Imam Ahmad : 1681
حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ بْنِ رَبِيعَةَ قَالَ دَخَلَ الْعَبَّاسُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّا لَنَخْرُجُ فَنَرَى قُرَيْشًا تَحَدَّثُ فَإِذَا رَأَوْنَا سَكَتُوا فَغَضِبَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَدَرَّ عِرْقٌ بَيْنَ عَيْنَيْهِ ثُمَّ قَالَ وَاللَّهِ لَا يَدْخُلُ قَلْبَ امْرِئٍ إِيمَانٌ حَتَّى يُحِبَّكُمْ لِلَّهِ وَلِقَرَابَتِي
Yettwaḥseb-aɣ-d [Jarir bin Abdul Hamid, Abu Abdullah] seg [Yazid bin Abu Ziyad] seg [Abdullah bin Al Harith] seg [Abdul Muththalib bin Rabi’ah] yenna-d; Al Abbas yemlal d Rasulullah ssallam, yenna-yas; ‘Neffeɣ-d imiren nwala aɣref n Qurayc yettmeslay, mi aɣ-walan ssusmen’. Ihi, Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam, yefɣed, teffeɣ-d tidi gar wallen-is, sakkin yenna-d: ‘S Rebbi, liman ur ikeččem ara ɣer wul n wemdan akken ad k-iḥemmel ɣef ljal n Öebbi ed ɣef ljal n lqerba-nnek yid-i’.
Imam Ahmad : 1682
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِدْرِيسَ يَعْنِي الشَّافِعِيَّ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنْ يَزِيدَ يَعْنِي ابْنَ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ عَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ذَاقَ طَعْمَ الْإِيمَانِ مَنْ رَضِيَ بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ نَبِيًّا رَسُولًا
Yenna-aɣ-d [Muḥemmed bin Idris] dɣa Ash Syafi’i, yenna-aɣ-d [Abdul Ɛaziz bin Muḥemmed] seg [Yazid] dɣa Ibn Al Had, seg [Muḥemmed bin Ibrahim] seg [Amir bin Saɛd] seg [Abbas bin Abdul Muthhalalah] belli yella] qqaôen: "wid izemren ad sâeîîen lḥirfa n liman, d wid iqeblen ad qeblen Öebbi d Rabb-nsen, Lislam d l'ebbi-nsen, Muêemmed d Amazan-is".
Imam Ahmad : 1683
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا لَيْثُ بْنُ سَعِيدٍ عَنِ ابْنِ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنِ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ ذَاقَ طَعْمَ الْإِيمَانِ مَنْ رَضِيَ بِاللَّهِ رَبًّا وَبِالْإِسْلَامِ دِينًا وَبِمُحَمَّدٍ نَبِيًّا
Yenna-aɣ-d [Qutaybah bin Saɛid] yenna-aɣ-d [Laits bin Sa’id] seg [Ibn Al Had] seg [Muhammad bin Ibrahim bin Al Harith] seg [Amir bin Saɛd] seg [Al Abbas bin Abdul Muththalib] belli yesla Rasulullah tassallahu sallahu: n liman d wid ib$an ad sɛun Öebbi d Rabb-nsen, Lislam d l'ebbi-nsen, Muêemmed d Amazan-nsen.
Imam Ahmad : 1684
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا بَكْرُ بْنُ مُضَرَ الْقُرَشِيُّ عَنِ ابْنِ الْهَادِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ عَنِ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ إِذَا سَجَدَ الْعَبْدُ سَجَدَ مَعَهُ سَبْعَةُ آرَابٍ وَجْهُهُ وَكَفَّاهُ وَرُكْبَتَاهُ وَقَدَمَاهُ
Yenna-aɣ-d [Qutaybah bin Saɛid] yenna-aɣ-d [Bakr bin Mudlar Al Qurasyi] seg [Ibnu Al Had] seg [Muḥemmed bin Ibrahim Al Harith] seg [‘Amru bin Saɛid] seg [Al Abbas bin Abdul Muththalib] yenna-d; Yenna-d Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam : « Ma yella amdan yessujud, llan sebɛa n yiferdisen ay issujuden yid-s. Dɣa: udem-is, iḍarren-is, iḍarren-is d yiḍarren-is’.
