاةُ الْعَالَةُ رِعَاءُ الشَّاءِ تَطَاوَلُوا فِي الْبُنْيَانِ وَوَلَدَتْ الْإِمَاءُ رَبَّاتِهِنَّ قَالَ ثُمَّ قَالَ عَلَيَّ الرَّجُلَ فَطَلَبُوهُ فَلَمْ يَرَوْا شَيْئًا فَمَكَثَ يَوْمَيْنِ أَوْ ثَلَاثَةً ثُمَّ قَالَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ أَتَدْرِي مَنْ السَّائِلُ عَنْ كَذَا وَكَذَا قَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ قَالَ ذَاكَ جِبْرِيلُ جَاءَكُمْ يُعَلِّمُكُمْ دِينَكُمْ قَالَ وَسَأَلَهُ رَجُلٌ مِنْ جُهَيْنَةَ أَوْ مُزَيْنَةَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ فِيمَا نَعْمَلُ أَفِي شَيْءٍ قَدْ خَلَا أَوْ مَضَى أَوْ فِي شَيْءٍ يُسْتَأْنَفُ الْآنَ قَالَ فِي شَيْءٍ قَدْ خَلَا أَوْ مَضَى فَقَالَ رَجُلٌ أَوْ بَعْضُ الْقَوْمِ يَا رَسُولَ اللَّهِ فِيمَا نَعْمَلُ قَالَ أَهْلُ الْجَنَّةِ يُيَسَّرُونَ لِعَمَلِ أَهْلِ الْجَنَّةِ وَأَهْلُ النَّارِ يُيَسَّرُونَ لِعَمَلِ أَهْلِ النَّارِ قَالَ يَحْيَى قَالَ هُوَ هَكَذَا يَعْنِي كَمَا قَرَأْتَ عَلَيَّ
Ahmad Bin Hambal jupax akham siwa; Nayax [Yahya Bin Sa’id] juparuw [‘Utsman Bin Ghiyats] ukan liyt’awayta Nayaruw [Abdullah Bin Buraidah] [Yahya Bin Ya’mar] ukat [Humaid Bin Abdurrahman Al Himyari] ukanakat sapxituwa; [Abdullah Bin Umar] jupampiw jikisipxta ukatx taqdir tuqit arsupxta ukatx kuntix taqdir tuqit sapki ukxa, ukatx jupax jaysawayiwa; ‘Jupanakatix jupanakar kuttʼapxäta ukhaxa, jupanakar yatiyapxam; "Uka Ibn Umar jupax jumat jaljtawayi ukat jumax jupat jaljtawayta -kimsa kutiw-''. Ukatx jupax akham sänwa; 'Nayaw [Umar Bin Al Khaththab] juparux sista, kunapachatix jupanakax Profeta sallallaahu 'alaihi wasallam jupan jak'apan qunt'atäsipkän ukhax mä akatjamat juparux kayukiw jak'achasïna, jupax suma ajanuniwa, suma ñik'utani ukat taqpach janq'u isimp isthapt'ata, ukhamat jaqinakax uñkatasipxi, jiwasax janiw yatkänti jupax sarnaqirïtapa, ukatx jupax akham sänwa: ‘Allah khithanita, jumaruw jutaskta’ sasaw Profetax jaysatayna: ‘Jïsa’ ukhamat jupax qunqurinakap qunqurinakapar uchatayna ukat amparanakap thixnipar uchatayna, ukatx jiskt’ataynawa ‘¿kunas islam ukaxa?’. Profetax jaysawayiwa: ‘Qillqapxam janiw kuna diosas yupaychañatakix utjkiti jan ukasti Allah ukat Mahoma ukax Allahan khithanitapawa, ukat jumanakax mayisiñanak lurapxtaxa, zakat pagapxäta, Ramadán phaxsin ayunapxäta ukat Hajj lurapxäta’ sasaw wasitat jiskt’asitayna; ‘¿Kunas Iyawsäwijja?’ sasa. Profetax akham sasaw jaysäna: ‘Jumanakax Allah, Angelanakaparu, Alaxpacharu ukat Infiernoru, jiwatat jaktäwiru ukat taqi Destinoruw iyawsapxañama’. Jupaxa jiskt’asitaynawa; ‘¿Kunas Ihsan satäkis ukajja?’ sasa. Profetax akham sasaw jaysäna: ‘Allah-atakix aski lurawinakam lurañamawa, Allah-ar uñjkasma ukhama, ukat janitix jupar uñjksta ukhax chiqpachapuniw jupax uñjtamxa’. Jupaxa jiskt’asitaynawa; ‘¿Ukat kunapachas apokalipsisax utjani?’ sasa. Profetax akham sasaw jaysäna: ‘Jiskt’atäki ukax janiw jiskt’asir jaqit sipan juk’amp yatkiti’. Jupaxa jiskt’asitaynawa; ‘Ukhamajj ¿kuna señalanakas utji?’ sasa. Profetax akham sasaw jaysäna: ‘Kunapachatix jan isinïpki, jan zapatonïpki ukat pisin jakasirinakax edificionak lurañatak chʼaxwapxi, ukat warmi esclavonakax uywirinakapar yuripxi’. Umar jupax sataynawa; ukatsti akham sarakïnwa: ‘¡Uka jaqejj nayat uñkatasim!’ sasa. Ukat thaqhapxäna, ukampis janiw kunjamatsa uñjapkänti, ukatwa pä jan ukax kimsa urunak saraqatat akham säna: ‘Oh Ibnul Khaththab, ¿khitis aka tuqit jisktʼäna uk yattati?’ sasa. Umar jilatajj akham sasaw jaysäna; ‘Allah ukat khithanitapax juk’amp yatipxi’. Profetax akham sänwa: ‘Jbril jupaw Deen -religión ukan jan walt’awinakapat yatichañatak jutäna’. Umar jupax sataynawa; ‘Ukat Juhainah jan ukax Muzainah markankir mä jaqiw jiskt’äna, jupax akham sänwa; ‘Allah-an khithanitapa, ¿kuns lurañäni, ¿kunatix nayratpach tukuyatäxiti jan ukax pasawayxiti jan ukax jichhax machaqäpachati?’ sasa. Profetax akham sasaw jaysäna; ‘Kunatix pasawayki ukax -niya-’ sasaw mä jaqix jan ukax yaqhip jaqinakax sapxi; ‘Allah-an khithanitapa, ukhamax ¿kunatsa munasiñanak lurapxta?’ sasa. Ukatwa Profetajj akham säna: ‘Alajjpachankir jaqenakan luratanakap phoqañatakejj jukʼamp faciläjjewa, ukat Infiernon jakasir jaqenakatakejj Infiernonkir jaqenakan luratanakap phoqañajj jukʼamp facilakiwa’. Yahyasti sataynawa; ‘Ukhamaw kunjamtï jumajj liytʼkta ukhama’.
Imam Ahmad : 180
حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنْ شُعْبَةَ حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ كُهَيْلٍ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا الْحَكَمِ قَالَ سَأَلْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ نَبِيذِ الْجَرِّ وَالدُّبَّاءِ فَقَالَ نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ نَبِيذِ الْجَرِّ وَالدُّبَّاءِ وَقَالَ مَنْ سَرَّهُ أَنْ يُحَرِّمَ مَا حَرَّمَ اللَّهُ تَعَالَى وَرَسُولُهُ فَلْيُحَرِّمْ النَّبِيذَ قَالَ وَسَأَلْتُ ابْنَ الزُّبَيْرِ فَقَالَ نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْجَرِّ قَالَ وَسَأَلْتُ ابْنَ عُمَرَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَحَدَّثَ عَنْ عُمَرَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ الدُّبَّاءِ وَالْمُزَفَّتِ قَالَ وَحَدَّثَنِي أَخِي عَنْ أَبِي سَعِيدٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَهَى عَنْ الْجَرِّ وَالدُّبَّاءِ وَالْمُزَفَّتِ وَالْبُسْرِ وَالتَّمْرِ
Jiwasax [Yahya] [Shu'bah] ukanx yatiyawayituw yatiyawayitu [Salamah Bin Kuhail] jupax siwa; Nayax [Abul Hakam] juparux ist’twa; Nayax [Ibn Abbas] juparux al Jarr ukan vino tuqit jiskt’asiwayta - mä jarra laq’at lurat - ukat ad Dubbaa` - mä jarra calabaza ñik’utat lurata -. Ucat jupajj säna; Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam jupax al Jarr ukat ad Dubbaa` ukanakan vino jark’awayi ukat jupax akham sänwa: ‘Khititix haram lurañ munki kuntix Allah Ta’ala ukat khithanitapax haram lurawayki, ukhamax haram vino lurañapawa vinoruw tukuwayi’. [Abul Hakam] jupax akham sänwa; ukat nayax [Ibn Zubair] juparuw jiskt’ta, ukhamat jupax jaysawayitu; Rasulullah shallallahu 'alaihi wasallam ukax al Jarr ukat ad Dubbaa` ukanakaruw jark'awayi. [Abul Hakam] jupax akham sänwa; ukat nayax [Ibn Umar] juparuw jiskt’ta, ukhamat jupax [Umar] juparux sataynawa, Profeta sallallaahu ‘alaihi wasallam jupax al Jarr ukat al Muzaffaat - jarranak alquitrán ukamp pintat ukanakaruw jark’awayi. [Abul Hakam] jupax akham sänwa; ukat nayarux [jilajaruw] [Abu Sa’id] jupat yatiyawayitu, Rasulullah sallallaahu ‘alaihi wasallam jupax al Jarr, ad Dubbaa` ukat al Muzaffaat ukanakat jark’awayiwa ukhamarak crudo dátil ukat puqut dátil -palmera vino lurañatakiw amtata-’.