Imam Ahmad : 1685
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ أَنْبَأَنَا شُعَيْبٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ أَخْبَرَنِي مَالِكُ بْنُ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ النَّصْرِيُّ أَنَّ عُمَرَ دَعَاهُ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ فَبَيْنَا أَنَا عِنْدَهُ إِذْ جَاءَ حَاجِبُهُ يَرْفَأُ فَقَالَ هَلْ لَكَ فِي عُثْمَانَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ وَالزُّبَيْرِ وَسَعْدٍ يَسْتَأْذِنُونَ قَالَ نَعَمْ فَأَدْخَلَهُمْ فَلَبِثَ قَلِيلًا ثُمَّ جَاءَ فَقَالَ هَلْ لَكَ فِي عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ يَسْتَأْذِنَانِ قَالَ نَعَمْ فَأَذِنَ لَهُمَا فَلَمَّا دَخَلَا قَالَ عَبَّاسٌ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ اقْضِ بَيْنِي وَبَيْنَ هَذَا لَعَلِيٍّ وَهُمَا يَخْتَصِمَانِ فِي الصَّوَافِ الَّتِي أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ مِنْ أَمْوَالِ بَنِي النَّضِيرِ فَقَالَ الرَّهْطُ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ اقْضِ بَيْنَهُمَا وَأَرِحْ أَحَدَهُمَا مِنْ الْآخَرِ قَالَ عُمَرُ اتَّئِدُوا أُنَاشِدُكُمْ بِاللَّهِ الَّذِي بِإِذْنِهِ تَقُومُ السَّمَاءُ وَالْأَرْضُ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ يُرِيدُ نَفْسَهُ قَالُوا قَدْ قَالَ ذَلِكَ فَأَقْبَلَ عُمَرُ عَلَى عَلِيٍّ وَعَلَى الْعَبَّاسِ فَقَالَ أَنْشُدُكُمَا بِاللَّهِ أَتَعْلَمَانِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ذَلِكَ قَالَا نَعَمْ قَالَ فَإِنِّي أُحَدِّثُكُمْ عَنْ هَذَا الْأَمْرِ أَنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ كَانَ خَصَّ رَسُولَهُ فِي هَذَا الْفَيْءِ بِشَيْءٍ لَمْ يُعْطِهِ أَحَدًا غَيْرَهُ فَقَالَ { وَمَا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ مِنْهُمْ فَمَا أَوْجَفْتُمْ إِلَى قَدِيرٌ } فَكَانَتْ هَذِهِ خَاصَّةً لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ وَاللَّهِ مَا احْتَازَهَا دُونَكُمْ وَلَا اسْتَأْثَرَ بِهَا عَلَيْكُمْ لَقَدْ أَعْطَاكُمُوهَا وَبَثَّهَا فِيكُمْ حَتَّى بَقِيَ مِنْهَا هَذَا الْمَالُ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُنْفِقُ عَلَى أَهْلِهِ نَفَقَةَ سَنَتِهِمْ مِنْ هَذَا الْمَالِ ثُمَّ يَأْخُذُ مَا بَقِيَ فَيَجْعَلُهُ مَجْعَلَ مَالِ اللَّهِ فَعَمِلَ بِذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيَاتَهُ ثُمَّ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ أَنَا وَلِيُّ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَبَضَهُ أَبُو بَكْرٍ فَعَمِلَ فِيهِ بِمَا عَمِلَ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ
Yenna-aɣ-d [Abu Al Yaman] yenna-aɣ-d [Syuɛib] seg [Az Zuhri] yenna-yi-d [Malik bin Uwais bin Al Hadatsan An Nashri] belli Ɛumar yessawel-as. Syin, Malik yebder-d ḥadit. Yenna-d Malik; Mi lliɣ qqimeɣ ɣer tama n Umar, yiwet n tikkelt yessawel-as-d uqeddac-is, yenna-yas i Umar; '[Uthman], [Abdurrahman], [Zubair] ed [Saɛid] ssutren ttesriḥ'. Yerra-yas-d; ‘Ih, ǧǧet-ten’. Ihi iɛreḍ-it ad yekcem, syin ur ɛeṭṭel ara yenna-as i Ɛumar; ‘Ad teǧǧeḍ [Ali] d [Abbas]?’. Ihi yerra-yas-d; 'Ih. ɛreḍ-iten ad kecmen'. Mi kecmen, yenna-d Abbas ; 'A Amirul Mu'minin! Ḥettem tamsalt gar-i d umdan-agi’ i Ali radiallahu ‘anhu, sin-nni llan ttnaɣen ɣef temsalt n Shawwaf i d-yefka Rebbi i Umazan-is s talɣa n wayla n Bani Nadhr. Tarbaɛt n yimdanen nnan-d; ‘A Amirul Mukminin, gzem-d lḥeqq gar sin-nni, sbedd yal yiwen ad iḥulfu s lḥir ɣer wayeḍ’. Ihi [Umar] yenna-d; S yisem n Öebbi, s tsriê iS, igenwan akked tmurt, day ur teéôim ara, Nnbi, s.al.allahu âahihi wasallam, inna: "ur nettwaweôêa ara". Ayla ara neǧǧ deffir-neɣ am lxir’. Ayen yebɣa ad d-yini d iman-is ? Rran-as-d ; ‘D tidet yenna-d yiwet n tikkelt akka’. Syin, iqerreb Umar ɣer [Âali] akked [Âabbas], inna-yasen; 'S Öebbi, tessnem kunwi s sin belli Nnbi s.al.allahu aleyhi wasallam yenna-d akka?' rran-d deg sin; 'Ih'. Syin yenna-d Umar; ‘Ad ak-d-iniɣ ɣef temsalt-agi. Allah Azza Wa Jalla yessemres Amazan-is deg temsalt-agi n tkerkas n ṭṭrad, ur yettunefk ara i wayeḍ. Yenna-d Allah Taɛala: -U ayen akk n tkerkas -fai`- i d-yefka Rebbi i Umazan-is -seg wayla-nsen, syin akken ad t-tafeḍ ur tessemlilḍ ula d yiwen n uɛudiw..- alamma d lḥebs; -Ayen i d-yesbedden aṭas- Ayat-agi d win i d-yellan s umata i Rasulullah, s Rebbi, Rasulullah ur t-id-yewwi ara s timmad-is mebla ma yefka-t i wayeḍ, yefka-t-id i kečč yerna ur d-yefki ara iman-is d amezwaru akken ad yeqqim lxir. Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam yefka-d afud i twacult-is aseggas seg wayla-agi, syin yeddem ayen i d-yeqqimen, yerra-t d agerruj n Rebbi. Yexdem akka tudert-is meṛṛa, syin yemmut, syin yenna-d Abu Bakr; 'Nekk d aɛessas- abeddel n Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam'. yeṭṭef ayla-nni, yerna yesseqdec daɣen ayla-nni akken ay t-yessexdem Nnbi s.al.allah'.
Imam Ahmad : 1686
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا ابْنُ أَخِي ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَمِّهِ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ قَالَ أَخْبَرَنِي مَالِكُ بْنُ أَوْسِ بْنِ الْحَدَثَانِ النَّصْرِيُّ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ قَالَ فَبَيْنَا أَنَا جَالِسٌ عِنْدَهُ أَتَاهُ حَاجِبُهُ يَرْفَأُ فَقَالَ لِعُمَرَ هَلْ لَكَ فِي عُثْمَانَ وَعَبْدِ الرَّحْمَنِ وَسَعْدٍ وَالزُّبَيْرِ يَسْتَأْذِنُونَ قَالَ نَعَمْ ائْذَنْ لَهُمْ قَالَ فَدَخَلُوا فَسَلَّمُوا وَجَلَسُوا قَالَ ثُمَّ لَبِثَ يَرْفَأُ قَلِيلًا فَقَالَ لِعُمَرَ هَلْ لَكَ فِي عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ فَقَالَ نَعَمْ فَأَذِنَ لَهُمَا فَلَمَّا دَخَلَا عَلَيْهِ جَلَسَا فَقَالَ عَبَّاسٌ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ اقْضِ بَيْنِي وَبَيْنَ عَلِيٍّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَقَالَ الرَّهْطُ عُثْمَانُ وَأَصْحَابُهُ اقْضِ بَيْنَهُمَا وَأَرِحْ أَحَدَهُمَا مِنْ الْآخَرِ فَقَالَ عُمَرُ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ اتَّئِدُوا فَأَنْشُدُكُمْ بِاللَّهِ الَّذِي بِإِذْنِهِ تَقُومُ السَّمَاءُ وَالْأَرْضُ هَلْ تَعْلَمُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ لَا نُورَثُ مَا تَرَكْنَا صَدَقَةٌ يُرِيدُ بِذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ نَفْسَهُ قَالَ الرَّهْطُ قَدْ قَالَ ذَلِكَ فَأَقْبَلَ عُمَرُ عَلَى عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمَا فَقَالَ أَنْشُدُكُمَا بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمَانِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ ذَلِكَ قَالَا قَدْ قَالَ ذَلِكَ فَقَالَ عُمَرُ فَإِنِّي أُحَدِّثُكُمْ عَنْ هَذَا الْأَمْرِ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ كَانَ خَصَّ رَسُولَهُ فِي هَذَا الْفَيْءِ بِشَيْءٍ لَمْ يُعْطِهِ أَحَدًا غَيْرَهُ فَقَالَ اللَّهُ تَعَالَى { وَمَا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ مِنْهُمْ فَمَا أَوْجَفْتُمْ } الْآيَةَ فَكَانَتْ هَذِهِ الْآيَةُ خَاصَّةً لِرَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ثُمَّ وَاللَّهِ مَا احْتَازَهَا وَلَا اسْتَأْثَرَ بِهَا عَلَيْكُمْ لَقَدْ أَعْطَاكُمُوهَا وَبَثَّهَا فِيكُمْ حَتَّى بَقِيَ مِنْهَا هَذَا الْمَالُ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُنْفِقُ عَلَى أَهْلِهِ نَفَقَةَ سَنَتِهِمْ مِنْ هَذَا الْمَالِ ثُمَّ يَأْخُذُ مَا بَقِيَ مِنْهُ فَيَجْعَلُهُ مَجْعَلَ مَالِ اللَّهِ فَعَمِلَ بِذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حَيَاتَهُ أَنْشُدُكُمْ اللَّهَ هَلْ تَعْلَمُونَ ذَلِكَ قَالُوا نَعَمْ قَالَ لِعَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ فَأَنْشُدُكُمَا بِاللَّهِ هَلْ تَعْلَمَانِ ذَلِكَ قَالَا نَعَمْ ثُمَّ تُوُفِّيَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ أَنَا وَلِيُّ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَبَضَهَا أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ تَعَالَى عَنْهُ فَعَمِلَ فِيهَا بِمَا عَمِلَ بِهِ فِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَأَنْتُمْ حِينَئِذٍ وَأَقْبَلَ عَلَى عَلِيٍّ وَعَبَّاسٍ تَزْعُمَانِ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ فِيهَا كَذَا وَاللَّهُ يَعْلَمُ إِنَّهُ فِيهَا لَصَادِقٌ بَارٌّ رَاشِدٌ تَابِعٌ لِلْحَقِّ
Yenna-aɣ-d [Jaɛqub] yenna-aɣ-d [mmi-s n gma-s n Ibn Shihab] seg [xali-s, Muḥemmed bin Muslim] yenna-d; yessefhem-iyi-d [Malik bin ‘Uwais Al Hadatsan An Nashri], sakkin yebder-d ḥadit. Yenna-d; Mi lliɣ qqimeɣ ɣer tama n Umar, taswiɛt kan yessawel-d uqeddac-is, yenna-yas i Umar; ' [Uthman], [Abdurrahman], [Saɛd] d [Zubair] ssutren ttesriḥ'. Yerra-yas-d; ‘Ih, ǧǧet-ten’. Syin kecmen-d nnan-d azul qqimen. Ur ɛeṭṭlen ara akka yenna-yas i Ɛumar; ‘Ad teǧǧeḍ [Ali] d [Abbas]?’. Ihi yerra-yas-d; 'Ih. ɛreḍ-iten ad kecmen'. kecmen-d di sin, qqimen. Syin yenna-d Ɛebbas; 'A Amirul Mu'minin! Ḥess tamsalt gar-i d Ali radiallahu 'anhu!' Tarbaɛt n yemdanen, dɣa d Ṭṭman d yemdukal-is nnan-d; ‘Ḥettem - uguren i d-yettilin gar - sin-nni yerna sbedd yal yiwen ad yessusem ɣer wayeḍ’. Ihi [Umar] yenna-d; S yisem n Öebbi, s tsriê iS, tamurt akked igenwan. Teẓriḍ belli Nnbi s.al.allahu ɛlayhi wasallam yenna-d: « Ur nettwaɛreḍ ara. Ayla ara neǧǧ deffir-neɣ am lxir’. Ayen yebɣa ad d-yini d iman-is ? Rran-as-d ; ‘D tidet yenna-d yiwet n tikkelt akka’. Syin, Ɛumar iqerreb ɣer [Âli] d [Âebbas] radiallahu ‘anhuma, yenna-yas; 'S Öebbi, tessnem kunwi s sin belli Rresulullah ssallam yenna-d akka?' rran-d deg sin; ‘Ih, yenna-d yiwet n tikkelt akka’. Syin [Umar] yenna; ‘Ad ak-d-iniɣ ɣef temsalt-agi. Allah Azza Wa Jalla yerra i Umazan-is lbaîel n yimen$i-agi ur yettunefk ara i yiwen nniven. Allah Ta’ala yenna-d: -D ayen akk i d-yefka Allah i Umazan-is -seg wayla-nsen, syin akken ad t-id-tafeḍ ur tessemlilḍ ula d yiwen n uɛudiw..- Ayat-agi d win i d-yellan s umata i Umazan n Allah sallallaahu ‘alaihi wasallam, s Allah, Rasulullah yella sallallallahu alaihi wasallam yefka-yawen-t yerna yefreq-it gar-awen, akken ad yeqqim ugerruj. Nnbi sallallahu 'alaihi wasallam yefka-d afud i twacult-is aseggas seg wayla-agi, syin yeddem ayen i d-yeqqimen, yerra-t d agerruj n Rebbi. Yexdem akka tudert-is meṛṛa. S Öebbi, ma teéôam ayagi?' Rran-as-d ; 'Ih'. Ɛumar yesteqsa Ali d Ɛebbas : « S Ṛebbi, kunwi sin teẓram ayagi ? Rran-d di sin ; 'Ih'. -Umar ikemmel- syin yemmut Rasulullah sallallahu alaihi wasallam, syin yenna Abu Bakr; 'Nekk d -wali- i d-yesbedden Rasulullah sallallahu 'alaihi wasallam'. yeḥrez ayla, yerna yesseqdec daɣen ayla akken ay t-yesseḍra Rasulullah shallallahu alaihi wasallam yerna kečč di tallit-nni - di tallit-nni Umar yella yettqabal Ali ed Ɛebbas - tɣileḍ d akken Abu Bakr d amdan am wa. Öebbi Issen akw, belli d amdan n tidet, n lxir, n tmusni, d amdan iîîfen tidep'.
Imam Ahmad : 1687
حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ عَنْ زَائِدَةَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ عَنِ الْعَبَّاسِ قَالَ أَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ عَلِّمْنِي شَيْئًا أَدْعُو بِهِ فَقَالَ سَلْ اللَّهَ الْعَفْوَ وَالْعَافِيَةَ قَالَ ثُمَّ أَتَيْتُهُ مَرَّةً أُخْرَى فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ عَلِّمْنِي شَيْئًا أَدْعُو بِهِ قَالَ فَقَالَ يَا عَبَّاسُ يَا عَمَّ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ سَلْ اللَّهَ الْعَافِيَةَ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ
Nnan-aɣ-d belli [Ḥusin bin Ɛli] seg [Zaɛida] seg [Yazid bin Abu Ziyad] seg [Ɛebdallah bin Al Harith] seg [Al Abbas] yenna-d; Mlaleɣ d Rasulullah sallallahu alaihi wasallam, nniɣ-as; ‘A Amazan n Öebbi, selmed-iyi-d kra ara sqedceɣ di tẓallit!’. yenna-d: ‘Ssutret i Öebbi ssmaḥ d leslak’ yenna-d Al Abbas; Syin mlaleɣ-t deg yiwet n tegnit nniḍen nniɣ-as; ‘A Amazan n Öebbi, selmed-iyi-d kra ara sqedceɣ di tẓallit!’. yesteqsa: ‘A Abbas, a xali n Rasulullah sallallahu ‘alaihi wasallam, ssutret i Öebbi laman di ddunit d laxert’.
Imam Ahmad : 1688
حَدَّثَنَا أَبُو سَعِيدٍ حَدَّثَنَا قَيْسُ بْنُ الرَّبِيعِ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي السَّفَرِ عَنِ ابْنِ شُرَحْبِيلَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنِ الْعَبَّاسِ قَالَ دَخَلْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعِنْدَهُ نِسَاؤُهُ فَاسْتَتَرْنَ مِنِّي إِلَّا مَيْمُونَةَ فَقَالَ لَا يَبْقَى فِي الْبَيْتِ أَحَدٌ شَهِدَ اللَّدَّ إِلَّا لُدَّ إِلَّا أَنَّ يَمِينِي لَمْ تُصِبْ الْعَبَّاسَ ثُمَّ قَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ أَنْ يُصَلِّيَ بِالنَّاسِ فَقَالَتْ عَائِشَةُ لِحَفْصَةَ قُولِي لَهُ إِنَّ أَبَا بَكْرٍ رَجُلٌ إِذَا قَامَ مَقَامَكَ بَكَى قَالَ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ لِيُصَلِّ بِالنَّاسِ فَقَامَ فَصَلَّى فَوَجَدَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ خِفَّةً فَجَاءَ فَنَكَصَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ فَأَرَادَ أَنْ يَتَأَخَّرَ فَجَلَسَ إِلَى جَنْبِهِ ثُمَّ اقْتَرَأَ
Yenna-aɣ-d [Abu Saɛid] yenna-aɣ-d [Qais bin Ar Rabiɛ] yenna-yi-d [Abdullah bin Abu As Safar] seg [Ibnu Syurahbil] seg [Ibnu Abbas] seg [Al Abbas] yenna-d; Mlaleɣ d Rasulullah sallallahu alaihi wasallam, yerna di tallit-nni llant aṭas n tlawin-is qrib-is. Syin lsan-d satirin seg-i siwa Maimunah. Yenna-d: ‘Ulac win yellan deg wexxam-iw yettwali s tmehla n ddwawi -deg yimi-w- ma yella ur yeqbil ara aya anagar Abbas’. Sinna inna: “Ḥemmel Abu Bakr ad yesselḥu agdud!” Tenna-yas Ɛisya i Hafcaḥ; ‘Ini-as; Ih, Abu Bakr d argaz, lemmer ad k id ibeddel, tili ad iru’. Mazal yenna-d: “Ḥemmel Abu Bakr ad yesselḥu agdud!” syin ibedd Abu Bakr, yeẓẓal. Iban-d belli Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yufa-d belli aṭṭan-is yelha cwiṭ, dɣa yusa-d -ɣer tmesgida-, sakkin Abu Bakr yejbed iman-is akken ad iruḥ ɣer deffir, maca yeqqim ɣer tama-s, sakkin ikemmel yeqqar tabrat i d-yeqqar Abu Bakr radiallahu ‘anhu.-
Imam Ahmad : 1689
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ حَدَّثَنَا قَيْسٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي السَّفَرِ عَنْ أَرْقَمَ بْنِ شُرَحْبِيلَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنِ الْعَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ فِي مَرَضِهِ مُرُوا أَبَا بَكْرٍ يُصَلِّي بِالنَّاسِ فَخَرَجَ أَبُو بَكْرٍ فَكَبَّرَ وَوَجَدَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ رَاحَةً فَخَرَجَ يُهَادَى بَيْنَ رَجُلَيْنِ فَلَمَّا رَآهُ أَبُو بَكْرٍ تَأَخَّرَ فَأَشَارَ إِلَيْهِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَكَانَكَ ثُمَّ جَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ إِلَى جَنْبِ أَبِي بَكْرٍ فَاقْتَرَأَ مِنْ الْمَكَانِ الَّذِي بَلَغَ أَبُو بَكْرٍ رَضِيَ اللَّهُ تَعَالَى عَنْهُ مِنْ السُّورَةِ
Yenna-aɣ-d [Yahya bin Adam] yenna-aɣ-d [Qais] yenna-aɣ-d [Abdullah bin Abu As Safar] seg [Arqam bin Syurahbil] seg [Ibnu Abbas] seg [Al Abbas bin Abdul Muththalib], belli Amazan n Ṛebbi (s.a.w) yenna-d: sselḥu agdud!’ syin yeffeɣ-d Abu Bakr yenna-d takbir. Iban-d belli Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yufa-d belli aṭṭan-is yelha kra, dɣa yeɛreḍ ad yeffeɣ deg wakud aydeg llan tt-id-ttawin sin n yemdanen. Mi t-iwala Abu Bakr, yerra iman-is ɣer deffir, maca Nnbi s.al.allahu Ṛebbi iger-as afus akken ad yeqqim anda yella. Syin, yeqqim Rresulullah ssallam ɣer tama n Abu Bakr, syin ikemmel yeqqar tabrat i d-yeɣra Abu Bakr RAdhi Allahu ‘anhu.
Imam Ahmad : 1690
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ أَبِي قُرَّةَ حَدَّثَنَا لَيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ أَبِي قَبِيلٍ عَنْ أَبِي مَيْسَرَةَ عَنِ الْعَبَّاسِ قَالَ كُنْتُ عِنْدَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ لَيْلَةٍ فَقَالَ انْظُرْ هَلْ تَرَى فِي السَّمَاءِ مِنْ نَجْمٍ قَالَ قُلْتُ نَعَمْ قَالَ مَا تَرَى قَالَ قُلْتُ أَرَى الثُّرَيَّا قَالَ أَمَا إِنَّهُ يَلِي هَذِهِ الْأُمَّةَ بِعَدَدِهَا مِنْ صُلْبِكَ اثْنَيْنِ فِي فِتْنَةٍ
Yenna-aɣ-d [Ubaid bin Abu Qurrah] yenna-yaɣ-d [Laits bin Saɛid] seg [Abu Qubail] seg [Abu Maisarah] seg [Al Abbas] yenna-d; Nekk lliɣ ɣer Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam yiwen yiḍ, syin yesteqsa-yi-d : « Err lwelha-k, teẓram kra n yitran deg yigenni ? Ihi rriɣ-as; 'Ih'. yesteqsa-t: ‘D acu i teţwaliḍ?’. Rriɣ-as; ‘Walaɣ yiwet n tqeḍɛit n yitran’. Inna: "s tidep, ad tesselêuv l'umma agi s waîas n yitran n tarwa nnwen, sin degsen di tmeîîut".
Imam Ahmad : 1691
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنِ ابْنِ إِسْحَاقَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَبِي الْأَشْعَثِ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ إِيَاسِ بْنِ عَفِيفٍ الْكِنْدِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَ كُنْتُ امْرَأً تَاجِرًا فَقَدِمْتُ الْحَجَّ فَأَتَيْتُ الْعَبَّاسَ بْنَ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ لِأَبْتَاعَ مِنْهُ بَعْضَ التِّجَارَةِ وَكَانَ امْرَأً تَاجِرًا فَوَاللَّهِ إِنَّنِي لَعِنْدَهُ بِمِنًى إِذْ خَرَجَ رَجُلٌ مِنْ خِبَاءٍ قَرِيبٍ مِنْهُ فَنَظَرَ إِلَى الشَّمْسِ فَلَمَّا رَآهَا مَالَتْ يَعْنِي قَامَ يُصَلِّي قَالَ ثُمَّ خَرَجَتْ امْرَأَةٌ مِنْ ذَلِكَ الْخِبَاءِ الَّذِي خَرَجَ مِنْهُ ذَلِكَ الرَّجُلُ فَقَامَتْ خَلْفَهُ تُصَلِّي ثُمَّ خَرَجَ غُلَامٌ حِينَ رَاهَقَ الْحُلُمَ مِنْ ذَلِكَ الْخِبَاءِ فَقَامَ مَعَهُ يُصَلِّي قَالَ فَقُلْتُ لِلْعَبَّاسِ مَنْ هَذَا يَا عَبَّاسُ قَالَ هَذَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ ابْنُ أَخِي قَالَ فَقُلْتُ مَنْ هَذِهِ الْمَرْأَةُ قَالَ هَذِهِ امْرَأَتُهُ خَدِيجَةُ ابْنَةُ خُوَيْلِدٍ قَالَ قُلْتُ مَنْ هَذَا الْفَتَى قَالَ هَذَا عَلِيُّ بْنُ أَبِي طَالِبٍ ابْنُ عَمِّهِ قَالَ فَقُلْتُ فَمَا هَذَا الَّذِي يَصْنَعُ قَالَ يُصَلِّي وَهُوَ يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ وَلَمْ يَتْبَعْهُ عَلَى أَمْرِهِ إِلَّا امْرَأَتُهُ وَابْنُ عَمِّهِ هَذَا الْفَتَى وَهُوَ يَزْعُمُ أَنَّهُ سَيُفْتَحُ عَلَيْهِ كُنُوزُ كِسْرَى وَقَيْصَرَ قَالَ فَكَانَ عَفِيفٌ وَهُوَ ابْنُ عَمِّ الْأَشْعَثِ بْنِ قَيْسٍ يَقُولُ وَأَسْلَمَ بَعْدَ ذَلِكَ فَحَسُنَ إِسْلَامُهُ لَوْ كَانَ اللَّهُ رَزَقَنِي الْإِسْلَامَ يَوْمَئِذٍ فَأَكُونُ ثَالِثًا مَعَ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ
Yenna-aɣ-d [Yaɛqub] yenna-aɣ-d [baba] seg [Ibn Ishaq] yenna-yi-d [Yahya bin Abu Asy’ath] seg [Ismaɛil bin Iyas bin Afif Al Kindi] seg [baba-s] seg [jeddi-s] yenna-d; Nekk d amsenzi. Usiɣ-d ad xedmeɣ lḥejj, sakkin ṛuḥeɣ ɣer Al Abbas bin Abdul Muththalib akken ad sɣeɣ seg-s ssuma, yerna netta daɣen d amesni. S Allah, asmi lliɣ di Mina, yella yiwen wergaz i d-yeffɣen seg yiwen n uqiḍun ur nebɛid ara fell-as, imuqel ɣer tama n yiṭij, mi yella yiṭij yettkel, argaz-nni ibedd, yeẓẓall. Syin, teffeɣ-d yiwet n tmeṭṭut seg uqiḍun, tebda deffir wemdan-nni, tekcem deg tẓallit. Syin, yiwen n weqcic ameẓyan i d-yewwḍen ɣer tmeṭṭut, yeffeɣ-d seg uqiḍun, yekcem deg tẓallit akked sin yemdanen-nni. Ihi steqsaɣ Al Ɛebbas; — Anwa i d amdan-nni, a Abbas ? yerra-yas-d; « D Muḥemmed bin Ɛebdallah bin Ɛabdul Muthtalib, mmi-s n gma ». Steqsaɣ-t daɣen; ‘Anwa i d tameṭṭut-nni?’. yerra-yas-d; ‘D tameṭṭut-is Khadijah bint khuwalaid’. Steqsaɣ-t daɣen; ‘Anwa i d ilemẓi-nni?’. yerra-yas-d; ‘D Ali bin Abu Ṭalib, mmi-s n xal-is’. Steqsaɣ-t daɣen; ‘D acu i xeddmen?’. yerra-yas-d; ‘Yella yettẓalla, yeqqar-d d Nnbi, ulac win iḍefren lewṣayat-is anagar tameṭṭut-is d mmi-s n xali-s, ilemẓi-nni. Yeqbel daɣen belli ad as-d-yesfeḍ ixxamen n ugellid Kisra d Ugellid. Syin yenna-d Afif, dɣa d mmi-s n xali Al Ays’Ats bin Qais; -u yekcem ɣer Lislam deffir waya yerna Lislam-is yelha- ‘Lemmer ad iyi-d-yefk Rebbi rric n Lislam deg wass-nni, tili ad iliɣ d amdan wis kraḍ akked Ali bin Abu Talib RAdhi Allahu ‘anhu’.
Imam Ahmad : 1692
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ عَنْ سُفْيَانَ عَنْ يَزِيدَ بْنِ أَبِي زِيَادٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ نَوْفَلٍ عَنِ الْمُطَّلِبِ بْنِ أَبِي وَدَاعَةَ قَالَ قَالَ الْعَبَّاسُ بَلَغَهُ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعْضُ مَا يَقُولُ النَّاسُ قَالَ فَصَعِدَ الْمِنْبَرَ فَقَالَ مَنْ أَنَا قَالُوا أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ فَقَالَ أَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ إِنَّ اللَّهَ خَلَقَ الْخَلْقَ فَجَعَلَنِي فِي خَيْرِ خَلْقِهِ وَجَعَلَهُمْ فِرْقَتَيْنِ فَجَعَلَنِي فِي خَيْرِ فِرْقَةٍ وَخَلَقَ الْقَبَائِلَ فَجَعَلَنِي فِي خَيْرِ قَبِيلَةٍ وَجَعَلَهُمْ بُيُوتًا فَجَعَلَنِي فِي خَيْرِهِمْ بَيْتًا فَأَنَا خَيْرُكُمْ بَيْتًا وَخَيْرُكُمْ نَفْسًا
Yenna-aɣ-d [Abu Nuɛim] seg [Sufyan] seg [Yazid bin Abu Ziyad] seg [Abdullah bin Al Harith bin Naufal] seg [Al Muththalib bin Abu Wada’ah] yenna-d; [Al Ɛebbas] yenna; Rasulullah allahullah alaihi wasallam yesla i kra seg wayen i d-ttmeslayen medden, ihi yuli er minbar, yenna-d ; 'Anwa i nekk?' Agdud yerra-yas-d ; 'Kečč d Amazan n Öebbi'. Syin, inna-d daɣen : « Nekk d Muḥemmed bin Ɛebdallah bin Ɛabdul Muthtalib. Ih, Öebbi Ixleq yal cci, Irra iyi d lxelq iS yifen. Irra lxelq iS d snat n trebbuyaâ. Yerra-yi deg terbaɛt igerrzen. Yerra-ten d lǧens yemgaraden, yerna yerra-yi d lǧens igerrzen akk. Yerra-ten deg yixxamen yemgaraden -ixxamen-, yerna yerra-yi deg wexxam igerrzen -ixxamen-. Yerna nekk d win yesɛan axxam igerrzen akk d ṛṛuḥ igerrzen akk’.
Imam Ahmad : 1693
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عُمَيْرٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ نَوْفَلٍ عَنْ عَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ هَلْ نَفَعْتَ أَبَا طَالِبٍ بِشَيْءٍ فَإِنَّهُ قَدْ كَانَ يَحُوطُكَ وَيَغْضَبُ لَكَ قَالَ نَعَمْ هُوَ فِي ضَحْضَاحٍ مِنْ النَّارِ لَوْلَا ذَلِكَ لَكَانَ هُوَ فِي الدَّرْكِ الْأَسْفَلِ مِنْ النَّارِ
Yenna-aɣ-d [Affan] yenna-aɣ-d [Abu Awanah] yenna-aɣ-d [Abdul Malik bin Umair] seg [Abdullah bin Al Harith bin Naufal] seg [Abbas bin Abdul Muththalib] yenna-d; ‘A Amazan n Rebbi, tzemreḍ ad tesfaydiḍ seg Abu Ṭ̣alib, imi ay k-iḥudd yerna tikwal yettqerrib - akken ad k-iḥudd’. Yerra-yas-d; 'Ih. yella deg tlemmast n lǧennet, yerna lemmer mačči d aya, tili s tidett ad yili deg lqaɛ n lǧennet’.
Imam Ahmad : 1694
حَدَّثَنَا أَسْبَاطُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ أَخِي عَبْدِ اللَّهِ قَالَ كَانَ لِلْعَبَّاسِ مِيزَابٌ عَلَى طَرِيقِ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فَلَبِسَ عُمَرُ ثِيَابَهُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ وَقَدْ كَانَ ذُبِحَ لِلْعَبَّاسِ فَرْخَانِ فَلَمَّا وَافَى الْمِيزَابَ صُبَّ مَاءٌ بِدَمِ الْفَرْخَيْنِ فَأَصَابَ عُمَرَ وَفِيهِ دَمُ الْفَرْخَيْنِ فَأَمَرَ عُمَرُ بِقَلْعِهِ ثُمَّ رَجَعَ عُمَرُ فَطَرَحَ ثِيَابَهُ وَلَبِسَ ثِيَابًا غَيْرَ ثِيَابِهِ ثُمَّ جَاءَ فَصَلَّى بِالنَّاسِ فَأَتَاهُ الْعَبَّاسُ فَقَالَ وَاللَّهِ إِنَّهُ لَلْمَوْضِعُ الَّذِي وَضَعَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَقَالَ عُمَرُ لِلْعَبَّاسِ وَأَنَا أَعْزِمُ عَلَيْكَ لَمَّا صَعِدْتَ عَلَى ظَهْرِي حَتَّى تَضَعَهُ فِي الْمَوْضِعِ الَّذِي وَضَعَهُ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَفَعَلَ ذَلِكَ الْعَبَّاسُ رَضِيَ اللَّهُ تَعَالَى عَنْهُ
Yenna-aɣ-d [Asbat bin Muḥemmed] yenna-aɣ-d [Hsyyam bin Saɛd] seg [Ubaydullah bin Ɛebbas bin Ɛebdul Muthtalib] gma-s n Ɛebdullah, yenna-d; Al Abbas yesɛa yiwet n tfekka ay ɣef yettɛedday s umata Umar bin Khaththab. Ass n lǧemɛa, Ɛumar yelsa lqecc-is, di tallit-nni sin n yifrax n Al Ɛebbas ttwaqelɛen. Mi iɛedda Umar ɣef tfekka, idammen n sin yifrax-nni ttwafeqɛen s waman, rnan ɣef lqecc n Umar, ɣas akken aman-nni xelḍen d idammen, dɣa Umar yumeṛ ad ttwaqqnen yiḍebsiyen n tmeqbert. Umar yuɣal ɣer uxxam-is yekkes-d lqecc-is, ibeddel-it s lqecc nniḍen, syin yuɣal yeẓẓall yettḍafar lɣaci. [Al Abbas] yusa-d, yenna-d; « S Öebbi, d amkan-nni anda i d-yessers Nnbi, s.al.allahu, lqaɛa.' Yenna-d daɣen Ɛumar i Al Ɛebbas; ‘Nekk nniɣ-ak ad t-teḍfeṛeḍ ɣef tɣerɣert-iw alamma tzemreḍ ad t-tesbeddeḍ deg umkan anda i t-yessers Nnbi sallallahu ‘alaihi wasallam’. Syin, iga-tt Al Abbas.
Imam Ahmad : 1695
حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ عَبَّادٍ عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ عَنْ عَطَاءٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنِ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ أَنَّهُ كَانَ رِدْفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مِنْ جَمْعٍ فَلَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى الْجَمْرَةَ
Iqqar-aɣ-d [Abbad bin Abbad] seg [Ibnu Juraij] seg [Atho`] seg [Ibn Abbas] seg [Al Fadhl bin Abbas], belli yella yettṛuḥ ɣef tɣerɣert n Nnbi sallallahu alaihi wasallam seg Muzdalifah.
Imam Ahmad : 1696
قَالَ قُرِئَ عَلَى سُفْيَانَ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ أَبِي حَرْمَلَةَ عَنْ كُرَيْبٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنِ الْفَضْلِ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَبَّى حَتَّى رَمَى الْجَمْرَةَ
Yenna-d umsefham; qqaren-d zdat n [Sufyan] Sliɣ [Muḥemmed bin Abu Harmalah] seg [Kuraib] seg [Ibn Abbas] seg [Al Fadhl] belli Nnbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam yeddem-d talbiya akken ad yessers Jumrah’.
Imam Ahmad : 1697
حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي عَطَاءٌ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَرْدَفَ الْفَضْلَ بْنَ عَبَّاسٍ مِنْ جَمْعٍ قَالَ عَطَاءٌ فَأَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ أَنَّ الْفَضْلَ أَخْبَرَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ لَمْ يَزَلْ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى الْجَمْرَةَ
Nnan-aɣ-d [Yahya] seg [Ibn Juraij] yenna-yi-d [‘Atho`] seg [Ibn Abbas], belli Nnbi s.al.al.a.l. 'Atho` yenna-d; Ibn Abbas yenna-yi-d [Al Fadhl] yenna-as-d Nnbi sallallahu ’alaihi wasallam ikemmel yettgen talbiya armi ay d-yessers aẓru-nni.
Imam Ahmad : 1698
حَدَّثَنَا يَحْيَى عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ أَخْبَرَنِي أَبُو مَعْبَدٍ قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ يُخْبِرُ عَنِ الْفَضْلِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَشِيَّةَ عَرَفَةَ غَدَاةَ جَمْعٍ لِلنَّاسِ حِينَ دَفَعْنَا عَلَيْكُمْ السَّكِينَةَ وَهُوَ كَافٌّ نَاقَتَهُ حَتَّى إِذَا دَخَلَ مِنًى حِينَ هَبَطَ مُحَسِّرًا قَالَ عَلَيْكُمْ بِحَصَى الْخَذْفِ الَّذِي يُرْمَى بِهِ الْجَمْرَةُ وَرَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُشِيرُ بِيَدِهِ كَمَا يَخْذِفُ الْإِنْسَانُ و قَالَ رَوْحٌ وَالبُرْسَانِيُّ عَشِيَّةَ عَرَفَةَ وَغَدَاةَ جَمْعٍ وَقَالَا حِينَ دَفَعُوا
Yenna-yaɣ-d [Yahya] seg [Ibn Juraij] yenna-yi-d [Abu Zubair] yenna-yi-d [Abu Maɛbad] yenna-d; Sliɣ i [Ibnu Ɛebbas] s ṛṛay seg [Al Fadhl], yenna-d; Yenna-d Rasulullah sllallahu alaihi wasallam tameddit di Ḥarafah, tafrara di Muzdalifah i medden akken nebda ad neffeɣ : « Ad neddu s lḥir ! deg wakud aydeg ijebbed-d tiɣbula n lmal-nnes. Mi yekcem ɣer Mina, s tidet mi d-yeɣli seg wassif n Muhassir, yenna-d : « Yessefk ad - tessewjedḍ - iẓra i lmend n uḍeqqer n weẓru ». Rasulullah s afus-is am win yettḍeggiren. [Rauh] akked [Al Bursani] nnan; 'Tameddit di 'Arafah d Tafrara di Muzdalifah.'. akked ‘Mi bdan ttṛuḥun’.
Imam Ahmad : 1699
حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ مُحَمَّدٍ حَدَّثَنَا حَمَّادٌ يَعْنِي ابْنَ سَلَمَةَ عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ عَنِ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَامَ فِي الْكَعْبَةِ فَسَبَّحَ وَكَبَّرَ وَدَعَا اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ وَاسْتَغْفَرَ وَلَمْ يَرْكَعْ وَلَمْ يَسْجُدْ
Iqqar-aɣ-d [Yunus bin Muḥemmed] yenna-aɣ-d [Ḥammad], dɣa Ibn Salamah, seg [Amru bin Dinar] seg [Ibn Abbas] seg [Al Fadhl bin Abbas] belli Amazan n Ṛebbi (s.a.w) ibedd deg tẓallit n Ṛebbi. takbirt. Syin islalla ghur allah 'azza wajalla iga istighfar. Ur iqub, ur issujd.
Imam Ahmad : 1700
حَدَّثَنَا حُجَيْنٌ وَيُونُسُ قَالَا حَدَّثَنَا لَيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِي مَعْبَدٍ مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ عَنِ الْفَضْلِ بْنِ عَبَّاسٍ وَكَانَ رَدِيفَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنَّهُ قَالَ فِي عَشِيَّةِ عَرَفَةَ وَغَدَاةِ جَمْعٍ لِلنَّاسِ حِينَ دَفَعُوا عَلَيْكُمْ السَّكِينَةَ وَهُوَ كَافٌّ نَاقَتَهُ حَتَّى إِذَا دَخَلَ مُحْسِّرًا وَهُوَ مِنْ مِنًى قَالَ عَلَيْكُمْ بِحَصَى الْخَذْفِ الَّذِي يُرْمَى بِهِ الْجَمْرَةُ وَقَالَ لَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُلَبِّي حَتَّى رَمَى الْجَمْرَةَ
Yenna-yaɣ-d [Hujain] d [Yunus], nnan-d sin-nni; yenna-aɣ-d [Laits bin Saɛid] seg [Abu Zubair] seg [Abu Meɛbad] akli aqbur n Ibn Ɛebbas, seg [Abdullah bin Ɛebbas] seg [Al Fadhl bin Ɛebbas], yenna-d; d akken yewwi-t Nnbi sallallahu alaihi wasallam yerna yenna-d tameddit n Ḥarafa d tmeddit n Muzdalifa i medden asmi ay nebda ad neffeɣ: Eǧǧet-awen ad teddum s lḥir! deg wakud aydeg ay d-ijebbed tiɣbula n lmal-nnes, armi ay d-yekcem ɣer tɣiwant n Muhassir deg Mina, yenna-d : « Yessefk ad - tessewjedḍ - iẓra i lmend n uḍeqqer n lǧuṛi ». Yenna-d Al Fadhl; ‘Mazan n Ṛebbi s.al.allahu ‘alaihi wasallam yeqqim deg talbiyah armi d asmi ay d-yessers ljurir’.